Στοιχεία σοκ της ΕΚΠΟΙΖΩ – Ένας στους δύο κόβει από το φαγητό για να πληρώσει θέρμανση και ρεύμα

Το 75% περιό­ρισε τη χρήση θέρ­μαν­σης και περίπου το 50% τη χρήση ζεστού νερού

Το μέγεθος της ενερ­γεια­κής φτώ­χειας στη χώρα μας απο­κα­λύ­πτουν τα ευρή­ματα της έρευνας που πραγ­μα­το­ποί­ησε η ΕΚΠΟΙΖΩ, στο πλαίσιο του ευρω­παϊ­κού προ­γράμ­μα­τος «Reverter», με τη συνερ­γα­σία του Εργα­στη­ρίου Μεταλ­λευ­τι­κής Τεχνο­λο­γίας και Περι­βαλ­λο­ντι­κής Μεταλ­λευ­τι­κής του ΕΜΠ (συντο­νι­στής του έργου) και του Κέντρου Ανα­νε­ώ­σι­μων Πηγών και Εξοι­κο­νό­μη­σης Ενέρ­γειας (ΚΑΠΕ).

Όπως προ­κύ­πτει, μεγάλο μερίδιο νοι­κο­κυ­ριών κιν­δυ­νεύ­ουν από ενερ­γειακή φτώχεια, που θα μπο­ρούσε να μετρια­στεί μέσω των προ­γραμ­μά­των ενερ­γεια­κής ανα­βάθ­μι­σης κατοι­κιών, η οποία θα πρέπει να συνο­δεύ­ε­ται με μεγα­λύ­τερη επι­δό­τηση στους ενερ­γειακά ευά­λω­τους, λιγό­τερη γρα­φειο­κρα­τεία και στο­χευ­μένη ενη­μέ­ρωση ως προς τα προ­γράμ­ματα και τη βέλ­τι­στη αξιο­ποί­ηση των δια­θέ­σι­μων ενερ­γεια­κών πόρων (πράσινη ενέρ­γεια).

Χαρα­κτη­ρι­στικό είναι ότι περίπου τα μισά νοι­κο­κυ­ριά ανα­φέ­ρουν πως δεν μπορούν να δια­τη­ρή­σουν τα σπίτια τους επαρκώς ζεστά ή δροσερά και το ένα πέμπτο των νοι­κο­κυ­ριών ανα­φέ­ρει καθυ­στε­ρή­σεις στους λογα­ρια­σμούς ενέρ­γειας, ενώ περίπου το 5% δηλώνει ότι έχει δια­κο­πεί η παροχή ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος/φυσικού αερίου τους τελευ­ταί­ους 12 μήνες.

Ανα­φέ­ρουν προ­βλή­ματα υγείας λόγω ανε­παρ­κούς θέρ­μαν­σης

Επι­πλέον, σύμφωνα με τα ευρή­ματα της έρευνας, περίπου το ένα τρίτο των νοι­κο­κυ­ριών ανα­φέ­ρουν προ­βλή­ματα υγείας, που σχε­τί­ζο­νται με την ανε­παρκή θέρ­μανση ή/και την παρου­σία υψηλής υγρα­σίας στο σπίτι (36,15%), και περίπου το 80% των νοι­κο­κυ­ριών έχουν περιο­ρί­σει τη χρήση ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας – περισ­σό­τερο από το 75% τη χρήση θέρ­μαν­σης και περίπου το 50% τη χρήση ζεστού νερού – για να μπορούν να πλη­ρώ­σουν την ενέρ­γεια τους τελευ­ταί­ους 12 μήνες.

Ακόμη, περίπου το 36% των νοι­κο­κυ­ριών ξοδεύ­ουν περισ­σό­τερο από το 10% του καθαρού εισο­δή­μα­τός τους για τις ενερ­γεια­κές τους δαπάνες και το 67,23% δήλωσε ότι οι προ­μη­θευ­τές ενέρ­γειας δεν αντι­με­τω­πί­ζουν τους κατα­να­λω­τές χαμηλού εισο­δή­μα­τος με δίκαιο τρόπο και ιδιαί­τερα τη διευ­κό­λυνσή τους μέσω της δυνα­τό­τη­τας ρύθ­μι­σης οφειλών περισ­σό­τε­ρων δόσεων.

Τα ευρύ­ματα της έρευνας – Κοι­νω­νι­κο­οι­κο­νο­μικό προφίλ

Το 81% των νοι­κο­κυ­ριών περιε­λάμ­βα­ναν από δύο έως τέσσερα άτομα. Επι­πλέον, περίπου το ένα πέμπτο των νοι­κο­κυ­ριών που συμ­με­τεί­χαν στην έρευνα είχαν του­λά­χι­στον ένα μέλος με ανα­πη­ρία ή μακρο­χρό­νια ασθέ­νεια και το 16,3% είχε του­λά­χι­στον ένα μέλος που ήταν μακρο­χρό­νια άνεργος.

Όλα τα νοι­κο­κυ­ριά με καθαρό μηνιαίο εισό­δημα κάτω των 680 ευρώ δήλωσαν ότι αντι­με­τω­πί­ζουν σοβαρά προ­βλή­ματα επι­βί­ω­σης και περίπου το 75-80% των νοι­κο­κυ­ριών με εισό­δημα μεταξύ 680 και 1.250 ευρώ δήλωσαν ότι δυσκο­λεύ­ο­νται να τα βγάλουν πέρα.

Το ποσοστό αυτό μειώ­νε­ται στο 50-60% για νοι­κο­κυ­ριά με εισό­δημα μεταξύ 1.251 και 1.950 ευρώ.

Χαρα­κτη­ρι­στικά των κατοι­κιών και συστη­μά­των θέρ­μαν­σης

Περίπου το 40% των κατοι­κιών κατα­σκευά­στη­καν πριν από το 1980 και στε­ρού­νται των βασικών προ­δια­γρα­φών μόνωσης.

Επι­πλέον, το 22,6% κατα­σκευά­στηκε μεταξύ 1981 και 1995, το 23,4% κατα­σκευά­στηκε μεταξύ 1996 και 2005 και το υπό­λοιπο μετά το 2006.

Το 71,42% δήλωσε ότι έχει ιδιό­κτητη κατοι­κία, ενώ είναι αξιο­ση­μεί­ωτο ότι το 31,9% έχει δάνεια και υπο­θή­κες.

Περίπου το 56% θερ­μαί­νουν τα σπίτια τους χρη­σι­μο­ποιώ­ντας συστή­ματα κεντρι­κής θέρ­μαν­σης, όπου κυριαρ­χούν το πετρέ­λαιο θέρ­μαν­σης (41,1%) και το φυσικό αέριο (14,5%).

Ένα στα δύο νοι­κο­κυ­ριά έχει περι­κό­ψει τις δαπάνες φαγητού

Τα υπό­λοιπα νοι­κο­κυ­ριά χρη­σι­μο­ποιούν κυρίως συστή­ματα κλι­μα­τι­σμού (13,9%), ατομική θέρ­μανση με φυσικό αέριο (12,3%) και ηλε­κτρι­κές συσκευές (4,6%).

Είναι ενδια­φέ­ρον να σημειω­θεί ότι 9 στους 10 από αυτούς που έχουν κεντρική θέρ­μανση με πετρέ­λαιο θέρ­μαν­σης και 8 στους 10 από αυτούς που έχουν κεντρική θέρ­μανση με φυσικό αέριο, χρη­σι­μο­ποιούν και συμπλη­ρω­μα­τικά συστή­ματα θέρ­μαν­σης, κυρίως κλι­μα­τι­στικά (46,09%) και ηλε­κτρι­κές συσκευές (25,58%).

Περίπου το 2,5% των συμ­με­τε­χό­ντων δηλώνει ότι δεν θερ­μαί­νει καθόλου την κατοι­κία του.

Κόστος ενέρ­γειας

Περίπου το 20% των νοι­κο­κυ­ριών λει­τουρ­γεί το σύστημα θέρ­μαν­σης για λιγό­τερο από 2 ώρες την ημέρα ή καθόλου και το 35% από 2 έως 4 ώρες την ημέρα. Ως απο­τέ­λε­σμα, περισ­σό­τερα από τα μισά νοι­κο­κυ­ριά ανα­φέ­ρουν θερ­μο­κρα­σία εσω­τε­ρι­κού χώρου μικρό­τερη από τη θερ­μο­κρα­σία δωμα­τίου που συνιστά ο ΠΟΥ, δηλαδή μεταξύ 18-21οC.

Το συγκε­κρι­μένο εύρυμα είναι ιδιαί­τερα ανη­συ­χη­τικό, γιατί το ποσοστό των νοι­κο­κυ­ριών που ανα­φέ­ρουν προ­βλή­ματα υγείας λόγω ανε­παρ­κούς θέρ­μαν­σης, για θερ­μο­κρα­σία σπιτιού μεταξύ 15-18οC, είναι διπλά­σιο από το αντί­στοιχο ποσοστό για θερ­μο­κρα­σία σπιτιού μεταξύ 18-21οC, ενώ το ποσοστό για θερ­μο­κρα­σία σπιτιού κάτω από 15oC είναι περίπου τέσ­σε­ρις φορές υψη­λό­τερο.

Το μέσο συνο­λικό ενερ­γειακό κόστος ανά έτος είναι περίπου 1.900 ευρώ. Οι δαπάνες ενέρ­γειας επη­ρε­ά­ζο­νται από το μέγεθος του σπιτιού, τον τύπο του συστή­μα­τος θέρ­μαν­σης και τα χαρα­κτη­ρι­στικά των νοι­κο­κυ­ριών (πχ, ενώ τα νοι­κο­κυ­ριά με άνερ­γους τείνουν να ξοδεύ­ουν λιγό­τερα).

Δυσκο­λία επι­βί­ω­σης

Συνο­λικά, το 47,5% των νοι­κο­κυ­ριών δήλωσε ότι δυσκο­λεύ­ε­ται να αντε­πε­ξέλ­θει στις μηνιαίες δαπάνες και μόνο το 33,62% μπορεί να τα βγάλει πέρα με το τρέχον εισό­δημα, ενώ το 10,5% ζει άνετα.

Προ­κει­μέ­νου να πλη­ρώ­σει τα έξοδα ηλε­κτρι­σμού και θέρ­μαν­σης τους τελευ­ταί­ους 12 μήνες, ένα στα δύο νοι­κο­κυ­ριά έχει περι­κό­ψει τις δαπάνες φαγητού, περίπου ένα στα πέντε τις δαπάνες για φάρμακα, τέσσερα στα πέντε έχουν περιο­ρί­σει τη χρήση ηλε­κτρι­κών συσκευών και φωτι­σμού, ένα στα δύο τη χρήση ζεστού νερού, τρία στα τέσσερα τη θέρ­μανση του σπιτιού, τέσσερα στα πέντε νοι­κο­κυ­ριά έχουν περι­κό­ψει την ψυχα­γω­γία και τρία στα πέντε τις μετα­κι­νή­σεις.

Πηγή in.gr