Απειλές νέου σπιράλ ακρίβειας, οι καταστροφές σε Θεσσαλία και Έβρο

Η κατα­στροφή σε Θεσ­σα­λία και Έβρο, σε περιο­χές με σημα­ντική συνει­σφορά σε πρω­το­γενή παρα­γωγή ανα­μέ­νε­ται να δημιουρ­γή­σει κενά σε προ­ϊ­ό­ντα, που ανα­γκα­στικά θα καλυ­φθούν απο εισα­γω­γές, σε μια συγκυ­ρία, όμως, που βρίσκει τις τιμές πολλών εξ αυτών να κινού­νται ανοδικά.

Ουσια­στικά το πλήγμα σε μεγάλο μέρος της παρα­γω­γής, γάλα­κτος, κρέατος, ελαιο­λά­δου, στα­φυ­λιών, οινο­στά­φυ­λων και βρώ­σι­μων, αλλά και άλλων φρούτων, όπως και μήλων, όσο και λαχα­νι­κών, δημιουρ­γεί προ­ϋ­πο­θέ­σεις  για ένα νέο σπιράλ ακρί­βειας.

Ήδη, βέβαια, το Υπουρ­γείο Ανά­πτυ­ξης έσπευσε με σχετική Υπουρ­γική Απόφαση του αρμό­διου υπουρ­γού και Βου­λευτή Τρι­κά­λων Κώστα Σκρέκα να προ­χω­ρή­σει σε επέ­κταση του πεδίου εφαρ­μο­γής του θεσμι­κού πλαι­σίου για την περι­στολή φαι­νο­μέ­νων αθέ­μι­της κερ­δο­φο­ρίας σε όλα τα προ­ϊ­ό­ντα που είναι απα­ραί­τητα για τη δια­τροφή και την αξιο­πρεπή δια­βί­ωση των κατα­να­λω­τών σε περί­πτωση έκτα­κτης ανάγκης που προ­κα­λεί­ται από θεο­μη­νία

Με βάση την Υπουρ­γική Απόφαση, επι­βάλ­λε­ται πλαφόν στο περι­θώ­ριο μεικτού κέρδους στα επίπεδα του 2021 σε “κάθε άλλη κατη­γο­ρία προ­ϊ­ό­ντων που είναι απα­ραί­τητα για τη δια­τροφή και την αξιο­πρεπή δια­βί­ωση των κατα­να­λω­τών, σε περί­πτωση έκτα­κτης ανάγκης που προ­κα­λεί­ται από φυσική ή τεχνο­λο­γική κατα­στροφή ή θεο­μη­νία”.

Το πλαφόν ισχύει ήδη σε 68 κατη­γο­ρίες προ­ϊ­ό­ντων, όσα δηλαδή περιέ­χο­νται στο «Καλάθι του Νοι­κο­κυ­ριού», το «Καλάθι των Μαθητών» καθώς και τα «προ­ϊ­ό­ντα παρα­γω­γής ζεστού νερού χρήσεως» (θερ­μο­σί­φω­νες).

Μεγάλες κατα­στρο­φές

Ωστόσο με το μέγεθος της κατα­στρο­φής σε Θεσ­σα­λία και Έβρο, είναι ερώτημα πώς και σε τι τιμές θα καλυ­φθεί ενώ βέβαια στοί­χημα είναι η παρα­γω­γική συνέ­χεια, η συγκρά­τη­σης των πλη­θυ­σμών σε σημα­ντι­κές για το εθνικό κορμό, περιο­χές αλλά και η αντι­με­τώ­πιση της ανερ­γίας σε ερη­μω­μέ­νης από τις κατα­στρο­φές ζώνες.

Είναι ενδει­κτικό ότι σε δηλώ­σεις τους αργά το βράδυ της Κυρια­κής ο πρό­ε­δρος του ιστο­ρι­κού Αγρο­τι­κού Συνε­ται­ρι­σμού Ζαγοράς Πηλίου “Ζαγορίν”, Ιωάννης Κραβ­βά­ρης περιέ­γραψε τη δύσκολη κατά­σταση που αντι­με­τω­πί­ζουν οι καλ­λιερ­γη­τές μήλων στα χωριά, που απο­τε­λούν την “παρα­γω­γική καρδιά” (Ζαγορά,Μακρυρ­ράχη, Πουρί κα) με 3.000 και πλέον κατοί­κους για σειρά φρούτων (κύρια της ποι­κι­λίας  Starking delicious). Συνο­λικά η περιοχή παράγει, περισ­σό­τε­ρους από 9.000 τόνους μήλων ετησίως, από 12.000 στρέμ­ματα με ένα εκα­τομ­μύ­ριο δέντρα, που έχουν σημα­ντικά πληγεί. Συγκε­κρι­μένα, όπως ανέφερε ο πρό­ε­δρος του Συνε­ται­ρι­σμού, από τη βροχή και το χαλάζι που έπεσε ταυ­τό­χρονα, κατα­στρά­φηκε ένα μέρος της παρα­γω­γής, που ήταν να συλ­λε­γεί σε περίπου μία εβδο­μάδα. Επίσης σημα­ντική ζημιά έχει γίνει και στο φυτικό κεφά­λαιο, αλλά και στην αγρο­τική οδο­ποιία, που απο­τε­λεί το “κλειδί” για τη διε­νέρ­γεια της συγκο­μι­δής, Επίσης, ένα σημα­ντικό στοί­χημα, τόσο για το σχε­δια­σμό της όσο και για το ύψος του κόστους του τελικού προ­ϊ­ό­ντος είναι η μετα­φορά της ενα­πο­μεί­να­σας παρα­γω­γής στο Βόλο και τις άλλες αγορές εντός κι εκτός Ελλάδος, καθώς οι κατο­λι­σθή­σεις και οι κατα­στρο­φές στο οδικό δίκτυο δυσκο­λεύ­ουν την προ­σέγ­γιση των μεγάλων φορ­τη­γών, που δια­σφα­λί­ζουν την οικο­νο­μική και σε μεγάλες ποσό­τη­τες μετα­φορά των φρούτων, από τα μεγάλα ψυγεία του Συνε­ται­ρι­σμού στη Ζαγορά στις αγορές.

Επι­πρό­σθετα, μένει να φανεί με τις κατα­γρα­φές των ζημιών, το πόσο θα επη­ρε­α­στεί η παρα­γωγή της χώρας και σε άλλα προ­ϊ­ό­ντα, καθώς η Θεσ­σα­λία, αλλά και ο Έβρος,  είναι σημείο αιχμής για σειρά καλ­λιερ­γειών. Επίσης στην περιοχή της Θεσ­σα­λίας αλλά και του Εβρου υπάρ­χουν σημα­ντρι­κές γαλα­κτο­πα­ρα­γω­γι­κές ζώνες, αλλά και μεγάλες εται­ρείες μετα­ποί­η­σης γάλα­κτος, αλλά και άλλων τορ­φί­μων, που πέρα από την όποια ζημιά στις υπο­δο­μές τους, θα αντι­με­τω­πί­σουν ζητή­ματα με την τρο­φο­δο­σία σε πρώτες ύλες.

Σημειώ­νε­ται ότι η περι­φέ­ρεια αυτή έχει το 12% των γεωρ­γι­κών εκτά­σεων της Ελλάδας, χαρα­κτη­ρι­σμένη και ως “σιτο­βο­λώ­νας” της Ελλάδας. Συγκε­κρι­μένα δια­θέ­τει:

Σε σιτηρά, (κύρια σκληρό σιτάρι και κριθάρι) το 18% των εκτά­σεων.

Σε ζαχα­ρό­τευ­τλα το 15,6% εκτά­σεων.

Σε φρούτα- λαχα­νικά το 9,5% εκτά­σεων.

Να σημειω­θεί ότι στις περιο­χές αυτές υπάρχει σχεδόν οι μισή παρα­γωγή σε μήλα, αχλάδια, που μάλιστα τώρα είναι η περί­ο­δος συγκο­μι­δής, αλλά  και το ⅓ περίπου της παρα­γω­γής σε φακές, όσπρια, σκληρό σιτάρι αλλά και μεγάλες καλ­λιέρ­γειες σε κριθάρι. Παράλ­ληλα, στη Θεσ­σα­λία, με βάση πάντα την ΕΛΣΤΑΤ, είναι το 10% περίπου του ζωικού κεφα­λαίου (πρόβατα, βοοειδή, χοιρινά, που­λε­ρικά).

Ανα­λυ­τικά, σύμφωνα με τα στοι­χεία της ΕΛΣΤΑΤ η Θεσ­σα­λία έχει:

Στα μήλα, το 43,5% συνόλου παρα­γω­γής

Στα αχλάδια, το 63% συνόλου παρα­γω­γής

Στα κάστανα, το 47,5% συνόλου παρα­γω­γής

Στο σκληρό σιτάρι (ζυμα­ρικά), το 34% συνόλου παρα­γω­γής

Στο καλα­μπόκι, το 22% συνόλου παρα­γω­γής

Στα ψυχανθή και ειδικά στις φακές, το 32% συνόλου παρα­γω­γής

Ρεβύθια, το 33% συνόλου παρα­γω­γής

Σε σχέση με την κτη­νο­τρο­φική παρα­γωγή η Θεσ­σα­λία σε πανελ­λα­δικό επίπεδο έχει:

το 10,6% συνόλου του πλη­θυ­σμού βοοει­δών

το 9,6% συνόλου των προ­βά­των

Το 7,5% συνόλου της χοι­ρο­τρο­φι­κής παρα­γω­γής

το 10,5% συνόλου της πτη­νο­τρο­φι­κής παρα­γω­γής.

Οι τιμές

Βέβαια, παρά την οριακή, μεν,  αλλά αύξηση, που  είχε και τον Αύγου­στο εφέτος ο πλη­θω­ρι­σμός, στο 2,7% από 2,5% τον Ιούλιο, οι τιμές βασικών ειδών συνε­χί­ζουν τον “καλ­πα­σμό” τους.

Ουσια­στικά , παρά τις μεγάλες μειώ­σεις των τιμών σε ηλε­κτρι­σμό, φυσικό αέριο και πετρέ­λαιο θέρ­μαν­σης, σημα­ντι­κές ανα­τι­μή­σεις υπήρξαν σε όλη την άλλη γκάμα των προ­ϊ­ό­ντων και υπη­ρε­σιών (π.χ. είδη δια­τρο­φής +10,7%).

Ειδι­κό­τερα, τον Αύγου­στο σε ετήσια βάση κατα­γρά­φη­καν ανα­τι­μή­σεις σε: Ψωμί και δημη­τριακά 6,6%, Κρέατα- γενικά (9,7%), Ψάρια- γενικά (6,7%), Γαλα­κτο­κο­μικά και αυγά (11,9%), Έλαια και λίπη (12%), Φρούτα- γενικά (10,7%), Λαχανικά- γενικά (17,6%), Ζάχαρη- σοκολάτες- γλυκά- παγωτά (8,5%), Λοιπά τρόφιμα (12,4%), Καφέ- κακάο- τσάι (8,7%), Μεταλ­λικό νερό- αναψυκτικά- χυμούς φρούτων (14,4%) και Αλκο­ο­λούχα ποτά- μη σερ­βι­ρι­ζό­μενα (7,4%).

Σε μηνιαία σύγκριση, ξεχω­ρί­ζουν οι συνε­χι­ζό­με­νες ανα­τι­μή­σεις σε: Γάλα νωπό πλήρες (2%), Ελαιό­λαδο (3,8%), Λαχα­νικά νωπά (3,3%) και Καύσιμα και λιπα­ντικά (4,6%). Αντί­θετα μειώ­θη­καν οι τιμές, μεταξύ άλλων, σε: Αυγά (4,5%), Φρούτα νωπά (7,1%), Ηλε­κτρι­σμό (0,7%) και Φυσικό αέριο (2,9%).

Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, τον Αύγου­στο υπήρξε άνοδος, συνο­λικά, κατά 10,7% στην ομάδα «Δια­τροφή και μη αλκο­ο­λούχα ποτά», λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: ψωμί και δημη­τριακά, κρέατα (γενικά), ψάρια (γενικά), γαλα­κτο­κο­μικά και αυγά, έλαια και λίπη, φρούτα (γενικά), λαχα­νικά (γενικά), ζάχαρη- σοκολάτες- γλυκά- παγωτά, λοιπά τρόφιμα, καφέ- κακάο- τσάι, μεταλ­λικό νερό- αναψυκτικά- χυμούς φρούτων. Επίσης, υπήρξε αύξηση 3,2% στην ομάδα «Αλκο­ο­λούχα ποτά και καπνός», λόγω αύξησης κυρίως των τιμών στα αλκο­ο­λούχα ποτά (μη σερ­βι­ρι­ζό­μενα).

Γιώργος Αλε­ξά­κης

Πηγή: Reporter.gr