Εργασιακό: Δεκατρείς ερωτήσεις – απαντήσεις για το νέο νομοσχέδιο

Οι πολ­λα­πλοί εργο­δό­τες, η 6ημερη απα­σχό­ληση και οι νέες εργα­σια­κές σχέσεις

Νέες ευέ­λι­κτες μορφές απα­σχό­λη­σης, όπως οι συμ­βά­σεις «μηδε­νι­κής εργα­σίας» ή η κατά παραγ­γε­λία απα­σχό­ληση. Η θέσπιση της εργα­σίας σε πολ­λα­πλούς εργο­δό­τες. Η ενσω­μά­τωση στο εθνικό δίκαιο ευρω­παϊ­κής οδηγίας (2019/1152). Η αλλαγή στον τρόπο εφαρ­μο­γής της κάρτας εργα­σίας. Τα πρό­στιμα για την υπο­δη­λω­μένη εργασία και η δοκι­μα­στική περίοδο έξι μηνών για τους νεο­προ­σλαμ­βα­νό­με­νους εργα­ζό­με­νους.

Πρό­κει­ται για το νομο­σχέ­διο του υπουρ­γείο Εργα­σίας, το οποίο δώθηκε σε δημόσια δια­βού­λευση. «Το Βήμα της Κυρια­κής» σε 13 ερω­το­α­πα­ντή­σεις απο­κω­δι­κο­ποιεί τις βασικές δια­τά­ξεις του νομο­σχε­δίου.

1.    Θεσπί­ζο­νται νέες μορφές απα­σχό­λη­σης με το νομο­σχέ­διο;

Ναι. Πρό­κει­ται  τις «συμ­βά­σεις μηδε­νι­κών ωρών απα­σχό­λη­σης» καθώς και την «κατά παραγ­γε­λία απα­σχό­ληση». Δύο ειδικές μορφές ευέ­λι­κτης απα­σχό­λη­σης που θεσπί­ζο­νται για πρώτη φορά χώρα μας. Πρό­κει­ται για ένα μοντέλο απα­σχό­λη­σης, που ο εργο­δό­της μπορεί να καλεί τον απα­σχο­λού­μενο όποτε τον χρειά­ζε­ται και να τον πλη­ρώ­νει  ανάλογα με την ώρα που έχει εργα­στεί. Τέτοιες μορφές απα­σχό­λη­σης είναι πολύ συχνές στην Ευρω­παϊκή Ένωση.

2.    Πως λει­τουρ­γούν;

Η εργασία παρέ­χε­ται εντός προ­κα­θο­ρι­σμέ­νων ωρών και ημερών ανα­φο­ράς, οι οποίες πρέπει να γνω­στο­ποιού­νται υπο­χρε­ω­τικά στον εργα­ζό­μενο. Ο εργα­ζό­με­νος έχει ειδο­ποι­η­θεί εγγρά­φως από τον εργο­δότη του (γραπτό μήνυμα μέσω κινητού τηλε­φώ­νου – sms , μήνυμα ηλε­κτρο­νι­κού ταχυ­δρο­μείου κ.α.) για την ανάληψη εργα­σίας, σε εύλογο χρόνο που δεν μπορεί να είναι μικρό­τε­ρος των  24 ωρών,  πριν την πραγ­μα­το­ποί­ησή της. Εάν  η ανάληψη εργα­σίας ακυ­ρω­θεί από τον εργο­δότη  μέσα στις τελευ­ταίες 24 ώρες, ο εργα­ζό­με­νος δικαιού­ται απο­ζη­μί­ωση που αντι­στοι­χεί στην αμοιβή της εργα­σίας που ακυ­ρώ­θηκε.

3.    Υπάρχει θεσμο­θε­τη­μένο προ­στα­τευ­τικό πλαίσιο για τον εργα­ζό­μενο;

Όχι. Υπάρ­χουν πολλά θολά σημεία, σε σχέση με τα δικαιώ­ματα των εργα­ζο­μέ­νων, το ύψος των αμοιβών αλλά και τις συν­θή­κες υγιει­νής και ασφά­λειας.

4.    Πως προ­έ­κυ­ψαν οι νέες μορφές απα­σχό­λη­σης;

Περι­λαμ­βά­νο­νται στο προ­στα­τευ­τικό πλαίσιο της κοι­νο­τι­κής οδηγίας 2019/1152 για δια­φα­νείς και προ­βλέ­ψι­μους όρους εργα­σίας, που οφείλει να κυρώσει η χώρα μας. Στο πλαίσιο αυτό, θεσμο­θε­τού­νται μορφές εργα­σίας που ισχύουν εδώ και χρόνια στην Ευρω­παϊκή Ένωση, με στόχο να βγουν από την περιοχή της «μαύρης» εργα­σίας, όπου εφαρ­μό­ζο­νται  χωρίς κανέναν έλεγχο και καμία προ­στα­σία.

5.    Τι άλλο περι­λαμ­βά­νει η ευρω­παϊκή οδηγία;

Πρό­κει­ται για νομο­θέ­τημα με θετικό πρόσημο για τους εργα­ζό­με­νους. Περι­λαμ­βά­νει συγκε­κρι­μέ­νες υπο­χρε­ώ­σεις των εργο­δο­τών για τακτική, γραπτή και έγκαιρη ενη­μέ­ρωση του εργα­ζο­μέ­νου για την εξέλιξη της εργα­σια­κής σύμ­βα­σης όπως και για κάθε αλλαγή των όρων εργα­σίας. Θεσπί­ζει ελά­χι­στα δικαιώ­ματα που ισχύουν για όλους τους εργα­ζο­μέ­νους στην Ένωση που έχουν σύμβαση εργα­σίας ή σχέση εργα­σίας, όπως αυτές ορί­ζο­νται από τη νομο­θε­σία, τις συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις ή τις πρα­κτι­κές που ισχύουν σε κάθε κράτος μέλος λαμ­βα­νο­μέ­νης υπόψη και της νομο­λο­γίας των δικα­στη­ρίων.

6.    Τι αλλάζει σε ο, τι αφορά την εργασία σε πολ­λα­πλούς εργο­δό­τες;

Το νομο­σχέ­διο επι­τρέ­πει – υπό προ­ϋ­πο­θέ­σεις – την παροχή εργα­σίας σε πολ­λα­πλούς εργο­δό­τες. Θα πρέπει στις περι­πτώ­σεις αυτές να τηρού­νται οι δια­τά­ξεις για τον ελά­χι­στο χρόνο ανά­παυ­σης ανά ημέρα. Η σχετική διάταξη του νομο­σχε­δίου «απε­λευ­θε­ρώ­νει» την δυνα­τό­τητα απα­σχό­λη­σης σε δεύτερη εργασία – πέραν του νόμιμου ωραρίου σε έναν εργο­δότη. Η δυνα­τό­τητα μερικής απα­σχό­λη­σης σε δεύτερο εργο­δότη,  είναι δυνατή αρκεί – συνο­λικά – η εργασία να μην εκτεί­νε­ται πέραν των 13 ωρών ημε­ρη­σίως.

7.    Και με την εξα­ή­μερη εβδο­μα­διαία απα­σχό­ληση;

Δίδεται η δυνα­τό­τητα σε βιο­μη­χα­νι­κές επι­χει­ρή­σεις – που εφαρ­μό­ζουν πεν­θή­μερη απα­σχό­ληση – να απα­σχο­λούν το προ­σω­πικό την έκτη ημέρα με αυξη­μένο ημε­ρο­μί­σθιο κατά 40%.

8.    Υπάρ­χουν αλλαγές και στον τρόπο εφαρ­μογή της ψηφια­κής κάρτα εργα­σίας;

Οι επι­χει­ρή­σεις που εφαρ­μό­ζουν οικειο­θε­λώς την κάρτα δεν θα έχουν την υπο­χρέ­ωση να κατα­χω­ρούν εκ των προ­τέ­ρων τις αλλαγές στο ωράριο ή την υπε­ρω­ριακή απα­σχό­ληση. Οι επι­χει­ρή­σεις αυτές θα απαλ­λάσ­σο­νται από το 90% των γρα­φειο­κρα­τι­κών δια­δι­κα­σιών που προ­βλέ­πο­νται στην εφαρ­μογή της κάρτας εργα­σίας.

9.    Ωστόσο θα υπάρ­χουν και αυστηρά πρό­στιμα για παρα­βά­σεις;

Πράγ­ματι. Σε περί­πτωση που εντο­πι­στούν εργα­ζό­με­νοι να απα­σχο­λού­νται και να μην κατα­γρά­φο­νται στην ψηφιακή κάρτα εργα­σίας, το πρό­στιμο που θα επι­βάλ­λε­ται είναι 10.500 ευρώ. Επίσης αντί­στοιχο πρό­στιμο (10.500 ευρώ) προ­βλέ­πο­νται για εργο­δό­τες που υπο­δη­λώ­νουν τους απα­σχο­λού­με­νους στην επι­χεί­ρησή τους. Δηλαδή δηλώ­νουν έναν εργα­ζό­μενο ότι απα­σχο­λεί­ται με τετρά­ωρη εργα­σίας και στην πραγ­μα­τι­κό­τητα εργά­ζε­ται κανο­νικά οκτάωρο.

10.  Τι προ­βλέ­πε­ται για τη δοκι­μα­στική περίοδο των εργα­ζο­μέ­νων;

Μειώ­νε­ται το διά­στημα της δοκι­μα­στι­κής περιό­δου για ένα εργα­ζό­μενο από τους δώδεκα στους έξι μήνες. Μετά το πέρας των έξι μηνών, ο εργο­δό­της εφόσον απο­φα­σί­σει να προ­σλά­βει τον εργα­ζό­μενο, τότε λαμ­βά­νε­ται ως ημε­ρο­μη­νία πρό­σλη­ψης η αρχική ημε­ρο­μη­νία έλευσης στην επι­χεί­ρηση.

11. Υπάρ­χουν άλλες δια­τά­ξεις υπέρ των εργα­ζο­μέ­νων;

Υπάρ­χουν δύο ακόμη δια­τά­ξεις. Η πρώτη απα­γο­ρεύει την απόλυση εργα­ζο­μέ­νου, επειδή άσκησε τα νομικά του δικαιώ­ματα. Σε περί­πτωση από­λυ­σης, οι εργο­δό­τες θα πρέπει να δικαιο­λο­γούν πλήρως και γραπτώς στον εργα­ζό­μενο τους λόγους από­λυ­σής του, χωρίς αυτοί οι λόγοι να συν­δέ­ο­νται με την άσκηση των νόμιμων δικαιω­μά­των και τη διεκ­δί­κηση αυτών από πλευράς των εργα­ζο­μέ­νων.

12. Και η δεύτερη;

Προ­βλέ­πει την υπο­χρέ­ωση του εργο­δότη να παρέχει κατάρ­τιση στον εργα­ζό­μενο για την εκτέ­λεση της εργα­σίας του. Η κατάρ­τιση αυτή παρέ­χε­ται δωρεάν, υπο­λο­γί­ζε­ται ως χρόνος εργα­σίας και μπορεί να πραγ­μα­το­ποιεί­ται κατά τη διάρ­κεια των ωρών εργα­σίας.

13.Ωστόσο στο νομο­σχέ­διο περι­λαμ­βά­νε­ται και διάταξη που αφορά τις απερ­γίες;

Ναι. Με την διάταξη αυτή απα­γο­ρεύ­ε­ται η παρε­μπό­διση της ελεύ­θε­ρης προ­σέ­λευ­σης ή απο­χώ­ρηση από την εργασία όσων επι­θυ­μούν να εργα­στούν σε περιό­δους απερ­για­κών κινη­το­ποι­ή­σεων. Όποιος ασκεί σωμα­τική ή ψυχο­λο­γική βία εις βάρος τους ή συμ­με­τέ­χει σε κατά­ληψη χώρων εργα­σίας ή εισόδων, ιδίως κατά τη διάρ­κεια απερ­γίας, θα τιμω­ρεί­ται με φυλά­κιση του­λά­χι­στον 6 μηνών και με χρη­μα­τική ποινή του­λά­χι­στον 5.000 ευρώ.  Σε περί­πτωση υπο­τρο­πής, τα πρό­στιμα διπλα­σιά­ζο­νται.

ΠΗΓΗ: ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟ ΒΗΜΑ