Μποτιλιάρισμα από σούπερ γιοτ στις ελληνικές θάλασσες

Νούμερο ένα προ­ο­ρι­σμός παγκο­σμίως λόγω αμε­λη­τέων τελών και κανόνων

Οι ελλη­νι­κές θάλασ­σες παρα­μέ­νουν για μία ακόμα χρονιά ο Νο 1 προ­ο­ρι­σμός για ναυ­λω­μένα super yachts παγκο­σμίως. Πρό­κει­ται για εξέλιξη που απο­δί­δε­ται αφενός στην ενί­σχυση του brand name της χώρας και της απα­ρά­μιλ­λης φυσικής ομορ­φιάς της και αφε­τέ­ρου στο γεγονός πως η κάθε λογής χρε­ώ­σεις με τις οποίες επι­βα­ρύ­νο­νται τα ναυ­λω­μένα σκάφη στην Ελλάδα είναι αμε­λη­τέες, ενώ παράλ­ληλα οι δυνα­τό­τη­τες ανε­ξέ­λεγ­κτης πρυ­μνο­δέ­τη­σης και αγκυ­ρο­βό­λη­σης είναι απε­ριό­ρι­στες. Στοι­χεία που φαί­νο­νται ότι αντι­σταθ­μί­ζουν την έλλειψη σοβαρών υπο­δο­μών ελλι­με­νι­σμού, οι οποίες ακόμα και όταν υπάρ­χουν είναι δια­θέ­σι­μες έναντι πάρα πολύ χαμηλών τελών, με ελά­χι­στες εξαι­ρέ­σεις τις λιγο­στές ιδιω­τι­κών συμ­φε­ρό­ντων μαρίνες που έχουν ανα­πτυ­χθεί τα τελευ­ταία έτη.

Απο­τέ­λε­σμα, το μερίδιο της Ελλάδας στην παγκό­σμια αγορά του yacht chartering να είναι εντυ­πω­σιακό και μάλιστα πολ­λα­πλά­σιο από αυτό του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού.

Βάσει επι­βε­βαιω­μέ­νων κρα­τή­σεων για το 2023 (στοι­χεία μέχρι 30/4), για το σύνολο της χρονιάς η Ελλάδα παρα­μέ­νει ο Νο 1 προ­ο­ρι­σμός σε ναυ­λώ­σεις σκαφών σε παγκό­σμιο επίπεδο, με μερίδιο αγοράς 27% επί του συνόλου των εβδο­μά­δων κρα­τή­σεων θαλα­μη­γών μήκους άνω των 20 μέτρων, σύμφωνα με στοι­χεία της International Yacht Company (IYC), η οποία δια­θέ­τει ένα διευ­ρυ­μένο δίκτυο 14 γρα­φείων σε 9 χώρες και είναι μία από τις μεγα­λύ­τε­ρες ναυ­λο­με­σι­τι­κές εται­ρείες θαλα­μη­γών διεθνώς. Πρό­κει­ται για μερίδιο αυξη­μένο κατά τρεις ποσο­στιαίες μονάδες από το 24% του 2022. Και διπλά­σιο σχεδόν της δεύ­τε­ρης Γαλλίας που βρί­σκε­ται στο 15%.

Ευνόητα ο πολύ μεγάλος αριθμός των σκαφών επι­βα­ρύ­νει δυσα­νά­λογα το περι­βάλ­λον και δεδο­μέ­νων των περιο­ρι­σμέ­νων δυνα­το­τή­των του ελλη­νι­κού ελεγ­κτι­κού μηχα­νι­σμού, εγείρει ερω­τή­ματα για την ορθή δια­χεί­ριση των στερεών και υγρών απο­βλή­των που παρά­γουν.

Μαζί με τη ραγδαία ανά­πτυξη του yacht chartering στην Ελλάδα, που έχει προ­σελ­κύ­σει πλήθος ξένων ιδιω­τι­κών θαλα­μη­γών και ιδιο­κτη­τριών εται­ρειών, πλη­θαί­νει και ο αριθμός των Ελλήνων επι­χει­ρη­μα­τιών που δρα­στη­ριο­ποιού­νται ήδη στην αγορά αυτή ή εισέρ­χο­νται τώρα με αξιώ­σεις στον κλάδο με στόλους super yachts. Μεταξύ αυτών o εφο­πλι­στής Πάρης Δράγνης, o οποίος μέσω της εται­ρείας του Golden Yachts δια­χει­ρί­ζε­ται 15 θαλα­μη­γούς, πολλές εκ των οποίων έχει ναυ­πη­γή­σει ο ίδιος στην Ελλάδα. Τον στόλο των super yachts που ελέγχει, μεγε­θύ­νει και ο εφο­πλι­στής και πρώην δήμαρ­χος Οινουσ­σών, Ευάγ­γε­λος Αγγε­λά­κος, που παρήγ­γειλε προ λίγων εβδο­μά­δων ταυ­τό­χρονα τρεις υπερ­πο­λυ­τε­λείς θαλα­μη­γούς, 70 μέτρων εκάστη, στα ναυ­πη­γεία «The Italian Sea Group».

Ο εν λόγω επι­χει­ρη­μα­τίας έχει ήδη άλλες δύο θαλα­μη­γούς που ναυ­λώ­νει υπό τον έλεγχό του. Αλλά και άλλοι Ελληνες εφο­πλι­στές, όπως για παρά­δειγμα ο Σπύρος Βαμ­βα­κάς, που έχουν μπει στην αγορά αυτή τα τελευ­ταία χρόνια, ναυ­πη­γούν τώρα και επι­πλέον super yachts.

Η άνθηση της δρα­στη­ριό­τη­τας αυτής στην Ελλάδα είναι ακόμα πιο δυνα­μική αν εξε­τα­στούν χωριστά οι μήνες αιχμής του καλο­και­ριού: Αν κοι­τά­ξουμε την καλο­και­ρινή σεζόν μεμο­νω­μένα, δηλαδή την περίοδο μεταξύ Μαΐου και Οκτω­βρίου, η Ελλάδα όχι μόνον είναι ο Νο 1 προ­ο­ρι­σμός σε ναυ­λώ­σεις σκαφών παγκο­σμίως, αλλά απο­τε­λεί τον προ­ο­ρι­σμό του ενός σε κάθε τρία super yachts που ναυ­λώ­νο­νται παγκο­σμίως, με μερίδιο αγοράς 33% επί του συνόλου των εβδο­μά­δων κρα­τή­σεων. Το μερίδιο αυτό το 2022 ήταν 29%. Στη δεύτερη θέση βρί­σκε­ται πολύ χαμη­λό­τερα, με μερίδιο 21%, η Γαλλία και τρίτη η Ιταλία με 19%. Χώρες που έχουν αυστη­ρούς περιο­ρι­σμούς στο πού μπορούν να δέσουν και έναντι ποιου ανταλ­λάγ­μα­τος τέτοια μεγάλα σκάφη ανα­ψυ­χής. Για παρά­δειγμα, στις χώρες αυτές δεν επι­τρέ­πε­ται παρά μόνο σε πολύ συγκε­κρι­μένα μέρη η πρυ­μνο­δέ­τηση σε κόλπους, η γνωστή πρυ­μά­τσα, και αυτό έναντι διόλου ευκα­τα­φρό­νη­του ανταλ­λάγ­μα­τος.

Ελέγ­χε­ται αυστηρά η εφαρ­μογή των περιο­ρι­σμών από τις λιμε­νι­κές τους αρχές. Επι­πλέον, τα τέλη ελλι­με­νι­σμού στα κατά τόπους αντί­στοιχα λιμε­νικά ταμεία των χωρών αυτών υπερ­βαί­νουν κατά πολύ τα ποσά που εισπράτ­το­νται στην Ελλάδα, όταν εισπράτ­το­νται. Ωστόσο με τις πολι­τι­κές αυτές οι εν λόγω χώρες κατα­φέρ­νουν και έχουν σημα­ντικά μεγα­λύ­τερα έσοδα για τον κρατικό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό τους από το yachting απ’ ό,τι η Ελλάδα.

Αξίζει να σημειω­θεί πως σύμφωνα με στοι­χεία της IYC φέτος παρα­τη­ρεί­ται αύξηση της δυνα­μι­κής των ναυ­λώ­σεων στα πολύ μεγάλα σκάφη, θαλα­μη­γούς από 40 έως 50 μέτρα. Στα σκάφη 40-50 μέτρων οι επι­βε­βαιω­μέ­νες κρα­τή­σεις είναι ήδη στο 75% συγκρι­τικά με το 2022 και καθώς πλη­σιά­ζει η κυρίως καλο­και­ρινή σεζόν ενδέ­χε­ται να ξεπε­ρά­σουν τα περυ­σινά μεγέθη. Στις κατη­γο­ρίες 20-40 μέτρα και 50-60 μέτρα οι επι­βε­βαιω­μέ­νες κρα­τή­σεις είναι κοντά στο 65% συγκρι­τικά με το 2022.

Αύξηση κρα­τή­σεων κατα­γρά­φε­ται όμως και σε σκάφη 60 μέτρων και άνω. Ο ελλη­νι­κός στόλος σκαφών που είναι δια­θέ­σιμα προς ναύλωση αυξά­νε­ται χρόνο με τον χρόνο. Σύμφωνα με την IYC, «το 2023 είδαμε πολλά νέα σκάφη να μπαί­νουν στην αγορά και αυτή τη στιγμή, για το καλο­καίρι 2023, υπάρ­χουν επι­βε­βαιω­μέ­νες κρα­τή­σεις στο 70% του στόλου». Οι Αμε­ρι­κα­νοί εξα­κο­λου­θούν να απο­τε­λούν το μεγα­λύ­τερο ποσοστό πελατών όσον αφορά τις ναυ­λώ­σεις σκαφών στη Μεσό­γειο, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της Ελλάδας.

Τι αφήνουν όμως όλοι αυτοί οι ταξι­διώ­τες στην Ελλάδα; Τα όποια έσοδα δεν εμφα­νί­ζο­νται καν στον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό και απο­τε­λούν μόνο εγγρα­φές στις πωλή­σεις κάποιων λιμε­νι­κών ταμείων, οι οποίες ωστόσο προ­σμε­τρώ­νται αθροι­στικά σε μονο­ψή­φιο αριθμό εκα­τομ­μυ­ρίων ετησίως, όπως και τα τέλη και ο ΦΠΑ από τους πλόες και τις ναυ­λώ­σεις αντί­στοιχα. Από την πλευρά τους οι εται­ρείες ναυ­λώ­σεων αντι­τάσ­σουν πως η δρα­στη­ριό­τητα αυτή προ­σελ­κύει μια κατη­γο­ρία του­ρι­στών με υψηλή αγο­ρα­στική δύναμη. Η εκτί­μηση είναι ότι το 2022 τα «έξοδα ταξι­διού» ανήλθαν σε 144 εκατ. Χρήματα δηλαδή τα οποία δαπά­νη­σαν στη χώρα οι ταξι­διώ­τες που ναύ­λω­σαν θαλα­μη­γούς.

Οι δαπάνες αυτές, εξηγούν πηγές της αγοράς, έχουν θετικό αντί­κτυπο στην οικο­νο­μία μικρό­τε­ρων νησιών, ενώ το yachting δημιουρ­γεί ευκαι­ρίες επαγ­γελ­μα­τι­κής απα­σχό­λη­σης. Σήμερα εκτι­μά­ται ότι απα­σχο­λού­νται στο yachting έμμεσα και άμεσα πάνω από 45.000 επαγ­γελ­μα­τίες.

Πηγή kathimerini.gr