Σε θέση μάχης δικαστές και δικηγόροι για τις αλλαγές στη Δικαιοσύνη

Ένα εκρη­κτικό μείγμα συγκρο­τούν οι θέσεις των δικα­στι­κών ενώσεων αλλά και των δικη­γό­ρων για το 2022, που προ­οιω­νί­ζε­ται ως μια χρονιά μεγάλων αλλαγών στον χώρο της Δικαιο­σύ­νης.

Οι απόψεις όπως έχουν κατα­γρα­φεί ήδη, εμφα­νί­ζουν τις δικα­στι­κές Ενώσεις να στρέ­φο­νται κατά της κυβέρ­νη­σης για το πακέτο μεταρ­ρυθ­μί­σεων που έρχεται, τους δικη­γό­ροι κατά δικα­στών για τις καθυ­στε­ρή­σεις αλλά και της επι­τρο­πής για τις αλλαγές στη Διοι­κη­τική Δικαιο­σύνη και τους δικα­στι­κούς υπαλ­λή­λους να θεωρούν κόκκινο πανί, οποια­δή­ποτε κου­βέ­ντα για επέ­κταση του ωραρίου λει­τουρ­γίας των δικα­στη­ρίων μετά τις 15.00.

Οι αλλαγές που έρχο­νται στη Δικαιο­σύνη με το σχέδιο του Κώδικα οργα­νι­σμού Δικα­στη­ρίων φέρο­νται να  αφορούν κυρίως τα μέτωπα του τρόπου προ­α­γω­γής των δικα­στών (και την τρο­πο­ποί­ησή του), την “λογο­δο­σία τους” σε ειδικό σώμα επι­θε­ω­ρη­τών αλλά και “δικα­στικό Καλ­λι­κράτη”, τη μείωση δηλαδή των Διοι­κη­τι­κών δικα­στη­ρίων της χώρας (και το σπάσιμο αυτού της Αθήνας στα δύο), πρόταση που φέρεται να επε­ξερ­γά­ζε­ται η ειδική ομάδα Εργα­σίας του ΣτΕ, υπό τον αντι­πρό­ε­δρο Μιχ. Πικραμ­μένο.

Στο τελευ­ταίο κεφά­λαιο αντι­δρούν έντονα και οι δικη­γό­ροι που ζητούν συγκρό­τηση ad hoc Επι­τρο­πής για την συνο­λική συζή­τηση και αντι­με­τώ­πιση των προ­βλη­μά­των της Διοι­κη­τι­κής Δικαιο­σύ­νης.

Αντιρ­ρή­σεις

Οι απόψεις έχουν κατα­γρα­φεί πρό­σφατα, αλλά επι­και­ρο­ποι­ή­θη­καν στην πρό­σφατη ετήσια γενική συνέ­λευση της Ένωσης Διοι­κη­τι­κών Δικα­στών, όπου κατα­γρά­φηκε η κοινή γραμμή αντίρ­ρη­σης για “τη μη συμ­με­τοχή των δικα­στι­κών ενώσεων σε νομο­πα­ρα­σκευα­στι­κές επι­τρο­πές” και δη σε αυτή για τον νέο Κώδικα οργα­νι­σμού Δικα­στη­ρίων.

Χαρα­κτη­ρι­στικά πρό­ε­δρος της Ένωσης Διοι­κη­τι­κών Δικα­στών Παν. Δανιάς είπε πως “βλέ­πουμε στον Τύπο, να ανα­πτύσ­σο­νται διά­φο­ρες “και­νο­φα­νείς” ιδέες για την οργά­νωση της Δικαιο­σύ­νης, οι οποίες μας προ­κα­λούν ιδιαί­τερη ανη­συ­χία”.

“Αξιο­κρα­τία”

Οπως ανέφερε ο κ.Δανιάς, το ένα είναι ο  όρος “αξιο­κρα­τία” : “Όταν ακούμε εμείς οι Δικα­στές τη λέξη αυτή, αισθα­νό­μα­στε όπως την εποχή των Μνη­μο­νίων, που μίλαγαν οι δανει­στές για “δομικές μεταρ­ρυθ­μί­σεις” (structural reforms) και ανα­ρω­τιό­μα­σταν τι περαι­τέρω θα μας κόψουν. Στην περί­πτωση τη δική μας, ξέρουμε. Στο όνομα της “αξιο­κρα­τίας” θέλουν να γίνο­νται κατά το δοκούν προ­α­γω­γές Δικα­στών σε ανώ­τε­ρους βαθμούς, χωρίς τον σεβασμό της σειράς αρχαιό­τη­τας. Και ποιοί θα είναι αυτοί; Φυσικά, όποιοι θα είναι τα “καλά παιδιά” που δεν δυσα­ρε­στούν τους ανω­τέ­ρους τους, θα έχουν την “έξωθεν καλή μαρ­τυ­ρία” από τους δικη­γό­ρους και τους δια­δί­κους, θα μπορούν να επι­δεί­ξουν επι­στη­μο­νικό έργο κλπ. Όμως, το ισχύον σύστημα προ­α­γω­γών είναι αξιο­κρα­τικό. Ο κάθε Δικα­στής ξέρει ότι την ώρα της προ­α­γω­γής του θα κριθεί για το σύνολο του δικα­στι­κού έργου που παρή­γαγε και, αν δεν έχει καθυ­στε­ρή­σεις ή πει­θαρ­χικά παρα­πτώ­ματα, θα προ­α­χθεί. Με τον τρόπο αυτό, ούτε δημό­σιες σχέσεις πρέπει να κάνει, ούτε κοι­νω­νι­κές σχέσεις με τους ανω­τέ­ρους του, ούτε άλλες δρα­στη­ριό­τη­τες άσχετες με το δικα­στικό λει­τούρ­γημα”.

“Λογο­δο­σία”

Το δεύτερο είναι ό όρος “λογο­δο­σία” : “..Δεν ξέρω τι περι­θώ­ρια υπάρ­χουν στα Ανώτατα Δικα­στή­ρια μας για την εφαρ­μογή αυτής της αρχής, αλλά στα Διοι­κη­τικά Δικα­στή­ρια πρώτου και δευ­τέ­ρου βαθμού, που εκπρο­σω­πεί η Ένωσή μας, κάθε χρόνο διε­νερ­γεί­ται επι­θε­ώ­ρηση από Συμ­βού­λους Επι­κρα­τείας και γίνεται εξο­νυ­χι­στι­κός έλεγχος τόσο των Δικα­στη­ρίων, όσο και των Δικα­στών. Άρα δεν είναι άγνωστη η έννοια της λογο­δο­σίας σε εμάς και την θεω­ρούμε ανα­γκαία συνέ­πεια της Δικα­στι­κής Ανε­ξαρ­τη­σίας. Τι εννοούν, όμως, ορι­σμέ­νοι, με τον όρο αυτό; Μήπως, όπως δια­βά­ζουμε, να συστα­θεί “ειδικό Σώμα Επι­θε­ω­ρη­τών” κατ’ απο­κλει­σμό μελών του Ανω­τά­του Δικα­στη­ρίου; Μήπως, επίσης, να αυξηθεί η θητεία των επι­θε­ω­ρη­τών σε 2, 3 ή και περισ­σό­τερα έτη; Μήπως, ομοίως, με την “αυστη­ρο­ποί­ηση” του θεσμού της Επι­θε­ώ­ρη­σης να τρο­μο­κρα­τού­νται όσοι Δικα­στές απο­κλί­νουν από τις μη παρα­δε­δειγ­μέ­νες νομο­λο­για­κές γραμμές ή κανόνες κοι­νω­νι­κής συμπε­ρι­φο­ράς, όπως αυτές θα γίνο­νται αντι­λη­πτές από το Σώμα αυτό;”

Ο δικα­στι­κός χάρτης

“Ένα άλλο φλέγον ζήτημα που απα­σχο­λεί τη Διοι­κη­τική Δικαιο­σύνη είναι ο Δικα­στι­κός Χάρτης. Έχουν δια­τυ­πω­θεί σχε­τι­κώς απόψεις, είτε από μή Διοι­κη­τι­κούς Δικα­στές, είτε από τρίτους που, αν δεν είναι εκπλη­κτικά αφελείς, είναι ανι­στό­ρη­τες και θα τολ­μού­σαμε να πούμε και επι­κίν­δυ­νες. Με πρότυπο σκέψης τον “Καλ­λι­κράτη”, δηλαδή το νομο­θέ­τημα οργά­νω­σης των Ο.Τ.Α., κάποιοι ορα­μα­τί­ζο­νται και έναν αντί­στοιχο “Δικα­στικό Καλ­λι­κράτη”, επι­κα­λού­με­νοι την ευκολία συγκοι­νω­νια­κής πρό­σβα­σης σε μεγάλες πόλεις, καθώς και την χρήση των νέων τεχνο­λο­γιών που επι­τρέ­πουν δίκες “εικο­νι­κής πραγ­μα­τι­κό­τη­τας”.

Χρι­στό­φο­ρος Σεβα­στί­δης: Παρά­καμψη της ιεραρ­χίας

Ο πρό­ε­δρος της Ένωσης Δικα­στών Εισαγ­γε­λέων Χρ. Σεβα­στί­δης ανα­φέρ­θηκε στην πρό­σφατη ομιλία του πρω­θυ­πουρ­γού στην Εθνική Σχολή Δικα­στών: “…Είπε συγκε­κρι­μένα ότι “καθήκον (της κυβέρ­νη­σης) απο­τε­λεί και η ριζική αλλαγή του νέου κώδικα οργα­νι­σμού των δικα­στη­ρίων και της κατά­στα­σης των δικα­στι­κών λει­τουρ­γών. Με έμφαση στην αξιο­λό­γηση, στη λογο­δο­σία και στην αξιο­κρα­τία, παρέ­χο­ντας κίνητρα για όσους θέλουν πραγ­μα­τικά να δια­κρι­θούν στο δικα­στικό σώμα και δια­φυ­λάσ­σο­ντας όμως την επε­τη­ρίδα, ως το βασικό κρι­τή­ριο προ­α­γω­γής και ανέ­λι­ξης των δικα­στών”. Η πρώτη βασική παρα­τή­ρηση είναι ότι με τρόπο έμμεσο αλλά σαφή έχει προ­α­ναγ­γελ­θεί από την Κυβέρ­νηση ότι η επε­τη­ρίδα δεν θα απο­τε­λεί πλέον τον μονα­δικό τρόπο προ­α­γω­γών. Ότι υπάρχει πρόθεση να εισα­χθούν νέα κρι­τή­ρια καταρ­γώ­ντας παρά­δοση δεκα­ε­τιών και το πιο αδιά­βλητο σύστημα αξιο­λό­γη­σης. Να εισα­χθεί η λογική του αντα­γω­νι­σμού στο Δικα­στικό Σώμα και να επι­κρα­τή­σει ένας αρι­βι­σμός, δια­λυ­τι­κός κάθε έννοιας συνα­δελ­φι­κό­τη­τας και αλλη­λεγ­γύης. Η Ένωσή μας σε ένα τέτοιο ενδε­χό­μενο θα βρεθεί απέ­να­ντι και θα αγω­νι­στεί με όλες τις δυνά­μεις της”.

Βερ­βε­σός: 17 χρόνια για μια απόφαση

Ο πρό­ε­δρος του Δικη­γο­ρι­κού Συλ­λό­γου Αθηνών, Δημ. Βερ­βε­σός ανα­φέρ­θηκε (και) στο θέμα των υπερ­βο­λι­κών καθυ­στε­ρή­σεων στην έκδοση δικα­στι­κών απο­φά­σεων : “..Κατ’ αρχάς το πρό­βλημα των υπερ­βο­λι­κών καθυ­στε­ρή­σεων απο­φλοιώ­νει τη δικα­στική προ­στα­σία και οδηγεί εν δυνάμει σε αρνη­σι­δι­κία. Το ΕΔΔΑ έχει άλλωστε κρίνει ότι οι μεγάλες καθυ­στε­ρή­σεις στις δια­δι­κα­σίες ενώπιον όλων των δικαιο­δο­σιών αρχής γενο­μέ­νης με την απόφαση Αθα­να­σίου κατά Ελλάδος, για τη διοι­κη­τική δικαιο­σύνη, δεν απο­τε­λούν απλώς παρά­βαση των άρθρων 6 § 1 και 13 της ΕΣΔΑ, δηλαδή του δικαιώ­μα­τος για δίκαιη δίκη μέσα σε εύλογη προ­θε­σμία και του δικαιώ­μα­τος για ουσια­στική επα­νόρ­θωση, αλλά απο­κα­λύ­πτουν παράλ­ληλα την ύπαρξη σοβαρού προ­βλή­μα­τος συστη­μι­κού χαρα­κτήρα. Όλοι γνω­ρί­ζουμε ότι οι λύσεις που επι­διώ­χθη­καν με τον ν. 3900/2010 όχι μόνο δεν αντι­με­τώ­πι­σαν ριζικά το πρό­βλημα, αλλά προ­κά­λε­σαν και πρό­σθε­τες δυσλει­τουρ­γίες. Για να ανα­φερθώ σε πραγ­μα­τικά παρα­δείγ­ματα: είναι απα­ρά­δε­κτο να χρειά­ζο­νται 8 χρόνια για να εκδοθεί πρω­τό­δικη απόφαση επί κοι­νω­νι­κο­α­σφα­λι­στι­κής προ­σφυ­γής, και 17 χρόνια για να εκδοθεί αμε­τά­κλητη εκτε­λε­στή απόφαση επί αγωγής απο­ζη­μί­ω­σης κατά δημο­σίου νοσο­κο­μείου για ιατρικό σφάλμα!”.

Πηγή capital.gr