«Πρέπει να προετοιμαστούμε για ακραίο σεισμό» λένε οι επιστήμονες – Τα ρήγματα που φοβίζουν

«Η χώρα μας δεν είναι καθόλου έτοιμη, ούτε στο επίπεδο των σεισμών ούτε στο επίπεδο των τσου­νάμι».

Την παρα­πάνω δήλωση έκανε ο καθη­γη­τής σει­σμο­λο­γίας και μέλος της Επι­τρο­πής Εκτί­μη­σης Σει­σμι­κού Κιν­δύ­νου Γερά­σι­μος Παπα­δό­που­λος.

Στο ερώτημα, λοιπόν, πόσο έτοιμη είναι η Ελλάδα για έναν ακραίο σεισμό ο κ. Παπα­δό­που­λος έστειλε το προ­σω­πικό του μήνυμα προς την πολι­τεία και τους πολίτες λέγο­ντας ξεκά­θαρα ότι δεν είμαστε έτοιμοι.

Σύμφωνα με τον ίδιο «ξέρουμε ότι μεγάλοι και ακραίοι σεισμοί έγιναν στο παρελ­θόν και κάποια στιγμή θα συμβούν στο μέλλον» και εξηγεί: «Ανα­φέ­ρο­μαι σε δυο πολύ μεγά­λους σει­σμούς όπως το 365μ.Χ., για τον οποίο ασχο­λεί­ται η παγκό­σμια σει­σμο­λο­γική κοι­νό­τητα, που έγινε στα δυτικά της Κρήτης και ανύψωσε το νησί από 6,6μ. έως 9μ., ενώ από την απότομη μετα­κί­νηση στο ρήγμα προ­κλή­θηκε τσου­νάμι που κατέ­κλυσε όλη τη λεκάνη της ανα­το­λι­κής Μεσο­γείου με απο­τέ­λε­σμα πλοία από την Αλε­ξάν­δρεια να κατα­λή­ξουν στις σκεπές των σπιτιών. Έγινε, δηλαδή κάτι ανάλογο με αυτό που είδαμε στον Ινδικό Ωκεανό το 2004 αλλά και στην Ιαπωνία το 2011», είπε μιλώ­ντας στο ieidiseis.gr.

Το μέγεθος του σεισμού που σημειώ­θηκε το 365μ.Χ., ήταν μεταξύ 8 και 8,5 ρίχτερ και ο κ. Παπα­δό­που­λος επα­να­λαμ­βά­νει σε όλους τους τόνους ότι «πρέπει να προ­ε­τοι­μα­στούμε και για αυτό το ενδε­χό­μενο».

Ο κ. Παπα­δό­που­λος δεν απέ­κλεισε ένα τσου­νάμι στην Ελλάδα αντί­στοιχο με αυτά που βλέ­πουμε στο εξω­τε­ρικό

«Θα πει κάποιος κάθε πότε γίνο­νται αυτοί οι σεισμοί» διε­ρω­τή­θηκε ο ίδιος απα­ντώ­ντας ότι «γίνο­νται σε αραιά χρονικά δια­στή­ματα. Μπορεί να είναι κάθε 500 χρόνια, μπορεί κάθε 1000 χρόνια. Δεν γνω­ρί­ζουμε όμως το πότε θα είναι ο επό­με­νος και το ότι έχουν μεγάλη επα­να­λη­πτι­κό­τητα δεν μας απαλ­λάσ­σει από κάποια ευθύνη καθώς μπορεί να γίνει σε μια χρονική στιγμή που δεν την ανα­μέ­νουμε».

Αξίζει να σημειω­θεί ότι το ίδιο φαι­νό­μενο επα­να­λή­φθηκε στην ανα­το­λική Κρήτη το 1303. «Ήταν ένας τρο­με­ρός σεισμός με τερά­στια έκταση βλαβών και μεγάλο τσου­νάμι με τα ίδια ακριβώς απο­τε­λέ­σματα, ενώ το μέγεθός του ήταν επίσης 8 ρίχτερ» συμπλή­ρωσε ο κ. Παπα­δό­που­λος.

Τι πρέπει να γίνει

Τι πρέπει όμως να γίνει ακόμη και στην περί­πτωση που οι πιθα­νό­τη­τες να συμβεί ένας ακραίος σεισμός είναι μικρές; Ο κ. Παπα­δό­που­λος ήταν αφο­πλι­στι­κός: «Είναι καιρός πλέον να εξε­τά­ζουμε στα σενάρια που έχουμε, τους τρόπους με τους οποίους μπο­ρούμε να αντι­με­τω­πί­σουμε «αύριο» ένα ακραίο σει­σμικό φαι­νό­μενο που το έχουμε μπροστά μας. Και πρό­κει­ται για ένα πανευ­ρω­παϊκό θέμα και όχι εθνικό. Εκείνοι που έχουν κινη­το­ποι­η­θεί αρκετά για το θέμα είναι οι Αιγύ­πτιοι οι οποίοι κάθε χρόνο στις 5 Νοεμ­βρίου, που είναι η Παγκό­σμια Ημέρα Ενη­μέ­ρω­σης για το τσου­νάμι, διορ­γα­νώ­νουν ένα αντί­στοιχο Συνέ­δριο διότι φοβού­νται τέτοιους σει­σμούς και τσου­νάμι.

Θα πρέπει, λοιπόν, να υπάρξει μια διεθνής προ­σπά­θεια να μελε­τή­σουμε αυτά τα φαι­νό­μενα, αλλά και να εξε­τά­σουμε τα σενάρια των συνε­πειών που θα έχουμε από ένα τόσο μεγάλο σεισμό όσο και από το τσου­νάμι που θα προ­κα­λέ­σει».

Ποια είναι όμως τα ρήγματα στον ελλα­δικό χώρο που σήμερα τον ανη­συ­χούν ιδιαί­τερα.

Το ρήγμα της Θήβας

«Πολλοί συνά­δελ­φοί μου την έχουν ξεχάσει αυτή την περιοχή και νομί­ζουν ότι έσβησε, ωστόσο όποιος παρα­κο­λου­θεί θα δει ότι καθη­με­ρινά έχουμε δυο – τρεις πολύ μικρούς σει­σμούς το οποίο σημαί­νει ότι έχουμε μια ενεργή περιοχή, η οποία μετά την έξαρση του καλο­και­ριού δεν έχει σβήσει και εξα­κο­λου­θεί να δίνει μικρούς σει­σμούς που σημαί­νει ότι πρέπει να παρα­κο­λου­θούμε την περιοχή με πολύ μεγάλη προσοχή» ανέφερε για την περιοχή της Θήβας ο κ. Παπα­δό­που­λος και πρό­σθεσε: «Όταν λέω προσοχή, θέλω να σας θυμίσω την περί­πτωση του μεγάλου σεισμού στη Θήβα το 1893 όπου η προ­σει­σμική δρα­στη­ριό­τητα κράτησε περίπου ενάμιση χρόνο. Και επειδή στα σει­σμικά φαι­νό­μενα δεν υπάρ­χουν από­λυ­τοι κανόνες χρειά­ζε­ται αυτή η πολύ μεγάλη προσοχή. Το δε ρήγμα της Θήβας είναι ενεργό και είχε δώσει σεισμό 6 με 6,2 ρίχτερ, ενώ και το 1914 είχαμε σεισμό για τον οποίο δεν έχουμε σήμερα ενδεί­ξεις ότι υπήρξαν προ­σει­σμοί κάτι που δείχνει την πολυ­πλο­κό­τητα των φαι­νο­μέ­νων και ότι δεν μπορούν να μπουν σε καλού­πια».

Η σει­σμική ακο­λου­θία της Κρήτης

Ένας δεύ­τε­ρος σημα­ντι­κός προ­βλη­μα­τι­σμός του κ. Παπα­δό­που­λου στρέ­φε­ται προς την Κρήτη. «Με απα­σχο­λεί ιδιαί­τερα τις τελευ­ταίες ημέρες η Κρήτη. Υπάρχει μια μικρο­σει­σμική δρα­στη­ριό­τητα η οποία ανα­πτύσ­σε­ται βόρεια από το Αρκα­λο­χώρι και ανα­το­λικά από το Ηρά­κλειο. Είναι έξω από τον μετα­σει­σμικό χώρο του Αρκα­λο­χω­ρίου και δεν συμφωνώ με όσους λένε ότι πρό­κει­ται για το ρήγμα του Αρκα­λο­χω­ρίου, το οποίο δήθεν φτάνει έως την συγκε­κρι­μένη περιοχή. Δε λέω ότι ανα­γκα­στικά θα κάνει ισχυρό σεισμό, αλλά ότι δεν φθάνει εκεί το ρήγμα που έδωσε το σεισμό του Αρκα­λο­χω­ρίου.

Νομίζω ότι στο κοντινό μέλλον θα δούμε πως θα εξε­λι­χθεί το φαι­νό­μενο. Πρέπει να σας τονίσω ότι η Κρήτη είναι από τις πιο ενεργές περιο­χές της χώρας μας διότι βρί­σκε­ται στο κεντρικό τμήμα του ελλη­νι­κού σει­σμι­κού τόξου».

Το ΒΑ Αιγαίο θέλει προσοχή

Μια άλλη περιοχή που προ­βλη­μα­τί­ζει τον κ. Παπα­δό­πουλο είναι το βορειο­α­να­το­λικό Αιγαίο. «Θέλει σίγουρα προσοχή αυτή η περιοχή. Την περίοδο του ’80 και συγκε­κρι­μένα το 1982 και το 1983 είχαμε αλλε­πάλ­λη­λους ισχυ­ρό­τα­τους σει­σμούς και εκ νέου το 2014 με μεγέθη έως 6,9 ρίχτερ. Κατά συνέ­πεια είναι μια σει­σμο­τε­κτο­νική δομή με πάρα πολύ υψηλό σει­σμικό δυνα­μικό, διότι απο­τε­λεί την συνέ­χεια του ρήγ­μα­τος της βόρειας Ανα­το­λίας που έρχεται από το βόρειο τμήμα της Τουρ­κίας, εισέρ­χε­ται στη θάλασσα του Μαρμαρά και κινεί­ται μέσα στη θάλασσα του βορείου Αιγαίου. Το ότι οι γύρω κατοι­κη­μέ­νες περιο­χές βρί­σκο­νται σε αρκετή από­σταση από το συγκε­κρι­μένο ρήγμα δεν μας απαλ­λάσ­σει από την ευθύνη να παρα­κο­λου­θούμε και να αξιο­λο­γούμε με μεγάλη προσοχή τα δεδο­μένα. Και μην ξεχνάτε ότι ο σεισμός 5,4 ρίχτερ στις 16/1/2022 στο βόρειο Αιγαίο μπορεί να είναι μόνο η αρχή μιας δια­δι­κα­σίας και μπορεί σε ένα, δύο ή τρία χρόνια να δούμε την επα­νά­ληψη του επό­με­νου ισχυρού σεισμού» σημειώ­νει ο κ. Παπα­δό­που­λος.

Η τρω­τό­τητα της Αττικής

Για την «πολύ­παθη» Αττική ο κ. Παπα­δό­που­λος εξέ­φρασε συγκε­κρι­μέ­νους προ­βλη­μα­τι­σμούς καθώς «εδώ είναι μια μεγα­λού­πολη η οποία έχει αυξη­μένη τρω­τό­τητα και είναι εκτε­θει­μένη στον σει­σμικό κίνδυνο».

Ο μεγάλος πλη­θυ­σμός, οι περιο­χές με χιλιά­δες αυθαί­ρετα και η μεγάλη συγκέ­ντρωση βιο­μη­χα­νι­κών και οικο­νο­μι­κών δρα­στη­ριο­τή­των την κάνουν πολύ ευάλωτη στον σει­σμικό κίνδυνο, με τον καθη­γητή σει­σμο­λο­γίας να ανα­φέ­ρει για τα ρήγματα της Αττικής: «Τα μεγάλα ρήγματα που μέχρι τώρα γνω­ρί­ζουμε είναι περι­με­τρικά της Αττικής. Πρό­κει­ται για το μεγάλο ρήγμα που φεύγει από τον ανα­το­λικό Κοριν­θιακό, περνάει από τη Θήβα και φτάνει μέχρι τον Ωρωπό, που έχει δώσει μεγά­λους σει­σμούς στο παρελ­θόν. Η μεγάλη σει­σμική πηγή στις Αλκυο­νί­δες, που βρί­σκε­ται στον ανα­το­λικό Κοριν­θιακό, απεί­λησε και έβλαψε γει­το­νιές της Αττικής το 1981, ενώ και μικρό­τερα ρήγματα, όπως της Φυλής το 1999, δημιουρ­γούν μεγάλα προ­βλή­ματα. Άρα έχουμε και σχετικά μακρι­νές σει­σμι­κές πηγές αλλά και μέσα στην Αττική που σημαί­νει ότι τα μάτια μας πρέπει να είναι ανοιχτά. Και ξέρετε είναι μάλλον μια εύκολη λύση το να λέμε ότι είναι μια περιοχή χαμηλής σει­σμι­κό­τη­τας καθώς δεν ξέρουμε πλήρως τα ρήγματα και ταυ­τό­χρονα είναι πολύ μεγάλη η τρω­τό­τητα κάτι που είδαμε το 1999 όταν από τον σεισμό της Πάρ­νη­θας με μέγεθος 5.9 ρίχτερ είχαμε 143 θύματα, που όπως φαί­νε­ται και από το σχετικό πίνακα ήταν ένας από τους πιο πολύ­νε­κρους σει­σμούς μετά από αυτόν στα Επτά­νησα τον Αύγου­στο του 1953».

Πηγή in.gr