Εως 20% η μείωση του ΕΝΦΙΑ το 2022

Την αύξηση των εκπτω­τι­κών συντε­λε­στών του ΕΝΦΙΑ ακόμη και κατά 20 ποσο­στιαίες μονάδες, ώστε η τελική μείωση του βεβαιω­θέ­ντος φόρου να φτάνει έως και το 50% για όσους έχουν ατομική περιου­σία μέχρι και 100.000 ευρώ, την αλλαγή στους συντε­λε­στές υπο­λο­γι­σμού του συμπλη­ρω­μα­τι­κού φόρου –συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου του «αφο­ρο­λο­γή­του»– αλλά και παρεμ­βά­σεις στους συντε­λε­στές υπο­λο­γι­σμού του κύριου φόρου θα περι­λαμ­βά­νει το πακέτο αλλαγών του 2022. Οι νέοι εκπτω­τι­κοί συντε­λε­στές σχε­διά­ζε­ται να είναι κλι­μα­κω­τοί ώστε να ισχύ­σουν μεγα­λύ­τερα ποσοστά μείωσης για τις μικρό­τε­ρες περιου­σίες. Ετσι, ενώ σήμερα οι μειώ­σεις του βεβαιω­θέ­ντος φόρου κυμαί­νο­νται από 20% έως 30% ανάλογα με το ύψος της περιου­σίας, μετά τη νομο­θε­τική ρύθμιση που θα έρθει στη Βουλή το φθι­νό­πωρο, οι εκπτώ­σεις θα κυμαί­νο­νται από 30% έως 50%.

Το φετινό πακέτο αλλαγών δεν θα περι­λαμ­βά­νει –σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες– τις τρο­πο­ποι­ή­σεις στους συντε­λε­στές εμπο­ρι­κό­τη­τας και παλαιό­τη­τας των ακι­νή­των, κάτι που σημαί­νει ότι θα μείνουν εκκρε­μό­τη­τες και για το 2023. Ουσια­στικά, προ­ε­τοι­μά­ζε­ται διετές πρό­γραμμα προ­σαρ­μο­γών στον φόρο κατοχής ακι­νή­των. Τον πρώτο χρόνο, το 2022, θα ενερ­γο­ποι­η­θούν οι νέοι συντε­λε­στές ταυ­τό­χρονα με τις νέες αντι­κει­με­νι­κές αξίες αλλά και το και­νούρ­γιο χρο­νο­διά­γραμμα απο­πλη­ρω­μής (σ.σ. πληρωμή σε 10 μηνιαίες δόσεις από τον Μάρτιο του 2022 έως τον Δεκέμ­βριο του 2022). Τον δεύτερο χρόνο θα επα­νε­ξε­τα­στούν συντε­λε­στές εμπο­ρι­κό­τη­τας και παλαιό­τη­τας, ενώ θα δρο­μο­λο­γη­θεί η πλήρης κατάρ­γηση του συμπλη­ρω­μα­τι­κού φόρου ώστε να προ­χω­ρή­σει και η προ­ε­κλο­γική εξαγ­γε­λία της κυβέρ­νη­σης για απόδοση των εσόδων του ΕΝΦΙΑ στους δήμους.

Οι προ­ε­τοι­μα­σίες για την κατά­θεση του φορο­λο­γι­κού νομο­σχε­δίου με τους και­νούρ­γιους συντε­λε­στές υπο­λο­γι­σμού του ΕΝΦΙΑ συνε­χί­ζο­νται πυρε­τω­δώς στο υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών. Ηδη, η ΑΑΔΕ έχει τρο­φο­δο­τή­σει το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο με τις επι­πτώ­σεις που προ­κα­λούν στη φορο­λο­γη­τέα βάση των ακι­νή­των οι νέες αντι­κει­με­νι­κές αξίες. Η συνο­λική αξία των ακι­νή­των –με βάση τις αντι­κει­με­νι­κές αξίες που θα ισχύ­σουν από την 1/1/2022– θα αυξηθεί κατά περισ­σό­τερα από 100 δισ. ευρώ, καθώς μόνο στην Αττική –όπου εντο­πί­ζε­ται του­λά­χι­στον το 50% της αξίας των ακι­νή­των– επέρ­χε­ται μέση αύξηση 24%. Βάσει αυτών των στοι­χείων, ήδη έχουν καταρ­τι­στεί σενάρια για τους πιθα­νούς συντε­λε­στές. Η πολι­τική απόφαση είναι να επι­λε­γούν τέτοιοι συντε­λε­στές ώστε οι έχοντες μικρή και μεσαία περιου­σία να πλη­ρώ­σουν λιγό­τερα το 2022 σε σχέση με το 2021 ή του­λά­χι­στον τα ίδια. Αυτό θα επι­τρέ­ψει στην κυβέρ­νηση, όταν παρου­σιά­σει τον νέο τρόπο υπο­λο­γι­σμού του ΕΝΦΙΑ, να επι­κα­λε­στεί στοι­χεία σύμφωνα με τα οποία η μεγάλη πλειο­ψη­φία των ιδιο­κτη­τών –στο σύνολο των περίπου επτά εκα­τομ­μυ­ρίων φορο­λο­γου­μέ­νων που παρα­λαμ­βά­νει ειδο­ποι­η­τή­ριο– θα επι­βα­ρυν­θεί λιγό­τερο σε σχέση με το 2021.

Η αύξηση της φορο­λο­γη­τέας αξίας των ακι­νή­των κατά του­λά­χι­στον 100 δισ. ευρώ –συνο­λικά οι ιδιο­κτή­τες θα μοι­ρά­ζο­νται ακίνητα άνω των 700 δισ. ευρώ μόλις γίνει η απο­τί­μηση με τις νέες αντι­κει­με­νι­κές αξίες– θα δημιουρ­γή­σει δημο­σιο­νο­μικό χώρο της τάξεως των 500 εκατ. ευρώ, ο οποίος και θα χρη­σι­μο­ποι­η­θεί για να χρη­μα­το­δο­τή­σει τις μειώ­σεις των φορο­λο­γι­κών συντε­λε­στών. Ουσια­στικά δηλαδή οι νέοι μειω­μέ­νοι συντε­λε­στές του ΕΝΦΙΑ (για κύριο και συμπλη­ρω­μα­τικό φόρο) θα αυτο­χρη­μα­το­δο­τη­θούν καθώς και το 2022 το Δημόσιο θα εξα­κο­λου­θή­σει να εισπράτ­τει περί τα 2,5 δισ. ευρώ από τον ΕΝΦΙΑ (και από φυσικά και από νομικά πρόσωπα τα οποία το πιθα­νό­τερο είναι ότι θα κληθούν να πλη­ρώ­σουν περισ­σό­τερο φόρο καθώς οι μειώ­σεις των συντε­λε­στών θα επι­κε­ντρω­θούν στα φυσικά πρόσωπα και όχι στις επι­χει­ρή­σεις).

Ο μισός δια­θέ­σι­μος δημο­σιο­νο­μι­κός χώρος, περίπου 200-250 εκατ. ευρώ, θα δια­τε­θεί για να αυξη­θούν οι γενικοί μειω­τι­κοί συντε­λε­στές του τελικού ποσού εκκα­θά­ρι­σης. Από τις προ­σο­μοιώ­σεις που πραγ­μα­το­ποιού­νται στο υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών προ­κύ­πτουν τα εξής:

1. Το 2020, στα φυσικά πρόσωπα βεβαιώ­θη­καν συνο­λικά περίπου 2,7 δισ. ευρώ από κύριο και συμπλη­ρω­μα­τικό φόρο (2,376 δισ. ευρώ ήταν ο κύριος φόρος και 358 εκατ. ευρώ ο συμπλη­ρω­μα­τι­κός). Από αυτό το ποσό, αφαι­ρέ­θη­καν 576 εκατ. ευρώ λόγω των μειώ­σεων φόρου που θεσπί­στη­καν το 2019 (σ.σ. είναι οι περί­φη­μες μειώ­σεις του άρθρου 9 που «κόβουν» 20%-30% του συνο­λι­κού φόρου, κύριου και συμπλη­ρω­μα­τι­κού) και 85 εκατ. ευρώ ως έκπτωση στους φορο­λο­γου­μέ­νους που παρου­σιά­ζουν χαμηλό εισό­δημα (σ.σ. έκπτωση 50% σε όσους έχουν ατομικό εισό­δημα κάτω από 12.000 ευρώ).

2. Το φετινό ποσό της εκκα­θά­ρι­σης του ΕΝΦΙΑ (σ.σ. θα πραγ­μα­το­ποι­η­θεί μόλις κλείσει η δια­δι­κα­σία υπο­βο­λής των δηλώ­σεων φορο­λο­γίας εισο­δή­μα­τος) θα είναι αντί­στοιχο με το περυ­σινό αν και ανα­μέ­νε­ται να αυξηθεί η έκπτωση του 50% λόγω αυξη­μέ­νου αριθμού φορο­λο­γου­μέ­νων που θα πληρούν το εισο­δη­μα­τικό κρι­τή­ριο.

3. Για το 2022, είναι δεδο­μένο ότι το ποσό που θα βεβαιω­θεί στα φυσικά πρόσωπα από κύριο και συμπλη­ρω­μα­τικό φόρο θα προ­σεγ­γί­σει τα 3 δισ. ευρώ λόγω της ενερ­γο­ποί­η­σης των νέων αντι­κει­με­νι­κών αξιών αλλά και των αλλαγών που θα γίνουν στους συντε­λε­στές υπο­λο­γι­σμού του ΕΝΦΙΑ. Ωστόσο, το ποσό της έκπτω­σης του «άρθρου 9» θα αυξηθεί από τα 576 εκατ. ευρώ σε πάνω από 850 εκατ. ευρώ. Το «πρό­σθετο 8%» στο οποίο ανα­φέρ­θηκε και την εβδο­μάδα που πέρασε ο υπουρ­γός Οικο­νο­μι­κών, στην πραγ­μα­τι­κό­τητα θα είναι μεσο­σταθ­μικό. Ετσι:

• Για ατο­μι­κές περιου­σίες έως 60.000 ευρώ, ο συντε­λε­στής της έκπτω­σης που είναι σήμερα 30%, θα αυξηθεί σε 45% ή και 50% (σ.σ. αυτή η μείωση έχει και πολι­τικό χαρα­κτήρα καθώς η προη­γού­μενη κυβέρ­νηση είχε και αυτή εξαγ­γεί­λει μειώ­σεις 50% για τον ΕΝΦΙΑ των πολύ μικρών περιου­σιών).

• Ατο­μι­κές περιου­σίες από 60.000 ευρώ έως 100.000 ευρώ έχουν σήμερα μειώ­σεις από 25% έως 27% και επίσης θα έχουμε αύξηση άνω των 10 ποσο­στιαίων μονάδων.

• Η μείωση του 28%-30% θα ισχύσει για τις περιου­σίες άνω των 100.000 ευρώ (σ.σ. και μέχρι το όριο του ενός εκατ. ευρώ για το οποίο ισχύει έκπτωση 10%) ώστε να καλυ­φθεί όλη η μεσαία ατομική περιου­σία.

Δεύ­τε­ρος γύρος αλλαγών

Αλλαγές στη δια­δι­κα­σία εκκα­θά­ρι­σης τους ΕΝΦΙΑ –ενδε­χο­μέ­νως και των υπό­λοι­πων φόρων μετα­βί­βα­σης– ανα­μέ­νε­ται να υπάρ­ξουν και το 2023. Για το 2022, το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο δεν ανα­μέ­νε­ται να «αγγίξει» τους συντε­λε­στές εμπο­ρι­κό­τη­τας και παλαιό­τη­τας των ακι­νή­των. Ωστόσο, επειδή οι συντε­λε­στές έχουν παρα­μεί­νει στα­θε­ροί επί δεκα­ε­τίες, η εφαρ­μογή τους προ­κα­λεί στρε­βλώ­σεις. Οι συντε­λε­στές παλαιό­τη­τας όσον αφορά τους φόρους μετα­βί­βα­σης δεν μειώ­νουν περαι­τέρω την αξία του ακι­νή­του αν η παλαιό­τητα ξεπερ­νάει την 25ετία. Ομως, είναι πλέον εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες τα ακίνητα ηλικίας άνω των 40-50 ετών με απο­τέ­λε­σμα η κλίμακα να χρειά­ζε­ται ανα­θε­ώ­ρηση. Επίσης, ειδικά σε ό,τι αφορά τον ΕΝΦΙΑ, ο συντε­λε­στής παλαιό­τη­τας… αυξάνει την αξία του ακι­νή­του αντί να τη μειώνει. Οσον αφορά τους συντε­λε­στές εμπο­ρι­κό­τη­τας, επίσης χρήζουν ανα­θε­ώ­ρη­σης, δεδο­μέ­νου ότι δεν απει­κο­νί­ζουν τα και­νούρ­για δεδο­μένα που έχουν απο­τυ­πω­θεί στις εμπο­ρι­κές πιάτσες της χώρας. Εκκρε­μό­τητα υπάρχει και με νέες εντά­ξεις περιο­χών στο σύστημα αντι­κει­με­νι­κών αξιών. Η προ­σπά­θεια να καλυ­φθεί το 100% της επι­κρά­τειας θα συνε­χι­στεί, καθώς θεω­ρεί­ται κίνηση προς την κατεύ­θυνση από­δο­σης φορο­λο­γι­κής δικαιο­σύ­νης. Οι νέες εντά­ξεις προ­γραμ­μα­τί­ζε­ται να σχε­δια­στούν μέσα 2022 και να υλο­ποι­η­θούν από το 2023.

Πηγή kathimerini.gr