Γιατί νοσούν και οι εμβολιασμένοι: Πώς το εξηγούν Δημόπουλος και Μαγιορκίνης

Τα εμβόλια προ­σφέ­ρουν έναν φυσικό τρόπο προ­στα­σίας από πιθανή λοίμωξη από παθο­γόνα, εκμε­ταλ­λευό­μενα τους μηχα­νι­σμούς της επί­κτη­της ανοσίας. Για την ακρί­βεια, τα εμβόλια εκπαι­δεύ­ουν το ανο­σο­ποι­η­τικό σύστημα να αντι­με­τω­πί­ζει έγκαιρα τους εισβο­λείς πριν αυτοί προ­κα­λέ­σουν σημα­ντικό πρό­βλημα.

Κανένα, όμως, εμβόλιο δεν μπορεί να προ­σφέ­ρει 100% προ­στα­σία σε όλους τους ανθρώ­πους, όπως ανα­φέ­ρουν οι καθη­γη­τές της Ιατρι­κής Σχολής του Εθνικού και Καπο­δι­στρια­κού Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών, Γκίκας Μαγιορ­κί­νης και Θάνος Δημό­που­λος (πρύ­τα­νης ΕΚΠΑ).

Γιατί συμ­βαί­νει αυτό – Το παρά­δειγμα του στρατού

Οι καθη­γη­τές σημειώ­νουν ότι αφενός δεν μπορούν όλοι οι άνθρω­ποι να χτίσουν ανο­σο­λο­γική απά­ντηση με την ίδια απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα αφε­τέ­ρου η όποια ανο­σο­λο­γική απά­ντηση είναι πεπε­ρα­σμένη στην ισχύ της.

Όπως ένας στρατός μπορεί να αντι­με­τω­πί­σει έναν πεπε­ρα­σμένο αριθμό εισβο­λέων σε μία χρονική στιγμή, με τον ίδιο τρόπο το ανο­σο­ποι­η­τικό σύστημα μπορεί να αντι­με­τω­πί­σει έναν πεπε­ρα­σμένο αριθμό ιών σε μία χρονική στιγμή.

Σε κάθε περί­πτωση, όμως, η πιθα­νό­τητα να είναι επι­τυ­χής η εισβολή του ιού μπορεί να μη μηδε­νί­ζε­ται αλλά μειώ­νε­ται δρα­μα­τικά με τον εμβο­λια­σμό.

Πόσο μειώ­νο­νται αυτές οι πιθα­νό­τη­τες με τα τρέ­χο­ντα εμβόλια για SARS-CoV-2;

Η πιθα­νό­τητα να μολυν­θεί κάποιος μετά από έκθεση στον ιό 14 ημέρες αφού έχει λάβει και τις δύο δόσεις των εμβο­λίων που υπάρ­χουν στην Ελλάδα είναι μέχρι τρεις φορές μικρό­τερη από ό,τι αν δεν είχε εμβο­λια­στεί.

Στη συνέ­χεια, αφού μολυν­θεί ένας εμβο­λια­σμέ­νος, η πιθα­νό­τητα να νοσήσει βαριά είναι μειω­μένη κατά οκτώ φορές από ό,τι αν δεν είχε εμβο­λια­στεί. Στην πράξη αυτό μετα­φρά­ζε­ται για τον εμβο­λια­σμένο σε μία εξαι­ρε­τικά μικρό­τερη πιθα­νό­τητα να κατα­λή­ξει στο νοσο­κο­μείο, σε ΜΕΘ ή να πεθάνει εξαι­τίας της λοί­μω­ξης με τον ιό.

Τον τελευ­ταίο καιρό ακού­γο­νται παρα­δείγ­ματα με ανθρώ­πους που έχουν εμβο­λια­στεί αλλά έχουν κολ­λή­σει τον ιό. Μήπως αυτό σημαί­νει ότι τα εμβόλια έχουν χάσει την ισχύ τους έναντι των νέων στε­λε­χών ή ότι τα εμβόλια δεν προ­σφέ­ρουν προ­στα­σία;

Οι καθη­γη­τές επα­να­λαμ­βά­νουν ότι τα εμβόλια μειώ­νουν την πιθα­νό­τητα να μολυν­θεί κάποιος αλλά δεν τη μηδε­νί­ζουν. Έτσι, λοιπόν, σε έναν πλη­θυ­σμό που έχει εμβο­λια­σθεί το 70% πλήρως και με δεδο­μένο ότι μειώ­νε­ται η πιθα­νό­τητα μόλυν­σης τρεις φορές ως απο­τέ­λε­σμα του εμβο­λια­σμού, ανα­μέ­νουμε φυσιο­λο­γικά το 40% των δια­γνώ­σεων να αφορά εμβο­λια­σμέ­νους και το 60% να αφορά μη εμβο­λια­σμέ­νους.

Ποια ήταν, λοιπόν, η συν­δρομή του εμβο­λια­σμού σε αυτήν την περί­πτωση;

Καταρ­χήν, στο συγκε­κρι­μένο παρά­δειγμα, αν δεν είχε γίνει εμβο­λια­σμός ο αριθμός των κρου­σμά­των θα ήταν του­λά­χι­στον τρεις φορές υψη­λό­τε­ρος (χωρίς να λαμ­βά­νουμε υπόψιν ότι οι εμβο­λια­σμέ­νοι έχουν πολύ μικρό­τερη πιθα­νό­τητα να μετα­δώ­σουν τον ιό όταν κολ­λή­σουν και άρα ο αριθμός των κρου­σμά­των θα ήταν κατά πολύ υψη­λό­τε­ρος αν δεν είχε γίνει ο εμβο­λια­σμός).

Πρό­κει­ται, λοιπόν, για μία δρα­μα­τική μείωση καταρ­χήν στον αριθμό των κρου­σμά­των. Επι­πλέον, αυτό το 40% των εμβο­λια­σμέ­νων που έχουν μολυν­θεί έχουν, ωστόσο, σημα­ντικά μικρό­τερη πιθα­νό­τητα να νοσή­σουν βαριά, συνεπώς πολύ λίγοι από αυτούς θα οδη­γη­θούν σε νοσο­κο­μεία, Μονάδες Εντα­τι­κής Θερα­πείας ή θα κατα­λή­ξουν.

Σε κάθε περί­πτωση, ωστόσο, θα πρέπει να είναι κατα­νοητό ότι η ανο­σο­λο­γική απά­ντηση, ακόμα και από το πιο ισχυρό εμβόλιο, είναι πεπε­ρα­σμένη. Συνεπώς, η διαρκής έκθεση σε υψηλά ιικά φορτία, δηλαδή οι επαφές πολύ υψηλού κιν­δύ­νου, είναι δυνατόν να οδη­γή­σουν σε μόλυνση ακόμα και τους πλήρως εμβο­λια­σμέ­νους με ισχυρή ανο­σο­λο­γική απά­ντηση.

Για αυτόν τον λόγο, κατα­λή­γουν οι δύο καθη­γη­τές, οι εμβο­λια­σμέ­νοι στις δρα­στη­ριό­τη­τες πολύ υψηλού κιν­δύ­νου θα πρέπει να δια­τη­ρούν τα μέτρα ατο­μι­κής προ­στα­σίας και προ­σω­πι­κής υγιει­νής, ιδίως όταν πρό­κει­ται για ευπα­θείς ομάδες.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ