Eπιτροπή Εμβολιασμών: Κανονικά τα εμβόλια της AstraZeneca – Σύσταση για εμβολιασμό ατόμων άνω των 30 ετών

Κανο­νικά θα συνε­χι­στεί στη χώρα μας  το πρό­γραμμα εμβο­λια­σμών με AstraZeneca.

Η Εθνική Επι­τροπή Εμβο­λια­σμών που συνε­δρί­ασε σήμερα απο­φά­σισε να μην γίνουν αλλαγές στο πρό­γραμμα εμβο­λια­σμού, ενώ έκανε σύσταση να εμβο­λιά­ζο­νται άτομα άνω των 30 ετών με το εμβόλιο της AstraZeneca.

Σύμφωνα με την επίσημη ανα­κοί­νωση, η Εθνική Επι­τροπή Εμβο­λια­σμών παρα­κο­λου­θεί προ­σε­κτικά τα τρέ­χο­ντα δεδο­μένα (ανα­κοι­νώ­σεις διεθνών οργα­νι­σμών και ρυθ­μι­στι­κών αρχών, επι­στη­μο­νι­κές δημο­σιεύ­σεις) σχετικά με τα θρομ­βο­εμ­βο­λικά επει­σό­δια που έχουν εμφα­νι­στεί σε άτομα που είχαν εμβο­λια­στεί με το εμβόλιο της AstraZeneca (ΑZ).

Τι είναι γνωστό μέχρι σήμερα

Σύμφωνα με πρό­σφα­τες ανα­φο­ρές, έχουν κατα­γρα­φεί πολύ σπάνιες περι­πτώ­σεις θρόμ­βω­σης των αγγείων με θρομ­βο­πε­νία μετά από εμβο­λια­σμό έναντι της νόσου COVID-19.

Πρό­κει­ται συνήθως για θρόμ­βωση των φλε­βω­δών κόλπων του εγκε­φά­λου ή άλλων σπάνιων εντο­πί­σεων σε συν­δυα­σμό με θρομ­βο­πε­νία και, ορι­σμέ­νες φορές, αιμορ­ρα­γία. Οι περι­πτώ­σεις αυτές έχουν ανα­φερ­θεί ως προ­θρομ­βω­τική θρομ­βο­πε­νία ανο­σο­λο­γι­κής αιτιο­λο­γίας μετά από εμβο­λια­σμό (Vaccine-Induced Prothrombotic Immune Thrombocytopenia, VIPIT) και ο παθο­φυ­σιο­λο­γι­κός μηχα­νι­σμός πρό­κλη­σής τους θεω­ρεί­ται ανά­λο­γος της θρομ­βο­πε­νίας μετά από χορή­γηση ηπα­ρί­νης (Heparin Induced Thrombocytopenia, ΗΙΤ). Δεν υπάρχει, μέχρι τώρα, τεκ­μη­ριω­μένη συσχέ­τιση των εκδη­λώ­σεων αυτών με προη­γού­μενο ιστο­ρικό θρόμ­βω­σης, θρομ­βο­πε­νίας ή κλη­ρο­νο­μι­κής θρομ­βο­φι­λίας. Επίσης, προς το παρόν δεν υπάρχει τεκ­μη­ρί­ωση συσχέ­τι­σης με άλλους προ­δια­θε­σι­κούς παρά­γο­ντες και η σπάνια αυτή κατά­σταση φαί­νε­ται να είναι μια ιδιο­συ­γκρα­σιακή αντί­δραση κατά την πρώτη έκθεση στο εμβόλιο AΖ.

Η πλειο­νό­τητα των ατόμων που έχουν ανα­φερ­θεί διεθνώς μέχρι τώρα με τις εκδη­λώ­σεις αυτές αφορά γυναί­κες ηλικίας μικρό­τε­ρης των 60 ετών και τα συμ­πτώ­ματα εμφα­νί­ζο­νται σε χρονικό διά­στημα έως δύο εβδο­μά­δες μετά τον εμβο­λια­σμό. Ωστόσο, έχουν επίσης ανα­φερ­θεί περι­στα­τικά σε άνδρες και άτομα ευρύ­τε­ρου φάσμα­τος ηλικιών, ενώ εκκρε­μεί ακόμη να διευ­κρι­νι­στεί η κατα­νομή ηλικίας και φύλου στο σύνολο των εμβο­λια­σθέ­ντων, ώστε να ερμη­νευ­θούν καλύ­τερα τα υπάρ­χο­ντα δεδο­μένα. Ως εκ τούτου, υπάρχει προς το παρόν σημα­ντική αβε­βαιό­τητα στις εκτι­μή­σεις της συχνό­τη­τας αυτού του πολύ σπάνιου ανε­πι­θύ­μη­του συμ­βά­ντος στις διά­φο­ρες ηλι­κια­κές ομάδες, αλλά δια­φαί­νε­ται μια τάση για μικρή αύξηση της συχνό­τη­τας στις μικρό­τε­ρες ηλικίες. Αντί­θετα, έχει τεκ­μη­ριω­θεί ότι ο κίν­δυ­νος σοβαρής νόσησης COVID-19 αυξά­νε­ται σημα­ντικά με την ηλικία, με τους νεό­τε­ρους ενή­λι­κες να έχουν τον χαμη­λό­τερο κίνδυνο.

Ο Ευρω­παϊ­κός Οργα­νι­σμός Φαρ­μά­κων (EMA) σε πρό­σφατη ανα­κοί­νωσή του (7/4/2021) και αφού έλαβε υπόψιν όλα τα δια­θέ­σιμα ως τώρα στοι­χεία, κατέ­ληξε στο συμπέ­ρα­σμα ότι οι εκδη­λώ­σεις θρόμ­βω­σης σε  συν­δυα­σμό με θρομ­βο­πε­νία απο­τε­λούν πολύ σπάνιες ενδε­χό­με­νες ανε­πι­θύ­μη­τες ενέρ­γειες του εμβο­λίου AZ. Ειδι­κό­τερα, στον ΕΜΑ έχουν ανα­φερ­θεί, από τις χώρες του Ευρω­παϊ­κού Οικο­νο­μι­κού Χώρου (ΕΟΧ) και το Ηνωμένο Βασί­λειο, 169 περι­πτώ­σεις θρομ­βώ­σεων των φλε­βω­δών κόλπων του εγκε­φά­λου και 53 σπλα­χνι­κών θρομ­βώ­σεων με θρομ­βο­πε­νία σε σύνολο 34.000.000 δόσεων του εμβο­λίου ΑΖ.

Μέχρι σήμερα, δεν υπάρ­χουν ανα­φο­ρές για την πολύ σπάνια εκδή­λωση θρόμ­βω­σης με θρομ­βο­πε­νία μετά τον εμβο­λια­σμό με τη δεύτερη δόση του εμβο­λίου AΖ.

Η συχνό­τητα των εκδη­λώ­σεων θρόμ­βω­σης με θρομ­βο­πε­νία εκτι­μά­ται σε 1 προς 150.000 δόσεις του εμβο­λίου ΑΖ

Συνο­ψί­ζο­ντας τα μέχρι τώρα διεθνή δεδο­μένα, η συχνό­τητα των εκδη­λώ­σεων θρόμ­βω­σης με θρομ­βο­πε­νία εκτι­μά­ται σε 1 προς 150.000 δόσεις του εμβο­λίου ΑΖ και η συχνό­τητα των αντί­στοι­χων θανάτων σε 1,5 προς 1.000.000 δόσεις. Η έκβαση των περι­πτώ­σεων αυτών ανα­μέ­νε­ται να βελ­τιω­θεί με την έγκαιρη ανα­γνώ­ριση και αντι­με­τώ­πισή τους. Σε αντι­δια­στολή, η πιθα­νό­τητα θανάτου από την ίδια τη νόσο COVID-19 είναι συντρι­πτικά μεγα­λύ­τερη: στη χώρα μας, σύμφωνα με τα στοι­χεία του ΕΟΔΥ έως 31/12/2020, η συχνό­τητα θανάτου είναι 23 ως 35 ανά 1.000.000 πλη­θυ­σμού σε άτομα 30-39 ετών, 46 ως 94 ανά 1.000.000 πλη­θυ­σμού σε άτομα 40-49 ετών, και πολύ μεγα­λύ­τερη όσο αυξά­νε­ται η ηλικία (βλέπε πίνακα Παραρ­τή­μα­τος). Επι­ση­μαί­νε­ται ότι η νόσος  COVID-19 αυξάνει 30 ως 80 φορές τον κίνδυνο εμφά­νι­σης θρόμ­βω­σης των φλε­βω­δών κόλπων του εγκε­φά­λου.

Στην Ελλάδα έχει ανα­φερ­θεί μία περί­πτωση θρόμ­βω­σης μεγάλων αγγείων και θρομ­βο­πε­νίας

Στην Ελλάδα, από την αρχή της παν­δη­μίας έχουν επι­βε­βαιω­θεί περισ­σό­τε­ρες από 288.230 περι­πτώ­σεις μολύν­σεων από SARS-CoV-2 και 8.680 θάνατοι. Στο πλαίσιο της εθνικής εκστρα­τείας εμβο­λια­σμού, έχουν εμβο­λια­στεί μέχρι σήμερα περισ­σό­τε­ροι από 1.352.770 πολίτες με μία του­λά­χι­στον δόση εμβο­λίου και περισ­σό­τε­ροι από 705.000 με δύο δόσεις εμβο­λίου. Μέχρι τις 8/4/2021, έχουν χορη­γη­θεί 1.530.168 δόσεις εμβο­λίου της Pfizer/BioNTech, 148.178 δόσεις εμβο­λίου της Moderna και 378.997 δόσεις εμβο­λίου της AstraZeneca.

Μέχρι στιγμής, έχει ανα­φερ­θεί στον ΕΟΦ μια περί­πτωση θρόμ­βω­σης μεγάλων αγγείων και θρομ­βο­πε­νίας μετά από εμβο­λια­σμό με AZ, η οποία έχει χαρα­κτη­ρι­στεί ως ενδε­χό­μενα σχε­τι­ζό­μενη με τον εμβο­λια­σμό και η οποία έχει περι­λη­φθεί στην αξιο­λό­γηση των αρχικών περι­πτώ­σεων από τον ΕΜΑ.

Τι συνιστά η Εθνική Επι­τροπή Εμβο­λια­σμών

Συμπε­ρα­σμα­τικά, ο κίν­δυ­νος σοβαρής νόσησης και θανάτου από COVID-19 είναι συντρι­πτικά μεγα­λύ­τε­ρος από τον κίνδυνο ενδε­χό­με­νης εκδή­λω­σης θρόμ­βω­σης με θρομ­βο­πε­νία μετά από εμβο­λια­σμό, ιδιαί­τερα σε ηλικίες μεγα­λύ­τε­ρες των 30 ετών.

Η Εθνική Επι­τροπή Εμβο­λια­σμών, μετά από αξιο­λό­γηση των δια­θέ­σι­μων δεδο­μέ­νων, συνιστά τη συνέ­χιση του προ­γράμ­μα­τος εμβο­λια­σμού με κάθε δια­θέ­σιμο εμβόλιο, περι­λαμ­βα­νο­μέ­νου και του εμβο­λίου AstraZeneca, στα άτομα ηλικίας 30 ετών και άνω.

Οι παρα­πάνω συστά­σεις θα επι­και­ρο­ποιού­νται σύμφωνα με τα νεότερα δεδο­μένα.

Οδηγίες για την έγκαιρη διά­γνωση και αντι­με­τώ­πιση των περι­στα­τι­κών θρόμ­βω­σης με θρομ­βο­πε­νία

Οι πολίτες που εμβο­λιά­ζο­νται, στην εξαι­ρε­τικά σπάνια περί­πτωση που θα εμφα­νί­σουν λίγες ημέρες μετά τον εμβο­λια­σμό τους κάποιο από τα παρα­κάτω συμ­πτώ­ματα, θα πρέπει να ανα­ζη­τούν άμεσα ιατρική συμ­βουλή:

Δύσπνοια

Θωρα­κικό άλγος

Αιφ­νί­διο οίδημα στα κάτω άκρα

Νευ­ρο­λο­γι­κές εκδη­λώ­σεις (επίμονη και έντονη κεφα­λαλ­γία διάρ­κειας μεγα­λύ­τε­ρης των 4 ημερών, θάμβος όρασης)

Επίμονο κοι­λιακό άλγος

Δερ­μα­τι­κές εκχυ­μώ­σεις (μελα­νιές) ή εντο­πι­σμέ­νες πετέ­χειες (στικτές ερυθρές κηλίδες) εκτός από το σημείο χορή­γη­σης του εμβο­λίου

Οι γιατροί θα πρέπει να είναι σε θέση να ανα­γνω­ρί­σουν έγκαιρα τις παρα­πάνω εκδη­λώ­σεις που πιθανόν να εμφα­νι­στούν μετά από εμβο­λια­σμό για COVID-19, καθώς και τον ειδικό τρόπο αντι­με­τώ­πι­σής τους (βλέπε συστά­σεις της Ελλη­νι­κής Αιμα­το­λο­γι­κής Εται­ρείας στο www.eae.gr).

Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι οι υγειο­νο­μι­κοί πρέπει να δηλώ­νουν όλες τις περι­πτώ­σεις θρομ­βώ­σεων ή/και θρομ­βο­πε­νίας μέσω της ηλε­κτρο­νι­κής εφαρ­μο­γής για την απευ­θείας αναφορά ανε­πι­θύ­μη­των ενερ­γειών του ΕΟΦ, στο https://kitrinikarta.eof.gr, ιδιαί­τερα στις περι­πτώ­σεις που συμ­βαί­νουν τις πρώτες δύο εβδο­μά­δες από τον εμβο­λια­σμό.

Πηγή: in.gr