Η Τουρκία ανεβάζει πάντα την ένταση στις γιορτές-Συναγερμός για πιθανή κρίση με ευθύνη της Αγκυρας

Ενοπλες Δυνά­μεις και ελλη­νική διπλω­μα­τία παρα­μέ­νουν σε ετοι­μό­τητα, ιδιαί­τερα ενόψει Χρι­στου­γέν­νων και Πρω­το­χρο­νιάς, με δεδο­μένη την «αδυ­να­μία» της Τουρ­κίας να κλι­μα­κώ­νει τις προ­κλή­σεις της σε εορ­τα­στι­κές ημέρες

Το βλέμμα στην Αγκυρα στρέφει για ακόμα μία φορά η Αθήνα, με την προσ­δο­κία να επι­κρα­τή­σει ηρεμία και να απο­φευ­χθεί ένας νέος κύκλος έντασης. Ιδιαί­τερα ενόψει Χρι­στου­γέν­νων και Πρω­το­χρο­νιάς και με δεδο­μένη την «αδυ­να­μία» της Τουρ­κίας στη δημιουρ­γία κρίσεων και κλι­μά­κωση της έντασης σε περιό­δους εορτών.

Το τουρ­κικό σει­σμο­γρα­φικό «Ορούτς Ρέις» απο­χώ­ρησε από την ελλη­νική υφα­λο­κρη­πίδα στις 29 Νοεμ­βρίου, με την Αγκυρα να δηλώνει ότι «ολο­κλή­ρωσε τις έρευνές του». Χωρίς να υπάρχει μέχρι σήμερα κάποια NAVTEX για την απο­στολή άλλου τουρ­κι­κού ερευ­νη­τι­κού ή πλωτού γεω­τρύ­πα­νου. Ωστόσο η απο­κλι­μά­κωση δεν είναι δεδο­μένη, με τα αντα­να­κλα­στικά της ελλη­νι­κής πλευράς να παρα­μέ­νουν ενερ­γο­ποι­η­μένα.

Η τουρ­κική πλευρά επι­μέ­νει στην επι­θε­τική ρητο­ρική ενα­ντίον της Αθήνας, επι­χει­ρώ­ντας να την υπο­δεί­ξει ως τη μονα­δική υπεύ­θυνη για το πάγωμα και την άρνηση επι­στρο­φής στο τραπέζι του δια­λό­γου, ενώ επι­χει­ρεί μια νέα προ­σέγ­γιση με την ΕΕ. Ωστόσο δεν είναι βέβαιο ότι θα την κρα­τή­σει και μακριά από νέες προ­κλή­σεις…

Ο κύκλος των προ­κλή­σεων

Ο φαύλος κύκλος της διαρκώς κλι­μα­κού­με­νης έντασης που καλ­λιέρ­γησε η Τουρκία απέ­να­ντι στην Ελλάδα άνοιξε λίγο πριν από τα Χρι­στού­γεννα του 2019, με την υπο­γραφή του μνη­μο­νίου Αγκυρας – Τρί­πο­λης για τον ορισμό θαλάσ­σιων ζωνών. Ακο­λού­θησε η εργα­λειο­ποί­ηση του Μετα­να­στευ­τι­κού από την Αγκυρα και η προ­σπά­θεια καθο­δή­γη­σης χιλιά­δων προ­σφύ­γων και μετα­να­στών στα ελλη­νο­τουρ­κικά σύνορα στον Εβρο, στο τέλος Φεβρουα­ρίου.

Η κρίση είχε ξεκι­νή­σει το τρι­ή­μερο της Καθαρής Δευ­τέ­ρας, με τις τουρ­κι­κές δυνά­μεις να επεν­δύ­ουν – όπως φάνηκε – σε μια υπο­τι­θέ­μενη «χαλα­ρό­τητα» λόγω γιορτής. Στόχος, ο εκβια­σμός της ΕΕ με αιχμή του δόρατος το Μετα­να­στευ­τικό και η δημιουρ­γία έκρυθ­μης κατά­στα­σης στα σύνορα.

Αρχές καλο­και­ριού, την 1η Ιουνίου η Τουρκία δημο­σί­ευσε στην Εφη­με­ρίδα της Κυβερ­νή­σεως της χώρας τα νέα αιτή­ματα αδειών για έρευνες υδρο­γο­ναν­θρά­κων που κατέ­θεσε η κρατική εται­ρεία πετρε­λαίου ΤΡΑΟ, συμπε­ρι­λαμ­βά­νο­ντας και τις περιο­χές του τουρ­κο­λι­βυ­κού μνη­μο­νίου. Στις 10 Αυγού­στου η Αγκυρα επέ­στρεψε στις προ­κλή­σεις εκδί­δο­ντας νέα NAVTEX για το «Ορούτς Ρέις», μετά τις προ­σπά­θειες απο­κλι­μά­κω­σης με πρό­σχημα τη συμ­φω­νία οριο­θέ­τη­σης θαλάσ­σιων ζωνών Καΐρου – Αθήνας. Το «Ορούτς Ρέις» απο­χώ­ρησε τον Σεπτέμ­βριο πριν από τη Σύνοδο Κορυφής του Οκτω­βρίου, για να επα­νέλ­θει λίγες ημέρες μετά το Ευρω­παϊκό Συμ­βού­λιο, στις 12 του ίδιου μήνα, και ενώ ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών Νίκος Δένδιας είχε συμ­φω­νή­σει με τον τούρκο ομόλογό του για επα­νά­ληψη των διε­ρευ­νη­τι­κών σε συνά­ντηση που είχαν στην Μπρα­τι­σλάβα στις 8  Οκτω­βρίου, μένο­ντας στην περιοχή μέχρι τις 29 Νοεμ­βρίου.

Σε εγρή­γορση

Σε αυτό το πλαίσιο δεδο­μέ­νων και των διαρκών δηλώ­σεων της Αγκυρας ότι θα «υπε­ρα­σπι­στεί τα – κατά δήλωσή της – κυριαρ­χικά της δικαιώ­ματα» και δεν θα εγκα­τα­λεί­ψει την περιοχή, οι μέρες κάθε άλλο παρά ακίν­δυ­νες χαρα­κτη­ρί­ζο­νται, με τις Ενοπλες Δυνά­μεις να παρα­μέ­νουν σε ετοι­μό­τητα και την ελλη­νική διπλω­μα­τία σε εγρή­γορση.

Η Αθήνα δηλώνει πιστή στον διάλογο, τονί­ζο­ντας ωστόσο ότι για να επι­στρέ­ψει στις δια­πραγ­μα­τεύ­σεις με την Αγκυρα, δίνο­ντας πράσινο φως για τις διε­ρευ­νη­τι­κές, απαι­τεί­ται η Τουρκία να απο­δεί­ξει για ένα εύλογο χρονικό διά­στημα την προ­σή­λωσή της στο διεθνές δίκαιο ως διαρκή επιλογή και όχι ως σημαία ευκαι­ρίας.

Σημειώ­νε­ται δε ότι η Αθήνα απο­δέ­χε­ται τις διε­ρευ­νη­τι­κές μόνο για τη μία διαφορά της υφα­λο­κρη­πί­δας και της ΑΟΖ στο Αιγαίο και όχι για το σύνολο των θεμάτων που θέλει να ανοίξει η Αγκυρα, απαι­τώ­ντας διάλογο εφ’ όλης της ύλης και άνευ όρων. Για την ελλη­νική πλευρά ο κίν­δυ­νος η εμπρη­στική ρητο­ρική της Τουρ­κίας να εκφρα­στεί με μια νέα πρό­κληση, όπως η απο­στολή ενός ερευ­νη­τι­κού ή γεω­τρύ­πα­νου στην περιοχή γύρω από το Καστελ­λό­ριζο ή ανα­το­λικά της Κρήτης ή η έκδοση των νεών αδειών της ΤΡΑΟ που εκκρε­μούν από το καλο­καίρι, είναι υπαρ­κτός…