Πώς θα γλιτώσετε από τις απάτες στο διαδίκτυο – Τα SOS για τις ηλεκτρονικές αγορές

Την αυξη­μένη προσοχή των κατα­να­λω­τών για την αποφυγή του κιν­δύ­νου εξα­πά­τη­σής τους κατά τις ηλε­κτρο­νι­κές αγορές τους, εφι­στούν οι τρά­πε­ζες ενόψει των αυξη­μέ­νων συναλ­λα­γών που ανα­μέ­νο­νται το προ­σε­χές διά­στημα, αρχής γενο­μέ­νης από την μεθαυ­ριανή Black Friday, την Cyber Monday στις 30 Νοεμ­βρίου και τις αγορές της περιό­δου των Χρι­στου­γέν­νων.

Παγκο­σμίως, οι απάτες στο δια­δί­κτυο κοστί­ζουν κάθε χρόνο στους πολίτες, και στην οικο­νο­μία γενι­κό­τερα, εκα­το­ντά­δες εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ, πέραν βεβαίως της κοι­νω­νι­κής και συναι­σθη­μα­τι­κής βλάβης που προ­κα­λούν στα θύματά τους.

Οι απα­τε­ώ­νες του δια­δι­κτύου επι­κε­ντρώ­νο­νται περισ­σό­τερο στο πώς θα μπο­ρέ­σουν να ξεγε­λά­σουν και να εξα­πα­τή­σουν τους πολίτες παρά στο να παρα­βιά­σουν ή να “χακά­ρουν” κάποιο σύστημα μιας τρά­πε­ζας ή ενός οργα­νι­σμού.

Για το λόγο αυτό, οι συναλ­λασ­σό­με­νοι πρέπει να έχουν αυξη­μένα αντα­να­κλα­στικά γιατί κιν­δυ­νεύ­ουν οι ίδιοι να προ­κα­λέ­σουν την “τύχη” τους και να εξα­πα­τη­θούν από επι­τή­δειους, χωρίς να δικαιού­νται απο­ζη­μί­ωση από την Τράπεζα.

Το Capital.gr απευ­θύν­θηκε για χρή­σι­μες συμ­βου­λές στον κ. Ιωάννη Τζάνο, Βοηθό Γενικό Διευ­θυ­ντή, Επι­κε­φα­λής Εται­ρι­κής Ασφά­λειας και Υπεύ­θυ­νου Ασφά­λειας Πλη­ρο­φο­ριών του Ομίλου Eurobank, καθώς και Μέλος στην Ειδική Επι­τροπή της Ένωσης Ελλη­νι­κών Τρα­πε­ζών για την Πρόληψη και Αντι­με­τώ­πιση της Απάτης στα Μέσα και Συστή­ματα Πλη­ρω­μών.

Ο κ. Τζάνος περι­γρά­φει τις μεθό­δους εξα­πά­τη­σης και τους κιν­δύ­νους που δια­τρέ­χουν ανυ­πο­ψί­α­στοι συναλ­λασ­σό­με­νοι στο δια­δί­κτυο και επι­ση­μαί­νει τι πρέπει να προ­σέ­χουμε.

Phishing

Οι πολύ συνη­θι­σμέ­νες περι­πτώ­σεις απάτης είναι αυτές του ηλε­κτρο­νι­κού “ψαρέ­μα­τος” ή αλλιώς phishing, όπου οι απα­τε­ώ­νες επι­κοι­νω­νούν με τα θύματά τους κυρίως μέσω email ή γραπτού μηνύ­μα­τος SMS.  Προ­σποιού­νται ότι είναι από την τράπεζά τους και συνήθως με πρόφαση του επεί­γο­ντος για ένα “πρό­βλημα” με τους λογα­ρια­σμούς ή τις κάρτες τους, τους παρα­πέ­μπουν σε πλαστές ιστο­σε­λί­δες όπου τους ζητάνε να κατα­χω­ρή­σουν τους κωδι­κούς πρό­σβα­σης στο e-banking, στοι­χεία πιστω­τι­κών καρτών, κωδι­κούς μιας χρήσης για την επι­βε­βαί­ωση συναλ­λα­γών, ώστε να μπο­ρέ­σουν στη συνέ­χεια οι απα­τε­ώ­νες να πραγ­μα­το­ποι­ή­σουν παρά­νο­μες μετα­φο­ρές χρη­μά­των αλλά και αγορές αγαθών μέσω του ίντερ­νετ.

Οι τρά­πε­ζες έχουν τονίσει επα­νει­λημ­μέ­νως ότι δεν ζητάνε ποτέ, για κανένα λόγο και με κανένα τρόπο (email, SMS, Viber, τηλε­φω­νικά) τους κωδι­κούς του e – banking και τα στοι­χεία καρτών των πελατών.

Οι πολίτες θα πρέπει μεταξύ άλλων :

Όταν λαμ­βά­νουν κωδι­κούς μίας χρήσης (μέσω SMS ή Viber) ή ειδο­ποι­ή­σεις (push notifications) στο κινητό τους για την επι­βε­βαί­ωση συναλ­λα­γής τους να ελέγ­χουν προ­σε­κτικά την περι­γραφή τους και για ποιο σκοπό τους έχει απο­στα­λεί.

Να παρα­τη­ρούν το κείμενο για το ύφος του email ή του SMS και πιθανά ορθο­γρα­φικά ή συντα­κτικά λάθη.

Να ελέγ­χουν την πραγ­μα­τική διεύ­θυνση email του απο­στο­λέα, τοπο­θε­τώ­ντας τον κέρσορα πάνω σε αυτήν.

Να επι­βε­βαιώ­νουν ότι έχουν επι­σκε­φθεί το επίσημο site της τρά­πε­ζάς τους (URL) και να θυμού­νται ότι οι τρά­πε­ζες ποτέ και για κανένα λόγο και με κανένα τρόπο δεν θα τους ζητή­σουν τους κωδι­κούς τους.

Να μην κοι­νο­ποιούν σε κανέναν και να μην εισά­γουν σε άγνω­στες ιστο­σε­λί­δες τους κωδι­κούς για e-banking (username και password) ή τους αριθ­μούς καρτών τους.

Να μην απα­ντούν ποτέ σε κλήσεις ή σε άγνωστα μηνύ­ματα που ζητούν τα στοι­χεία λογα­ρια­σμών τους και τον αριθμό του κινητού τους τηλε­φώ­νου.

Ηλε­κτρο­νι­κές Αγορές (Black Friday, Cyber Monday, Χρι­στού­γεννα)

Ειδικά την περίοδο αυτή, πρέπει να δίνουμε ιδιαί­τερη προσοχή στις δια­φη­μί­σεις για εξω­φρε­νι­κές προ­σφο­ρές ή θαυ­μα­τουργά προ­ϊ­ό­ντα, μέσω emails, δια­δι­κτυα­κές αγγε­λίες, αναρ­τή­σεις σε κοι­νω­νικά δίκτυα, ανα­δυό­μενα παρά­θυρα κατά την πλο­ή­γηση.

Προσοχή εάν οι αγορές αυτές γίνο­νται μόνο με κατά­θεση χρη­μά­των σε τρα­πε­ζικό λογα­ρια­σμό ή μέσω ηλε­κτρο­νι­κών υπη­ρε­σιών μετα­φο­ράς χρη­μά­των και σχεδόν ποτέ με αντι­κα­τα­βολή ή πιστω­τική κάρτα.  Οι συναλ­λασ­σό­με­νοι πρέπει:

Να κάνουν χρήση, όταν είναι δυνατόν, εγχώ­ριων αξιό­πι­στων και γνωστών ηλε­κτρο­νι­κών κατα­στη­μά­των.

Να κάνουν έρευνα σε αξιό­πι­στες πηγές στο δια­δί­κτυο για σχόλια και συστά­σεις άλλων πελατών που έχουν ήδη αγο­ρά­σει από το συγκε­κρι­μένο ηλε­κτρο­νικό κατά­στημα.

Να μην κάνουν παραγ­γε­λίες από άγνωστα ηλε­κτρο­νικά κατα­στή­ματα που βρήκαν σε κάποιο email που τους απε­στάλη από άγνωστο απο­στο­λέα

Να απο­φεύ­γουν την πραγ­μα­το­ποί­ηση αγορών που απαι­τούν, απο­κλει­στικά, την πληρωμή μέσω τρα­πε­ζι­κού εμβά­σμα­τος και δεν δέχο­νται την πληρωμή με πιστω­τική κάρτα ή την αντι­κα­τα­βολή ως τρόπο πλη­ρω­μής.

Να απο­φεύ­γουν να δίνουν προ­κα­τα­βολή για συμ­φω­νία με κάποιον που γνώ­ρι­σαν μέσω email, ηλε­κτρο­νι­κής αγγε­λίας, ανάρ­τη­σης σε κοι­νω­νικά δίκτυα.

Τα Money Mules

Τα “μου­λά­ρια του χρή­μα­τος” είναι τρίτα άτομα που ηθε­λη­μένα ή άθελά τους χρη­σι­μο­ποιού­νται από τους απα­τε­ώ­νες του δια­δι­κτύου για τη μετα­φορά χρη­μά­των. Οι συναλ­λασ­σό­με­νοι πρέπει να προ­σέ­χουν να μην δέχο­νται να μεσο­λα­βή­σουν ως ενδιά­με­σοι για μετα­φορά χρη­μά­των σε τρίτους, λαμ­βά­νο­ντας ως αντάλ­λαγμα ένα ποσοστό χρη­μά­των ως προ­μή­θεια.  Να μην δίνουν ποτέ στοι­χεία των τρα­πε­ζι­κών τους λογα­ρια­σμών (IBAN) σε τρίτους, εκτός και εάν τους γνω­ρί­ζουν και τους εμπι­στεύ­ο­νται.

Τηλε­φω­νι­κές κλήσεις με πρό­σχημα την βλάβη του ηλε­κτρο­νι­κού υπο­λο­γι­στή

Προσοχή εάν σας καλέσει κάποιος από άγνωστο αριθμό και ισχυ­ρί­ζε­ται ότι είναι από μεγάλη εταιρία πλη­ρο­φο­ρι­κής, χωρίς να έχετε δηλώσει προη­γου­μέ­νως κάποια βλάβη για τον Η/Υ σας. Να δια­κό­πτετε αμέσως την κλήση γιατί με το πρό­σχημα της επι­σκευής υπο­τι­θέ­με­νης βλάβης, θα σας “εκμαιεύ­σουν” προ­σω­πικά δεδο­μένα και θα υπο­κλέ­ψουν λογα­ρια­σμούς σας.

Αιτή­ματα πλη­ρω­μής μέσω e-mail

Να είστε ιδιαί­τερα προ­σε­κτι­κοί όταν λαμ­βά­νετε αιτή­ματα πλη­ρω­μής μέσω e-mail. Να επα­λη­θεύ­ετε πάντα τηλε­φω­νικά με τον προ­μη­θευτή ή τον πελάτη σας ότι το αίτημα πλη­ρω­μής είναι έγκυρο και να δια­σταυ­ρώ­νετε τηλε­φω­νικά τον αριθμό λογα­ρια­σμού στον οποίο πρό­κει­ται να πιστω­θούν τα χρήματα.

Γενι­κό­τερα, οι πολίτες θα πρέπει να γνω­ρί­ζουν ότι χρή­σι­μες συμ­βου­λές μπορούν να βρουν στην ιστο­σε­λίδα της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας και της Δίωξης Ηλε­κτρο­νι­κού Εγκλή­μα­τος, καθώς και στις ιστο­σε­λί­δες των τρα­πε­ζών τους και των άλλων εται­ριών με τις οποίες συναλ­λάσ­σο­νται.

Πηγή: capital.gr

της Νένας Μαλ­λιάρα