Αυτές είναι οι επενδύσεις που διεκδικούν ενισχύσεις από το πρόγραμμα Leader

Το ελαιό­λα­δο, το κρασί, το μέλι, τα τυριά, τα υφα­ντά, τα ζυ­μα­ρι­κά, τα φρού­τα και άλλα στοι­χεία της μέχρι τώρα θε­ω­ρού­με­νης μι­κρής το­πι­κής πα­ρα­γω­γής, θα απο­τε­λέ­σουν τη βάση για το βιο­πο­ρι­σμό και την επι­χει­ρη­μα­τι­κή ανά­πτυ­ξη με­ρι­κών δε­κά­δων οι­κο­γε­νειών, που με τη σειρά τους θα απα­σχο­λή­σουν εκα­το­ντά­δες προ­σω­πι­κού στη Δω­δε­κά­νη­σο.

Αυτό προ­κύ­πτει ως συ­μπέ­ρα­σμα από τις προ­τά­σεις χρη­μα­το­δό­τη­σης δρά­σε­ων, όπως υπο­βλή­θη­καν προς το Leader / Clld μέσω της Ανα­πτυ­ξια­κής Δω­δε­κα­νή­σου (ΑΝΔΩ Α.Ε) και απε­τέ­λε­σαν εξαι­ρε­τι­κά ευ­χά­ρι­στη έκ­πλη­ξη για όλους όσους πα­ρα­κο­λου­θούν την πο­ρεία της το­πι­κής οι­κο­νο­μί­ας.

Οι προ­τά­σεις αυτές συ­νι­στούν την από­δει­ξη ότι πια οι Δω­δε­κα­νή­σιοι έχουν απο­φα­σί­σει να δου­λέ­ψουν στον πρω­το­γε­νή τομέα σε από­λυ­τα επαγ­γελ­μα­τι­κή βάση. Η πο­ρεία που ήδη έχει δρο­μο­λο­γη­θεί δεί­χνει ξε­κά­θα­ρα ότι η «μο­νο­καλ­λιέρ­γεια του του­ρι­σμού» για το Νομό έχει αρ­χί­σει να πα­ρέρ­χε­ται, ίσως ανε­πι­στρε­πτί.

Αυτές είναι οι προ­τά­σεις που υπε­βλή­θη­καν

Σχε­δόν όλες οι επεν­δυ­τι­κές προ­τά­σεις για χρη­μα­το­δό­τη­ση από το Leader είναι εξαι­ρε­τι­κά αξιό­λο­γες και “πλημ­μυ­ρι­σμέ­νες” από τα αγρο­τι­κά προ­ϊ­ό­ντα.

Ο κλά­δος που εμ­φα­νί­ζει το με­γα­λύ­τε­ρο εν­δια­φέ­ρον από τους υπο­ψή­φιους επεν­δυ­τές είναι η επε­ξερ­γα­σία στα­φυ­λιών για την πα­ρα­γω­γή κρα­σιού, αλλά και απο­σταγ­μά­των που μέχρι τώρα δεν πα­ρά­γο­νταν στα Δω­δε­κά­νη­σα. Τα νέα προ­ϊ­ό­ντα εμ­φα­νί­ζουν εξαι­ρε­τι­κά με­γά­λο εν­δια­φέ­ρον και είναι σί­γου­ρο ότι θα προ­κα­λέ­σουν συ­ζή­τη­ση στους κόλ­πους των πα­ρα­γό­ντων της το­πι­κής οι­κο­νο­μί­ας. Σε ό,τι αφορά την πα­ρα­γω­γή κρα­σιού, έχουν υπο­βλη­θεί προ­τά­σεις για ίδρυ­ση και επέ­κτα­ση έξι οι­νο­ποιεί­ων. Με­τα­ξύ των νη­σιών, όπου προ­τεί­νε­ται να ιδρυ­θούν νέα οι­νο­ποιεία συ­γκα­τα­λέ­γο­νται η Ρόδος, αλλά και η Κάρ­πα­θος, όπου σή­με­ρα δεν δια­θέ­τει ούτε μία τέ­τοια μο­νά­δα με­τα­ποί­η­σης.

Το ελαιό­λα­δο απο­τε­λεί μια επί­σης με­γά­λη πα­ρα­γω­γι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα στην οποία στρέ­φο­νται οι επεν­δυ­τές. Οι προ­τά­σεις τους αφο­ρούν στην τυ­πο­ποί­η­ση του ευ­λο­γη­μέ­νου αυτού προ­ϊ­ό­ντος. Συ­νο­λι­κά κα­τα­τέ­θη­καν πέντε τέ­τοιου εί­δους φά­κε­λοι που αφο­ρούν στα νησιά Ρόδο και Κά­λυ­μνο. Υπάρ­χει επί­σης μία πρό­τα­ση που αφορά στον εκ­συγ­χρο­νι­σμό υφι­στά­με­νου ελαιο­τρι­βεί­ου.

Ση­μειώ­νε­ται ότι το το­πι­κό ελαιό­λα­δο βρέ­θη­κε στην κο­ρυ­φή της ζή­τη­σης των του­ρι­στών και ενώ ως προ­ϊ­όν αγο­ρά­ζε­ται με χα­μη­λό κό­στος (μόλις 3 ευρώ ανά λίτρο από τον πα­ρα­γω­γό), με μια καλή συ­σκευα­σία δια­τί­θε­ται σε πολ­λα­πλά­σια τιμή. Το μόνο πρό­βλη­μα που υπάρ­χει εντο­πί­ζε­ται στη σχε­τι­κά μικρή πα­ρα­γω­γή, που κι αυτή απο­τε­λεί απόρ­ροια της εγκα­τά­λει­ψης των ελαιώ­νων του νη­σιού. Ισως, αυτή η στρο­φή οδη­γή­σει σε ανα­θέρ­μαν­ση της σω­στής καλ­λιέρ­γειας των υπέ­ρο­χων αυτών δέ­ντρων.

Δυ­να­μι­κός πυ­λώ­νας του το­πι­κού πρω­το­γε­νούς τομέα φά­νη­κε ξανά πως είναι η πα­ρα­γω­γή με­λιού, με όλα του τα πα­ρά­γω­γα. Εχουν υπο­βλη­θεί τέσ­σε­ρις προ­τά­σεις για ενί­σχυ­ση συ­να­φών επι­χει­ρή­σε­ων σε Ρόδο, Κω, Αστυ­πά­λαια και Κά­λυ­μνο.

Ιδιαί­τε­ρο εν­δια­φέ­ρον εμ­φα­νί­ζουν δύο προ­τά­σεις που αφο­ρούν εκ­συγ­χρο­νι­σμό τυ­ρο­κο­μεί­ων σε Κω και Κάσο. Ο κλά­δος αυτός υπό­σχε­ται καλές απο­δό­σεις και εξα­σφα­λι­σμέ­νο ει­σό­δη­μα, καθώς η προ­σπά­θεια ανά­δει­ξης της το­πι­κής κου­ζί­νας οδή­γη­σε στην ανα­ζή­τη­ση των πα­ρα­δο­σια­κών προ­ϊ­ό­ντων. Οι σεφ για να χρη­σι­μο­ποι­ή­σουν τα το­πι­κά τυριά υπο­χρε­ού­νται να ζη­τούν πι­στο­ποι­η­τι­κά τυ­πο­ποί­η­σης που ορί­ζο­νται από την κεί­με­νη Νο­μο­θε­σία και μόνο τα επί­ση­μα τυ­ρο­κο­μεία μπο­ρούν να ικα­νο­ποι­ή­σουν αυτή την απαί­τη­ση.

Όμως, και οι υπό­λοι­πες προ­τά­σεις που υπο­βλή­θη­καν στο πλαί­σιο της υπο­δρά­σης για τη με­τα­ποί­η­ση της αγρο­τι­κής πα­ρα­γω­γής, έχουν εξαι­ρε­τι­κό εν­δια­φέ­ρον. Αυτές αφο­ρούν επι­χει­ρή­σεις πα­ρα­γω­γής προ­ϊ­ό­ντων που είτε δεν υπάρ­χουν, είτε δεν είναι ευ­ρέ­ως δια­δε­δο­μέ­να, όπως: πα­ρα­γω­γή κε­ριών, επε­ξερ­γα­σία κρέ­α­τος, ζυ­θο­ποι­ία, πα­ρα­γω­γή ζυ­μα­ρι­κών, πα­γω­τών, πολ­το­ποι­η­μέ­να φρού­τα, αλόη, χυμό ρόδι και μαρ­με­λά­δες. Οι προ­τει­νό­με­νες επεν­δύ­σεις προ­έρ­χο­νται από Ρόδο, Κω, Κά­λυ­μνο και Σύμη.

Σε ό,τι αφορά τις μι­κρές βιο­τε­χνί­ες, το εν­δια­φέ­ρον κι­νή­θη­κε κυ­ρί­ως στην ίδρυ­ση και εκ­συγ­χρο­νι­σμό ξυ­λουρ­γεί­ων (Κως και Κά­λυ­μνος) και στην ανά­πτυ­ξη πα­ρα­δο­σια­κών αρ­το­ποιεί­ων (Κάρ­πα­θος, Σύμη).

Απε­τέ­λε­σε ευ­χά­ρι­στη έκ­πλη­ξη η υπο­βο­λή δύο προ­τά­σε­ων για την ενί­σχυ­ση επι­χει­ρή­σε­ων – ερ­γα­στη­ρί­ων με­τα­ποί­η­σης υφα­σμά­των (Ρόδος και Κά­λυ­μνος). Φαί­νε­ται πως κι εδώ η πα­ρά­δο­ση εμπνέ­ει τη σύγ­χρο­νη επαγ­γελ­μα­τι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα.

Για τις υπο­δρά­σεις που αφο­ρού­σαν στον του­ρι­σμό και στις υπη­ρε­σί­ες, ενώ οι πε­ριο­ρι­σμοί ήταν πολ­λοί (π.χ. ενί­σχυ­ση επι­χει­ρή­σε­ων μόνο στα νησιά κάτω των 3.000 κα­τοί­κων, ιδρύ­σεις κα­τα­λυ­μά­των μόνο από με­τα­τρο­πή χα­ρα­κτη­ρι­σμέ­νων κτη­ρί­ων, μικρά πο­σο­στά ενί­σχυ­σης), υπο­βλή­θη­καν αρ­κε­τές προ­τά­σεις (οι πε­ρισ­σό­τε­ρες για εκ­συγ­χρο­νι­σμούς) με ση­μα­ντι­κό­τε­ρες αυτές που αφο­ρούν ιδρύ­σεις από με­τα­τρο­πή χα­ρα­κτη­ρι­σμέ­νων κτη­ρί­ων σε κα­τα­λύ­μα­τα στη Νί­συ­ρο, στην Αστυ­πά­λαια και στη Χάλκη.

Τα στοι­χεία

και οι εγκρί­σεις

Συ­νο­λι­κά υπε­βλή­θη­σαν 58 προ­τά­σεις συ­νο­λι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 9,3 εκα­τομ­μυ­ρί­ων ευρώ.

Οι προ­τά­σεις έχουν υπο­βλη­θεί ηλε­κτρο­νι­κά, γι’ αυτό και θα πρέ­πει όλοι οι επεν­δυ­τές εντός των προ­σε­χών ημε­ρών να κα­τα­θέ­σουν και τον έντυ­πο φά­κε­λο της υπο­ψη­φιό­τη­τάς τους. Σε αυ­τούς πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται οι με­λέ­τες που εκ­πό­νη­σαν, οι τυχόν προ­ε­γκρί­σεις που έλα­βαν, οι προ­σφο­ρές και ό,τι άλλο έχουν κα­τα­φέ­ρει να συ­γκε­ντρώ­σουν. Οσο πιο πλή­ρης είναι ο φά­κε­λός τους, τόσο πιο υψηλή θα είναι η βαθ­μο­λο­γία που θα λά­βουν στις δύο φά­σεις της αξιο­λό­γη­σης.Κατά την πρώτη φάση, θα εξε­τα­στούν οι προ­τά­σεις με κρι­τή­ρια επι­λε­ξι­μό­τη­τας. Αυτό ση­μαί­νει ότι όσες δεν αντα­πο­κρί­νο­νται στις απαι­τή­σεις της πα­ρού­σας προ­κή­ρυ­ξης του Leader θα απορ­ρι­φθούν. Συ­νή­θως σε αυτή την κα­τη­γο­ρία βρί­σκε­ται πε­ρί­που το 7% έως 10% των υπο­ψη­φιο­τή­των.

Η δεύ­τε­ρη αξιο­λό­γη­ση θα γίνει με κρι­τή­ρια βαθ­μο­λό­γη­σης. Πρό­κει­ται για ένα από­λυ­τα αντι­κει­με­νι­κό σύ­στη­μα βαθ­μο­λό­γη­σης με το οποίο δια­μορ­φώ­νε­ται μια σειρά προ­τε­ραιό­τη­τας από την οποία θα εξαρ­τη­θεί η λίστα με τους τε­λι­κούς δι­καιού­χους. Ένα στοι­χείο που δεί­χνει την αντι­κει­με­νι­κό­τη­τα της με­θό­δου είναι το ακό­λου­θο: Εάν μια πρό­τα­ση συ­νο­δεύ­ε­ται από ολο­κλη­ρω­μέ­νη οι­κο­νο­μο­τε­χνι­κή με­λέ­τη, τότε λαμ­βά­νει «5» μο­νά­δες. Εάν δεν συ­νο­δεύ­ε­ται από με­λέ­τη τότε λαμ­βά­νει «0» μο­νά­δες. Εάν δια­θέ­τει προ­ε­γκρί­σεις από τις αρ­μό­διες Δη­μό­σιες Υπη­ρε­σί­ες τότε λαμ­βά­νει «10» μο­νά­δες, εάν υπάρ­χουν μόνο οι αι­τή­σεις προς τις ίδιες Υπη­ρε­σί­ες τότε λαμ­βά­νει «5» μο­νά­δες κι αν δεν υπάρ­χουν ούτε καν οι αι­τή­σεις τότε η πρό­τα­ση λαμ­βά­νει «0» μο­νά­δες. Η πρό­τα­ση που θα συ­γκε­ντρώ­σει την υψη­λό­τε­ρη βαθ­μο­λο­γία, ανά κα­τη­γο­ρία επεν­δύ­σε­ων, θα βρε­θεί στην κο­ρυ­φή των επι­λο­γών και θα ακο­λου­θούν οι υπό­λοι­πες ανά­λο­γα με τους βαθ­μούς τους.

Η όλη δια­δι­κα­σία θα έχει ολο­κλη­ρω­θεί πριν από το τέλος του έτους, συ­νε­πώς οι τε­λι­κοί δι­καιού­χοι θα γνω­ρί­ζουν πολύ γρή­γο­ρα τα απο­τε­λέ­σμα­τα. Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση οι επεν­δυ­τές που το επι­θυ­μούν, μπο­ρούν να ξε­κι­νή­σουν τις προ­βλε­πό­με­νες ερ­γα­σί­ες.

Θα ζη­τη­θούν επι­πλέ­ον κον­δύ­λια ώστε να επι­δο­τη­θούν όλοι

Στό­χος των στε­λε­χών της ΑΝΔΩ είναι να εξα­σφα­λι­στούν κον­δύ­λια ώστε να υπο­στη­ρι­χθούν όλοι οι επεν­δυ­τές. Το δια­θέ­σι­μο κον­δύ­λι του Leader είναι 4,1 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ και οι επεν­δύ­σεις απαι­τούν 9,3 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ. Για το λόγο αυτό θα ζη­τη­θούν πρό­σθε­τα κον­δύ­λια από το Υπουρ­γείο Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης. Το αί­τη­μα για την έγκρι­ση πρό­σθε­των κον­δυ­λί­ων ενι­σχύ­ε­ται από το είδος των επεν­δύ­σε­ων που κιν­δυ­νεύ­ουν να μεί­νουν εκτός χρη­μα­το­δο­τή­σε­ων. Επει­δή το με­γά­λο εν­δια­φέ­ρον των επεν­δυ­τών επι­κε­ντρώ­θη­κε στη με­τα­ποί­η­ση των αγρο­τι­κών προ­ϊ­ό­ντων, θε­ω­ρεί­ται σί­γου­ρο πως οι επι­τε­λείς του Υπουρ­γεί­ου θα το σκε­φτούν δυο φορές να απορ­ρί­ψουν το σχε­τι­κό αί­τη­μα.