Ακτοπλοΐα: Το ακριβό πετρέλαιο ανάβει φωτιές στα… εισιτήρια

Η αυξη­μένη επι­βα­τική κίνηση που κατα­γρά­φηκε φέτος  απο­δεί­χθηκε ανα­γκαία, μεν, αλλά όχι και ικανή συνθήκη για να δια­τη­ρή­σουν τα επίπεδα κερ­δο­φο­ρίας τους οι επι­χει­ρή­σεις του κλάδου. Κι αυτό καθώς οι διοι­κή­σεις τους είδαν τα αυξη­μένα έσοδα να «εξα­ε­ρώ­νο­νται» στις… υψηλές θερ­μο­κρα­σίες που δια­μορ­φώ­θη­καν από την αύξηση των τιμών στα καύσιμα.

Η νέα χρονιά ρεκόρ του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού (33 εκατ. αφίξεις και 2 δισ. πρό­σθετα έσοδα) απο­τυ­πώ­θηκε και στην επι­βα­τική κίνηση στα πλοία. Σύμφωνα με πηγές του χώρου, η επι­βα­τική κίνηση στις γραμμές που συν­δέ­ουν τον Πειραιά με τα νησιά κατέ­γραφε άνοδο της τάξης του 5,5% μέχρι τα τέλη Οκτω­βρίου. Στην καρδιά του Αιγαίου, μάλιστα, η άνοδος ήταν ακόμα μεγα­λύ­τερη, καθώς στα ενδο­κυ­κλα­δικά δρο­μο­λό­για οι επι­βά­τες αυξή­θη­καν 9% σε σύγκριση με το δεκά­μηνο του 2017.

Το αυξη­μένο κόστος καυ­σί­μων ωστόσο που κατέ­βα­λαν οι εται­ρείες υπερ­κά­λυψε, όπως ανα­φέ­ρουν, τα αυξη­μένα έσοδα που είχαν από την άνοδο της επι­βα­τι­κής κίνησης.  Στελέχη του χώρου ανέ­φε­ραν χαρα­κτη­ρι­στικά πως εται­ρείες χρειά­στηκε να πλη­ρώ­σουν για καύσιμα έως και πέντε φορές τα πρό­σθετα έσοδα που είχαν από την αύξηση επι­βα­τών.

Οι διοι­κή­σεις των εται­ρειών του κλάδου καλού­νται, εκ των πραγ­μά­των, να δια­χει­ρι­στούν τις επι­βα­ρύν­σεις που προ­κύ­πτουν σε ότι αφορά το κόστος λει­τουρ­γίας των πλοίων. Όπως εξηγούν παρά­γο­ντες του χώρου, στα τέλη Σεπτεμ­βρίου η μέση τιμή καυ­σί­μου (IFO) για τα συμ­βα­τικά πλοία κινού­νταν σε επίπεδα 24% υψη­λό­τερα σε σύγκριση με την αντί­στοιχη περίοδο του 2017. Ακόμα μεγα­λύ­τερη ήταν η επι­βά­ρυνση για τα ταχύ­πλοα καθώς το καύσιμο που χρη­σι­μο­ποιούν (MGO) ήταν 27% ακρι­βό­τερο από πέρυσι.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές η αύξηση της μέσης τιμής των καυ­σί­μων της ακτο­πλο­ΐας κατά την τελευ­ταία διετία φθάνει το 85%.

Ανώτερα στελέχη του κλάδου σημειώ­νουν ότι το αυξη­μένο κόστος καυ­σί­μων επη­ρε­ά­ζει ήδη σοβαρά τα λει­τουρ­γικά απο­τε­λέ­σματα των επι­χει­ρή­σεων του κλάδου. Στελέχη της ακτο­πλοϊ­κής αγοράς εκτι­μούν πως οι δύο κορυ­φαίοι «παίκτες» του χώρου, Attica Group ΑΤΤΙΚΑ +1,64% και Minoan Lines, θα κατα­φέ­ρουν να ολο­κλη­ρώ­σουν τη χρονιά με θετικά οικο­νο­μικά απο­τε­λέ­σματα. Υπεν­θύ­μι­ζαν, ωστόσο, πως είναι πρα­κτικά οι μόνες που έχουν τη δυνα­τό­τητα να εγγρά­φουν έκτακτα έσοδα από πωλή­σεις πλοίων, όπως συνέβη στο παρελ­θόν.

Τα καύσιμα, ωστόσο, φαί­νε­ται πως θα απο­τε­λέ­σουν όχι απλώς έναν δύσκολο «κάβο» για τις ακτο­πλοϊ­κές εται­ρείες αλλά… Συμπλη­γά­δες. Κι αυτό καθώς, εκτός του αυξη­μέ­νου κόστους, οι εται­ρείες καλού­νται εντός του 2019 να ορι­στι­κο­ποι­ή­σουν τις απο­φά­σεις τους για τον τρόπο με τον οποίο θα προ­σαρ­μο­στούν στους νέους διε­θνείς κανο­νι­σμούς εκπο­μπών ρύπων από τα πλοία και τη χρήση καυ­σί­μου ακόμα μικρό­τε­ρης περιε­κτι­κό­τη­τας σε θείο (0,5%). Κανο­νι­σμοί οι οποίοι θα τεθούν σε ισχύ από 1/1/2020.

Τα νέα πλοία ναυ­πη­γού­νται εξ αρχής με τις νέες προ­δια­γρα­φές. Οπότε οι ακτο­πλοϊ­κές εται­ρείες καλού­νται να απο­φα­σί­σουν για τα πλοία που έχουν, ήδη, στη διάθεσή τους.

Οι εναλ­λα­κτι­κές που έχουν στη διάθεσή τους είναι δύο: είτε να χρη­σι­μο­ποι­ή­σουν τονέο καύσιμο χαμηλής περιε­κτι­κό­τη­τας σε θείο είτε να εξα­κο­λου­θή­σουν να χρη­σι­μο­ποιούν τα ίδια καύσιμα, τοπο­θε­τώ­ντας συστή­ματα «φίλτρων» (scrubbers) προ­κει­μέ­νου να μειώ­σουν τα επίπεδα ρύπων που θα εκπέ­μπουν τα πλοία.

Προ­φα­νώς και οι δύο λύσεις κοστί­ζουν. Το μεν, νέο καύσιμο χαμηλής περιε­κτι­κό­τη­τας σε θείο υπο­λο­γί­ζε­ται πως θα κοστί­ζει 50% ακρι­βό­τερα από αυτό που χρη­σι­μο­ποιούν σήμερα. Η τοπο­θέ­τηση «φίλτρων» (scrubbers) από την άλλη πλευρά κοστί­ζει αρκετά (περί τα 4 εκατ. ευρώ σύμφωνα με στελέχη του χώρου).

Την ίδια στιγμή, διε­θνείς ναυ­τι­λια­κοί ανα­λυ­τές εκτι­μούν πως το κόστος νέου καυ­σί­μου θα μειωθεί πλη­σιά­ζο­ντας την τιμή του σημε­ρι­νού καυ­σί­μου. Σύμφωνα με κάποιες εκτι­μή­σεις, μάλιστα, η τιμή του θα δια­μορ­φω­θεί σε επίπεδα 20-30% υψη­λό­τερα από το σημε­ρινό καύσιμο των πλοίων.

Τι σημαί­νει αυτό  στην πράξη; Αν, πράγ­ματι, η τιμή του νέου καυ­σί­μου μειωθεί, ενδέ­χε­ται πολλές εται­ρείες να επι­λέ­γουν αυτό (πλη­ρώ­νο­ντας σε… δόσεις την επι­βά­ρυνση κάθε φορά που προ­μη­θεύ­ο­νται καύσιμο) αντί να κατα­βάλ­λουν σοβαρά ποσά για την εγκα­τά­σταση των δαπα­νη­ρών φίλτρων.

Οι νέοι κανο­νι­σμοί εκπο­μπών ρύπων, την ίδια στιγμή, ίσως απο­τε­λέ­σουν τον κατα­λύτη ραγδαίων ανα­κα­τα­τά­ξεων στην ελλη­νική ακτο­πλοΐα και δια­μόρ­φω­σης νέου επι­χει­ρη­μα­τι­κού σκη­νι­κού. Κι αυτό καθώς, ακόμα κι αν μια εται­ρεία επέλεγε να τοπο­θε­τή­σει «φίλτρα» στα πλοία της, δεν σημαί­νει πως θα μπο­ρούσε και να το κάνει. Κυρίως επειδή η συγκε­κρι­μένη λύση θεω­ρεί­ται απα­γο­ρευ­τική για πολλά πλοία αφού δεν υπάρχει ο κατάλ­λη­λος χώρος. Ταυ­τό­χρονα, το κόστος κρί­νε­ται ασύμ­φορο για πλοία μεγάλης ηλικίας.

Κι εδώ ανα­δύ­ε­ται στην επι­φά­νεια ο επό­με­νος ύφαλος που καλεί­ται να προ­σπε­ρά­σει η ελλη­νική ακτο­πλοΐα και ακούει στο όνομα: ανα­νέ­ωση του στόλου. Η ανάγκη της ανα­νέ­ω­σης του ελλη­νι­κού στόλου έχει τεθεί, ήδη,επί τάπητος καθώς την επόμενη δεκα­ε­τία το 65% των συμ­βα­τι­κών πλοίων του ελλη­νι­κού στόλου θα είναι ηλικίας 30 έως και 50 ετών! Ήδη, σήμερα, 4 στα 10 συμ­βα­τικά πλοία (24 σε σύνολο 65) είναι ηλικίας μεγα­λύ­τε­ρης των 30 ετών.

Με αυτά τα δεδο­μένα, παρά­γο­ντες του χώρου θεωρούν πως τα σενάρια αυξή­σεων στις τιμές των εισι­τη­ρίων στα πλοία θα έλθουν ανα­πό­φευ­κτα στο προ­σκή­νιο τους επό­με­νους μήνες. Χωρίς, ωστόσο, να προ­ε­ξο­φλού­νται αυξή­σεις καθώς αυτό θα εξαρ­τη­θεί από τις αντοχές των κατα­να­λω­τών, αλλά και τον αντα­γω­νι­σμό που θα υπάρχει από τις αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες. Αντα­γω­νι­σμός ο οποίος βρί­σκε­ται σε πλήρη εξέλιξη σε αρκετές γραμμές στην Ελλάδα με τις αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες να απο­σπούν πελα­τεία από τα πλοία αλλά να πιέ­ζο­νται εξίσου από τις τιμές των καυ­σί­μων.

πηγή euro2day.gr