Tι προϊόντα πρέπει να έχουν τα σχολικά κυλικεία!

Γρά­φει ο Εμ­μα­νου­ήλ Μο­ρά­ρης,

Διαι­το­λό­γος, Δια­τρο­φο­λό­γος

Οι γο­νείς πρέ­πει να προ­σέ­χουν τι προ­ϊ­ό­ντα πρέ­πει να έχουν τα σχο­λι­κά κυ­λι­κεία για να με­γα­λώ­νουν υγιει­νά, σωστά και με καλή από­δο­ση στα μα­θή­μα­τά τους τα παι­διά.

Ανα­λυ­τι­κά:

Φρού­τα – Λα­χα­νι­κά

• Φρέ­σκα φρού­τα-λα­χα­νι­κά, ανά­λο­γα με την εποχή (π.χ. μήλο, αχλά­δι, πορ­το­κά­λι, μα­ντα­ρί­νια, μπα­νά­να, βε­ρί­κο­κα, ρο­δά­κι­νο κ.λπ.), καλά πλυ­μέ­να και συ­σκευα­σμέ­να, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα.

• Απο­ξη­ρα­μέ­να φρού­τα (π.χ. βε­ρί­κο­κα, δα­μά­σκη­να, σύκα, στα­φί­δες, μπα­νά­νες κ.λπ.), χωρίς προ­σθή­κη ζά­χα­ρης, συ­σκευα­σμέ­να, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα, έως 5gr.

• Φυ­σι­κός χυμός φρού­των, ή και λα­χα­νι­κών, που πα­ρα­σκευά­ζε­ται, εντός των κυ­λι­κεί­ων. Δεν επι­τρέ­πε­ται η προ­σθή­κη σακ­χά­ρων, ή άλλων γλυ­κα­ντι­κών ου­σιών. Συ­στή­νε­ται να είναι δυ­να­τή η κα­τα­νά­λω­σή του, άμεσα, μετά την πα­ρα­σκευή του, σε πο­τή­ρια μιας χρή­σης ανα­κυ­κλώ­σι­μου υλι­κού.

• Φρου­το­σα­λά­τα, που πα­ρα­σκευά­ζε­ται, εντός των κυ­λι­κεί­ων – κα­ντί­νων, από φρέ­σκα, καλά πλυ­μέ­να φρού­τα επο­χής. Δεν επι­τρέ­πε­ται η προ­σθή­κη σακ­χά­ρων, ή άλλων γλυ­κα­ντι­κών ου­σιών.

• Σα­λά­τα από φρέ­σκα, καλά πλυ­μέ­να λα­χα­νι­κά, που πα­ρα­σκευά­ζε­ται, εντός των κυ­λι­κεί­ων – κα­ντι­νών, χωρίς προ­σθή­κη αλα­τιού. Επι­τρέ­πε­ται μόνο η προ­σθή­κη ελαιο­λά­δου, ξυ­διού, ή λε­μο­νιού.

• Συ­σκευα­σμέ­νοι φυ­σι­κοί χυμοί φρού­των και ομοει­δών προ­ϊ­ό­ντων, χωρίς συ­ντη­ρη­τι­κά και χωρίς προ­σθή­κη ζά­χα­ρης, σε ατο­μι­κή συ­σκευα­σία, έως και 250ml.

Γα­λα­κτο­κο­μι­κά

• Γάλα τυ­πο­ποι­η­μέ­νο, πα­στε­ριω­μέ­νο, σε ατο­μι­κή συ­σκευα­σία, έως 500ml, πλή­ρες και ημια­πο­βου­τυ­ρω­μέ­νο (1,5%-1,8% λι­πα­ρά).

• Σο­κο­λα­τού­χο γάλα, με χα­μη­λά λι­πα­ρά (max.1,8%), σε συ­σκευα­σία έως 250ml.

• Για­ούρ­τι τυ­πο­ποι­η­μέ­νο (έως 5% λι­πα­ρά), χωρίς πρό­σθε­τα σάκ­χα­ρα, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα, έως 200gr.

• Ρο­φή­μα­τα, από συν­δυα­σμούς φρέ­σκου γά­λα­κτος και φρέ­σκων φρού­των, που θα πα­ρα­σκευά­ζο­νται, στο κυ­λι­κείο. Δεν επι­τρέ­πε­ται η προ­σθή­κη ζά­χα­ρης. Απα­γο­ρεύ­ε­ται η διά­θε­ση άλλων τυ­πο­ποι­η­μέ­νων ανα­λό­γων ρο­φη­μά­των καθώς και η χρήση έτοι­μης σκό­νης, για την πα­ρα­σκευή τους.

• Τυριά, πολύ σκλη­ρά, σκλη­ρά, ημί­σκλη­ρα, μα­λα­κά τυριά. Συ­στή­νο­νται τυριά πα­ρα­δο­σια­κά και ελ­λη­νι­κά Προ­στα­τευό­με­νης Ονο­μα­σί­ας Προ­έ­λευ­σης. Εξαι­ρού­νται τα ανα­κα­τερ­γα­σμέ­να τυριά, ή τηγ­μέ­να τυριά και ανα­κα­τερ­γα­σμέ­να τυριά, με αλει­φώ­δη υφή.

Απλά αρ­το­πα­ρα­σκευά­σμα­τα ή αρ­το­σκευά­σμα­τα

• Κου­λού­ρι ση­σα­μέ­νιο ολι­κής άλε­σης, πλού­σιο, σε φυ­τι­κές ίνες, ή λευκό.

• Κρι­τσί­νια ολι­κής άλε­σης, πλού­σια, σε φυ­τι­κές ίνες, ή λευκά, σε ατο­μι­κή συ­σκευα­σία, έως 50gr.

• Φρυ­γα­νιές ολι­κής άλε­σης, πλού­σιες σε φυ­τι­κές ίνες, ή λευ­κές, σε ατο­μι­κή συ­σκευα­σία, έως 50gr.

• Κρά­κερς ολι­κής άλε­σης, πλού­σια, σε φυ­τι­κές ίνες, ή λευκά, σε ατο­μι­κή συ­σκευα­σία, έως 50gr.

Τα πα­ρα­πά­νω απλά αρ­το­πα­ρα­σκευά­σμα­τα πρέ­πει να πλη­ρούν τις ακό­λου­θες προ­δια­γρα­φές:

• Κο­ρε­σμέ­να λι­πα­ρά, έως 3%.

• Τράνς λι­πα­ρά, έως 0,1 %.

• Νά­τριο, έως 0,5%.

Διά­φο­ρα αρ­το­σκευά­σμα­τα

• Μου­στο­κού­λου­ρα, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα, έως 60gr.

• Στα­φι­δό­ψω­μο, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα, έως 60gr.

• Μπάρα δη­μη­τρια­κών ολι­κής άλε­σης, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα έως 40γρ, η οποία να πλη­ρεί τις ακό­λου­θες προ­δια­γρα­φές: Κο­ρε­σμέ­να λι­πα­ρά, έως 3%, Τράνς λι­πα­ρά, έως 0,1%, Νά­τριο, έως 0,5%.

• Τυ­ρό­πι­τα-πίτα λα­χα­νι­κών, σε ατο­μι­κές με­ρί­δες των 120gr. και με συ­γκε­κρι­μέ­νες προ­δια­γρα­φές: Η λι­πα­ρή ύλη, για τη ζύμη-φύλλο, πρέ­πει να είναι, απο­κλει­στι­κά, ελαιό­λα­δο. Δεν επι­τρέ­πε­ται η χρήση ζύμης σφο­λιά­τας.Το τυρί, που θα χρη­σι­μο­ποιεί­ται, στις τυ­ρό­πι­τες, θα πρέ­πει να απο­τε­λεί, του­λά­χι­στον, το 40% του συ­νο­λι­κού βά­ρους. Συ­στή­νο­νται τυριά πα­ρα­δο­σια­κά και ελ­λη­νι­κά Προ­στα­τευό­με­νης Ονο­μα­σί­ας Προ­έ­λευ­σης. Απα­γο­ρεύ­ε­ται η χρήση τε­τηγ­μέ­νων τυ­ριών.

• Πίτσα, με τις πα­ρα­κά­τω προ­δια­γρα­φές: Για τη βάση, τα επι­τρε­πό­με­να υλικά είναι αλεύ­ρι, αβγό, για­ούρ­τι, αλάτι και μυ­ρω­δι­κά βό­τα­να. Απα­γο­ρεύ­ε­ται η χρήση ενι­σχυ­τι­κών γεύ­σης, όπως το γλου­τα­μι­νι­κό μο­νο­νά­τριο. Για τη γέ­μι­ση, τα επι­τρε­πό­με­να προ­ϊ­ό­ντα είναι τυρί, το­μά­τα, πι­πε­ριές, μα­νι­τά­ρια, κρεμ­μύ­δι, κα­λα­μπό­κι. Δεν επι­τρέ­πε­ται η χρήση σάλ­τσας και αλ­λα­ντι­κών.

Σά­ντουιτς

Τα σά­ντουιτς/τοστ μπο­ρούν να πα­ρα­σκευά­ζο­νται, με συν­δυα­σμούς των τρο­φί­μων των επό­με­νων πα­ρα­γρά­φων. Μπο­ρούν να είναι τυ­πο­ποι­η­μέ­να, ή να πα­ρα­σκευά­ζο­νται, στο χώρο του κυ­λι­κεί­ου-κα­ντί­νας αυ­θη­με­ρόν.

• Επι­τρέ­πε­ται η χρήση όλων των ειδών ψω­μιού, ολι­κής άλε­σης, πλού­σιο, σε φυ­τι­κές ίνες, ή λευκό, όπως ψω­μά­κι ατο­μι­κό, ψωμί για τοστ, μπα­γκέ­τα, ελ­λη­νι­κή πίτα, αρα­βι­κή πίτα, ση­σα­μέ­νιο κου­λού­ρι. Συ­στή­νε­ται το ψωμί ολι­κής άλε­σης.

• Δεν επι­τρέ­πε­ται το μπριος, το κρουα­σάν, ή το πι­ρο­σκί. Η ελ­λη­νι­κή πίτα δεν πρέ­πει να πε­ριέ­χει γλυ­κου­ρο­νι­κό νά­τριο.

• Δεν επι­τρέ­πε­ται η χρήση άλλων αλ­λα­ντι­κών, εκτός από βρα­στή γα­λο­πού­λα, με τις πα­ρα­κά­τω προ­δια­γρα­φές: Κο­ρε­σμέ­να λι­πα­ρά έως 1 %, Νά­τριο έως 1 %.

• Λα­χα­νι­κά όλων των ειδών μπο­ρούν να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν.

• Ελιές, χωρίς το κου­κού­τσι και πάστα ελιάς μπο­ρούν να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν.

• Αβγό καλά βρα­σμέ­νο μπο­ρεί να χρη­σι­μο­ποι­η­θεί.

• Από λι­πα­ρές ύλες, επι­τρέ­πε­ται μόνο η προ­σθή­κη ελαιο­λά­δου.

• Επι­τρέ­πε­ται η πα­ρα­σκευή γλυ­κών σά­ντουιτς, με συν­δυα­σμό των προ­α­να­φε­ρο­μέ­νων ψω­μιών και με γέ­μι­ση 1 κου­τα­λιά της σού­πας μέλι, ή μέλι-τα­χί­νι.

Γλυ­κί­σμα­τα

• Κρέμα και ρυ­ζό­γα­λο, σε ατο­μι­κές με­ρί­δες των 150gr (με πε­ριε­κτι­κό­τη­τα σε λίπος γά­λα­κτος έως 4%).

• Χαλ­βάς, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα, έως 50gr.

• Πα­στέ­λι, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα έως 50gr.

• Μέλι, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα.

• Σο­κο­λά­τα υγεί­ας και γά­λα­κτος, σε ατο­μι­κή με­ρί­δα, έως 30gr.

• Δεν επι­τρέ­πε­ται η διά­θε­ση τσι­χλών και κα­ρα­με­λών.

Ξηροί καρ­ποί

• Στα κυ­λι­κεία των σχο­λεί­ων δευ­τε­ρο­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης επι­τρέ­πο­νται οι ξηροί καρ­ποί όλων των ειδών, χωρίς προ­σθή­κη αλα­τιού, ή ζά­χα­ρης, σε ατο­μι­κή συ­σκευα­σία, έως 50gr.

• Δεν επι­τρέ­πο­νται οι τη­γα­νι­σμέ­νοι ξηροί καρ­ποί.

Υγρά τρό­φι­μα

• Εμ­φια­λω­μέ­νο νερό.

• Μόνο στα κυ­λι­κεία των σχο­λεί­ων δευ­τε­ρο­βάθ­μιας εκ­παί­δευ­σης, τα πα­ρα­κά­τω αφε­ψή­μα­τα: χα­μο­μή­λι, φα­σκό­μη­λο, τσάι του βου­νού, χωρίς προ­σθή­κη ζά­χα­ρης, ή σύν­θε­των γλυ­κα­ντι­κών.

• Καφές, μόνο για το προ­σω­πι­κό.

• Δεν επι­τρέ­πε­ται η διά­θε­ση ανα­ψυ­κτι­κών.