Διακοπές: Γιατί η τελική τιμή δεν είναι ποτέ αυτή που φαίνεται

Ολο και περισ­σό­τε­ροι κατα­να­λω­τές «κλεί­νουν» τις δια­κο­πές τους ηλε­κτρο­νικά, με ένα απλό «κλικ». Ωστόσο, μια φαι­νο­με­νικά πολύ συμ­φέ­ρουσα προ­σφορά δεν απο­δει­κνύ­ε­ται πάντα καλή αγορά. Οι κίν­δυ­νοι κρύ­βο­νται άλλοτε στα ψιλά γράμ­ματα και άλλοτε σε ασαφείς ή παρα­πλα­νη­τι­κούς όρους.

Το 2015, ποσοστό 19% των κατα­να­λω­τών που επι­κοι­νώ­νη­σαν με το Δίκτυο Ευρω­παϊ­κών Κέντρων Κατα­να­λωτή ζήτησαν συμ­βου­λές και βοήθεια για θέματα που αφο­ρού­σαν τις δια­κο­πές τους. Με αφορμή το γεγονός ότι από τις 23.102 ανα­φο­ρές ευρω­παίων κατα­να­λω­τών που υπο­βλή­θη­καν στο Δίκτυο για τις δια­κο­πές τους οι 10.286 αφο­ρού­σαν ηλε­κτρο­νι­κές κρα­τή­σεις, το Δίκτυο Ευρω­παϊ­κών Κέντρων Κατα­να­λωτή απο­φά­σισε να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει έρευνα με αντι­κεί­μενο αν η αρχικά ανα­γρα­φό­μενη τιμή για αερο­πο­ρικά εισι­τή­ρια, ξενο­δο­χεία, ενοι­κιά­σεις αυτο­κι­νή­των, χρο­νο­με­ρι­στικά μερίδια ή άλλες υπη­ρε­σίες αντι­στοι­χούσε στην τιμή που τελικά πλήρωνε ο κατα­να­λω­τής.

Η έρευνα για τις ηλε­κτρο­νι­κές κρα­τή­σεις πακέτων δια­κο­πών ή δωμα­τίων έλαβε υπόψη δείγμα 539 δια­συ­νο­ρια­κών κατα­να­λω­τι­κών δια­φο­ρών που υπο­βλή­θη­καν στο Δίκτυο Ευρω­παϊ­κών Κέντρων Κατα­να­λωτή, έκανε συντο­νι­σμένο έλεγχο, μέσω εικο­νι­κών κρα­τή­σεων, σε 352 ιστο­τό­πους σύγκρι­σης τιμών και ταξι­διω­τι­κών κρα­τή­σεων στην ΕΕ και αξιο­ποί­ησε 513 απα­ντή­σεις ευρω­παίων κατα­να­λω­τών σε σχετικό ερω­τη­μα­το­λό­γιο.

Δια­πι­στώ­θηκε ότι στις 365 από τις 539 ανα­φο­ρές κατα­να­λω­τών που εξε­τά­σθη­καν, δηλαδή περίπου στο 70% αυτών, η τελική τιμή δεν αντι­στοι­χούσε στην αρχικά προ­σφε­ρό­μενη. Η πλειο­ψη­φία των περι­πτώ­σεων αφο­ρούσε ηλε­κτρο­νική κράτηση εισι­τη­ρίων για χαμηλού κόστους αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες. Ειδι­κό­τερα προ­βλή­ματα:

Οι κατα­να­λω­τές ανα­κά­λυ­πταν μετά το τέλος της δια­δι­κα­σίας κρά­τη­σης πρό­σθε­τες επι­βα­ρύν­σεις, για τις οποίες δεν είχαν καμία ενη­μέ­ρωση. Στην πλειο­νό­τητα των περι­πτώ­σεων επρό­κειτο για δια­χει­ρι­στικά τέλη, επι­βα­ρύν­σεις λόγω χρήσης πιστω­τι­κής κάρτας, επι­πλέον χρέωση για υπη­ρε­σίες ηλε­κτρο­νι­κού check in επι­βα­τών ή για το check in απο­σκευών, επι­βα­ρύν­σεις λόγω κρά­τη­σης συγκε­κρι­μέ­νης θέσης ή λόγω αλλαγής δεδο­μέ­νων.

Οι τιμές των προ­σφο­ρών δεν αντι­στοι­χού­σαν σε καμία δια­θέ­σιμη υπη­ρε­σία, λει­τουρ­γού­σαν δηλαδή ως «δόλωμα» για τους κατα­να­λω­τές.

Το τελικό κόστος της υπη­ρε­σίας, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των φόρων, υπο­λο­γι­ζό­ταν κατά τρόπο που δεν ήταν σαφής, απλός και κατα­νοη­τός στον κατα­να­λωτή.

Υπήρχαν παρα­πλα­νη­τι­κές ανα­κοι­νώ­σεις προς τους κατα­να­λω­τές για να σπεύ­σουν να κάνουν κράτηση, π.χ. τελευ­ταίο φθηνό δωμάτιο στο συγκε­κρι­μένο ξενο­δο­χείο ή τελευ­ταίο φθηνό δωμάτιο στη συγκε­κρι­μένη περιοχή, χωρίς να διευ­κρι­νί­ζε­ται ότι η πλη­ρο­φο­ρία αυτή αφορά μόνο τον συγκε­κρι­μένο ιστό­τοπο.

Αντί­στοιχα ήταν τα ευρή­ματα και άλλης έρευνας που πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε από την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή με τη συνερ­γα­σία εθνικών αρχών των κρατών-μελών για την προ­στα­σία του κατα­να­λωτή και την εφαρ­μογή της κατα­να­λω­τι­κής νομο­θε­σίας, όπου, σε σύνολο συντο­νι­σμέ­νου ελέγχου σε 352 ιστο­τό­πους σύγκρι­σης τιμών και ταξι­διω­τι­κών κρα­τή­σεων, δια­πι­στώ­θηκε σε 237 ιστό­το­πους, δηλαδή στα δύο τρίτα αυτών που ελέγ­χθη­καν, διαφορά στην τιμή μεταξύ της αρχικής προ­σφο­ράς και της τελικής τιμής την οποία κλήθηκε να πλη­ρώ­σει ο κατα­να­λω­τής.

Για το πώς να απο­φύ­γουν δυσά­ρε­στες εκπλή­ξεις όταν προ­βαί­νουν σε ηλε­κτρο­νι­κές κρα­τή­σεις για τις δια­κο­πές τους, το Ευρω­παϊκό Κέντρο κατα­να­λωτή Ελλάδας δίνει τις εξής χρή­σι­μες συμ­βου­λές:

Δεν υπάρχει δυνα­τό­τητα δωρεάν ακύ­ρω­σης κρά­τη­σης, ούτε καν αμέσως μετά την ολο­κλή­ρωση αυτής. Για τον λόγο αυτόν, να είσαι ιδιαί­τερα προ­σε­κτι­κός όταν κατα­χω­ρείς τα προ­σω­πικά σου στοι­χεία και να επι­βε­βαιώ­νεις ότι η προ­σφορά αντα­πο­κρί­νε­ται στις ανάγκες και στις προσ­δο­κίες σου.

Σε περί­πτωση που θέλεις να συμπε­ρι­λά­βεις στην κράτησή σου επι­πλέον παροχές, όπως πρωινό, απο­σκευή (επι­πλέον της χει­ρα­πο­σκευής) ή σημείο παρά­δο­σης οχή­μα­τος δια­φο­ρε­τικό της παρα­λα­βής, διευ­κρί­νισε εάν οι παροχές αυτές συμπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται στην τιμή δωρεάν ή αν παρέ­χο­νται με επι­πλέον χρέωση.

Τα ηλε­κτρο­νικά κατα­στή­ματα υπο­χρε­ού­νται να σε ενη­με­ρώ­νουν ανα­λυ­τικά, απλά και κατα­νοητά τόσο για το ελά­χι­στο περιε­χό­μενο της υπη­ρε­σίας που αγο­ρά­ζεις όσο και για κάθε πρό­σθετη παροχή που μπορείς να έχεις και με τι κόστος, καθώς και για τους φόρους και τα τέλη που επι­βάλ­λο­νται.

Διάβασε τους Γενι­κούς Ορους Συναλ­λα­γών προ­σε­κτικά προτού τους απο­δε­χθείς, για να απο­φύ­γεις χρε­ώ­σεις για επι­πρό­σθε­τες ασφα­λι­στι­κές καλύ­ψεις που είτε δεν χρειά­ζε­σαι είτε οδηγούν σε ανε­πι­θύ­μη­τες χρε­ώ­σεις.

Υπάρ­χουν προ­ε­πι­λεγ­μέ­νες επι­λο­γές; Η εμπο­ρική αυτή πρα­κτική είναι παρά­νομη και απα­γο­ρεύ­ε­ται από την ευρω­παϊκή νομο­θε­σία. Αν δια­πι­στώ­σεις κάτι σχετικό, μπορείς να απευ­θυν­θείς στο Ευρω­παϊκό Κέντρο Κατα­να­λωτή Ελλάδας. Σε περί­πτωση που δεν επι­θυ­μείς να συμπε­ρι­λά­βεις επι­πλέον παροχές στην κράτησή σου, αφαί­ρεσε αυτή την προ­ε­πι­λογή, αν υπάρχει.

Δια­σφά­λισε την πληρωμή σου. Να προ­τι­μάς μεθό­δους πλη­ρω­μής που μπορούν να ανα­κλη­θούν, μέσω αμφι­σβή­τη­σης συναλ­λα­γής με την τράπεζά μας (ιδίως χρε­ω­στική ή πιστω­τική κάρτα, κατά προ­τί­μηση προ­πλη­ρω­μένη για ακόμη μεγα­λύ­τερη ασφά­λεια). Να απο­φεύ­γεις τις μετα­φο­ρές χρη­μά­των με εντολή πλη­ρω­μής, με μετα­φορά μετρη­τών ή, ακόμη, και με τρα­πε­ζικό έμβασμα, πολύ περισ­σό­τερο όταν δεν υπάρ­χουν στην ιστο­σε­λίδα πλήρη στοι­χεία επι­κοι­νω­νίας με την εται­ρεία.

Σε περί­πτωση αμφι­σβή­τη­σης, τα στιγ­μιό­τυπα οθόνης (screenshots) απο­δει­κνύ­ουν ότι οι αξιώ­σεις σου είναι βάσιμες!

Προτού πατή­σεις την επιλογή «Κάνε κράτηση τώρα», έλεγξε τα εμφα­νι­ζό­μενα δεδο­μένα με ιδιαί­τερη προσοχή: Διάβασε όλα τα στοι­χεία από αρι­στερά προς τα δεξιά, από την αρχή μέχρι το τέλος μήπως έχουν γίνει λάθη. Ακόμη και αμέσως μετά την κράτηση, η αλλαγή στοι­χείων πιθα­νό­τατα συνε­πά­γε­ται επι­βά­ρυνση.

Να θυμάσαι ότι η κράτησή σου είναι συνήθως δεσμευ­τική, ακόμη και αν δεν χρειά­ζε­ται να εισα­γά­γεις πιστω­τική κάρτα ή στοι­χεία τρα­πε­ζι­κού λογα­ρια­σμού προτού πατή­σεις την επιλογή «Κάνε κράτηση τώρα».

Εάν η τιμή που εμφα­νί­ζε­ται αμέσως πριν από την επιλογή «Κάνε κράτηση τώρα» είναι υψη­λό­τερη από την αρχικά ανα­φε­ρό­μενη (π.χ. λόγω χρέωσης της υπη­ρε­σίας κρά­τη­σης), μπορείς είτε να την απο­δε­χθείς και να προ­χω­ρή­σεις στην κράτηση είτε να μην ολο­κλη­ρώ­σεις τη συναλ­λαγή.

Επι­βε­βαιώ­σεις κρά­τη­σης ή σημα­ντι­κές πλη­ρο­φο­ρίες θα απο­στα­λούν μέσω ηλε­κτρο­νι­κού ταχυ­δρο­μείου από τον προ­μη­θευτή, γι’ αυτό έλεγξε την αλλη­λο­γρα­φία σου. Εχε υπόψη ότι τέτοιου είδους μηνύ­ματα ηλε­κτρο­νι­κού ταχυ­δρο­μείου ενδέ­χε­ται μερικές φορές να μετα­φέ­ρο­νται αυτό­ματα στην «Ανε­πι­θύ­μητη αλλη­λο­γρα­φία».

n Αν το ηλε­κτρο­νικό κατά­στημα απο­δέ­χε­ται την εξω­δι­κα­στική επίλυση της δια­φο­ράς που ενδέ­χε­ται να προ­κύ­ψει από τη συναλ­λαγή, με τη δια­με­σο­λά­βηση του Ευρω­παϊ­κού Κέντρου Κατα­να­λωτή Ελλάδας, αν η συναλ­λαγή είναι δια­συ­νο­ριακή και εντός ΕΕ (περι­λαμ­βα­νο­μέ­νων της Νορ­βη­γίας και της Ισλαν­δίας), ή από τον Συνή­γορο του Κατα­να­λωτή, ή άλλον πιστο­ποι­η­μένο φορέα δια­με­σο­λά­βη­σης.

ΒΗΜΑ