Τέσσερις ανατροπές στην Παιδεία- Τι αλλάζει σε δημοτικά – γυμνάσια

Σαρω­τι­κές αλλαγές στην πρω­το­βάθ­μια και δευ­τε­ρο­βάθ­μια εκπαί­δευση και διο­ρι­σμοί 20.000 δασκά­λων και καθη­γη­τών σε βάθος τριε­τίας, υπό την αίρεση της… τρόικας. Η πρώτη φάση του Εθνικού Δια­λό­γου για την Παιδεία βαίνει προς ολο­κλή­ρωση με την κατά­θεση, εντός του Μαΐου, του τελικού πορί­σμα­τος, ώστε τον Ιούνιο να γίνουν οι πρώτες νομο­θε­τι­κές παρεμ­βά­σεις.

Τι προ­βλέ­πουν οι προ­τά­σεις που έχουν, μέχρι στιγμής, «κλει­δώ­σει»; Τη μετα­τροπή όλων των Δημο­τι­κών Σχο­λείων σε ολο­ή­μερα, την κατάρ­γηση των πολλών εξε­τά­σεων στα Γυμνά­σια και τα Λύκεια, την ανα­μόρ­φωση της τεχνο­λο­γι­κής εκπαί­δευ­σης με καθιέ­ρωση, κατά το γερ­μα­νικό μοντέλο, έτους μαθη­τείας και συγ­χω­νεύ­σεις ειδι­κο­τή­των Επαγ­γελ­μα­τι­κών Λυκείων (ΕΠΑΛ) και Ινστι­τού­των Επαγ­γελ­μα­τι­κής Εκπαί­δευ­σης (ΙΕΚ), καθώς και την αλλαγή της δομής της εκπαί­δευ­σης των παιδιών με ειδικές ανάγκες.

Πόσο ρεα­λι­στι­κός είναι, όμως, ο στόχος μιας εκπαι­δευ­τι­κής μεταρ­ρύθ­μι­σης όταν σήμερα οι ελλεί­ψεις εκπαι­δευ­τι­κών είναι τέτοιες που θέτουν σε κίνδυνο τη λει­τουρ­γία των σχο­λείων; «Είναι αλήθεια ότι το ζήτημα των διο­ρι­σμών στον δημόσιο τομέα, με προ­τε­ραιό­τητα τους τομείς της Παι­δείας και της Υγείας, βρί­σκε­ται σε εκκρε­μό­τητα και συναρ­τά­ται άμεσα από την πορεία της δια­πραγ­μά­τευ­σης της κυβέρ­νη­σης με τους δανει­στές», τονί­ζουν στην «Η» ανώτατα στελέχη του υπουρ­γείου Παι­δείας, εκφρά­ζο­ντας πάντως αισιο­δο­ξία για την τελική έκβασή του. Σημειώ­νουν δε, ότι σε κάθε περί­πτωση θα γίνουν, αξιο­ποιώ­ντας πόρους του ΕΣΠΑ και του τακτι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, προ­σλή­ψεις ανα­πλη­ρω­τών εκπαι­δευ­τι­κών που θα στε­λε­χώ­σουν κατά προ­τε­ραιό­τητα την Ειδική Αγωγή, τα Δημο­τικά Σχολεία και τα Σχολεία της Μέσης Εκπαί­δευ­σης.

Ειδι­κό­τερα, οι τέσ­σε­ρις βασικές αλλαγές που θα «τρέξουν» από την επόμενη σχολική χρονιά (2016-2017) είναι οι εξής:

1 Αλλαγή στη δομή και το περιε­χό­μενο του Δημο­τι­κού Σχο­λείου με την καθιέ­ρωση ενός ενιαίου τύπου σχο­λείου με ολο­ή­μερο πρό­γραμμα. Στόχος, όπως έχει δηλώσει ο υπουρ­γός Παι­δείας, Νίκος Φίλης, θα είναι η «απο­γυ­μνα­σιο­ποί­ηση» του προ­γράμ­μα­τος και η ενί­σχυση της συναι­σθη­μα­τι­κής και παι­δα­γω­γι­κής σχέσης δασκά­λου και παιδιού. Οι επι­κρι­τές, ωστόσο, του εγχει­ρή­μα­τος υπο­στη­ρί­ζουν ότι το ολο­ή­μερο πρό­γραμμα στα Δημο­τικά θα το «τρέχει» μόνο ένας δάσκα­λος έως τις 2.00 μ.μ. και, ουσια­στικά, θα καταρ­γη­θεί το Ενιαίο Ανα­μορ­φω­μένο Εκπαι­δευ­τικό Πρό­γραμμα, το οποίο εφαρ­μό­στηκε από το 2010 με επι­τυ­χία, εισά­γο­ντας στο Δημο­τικό νέα γνω­στικά αντι­κεί­μενα που απαι­τούν την πρό­σληψη πολλών ειδι­κο­τή­των εκπαι­δευ­τι­κών, όπως στο Γυμνά­σιο.

2 Διεύ­ρυνση του διδα­κτι­κού χρόνου στη Μέση Εκπαί­δευση με την κατάρ­γηση των πολλών εξε­τά­σεων και τη «διευ­κό­λυνση» της πρό­σβα­σης στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση. Ειδικά για τα Λύκεια, στόχος είναι η ελά­φρυνση των προ­γραμ­μά­των σπουδών, καθώς και η ενο­ποί­ηση των ειδι­κο­τή­των των εκπαι­δευ­τι­κών. Σήμερα, στο ελλη­νικό εκπαι­δευ­τικό σύστημα υπάρ­χουν 117 ειδι­κό­τη­τες εκπαι­δευ­τι­κών, οι οποίες μαζί με τις υποει­δι­κό­τη­τες φθάνουν τις 157. Πρό­κει­ται για «ρεκόρ» ειδι­κο­τή­των εκπαι­δευ­τι­κών, την ώρα που στη Γερ­μα­νία, για παρά­δειγμα, δεν ξεπερ­νούν τις 28.

3 Ανα­μόρ­φωση της τεχνο­λο­γι­κής εκπαί­δευ­σης με την καθιέ­ρωση, πιλο­τικά από τον ερχό­μενο Σεπτέμ­βριο, 4ου έτους για τη Μαθη­τεία. Παράλ­ληλα, θα επι­χει­ρη­θεί η σύνδεση της τεχνο­λο­γι­κής εκπαί­δευ­σης με τις ανάγκες της παρα­γω­γι­κής ανά­πτυ­ξης της χώρας, μέσα από τον περιο­ρι­σμό ειδι­κο­τή­των και τη δημιουρ­γία νέων τομέων στα ΕΠΑΛ. Επίσης, θα γίνουν συγ­χω­νεύ­σεις ειδι­κο­τή­των ΙΕΚ και ειδι­κο­τή­των ΕΠΑΛ που σήμερα αλλη­λε­πι­κα­λύ­πτο­νται.

4 Ανα­σχε­δια­σμός της εκπαί­δευ­σης για παιδιά με ειδικές ανάγκες με στόχο τη μετά­βαση σε ένα σύστημα που θα διέ­πε­ται από τις αρχές της ένταξης και της παροχής ίσων ευκαι­ριών στη μάθηση. Ωστόσο, τρο­πο­λο­γίες για την ειδική αγωγή τις οποίες κατέ­θεσε πριν από ένα μήνα το υπουρ­γείο Παι­δείας στη Βουλή εκτός εθνικού δια­λό­γου έχουν προ­κα­λέ­σει, ήδη, την οξύτατη αντί­δραση των εκπαι­δευ­τι­κών που κάνουν λόγο για κατάρ­γηση, ουσια­στικά, των τμη­μά­των ένταξης, αφού παιδιά με μαθη­σια­κές ανάγκες «σπρώ­χνο­νται» στις ήδη υπερ­πλη­θείς σχο­λι­κές τάξεις. Υπό το βάρος των αντι­δρά­σεων, το υπουρ­γείο απέ­στειλε διευ­κρι­νι­στική εγκύ­κλιο προς τις Διευ­θύν­σεις Εκπαί­δευ­σης σχετικά με τη δια­δι­κα­σία ίδρυσης τμη­μά­των ένταξης, ενώ στελέχη του δια­βε­βαί­ω­ναν ότι όχι μόνο δεν θα καταρ­γη­θούν, αλλά θα αυξη­θούν.

Στις καλέν­δες η αλλαγή του συστή­μα­τος εισα­γω­γής στα ΑΕΙ

«Η αλλαγή του τρόπου πρό­σβα­σης στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση θα είναι αντι­κεί­μενο ενός δημό­σιου δια­λό­γου χωρίς βια­σύ­νες. Δεν αφορά το παρόν, αφορά το μέλλον και θα έλεγα όχι το σύντομο μέλλον», ξεκα­θά­ρισε ο Νίκος Φίλης, σπεύ­δο­ντας να σβήσει τη «φωτιά» που άναψε η ανα­πλη­ρώ­τρια υπουρ­γός Παι­δείας, Σία Ανα­γνω­στο­πού­λου με τη δήλωσή της υπέρ της επα­να­φο­ράς της βαθ­μο­λο­γι­κής βάσης του 10 για την εισα­γωγή των υπο­ψη­φίων στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση.

Ένα τέτοιο ενδε­χό­μενο θα οδη­γούσε σε απο­κλει­σμό από τα Πανε­πι­στή­μια και τα ΤΕΙ περί το 35% των υπο­ψη­φίων και θα προ­κα­λούσε οξύ­τα­τες αντι­δρά­σεις στο εσω­τε­ρικό του ΣΥΡΙΖΑ ο οποίος ήταν φανα­τι­κός πολέ­μιος του μέτρου όταν αυτό εφαρ­μό­στηκε επί υπουρ­γίας Μαριέτ­τας Γιαν­νά­κου. Τότε, ο ΣΥΡΙΖΑ είχε κατη­γο­ρή­σει την κυβέρ­νηση της Νέας Δημο­κρα­τίας για «ταξική επιλογή» υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι με τη βάση του 10 απο­κλεί­ο­νται από την τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση παιδιά από απο­μα­κρυ­σμέ­νες αγρο­τι­κές περιο­χές της περι­φέ­ρειας και από τις υπο­βαθ­μι­σμέ­νες εργα­τι­κές συνοι­κίες των μεγάλων πόλεων.

«Ήμουν από αυτούς που δεν είχαν αντι­δρά­σει και είχα συμ­φω­νή­σει όταν θεσμο­θε­τή­θηκε η βάση επί Μαριέτ­τας Γιαν­νά­κου. Προ­σω­πική μου άποψη είναι ότι θα έπρεπε να μπει η βάση του 10. Καλό είναι οι μαθητές που έρχο­νται στα πανε­πι­στή­μια και ΤΕΙ να έχουν του­λά­χι­στον κάποιες βάσεις» υπο­στή­ριξε, από την πλευρά της, η κ. Ανα­γνω­στο­πού­λου.

Για το συγκε­κρι­μένο ζήτημα, η Εθνική Επι­τροπή Δια­λό­γου για την Παιδεία δεν έχει πάρει θέση. Έχει, ωστόσο, τονίσει την ανάγκη να αντι­με­τω­πι­στούν σοβαρές παθο­γέ­νειες στην τρι­το­βάθ­μια εκπαί­δευση, σημειώ­νο­ντας ότι «σε βραχυ-μεσοπρόθεσμη βάση, εκσε­ση­μα­σμένα προ­βλή­ματα (όπως π.χ., η λει­τουρ­γία ΤΕΙ που προ­σελ­κύ­ουν ελά­χι­στους φοι­τη­τές ή ταυ­τί­ζο­νται θεμα­τικά με αντί­στοιχα πανε­πι­στη­μιακά τμήματα) πρέπει να αντι­με­τω­πι­σθούν με ένα πρό­γραμμα λελο­γι­σμέ­νων συγ­χω­νεύ­σεων ή/και ορι­ζό­ντιας μετα­κί­νη­σης προ­σω­πι­κού. Για τα Πανε­πι­στή­μια, το ελά­χι­στο που θα έπρεπε να προ­ω­θη­θεί είναι η ενο­ποί­ηση ομοει­δών τμη­μά­των που βρί­σκο­νται σε ιδρύ­ματα της ίδιας γεω­γρα­φι­κής ζώνης, αλλά ανήκουν σε δια­φο­ρε­τικά ιδρύ­ματα».

Ημε­ρη­σία