Καταιγίδες 100 μέτρων σε ασφαλιστικό, φόρους, αγορές

Ασφα­λι­στικό, “κόκκινα” δάνεια, απο­κρα­τι­κο­ποι­ή­σεις και συμπλη­ρω­μα­τικά μέτρα για να βγει ο “λογα­ρια­σμός” των πλε­ο­να­σμα­τι­κών Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμών έως το 2019 και… μετά.

Ο λόγος για τα μεγάλα πεδία της δια­πραγ­μά­τευ­σης που ξεκινά στις 18 Ιανουα­ρίου, με στόχο να υπάρξει πολι­τικά και κοι­νω­νικά “εφικτή” συμ­φω­νία.

Ωστόσο, το “πακέτο” είναι πολύ πιο μεγάλο και εμπρο­σθο­βα­ρές. Και αν κάποια πεδία γίνει εφικτό να μετα­φερ­θούν για… αργό­τερα, απλώς θα επι­βα­ρύ­νουν τον επόμενο λογα­ρια­σμό, που θα έρθει ξανά και ξανά τους επό­με­νους μήνες.

Η κυβέρ­νηση μέσα στους πρώτους μήνες του τρίτου Μνη­μο­νίου έφερε εις πέρας τρία πακέτα προ­α­παι­του­μέ­νων. Ωστόσο, ο μεγάλος “όγκος” των παρεμ­βά­σεων του Μνη­μο­νίου όχι μόνο από πλευράς ποσό­τη­τας, αλλά και από πλευράς δυσκο­λίας, είναι… μπροστά.

Ο λόγος για δια­δο­χικά τσου­νάμι παρεμ­βά­σεων στο ασφα­λι­στικό, στις τρά­πε­ζες και στις αγορές, για δια­δο­χι­κούς Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς και για συνεχή επα­νε­ξέ­ταση της νομο­θε­σίας σε κρίσιμα πεδία, όπως είναι τα “κόκκινα” δάνεια, η επο­πτεία τρα­πε­ζών, αλλά και η απόδοση των μέτρων και του φοροει­σπρα­κτι­κού μηχα­νι­σμού.

Ο λογα­ρια­σμός

Το 2016 έχουν προ­βλε­φθεί, βάσει της συμ­φω­νίας του Αυγού­στου, περί τις 100 παρεμ­βά­σεις, που καλύ­πτουν το 80% του Μνη­μο­νίου, που λήγει στο μέσον του 2018, καθώς είναι εμπρο­σθο­βα­ρές.

Στον “λογα­ρια­σμό” των παρεμ­βά­σεων που είχαν εξαρχής οριστεί για το 2016 προ­στί­θε­νται τα μεγάλα “αγκάθια” που μετα­φέρ­θη­καν χρονικά από τις προη­γού­με­νες δια­πραγ­μα­τεύ­σεις: για το ασφα­λι­στικό, για τη φορο­λο­γία εισο­δή­μα­τος και αγροτών, για τα “κόκκινα” δάνεια και για την απε­λευ­θέ­ρωση αγορών και επαγ­γελ­μά­των.

Προ­βλέ­πει και συνε­χείς “λακ­κού­βες” επα­νε­ξέ­τα­σης από­δο­σης μέτρων με λήψη ισο­δυ­νά­μων. Ο λόγος για τον πιο μεγάλο κίνδυνο της αξιο­λό­γη­σης που έχει προ­γραμ­μα­τι­στεί να ξεκι­νή­σει στις 18 Ιανουα­ρίου.

Ο κίν­δυ­νος συν­δέ­ε­ται με το βάρος που φέρνει το πέρασμα του χρόνου. Κάθε μήνας που περνά φέρνει νέα μέτρα και υπο­χρε­ώ­σεις επα­νε­ξέ­τα­σης των παρεμ­βά­σεων που έχουν ήδη γίνει, μεγα­λώ­νο­ντας τον “λογα­ρια­σμό”.

Το δημο­σιο­νο­μικό μέτωπο

Το μεγάλο “αγκάθι” των νέων δημο­σιο­νο­μι­κών μέτρων θα είναι το πρώτο που θα ανοίξει στη νέα δια­πραγ­μά­τευση. Απαι­τού­νται πρω­το­γενή πλε­ο­νά­σματα 3,5% του ΑΕΠ από το 2017 και μετά. Και οι “θεσμοί” βλέπουν 900 εκατ. ευρώ περίπου “τρύπα” στον Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό του 2016, 1,75 δισ. ευρώ μέτρα που προ­σμε­τρώ­νται μεν ήδη στους στόχους, αλλά δεν έχουν νομο­θε­τη­θεί, 2 δισ. ευρώ περίπου μέτρα για τη διετία 2017-2018 και –άγνωστο πόσα ακόμη– για μετά. Και όλα αυτά έχουν –βάσει της θέσης των “θεσμών”– ως άμεση συνάρ­τηση την άμεση πραγ­μά­τωση των μεταρ­ρυθ­μί­σεων που επίσης συν­δέ­ο­νται με την δια­πραγ­μά­τευση. Και ανάμεσα στις “μεταρ­ρυθ­μί­σεις” είναι και τα μεγάλα δημο­σιο­νο­μικά μέτωπα, το φορο­λο­γικό και το ασφα­λι­στικό…

Οι υπό­λοι­πες εκκρε­μό­τη­τες του 2015

Πέρα από το καθαρά δημο­σιο­νο­μικό πεδίο, από το 2015 εκκρε­μούν οι παρεμ­βά­σεις στο ασφα­λι­στικό με την ενο­ποί­ηση των Ταμείων και τα πρώτα απο­τε­λέ­σματα της αξιο­λό­γη­σης του συστή­μα­τος κοι­νω­νι­κής πρό­νοιας.

Έχουν, επίσης, “μετα­φερ­θεί” οι παρεμ­βά­σεις για τα “κόκκινα” δάνεια που συν­δέ­ο­νται με την πρώτη κατοι­κία και πρέπει να αντι­με­τω­πι­στούν το αργό­τερο έως τις 15 Φεβρουα­ρίου, βάσει της προ­θε­σμίας που έχει τεθεί.

Εκκρε­μούν στο πεδίο των αγορών η εφαρ­μογή των συστά­σεων του ΟΟΣΑ για τα μη συντα­γο­γρα­φού­μενα φάρμακα, αλλά και η εφαρ­μογή των συστά­σεων ενός εξω­τε­ρι­κού συμ­βού­λου για τα νομο­θε­τι­κώς κατο­χυ­ρω­μένα επαγ­γέλ­ματα (επα­να­συ­στά­θηκε η διυ­πουρ­γική επι­τροπή στο πακέτο των 13 προ­α­παι­του­μέ­νων).

Επίσης “μετα­φέρ­θηκε” το πακέτο για την απλού­στευση των τελω­νεια­κών δια­δι­κα­σιών, η επι­και­ρο­ποί­ηση του σχεδίου δράσης για τη διευ­κό­λυνση του εμπο­ρίου και την προ­ώ­θηση των εξα­γω­γών, η υιο­θέ­τηση μιας συνο­λι­κής στρα­τη­γι­κής για την κατα­πο­λέ­μηση του λαθρε­μπο­ρίου καυ­σί­μων και τσι­γά­ρων.

Για το 2016 μετα­φέρ­θη­καν και οι παρεμ­βά­σεις στο Δημόσιο με την ανά­πτυξη μιας τριε­τούς στρα­τη­γι­κής για τη δημόσια διοί­κηση, αλλά και για την εισα­γωγή του νέου προ­γράμ­μα­τος κινη­τι­κό­τη­τας στο Δημόσιο.

Πακέτο πρώτης αξιο­λό­γη­σης

Ο λογα­ρια­σμός του α’ διμήνου του 2016 δεν έχει μόνο τα παρα­πάνω –εξ ανα­βο­λής– μέτωπα. Έχει και περίπου 25 “φρέσκες” παρεμ­βά­σεις, που, αν δεν πάρουν “αναβολή”, θα προ­στε­θούν στο πακέτο της πρώτης αξιο­λό­γη­σης.

Μεταξύ άλλων, σε αυτές περι­λαμ­βά­νο­νται:

– Η υιο­θέ­τηση των μεταρ­ρυθ­μί­σεων στην κοι­νω­νική ασφά­λιση και ο καθο­ρι­σμός του προ­γράμ­μα­τος του ελά­χι­στου εγγυ­η­μέ­νου εισο­δή­μα­τος (που προ­φα­νώς θα καθυ­στε­ρή­σει).

– Η ολο­κλή­ρωση της επα­νε­ξέ­τα­σης των ληξι­πρό­θε­σμων οφειλών, αλλά και η ολο­κλή­ρωση του εξω­τε­ρι­κού ελέγχου των υπο­χρε­ώ­σεων του ΕΟΠΥΥ.

– Η έναρξη ισχύος του νέου πλαι­σίου και της εθνικής στρα­τη­γι­κής για τις δημό­σιες συμ­βά­σεις (υπάρχει αστε­ρί­σκος στα προ­α­παι­τού­μενα του 2015 για την ηλε­κτρο­νική πλατ­φόρμα προ­μη­θειών).

– Θα πρέπει να ολο­κλη­ρω­θεί η μεταρ­ρύθ­μιση στον ΦΠΑ, στη φορο­λο­γία των επι­χει­ρή­σεων, αλλά και να γίνουν οι αλλαγές στο πεδίο της φορο­λο­γίας εισο­δή­μα­τος και της φορο­λο­γι­κής δικο­νο­μίας.

– Το πακέτο για τις τρά­πε­ζες περιέ­χει την εκκί­νηση της δια­δι­κα­σίας εκκα­θά­ρι­σης “μη βιώ­σι­μων εμπο­ρι­κών οντο­τή­των”, την ανα­θε­ώ­ρηση του κώδικα δεο­ντο­λο­γίας από την Τράπεζα της Ελλάδας, τη συμ­φω­νία μεταξύ της ΤτΕ και των τρα­πε­ζών για συγκε­κρι­μέ­νους επι­χει­ρη­σια­κούς στόχους διευ­θέ­τη­σης των μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δανείων, αλλά και την υλο­ποί­ηση ανά­λο­γου σχεδίου από το ΤΧΣ για τη δια­χεί­ριση των μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δανείων.

– Στο πεδίο των αγορών πρέπει να υιο­θε­τη­θεί το πακέτο των ιδιω­τι­κο­ποι­ή­σεων, των συστά­σεων της διυ­πουρ­γι­κής επι­τρο­πής για τα νομο­θε­τι­κώς κατο­χυ­ρω­μένα επαγ­γέλ­ματα, οδη­γώ­ντας πιθανώς σε νέες παρεμ­βά­σεις σε ελεύ­θε­ρους επαγ­γελ­μα­τίες, το νομικό πλαίσιο για τα τοπικά γραφεία του Εθνικού Κτη­μα­το­λο­γίου.

– Θα πρέπει να ολο­κλη­ρω­θεί η στρα­τη­γική για την ανά­πτυξη, αλλά και να εφαρ­μο­σθούν τα μέτρα που θα οδη­γή­σουν στη δημιουρ­γία 150.000 θέσεων εργα­σίας.

– Στη δημόσια διοί­κηση εκκρε­μεί η κωδι­κο­ποί­ηση και η έγκριση του σχεδίου για κώδικα δεο­ντο­λο­γίας προς τα μέλη του Κοι­νο­βου­λίου κατά της δια­φθο­ράς.

Η αξιο­λό­γηση της άνοιξης

Το πακέτο της πρώτης αξιο­λό­γη­σης είναι συγκοι­νω­νούν δοχείο με το επόμενο “τσου­νάμι” του Απριλίου-Μαΐου, που θα έχει ως “ναυαρ­χίδα” το νέο Μεσο­πρό­θε­σμο – Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό. Θα γίνει το τελικό “τεστά­ρι­σμα” για απο­κλί­σεις το 2015-2016 και για τα ανα­γκαία μέτρα που θα πρέπει να ληφθούν.

Το πακέτο περι­λαμ­βά­νει και άλλους είδους μέτρα που επίσης χρο­νο­κα­θυ­στε­ρούν, ακόμα και από προη­γού­με­νες κυβερ­νή­σεις. Μεταξύ αυτών, περι­λαμ­βά­νει την έναρξη ισχύος του σχή­μα­τος του Ελά­χι­στου Εγγυ­η­μέ­νου Εισο­δή­μα­τος και την επι­και­ρο­ποί­ηση της ανα­θε­ώ­ρη­σης βάσει των συστά­σεων του ΟΟΣΑ του ελλη­νι­κού εκπαι­δευ­τι­κού συστή­μα­τος. Θα πρέπει να ισχύσει και το νέο κεντρικό σύστημα προ­μη­θειών, αλλά και να γίνει η υποβολή προ­τά­σεων για την εκπαι­δευ­τική μεταρ­ρύθ­μιση.

Ο δύσκο­λος Ιούνιος

Ο πιο “φορ­τω­μέ­νος” μήνας, πάντως, του 2016 είναι ο Ιούνιος. Και για κάποια στελέχη των δια­πραγ­μα­τευ­τών αυτό δεν είναι τυχαίο.

Συμπί­πτει –εξηγούν– με την αύξηση των αναγκών απο­πλη­ρω­μής δανείων. Άρα, και της πραγ­μα­τι­κής ανάγκης της κυβέρ­νη­σης να είναι “επί­καιρη” στο μνη­μο­νιακό έργο.

Οι παρεμ­βά­σεις περι­λαμ­βά­νουν, μεταξύ πολλών άλλων, την ολο­κλή­ρωση της επι­χει­ρη­σια­κής ικα­νό­τη­τας της νέας φορο­λο­γι­κής αρχής, αλλά και τον “εξορ­θο­λο­γι­σμό” των δια­δι­κα­σιών υπο­λο­γι­σμού των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών.

Θα πρέπει, επίσης, να γίνει κατάρ­τιση σχεδίου για τη διε­νέρ­γεια ανε­ξάρ­τη­των δημο­σιο­νο­μι­κών ελέγχων στα νοσο­κο­μεία, αλλά και απο­τί­μηση της ικα­νό­τη­τας της υγειο­νο­μι­κής περί­θαλ­ψης.

Θα γίνει επα­νε­ξέ­ταση της απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τας του πλαι­σίου για τα “κόκκινα” δάνεια, το πτω­χευ­τικό, αλλά και της επί­δο­σης των μελών των διοι­κη­τι­κών συμ­βου­λίων των τρα­πε­ζών που θα μπορεί να αντι­κα­τα­στα­θούν στη συνέ­χεια…

Ανοιχτά τις Κυρια­κές

Τον Ιούνιο έρχεται νέο δημο­σιο­νο­μικό πλαίσιο, αλλά και ένα άλλο πεδίο που στο παρελ­θόν δημιούρ­γησε μεγά­λους τριγ­μούς: η εφαρ­μογή των συστά­σεων της εργα­λειο­θή­κης 1 και 2 του ΟΟΣΑ, που περι­λαμ­βά­νει, μεταξύ άλλων, τις παρεμ­βά­σεις για τα οικο­δο­μικά υλικά και τη λει­τουρ­γία των κατα­στη­μά­των τις Κυρια­κές…

Τότε θα πρέπει να γίνουν επίσης και οι παρεμ­βά­σεις στους φαρ­μα­κο­ποιούς, αλλά και το νέο ηλε­κτρο­νικό σύστημα παρα­πο­μπής για δευ­τε­ρο­βάθ­μια περί­θαλψη.

Μέχρι τον Ιούνιο θα πρέπει να γίνει και η προ­σαρ­μογή των αντι­κει­με­νι­κών αξιών ακι­νή­των με τις αγο­ραίες αξίες, αλλά και η σύνταξη νέου τρόπου κατα­νο­μής δαπανών του Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού με πιο δεσμευ­τικό τρόπο, που θα ανοίγει τον δρόμο για την νέου τύπου επο­πτεία.

Θα πρέπει να ολο­κλη­ρω­θούν οι εφαρ­μο­στι­κές δια­τά­ξεις για την αδειο­δό­τηση των επεν­δύ­σεων, για την περαι­τέρω μείωση του διοι­κη­τι­κού φόρτου (μεταξύ άλλων και μέσω κατα­στη­μά­των μιας στάσης για τις επι­χει­ρή­σεις), για τον νόμο περί χωρο­τα­ξι­κού και πολε­ο­δο­μι­κού σχε­δια­σμού.

Το καλο­καίρι θα πρέπει να είναι έτοιμη και η υιο­θέ­τηση ενός ολο­κλη­ρω­μέ­νου στρα­τη­γι­κού σχεδίου για όλα τα μέσα μετα­φο­ρών και της εφο­δια­στι­κής αλυ­σί­δας, η ολο­κλή­ρωση της επι­χει­ρη­σια­κής ικα­νό­τη­τας στις ρυθ­μι­στι­κές Αρχές λιμένων, αλλά και η εφαρ­μογή της Δασικής Νομο­θε­σίας.

Θα πρέπει, επίσης, να θεσπι­στούν οι όροι για τη θεσμική κατο­χύ­ρωση του ελά­χι­στου εγγυ­η­μέ­νου εισο­δή­μα­τος, αλλά και να γίνει η αξιο­λό­γηση του πλαι­σίου του ελά­χι­στου εγγυ­η­μέ­νου εισο­δή­μα­τος.

Δεύτερο εξάμηνο 2016

Τον Οκτώ­βριο θα έρθει το νέο πακέτο δημο­σιο­νο­μι­κών μέτρων του 2017, αν κριθεί ότι οι παρεμ­βά­σεις δεν είναι αρκετές, μαζί με τον Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό του επό­με­νου έτους. Θα ολο­κλη­ρω­θεί, επίσης, η μεταρ­ρύθ­μιση της δημο­σιο­νο­μι­κής ανα­θε­ώ­ρη­σης και θα έρθει το νέο πλαίσιο οικο­νο­μι­κού σχε­δια­σμού.

Οι ανάγκες θα φανούν από την υπο­χρέ­ωση κατα­βο­λής πλέον του συνόλου των 7,5 δισ. ευρώ ληξι­πρό­θε­σμων οφειλών σε όλους τους δικαιού­χους, αλλά και από την πλήρη ενο­ποί­ηση των ασφα­λι­στι­κών ταμείων.

Θα πρέπει να γίνει, επίσης, ανα­προ­σαρ­μογή των ανώ­τα­των ορίων για την κεντρική πρό­σβαση σε δομές υγείας, η εφαρ­μογή ανε­ξάρ­τη­των δημο­σιο­νο­μι­κών ελέγχων επί των λογι­στι­κών εγγρα­φών των νοσο­κο­μείων και η επίσημη εισα­γωγή του ελά­χι­στου εγγυ­η­μέ­νου εισο­δή­μα­τος.

Τότε θα πρέπει να έρθει και η ολο­κλή­ρωση της κωδι­κο­ποί­η­σης του εργα­τι­κού κώδικα, οι παρεμ­βά­σεις για τη διευ­κό­λυνση του εμπο­ρίου, αλλά και τα μέτρα βελ­τί­ω­σης του συστή­μα­τος των ενδίκων μέσων.

Ο λογα­ρια­σμός του 2017

Ακόμα μία δια­πραγ­μά­τευση για νέα μέτρα θα γίνει με αφορμή τη θέσπιση της μεσο­πρό­θε­σμης δημο­σιο­νο­μι­κής στρα­τη­γι­κής τον Μάιο του 2017. Θα συμπλη­ρω­θεί τον Ιούνιο από την εισα­γωγή της νέας δομής σύντα­ξης του Προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού.

Θα ολο­κλη­ρω­θεί, επίσης, η μετα­φορά της πλη­ρω­μής και της είσπρα­ξης των εισφο­ρών κοι­νω­νι­κής ασφά­λι­σης στη φορο­λο­γική διοί­κηση, αλλά και η εφαρ­μογή της μεθόδου κοστο­λό­γη­σης των υπη­ρε­σιών υγείας βάσει της δρα­στη­ριό­τη­τας στα νοσο­κο­μεία.

Μια νέα μεσο­πρό­θε­σμη δημο­σιο­νο­μική στρα­τη­γική που θα οδη­γή­σει –στο καλό σενάριο– στη μετα­μνη­μο­νιακή εποχή θα εκδοθεί τον Μάιο-Ιούνιο του 2018.

Εφη­με­ρίδα Κεφά­λαιο