Η νέα διώρυγα του Σουέζ «απειλεί τη Μεσόγειο» με εισβολές λαγοκέφαλου και της τσούχτρας Rhopilema nomadica

Η επέ­κταση της διώ­ρυ­γας του Σουέζ ανα­μέ­νε­ται να υπερ­δι­πλα­σιά­σει τα έσοδα για την Αίγυπτο, όμως οι οικο­λό­γοι παρο­μοιά­ζουν το έργο με «ρώσικη ρουλέτα» για το περι­βάλ­λον και προει­δο­ποιούν για περισ­σό­τερα ξενό­φερτα είδη στα νερά της Μεσο­γείου.

Από τα περίπου 700 ξένα είδη που έχουν εντο­πι­στεί μέχρι σήμερα στη Μεσό­γειο, τα μισά εκτι­μά­ται ότι έφτασαν στην περιοχή από την Ερυθρά Θάλασσα μέσω της διώ­ρυ­γας του Σουέζ. Ένα παρά­δειγμα είναι ο δια­βό­η­τος, δηλη­τη­ριώ­δης λαγο­κέ­φα­λος, ένα άλλο είναι το λεγό­μενο μπαρ­μπούνι της Ανα­το­λής, το οποίο αντι­κα­τέ­στησε τους τοπι­κούς πλη­θυ­σμούς της κου­τσο­μού­ρας, ενός είδους με σημα­ντική οικο­νο­μική αξία.

Ένα τρίτο είδος που έχει προ­κα­λέ­σει σοβαρά προ­βλή­ματα είναι η τσού­χτρα Rhopilema nomadica, ένα τροπικό είδος που εμφα­νί­στηκε στη Μεσό­γειο τη δεκα­ε­τία του 1970 και θεω­ρεί­ται πλέον ένα από τα χει­ρό­τερα ξενικά είδη. Γιγά­ντια κοπάδια της τσού­χτρας εμπο­δί­ζουν την αλιεία και έχουν οδη­γή­σει στο κλεί­σιμο του­ρι­στι­κών ακτών γύρω από τη Μεσό­γειο.

Η αυξη­μένη κίνηση πλοίων και τα 35 χιλιό­με­τρα νέων, βαθύ­τε­ρων κανα­λιών δεν μπορεί παρά να επι­δει­νώ­σει την κατά­σταση, λέει στο δικτυακό τόπο του περιο­δι­κού Science ο Γιόνι Μπελ­μέι­κερ, οικο­λό­γος του Πανε­πι­στη­μίου του Τελ Αβίβ.

«Δεν γνωρίζω κανέναν υδρο­βιο­λόγο που πιστεύει ότι είναι καλή ιδέα το άνοιγμα της διώ­ρυ­γας χωρίς την εφαρ­μογή μέτρων [για την πρόληψη της μετα­κί­νη­σης ξενικών ειδών]» λέει ο ερευ­νη­τής.

Ο Μπελ­μέι­κερ δεν είναι ο μόνος που ανη­συ­χεί. Μελέτη που δημο­σιεύ­τηκε πέρυσι στην επι­θε­ώ­ρηση Biological Invasions προει­δο­ποιούσε ότι «η επέ­κταση της διώ­ρυ­γας θα αυξήσει τον αριθμό των εισβο­λών και θα έχει ως απο­τέ­λε­σμα μια μεγάλη ποι­κι­λία επι­πτώ­σεων στη δομή του οικο­συ­στή­μα­τος».

«Υπάρ­χουν εκα­το­ντά­δες είδη στην Ερυθρά Θάλασσα και τον Ινδικό Ωκεανό και όταν εισέλ­θουν στη Μεσό­γειο, οι συνέ­πειες θα είναι οικο­νο­μικά κατα­στρο­φι­κές» προει­δο­ποιεί με τη σειρά του ο Τζέιμς Κάρλτον του Williams College στο Κονέ­κτι­κατ, ο οποίος κάνει λόγο για «οικο­νο­μική, οικο­λο­γική και περι­βαλ­λο­ντική ρώσικη ρουλέτα».

Οι επι­στή­μο­νες επι­ση­μαί­νουν ότι η νέα διώρυγα κατα­σκευά­στηκε χωρίς λεπτο­μερή μελέτη περι­βαλ­λο­ντι­κών επι­πτώ­σεων. Επι­πλέον, οι σχε­δια­στές της δεν έλαβαν μέτρα για την πρόληψη μετα­φο­ράς ξένων ειδών, όπως για παρά­δειγμα το να δημιουρ­γή­σουν περιο­χές με νερό πολύ υψηλής περιε­κτι­κό­τη­τας σε αλάτι, κάτι που δεν αντέ­χουν οι περισ­σό­τε­ροι οργα­νι­σμοί.

Ο Κάρλτον δηλώνει πως οι δια­χει­ρι­στές της διώ­ρυ­γας θα πρέπει να ανα­γνω­ρί­σουν άμεσα τις επι­πτώ­σεις του έργου και να εγκα­τα­στή­σουν συστή­ματα έγκαι­ρου εντο­πι­σμού των ξενικών ειδών. Μια καλή ιδέα, λέει, θα ήταν οι γενε­τι­κές ανα­λύ­σεις σε δείγ­ματα νερού προ­κει­μέ­νου να ανα­γνω­ρι­στούν μέσω της γενε­τι­κής υπο­γρα­φής τους ξένα είδη της Ερυθράς Θάλασ­σας και του Ινδικού.

Το πρό­βλημα, επι­ση­μαί­νει ο ερευ­νη­τής, δεν μπορεί παρά να επι­δει­νω­θεί στο μέλλον, καθώς η κλι­μα­τική αλλαγή ανε­βά­ζει τη θερ­μο­κρα­σία της Μεσο­γείου στα τροπικά επίπεδα της Ερυθράς Θάλασ­σας.

Ο δρόμος έχει ήδη ανοίξει.

in.gr