Σενάριο κυβέρνησης «εθνικής ενότητας»

Με στόχο να φέρουν σε δύσκολη θέση την κοι­νο­βου­λευ­τική πλειο­ψη­φία του ΣΥΡΙΖΑ και να ανα­δεί­ξουν τις εσω­τε­ρι­κές της αντι­φά­σεις, οι κ. Αντ. Σαμαράς και Ευ. Βενι­ζέ­λος φαί­νε­ται ότι βρί­σκο­νται σε ανοιχτή γραμμή επι­κοι­νω­νίας. Οι δύο πρώην κυβερ­νη­τι­κοί εταίροι μοιά­ζουν να εκτι­μούν ως πιθανή την απώλεια της κοι­νο­βου­λευ­τι­κής πλειο­ψη­φίας από τη συμπο­λί­τευση σε μια επι­κεί­μενη ψηφο­φο­ρία για το νέο «Μνη­μό­νιο» και να ποντά­ρουν στην ανάγκη συγκρό­τη­σης μιας κυβέρ­νη­σης που θα στη­ρί­ζε­ται σε μια νέα και ευρύ­τερη κοι­νο­βου­λευ­τική πλειο­ψη­φία.

Ν.Δ. και ΠΑΣΟΚ εμφα­νί­ζο­νται, εν πολλοίς, ευθυ­γραμ­μι­σμέ­νοι στην κριτική τους προς την κυβέρ­νηση Τσίπρα αλλά και ως προς τις επι­διώ­ξεις τους. Και δεν εξη­γεί­ται παρά μόνον με όρους προη­γού­με­νης πολι­τι­κής συνεν­νό­η­σης η ταυ­τό­σημη «γραμμή» που εξέ­πεμ­ψαν, την Πέμπτη, Συγγρού και Χαρι­λάου Τρι­κούπη. «Προ­τεί­ναμε τη μεγάλη συνεν­νό­ηση για να αλλάξει η χώρα πολι­τική και να υπάρξει συμ­φω­νία που δια­σφα­λί­ζει τη χρη­μα­το­δό­τηση της χώρας, αλλά και την ανά­καμψη που με τόσο κόπο πετύ­χαμε… Δεν επι­τρέ­πο­νται ούτε ιδε­ο­λη­ψίες ούτε κομ­μα­τικά προ­τάγ­ματα, παρά μόνο το καλό του τόπου», σημεί­ωσε η Συγγρού.

«Δυστυ­χώς δεν αρκεί τώρα μια κάποια συμ­φω­νία… χρειά­ζε­ται μια κυβέρ­νηση ικανή όχι απλά και μόνο να συνάψει αλλά και να εφαρ­μό­σει τη συμ­φω­νία αυτή και μια κοι­νο­βου­λευ­τική πλειο­ψη­φία δια­τε­θει­μένη να στη­ρί­ξει την εθνική προ­σπά­θεια», επε­σή­μανε ο κ. Βενι­ζέ­λος.

Συνεν­νό­ηση

Οι συμ­πτώ­σεις, αν μη τι άλλο, είναι πολλές και, σε κάθε περί­πτωση, θα πρέπει να ιδωθούν και με βάση τα όσα δηλώνει ο, επίσης ένθερ­μος υπο­στη­ρι­κτής της ανάγκης για ευρύ­τερη συνεν­νό­ηση, επι­κε­φα­λής του «Ποτα­μιού» Στ. Θεο­δω­ρά­κης. Εν προ­κει­μένω, ωστόσο, ο κ. Θεο­δω­ρά­κης δηλώνει ότι θα υπερ­ψη­φί­σει τη συμ­φω­νία, χωρίς προη­γού­με­νους όρους. Στον σχε­δια­σμό των κ. Σαμαρά και Βενι­ζέ­λου, αντι­θέ­τως, ο κίν­δυ­νος απώ­λειας της δεδη­λω­μέ­νης αλλά και ενδε­χό­με­νης αδυ­να­μίας της κυβέρ­νη­σης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ να φέρει τους εφαρ­μο­στι­κούς νόμους («Αν δεν τα ψηφί­σουν οι ίδιοι οι κυβερ­νη­τι­κοί βου­λευ­τές, ποιος θα τα εφαρ­μό­σει; Αυτό δεν θα ήταν ο ορισμός ακυ­βερ­νη­σίας;», είχε δηλώσει προ ημερών ο πρό­ε­δρος της Ν.Δ.) συνιστά μια εξίσου σοβαρή με την υπερ­ψή­φιση της συμ­φω­νίας παρά­με­τρο.

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες της «Κ», η ανοιχτή γραμμή μεταξύ Σαμαρά και Βενι­ζέ­λου που λει­τουρ­γούσε αβίαστα κατά την κοινή κυβερ­νη­τική τους πορεία (κάτι που επι­βε­βαιώ­νουν οι στε­νό­τε­ροι των συνερ­γα­τών του τέως πρω­θυ­πουρ­γού) ενερ­γο­ποι­ή­θηκε εσχάτως, ενώ θεω­ρεί­ται πολύ πιθανό οι δύο άνδρες να έχουν πραγ­μα­το­ποι­ή­σει όχι μόνον τηλε­φω­νι­κές αλλά και διά ζώσης συνο­μι­λίες. Υπό το βάρος και των εξε­λί­ξεων στο εσω­τε­ρικό των κομ­μά­των τους, οι δύο πολι­τι­κοί μοιά­ζουν να προ­κρί­νουν το σενάριο μιας κυβέρ­νη­σης «εθνικής ενό­τη­τας», σπεύ­δο­ντας εκ προ­οι­μίου να απορ­ρί­ψουν, ως σκέψη έστω, την προ­σφυγή σε πρόωρες εκλογές («αυτός που θα κάνει τις εκλογές θα πάρει την ευθύνη για την κατα­στροφή της χώρας», δήλωνε την Πέμπτη η Συγγρού), το απο­τέ­λε­σμα των οποίων, ενδε­χο­μέ­νως, θα ήταν επώδυνο για τους ίδιους.

Σε κάθε περί­πτωση, πέραν των αντι­κει­με­νι­κών πολι­τι­κών δεδο­μέ­νων, τη στάση της Ν.Δ. -έναντι της όποιας συμ­φω­νίας φέρει η κυβέρνηση- θα καθο­ρί­σει, εν πολλοίς, και η εσω­κομ­μα­τική παρά­με­τρος. Ο κ. Σαμαράς, σε συνο­μι­λη­τές του, υπε­ρα­μύ­νε­ται της στάσης του, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι οι ενστά­σεις του για τους πρό­σθε­τους φόρους συνι­στούν δια­πραγ­μα­τευ­τικό ατού για την κυβέρ­νηση, το οποίο μπορεί να επι­κα­λε­στεί στις δια­βου­λεύ­σεις με τους εταί­ρους. Ο ίδιος, δε, σημειώ­νει ότι επ’ ουδενί η Ν.Δ. δεν μπορεί να στρέψει την πλάτη της, υπερ­ψη­φί­ζο­ντας φόρους, σε κοι­νω­νι­κές ομάδες που τη στή­ρι­ξαν, ενώ, όταν τα εκα­τέ­ρω­θεν επι­χει­ρή­ματα εξα­ντλού­νται, σημειώ­νει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θα πρέπει να απο­δεί­ξει ότι λει­τουρ­γεί με τον τρόπο των αστικών, φιλευ­ρω­παϊ­κών κομ­μά­των, καθώς επί του παρό­ντος παρα­μέ­νει ένα -όπως λέει- ακραιφ­νώς κομ­μου­νι­στικό σχήμα.

Ο ίδιος ο κ. Σαμαράς κρατά κλειστά τα χαρτιά του καθώς η έντονη κριτική στη συμ­φω­νία συνο­δεύ­ε­ται και από τη δήλωση ότι «δεν θα αφή­σουμε τη χώρα να πέσει στα βράχια». Συνερ­γά­τες του, ωστόσο, σημειώ­νουν ότι η συμ­φω­νία περι­λαμ­βά­νει φορο­κα­ται­γίδα και νέο Μνη­μό­νιο και «δύσκολα θα στη­ρι­χθεί από τη Ν.Δ.». Τη ζυγαριά θα γείρει και η ρητο­ρική του ίδιου του πρω­θυ­πουρ­γού κατά την εισή­γηση της συμ­φω­νίας, εάν δηλαδή θα επα­να­λά­βει την επιλογή Παπαν­δρέου να «χρεώσει» στις προη­γού­με­νες κυβερ­νή­σεις όλη την ευθύνη ή αν, αντι­θέ­τως, θα κινηθεί πιο συναι­νε­τικά. Στη δεύτερη περί­πτωση, οι χει­ρι­σμοί απο­φυ­γής του κ. Σαμαρά θα κατα­στούν πιο δυσχε­ρείς.

Απειλή δια­γρα­φής στους δια­φω­νού­ντες

«Με την επι­φύ­λαξη μιας “τερα­τώ­δους” συμ­φω­νίας, ο κ. Σαμαράς θα πει “όχι” μόνον εάν θέλει να ξεκα­θα­ρί­σει το εσω­κομ­μα­τικό τοπίο». Αυτή είναι μία από τις ισχυ­ρό­τε­ρες εκδοχές στη… γαλάζια Ιερου­σα­λήμ, μια εκδοχή που θέλει τον πρόεδρο της Ν.Δ. να επι­λέ­γει την επί της αρχής στήριξη της συμ­φω­νίας και την, εν συνε­χεία, απόρ­ριψη μέτρων που αυτή θα περι­λαμ­βά­νει.

Σε αυτή τη γραμμή είναι πιθανόν ότι θα συντάσ­σο­νταν οι περισ­σό­τε­ροι εκ των βου­λευ­τών της Ν.Δ., η πλειο­νό­τητα των οποίων -είναι η αλήθεια- δεν εμφα­νί­ζε­ται πρόθυμη ή απο­φα­σι­σμένη να ανα­λά­βει το βάρος υπερ­ψή­φι­σης νέων μέτρων. Ο κ. Σαμαράς δέχεται πίεση ώστε η συζή­τηση στην Κοι­νο­βου­λευ­τική Ομάδα του κόμ­μα­τος να είναι απο­φα­σι­στι­κής σημα­σίας και δεσμευ­τική για ηγεσία και στελέχη. Αν, μάλιστα, επα­λη­θευ­τούν οι εκτι­μή­σεις υπέρ του «όχι», δεν απο­κλεί­ε­ται το πεδίο της Κ.Ο. να είναι ευνοϊκό για τον πρόεδρο του κόμ­μα­τος. Και αυτό, διότι οι υπο­στη­ρι­κτές του «ναι» είτε θα ανα­γκα­στούν να ακο­λου­θή­σουν την πλειο­ψη­φία (ο κ. Κυρ. Μητσο­τά­κης εκφρά­ζει ανάλογη θέση) ή -λιγότεροι- να δια­φο­ρο­ποι­η­θούν. Με τον κ. Σαμαρά να καταγ­γέλ­λει υπο­νό­μευση της Ν.Δ. από τους δελ­φί­νους, η δια­γραφή όσων βρεθούν εκτός γραμμής θα πρέπει να θεω­ρεί­ται δεδο­μένη.

Κρίσιμη για τις ισορ­ρο­πίες θα είναι και η στάση του κ. Κώστα Καρα­μανλή, ο οποίος μέχρι σήμερα -ακόμη κι όταν διαφωνούσε- ουδέ­ποτε δια­φο­ρο­ποι­ή­θηκε. Η καχυ­πο­ψία μεταξύ των δύο πλευρών, εσχάτως, περισ­σεύει, ενώ θεω­ρεί­ται δεδο­μένο ότι θα υπάρξει επαφή πριν από τη σύγκληση των οργάνων και την ψηφο­φο­ρία στη Βουλή.

Καθη­με­ρινή