Μετέωρη η ελληνική συμμετοχή στον διαγωνισμό PISA

Με απoβολή από τον δια­γω­νι­σμό PISA του ΟΟΣΑ κιν­δυ­νεύει η Ελλάδα, αφού ο νυν υπουρ­γός Παι­δείας Αρι­στεί­δης Μπαλτάς και ο ανα­πλη­ρω­τής του Τάσος Κου­ρά­κης -πανεπιστημιακοί και οι δύο- δεί­χνουν να ακο­λου­θούν ουσια­στικά την πρα­κτική του συνα­δέλ­φου τους και πρώην υπουρ­γού Παι­δείας Κων­στα­ντί­νου Αρβα­νι­τό­που­λου, που είχε αδια­φο­ρή­σει. Παρότι ο (επίσης πανε­πι­στη­μια­κός) υπουρ­γός Οικο­νο­μι­κών Γιάνης Βαρου­φά­κης ζητεί την αξιο­ποί­ηση της εργα­λειο­θή­κης του ΟΟΣΑ, η νέα ηγεσία του υπουρ­γείου Παι­δείας δηλώνει ότι ο δια­γω­νι­σμός δεν έχει αξιο­λο­γη­θεί εάν έχει απο­δώ­σει, δίνο­ντας έτσι τροφή στους συν­δι­κα­λι­στές της ΟΛΜΕ και των τοπικών ΕΛΜΕ να κηρύ­ξουν πόλεμο στον δια­γω­νι­σμό για ιδε­ο­λο­γι­κούς λόγους και να στη­ρί­ζουν το μποϊ­κο­τάζ του. Ομως, εάν δεν υπάρξει ικανός αριθμός μαθητών που θα συμ­με­τά­σχει στον δια­γω­νι­σμό -ξεκίνησε τη Δευτέρα από ομάδα σχο­λείων, ο προ­γραμ­μα­τι­σμός είναι για συνο­λικά 231 σχολεία και 6.300 μαθητές-, τότε ο ΟΟΣΑ θα θεω­ρή­σει άκυρη την ελλη­νική συμ­με­τοχή. Ωστόσο, ακόμη κι αν εξα­σφα­λι­σθεί η συμ­με­τοχή των μαθητών, υπάρχει κίν­δυ­νος να μη διορ­θω­θούν τα γραπτά, ελλεί­ψει χρη­μά­των για πληρωμή διορ­θω­τών. Στο πλαίσιο αυτό -των ιδε­ο­λο­γι­κών κωλυ­μά­των κατά των οργα­νι­σμών της Δύσης, στην προ­κει­μένη περί­πτωση κατά του ΟΟΣΑ-, μάλλον είναι εύκολη δικαιο­λο­γία ότι «δεν έχουμε λεφτά» όπως ανέ­φε­ραν χθες στην «Κ» υψη­λό­βαθ­μες πηγές του υπουρ­γείου Παι­δείας. Το συνο­λικό κόστος του δια­γω­νι­σμού ανέρ­χε­ται σε 15.000 ευρώ.

Ειδι­κό­τερα, η έρευνα PISA «αξιο­λο­γεί κατά πόσο οι γνώσεις και οι δεξιό­τη­τές των 15χρονων μαθητών στην Κατα­νό­ηση Κει­μέ­νου, τα Μαθη­μα­τικά και τις Φυσικές Επι­στή­μες είναι σημα­ντι­κές για την πλήρη και ενεργό συμ­με­τοχή τους στις σύγ­χρο­νες κοι­νω­νίες» όπως ανα­φέ­ρει ο ΟΟΣΑ. Ο δια­γω­νι­σμός γίνεται από το 2000 ανά τριετία και το 2012 μετεί­χαν 65 χώρες (34 χώρες-μέλη του ΟΟΣΑ και 31 συνερ­γα­ζό­με­νες) που αντι­προ­σω­πεύ­ουν πάνω από το 80% της παγκό­σμιας οικο­νο­μίας.

Το πρώτο καμπα­νάκι του ΟΟΣΑ προς την Ελλάδα για τον δια­γω­νι­σμό του 2015 ήταν πέρυσι τέτοια εποχή, επειδή το υπουρ­γείο Παι­δείας ολι­γώ­ρησε στην προ­ε­τοι­μα­σία της πιλο­τι­κής φάσης του δια­γω­νι­σμού. Υστερα από κυβερ­νη­τική υπό­δειξη υψηλού επι­πέ­δου, η τότε ηγεσία του Κων­στα­ντί­νου Αρβα­νι­τό­που­λου κινή­θηκε άμεσα ώστε το πρό­βλημα να λυθεί. Βεβαίως, η τότε κυβέρ­νηση δεν είχε ιδε­ο­λο­γικά κωλύ­ματα κατά του PISA.

Κάτι που συμ­βαί­νει με μερίδα της νυν κυβέρ­νη­σης. Ετσι, συν­δι­κα­λι­στές της ΟΛΜE έχουν αρχίσει βομ­βαρ­δι­σμό του PISA, και στον χορό μπήκαν και τοπικές ενώσεις καθη­γη­τών (ΕΛΜΕ).

Επι­κρί­σεις

Ενδει­κτικά, η ΕΛΜΕ Καρ­δί­τσας ανέφερε ότι «ο PISA είναι κομ­μέ­νος στα μέτρα του ΟΟΣΑ, υπη­ρε­τεί τις αρχές του και μας έχει γίνει ιδιαί­τερα γνωστός λόγω της γνωστής “εργα­λειο­θή­κης” του, η οποία επι­βάλ­λει πολι­τι­κές άγριας λιτό­τη­τας και περι­κο­πών στα κοι­νω­νικά αγαθά, στο όνομα της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας. Την εφαρ­μογή των πολι­τι­κών προ­τά­σεων του ΟΟΣΑ στην εκπαί­δευση τη νιώσαμε καλά τα τελευ­ταία πέντε χρόνια: συγ­χω­νεύ­σεις σχο­λείων, αύξηση ωραρίου, η γνωστή κακό­φημη “αξιο­λό­γηση” για την κατη­γο­ριο­ποί­ηση σχο­λείων και εκπαι­δευ­τι­κών, μισθο­λο­γική καθή­λωση, απο­λύ­σεις». Επι­κρι­τική θέση κατά του PISA έχουν δια­τυ­πώ­σει πρό­σφατα και η Ε΄ ΕΛΜΕ Αθήνας και η Α΄ ΕΛΜΕ Δυτικής Αττικής. Βέβαια, οι ΕΛΜΕ καλύ­πτο­νται από τη θέση της ΟΛΜΕ που έχει τοπο­θε­τη­θεί «αρνη­τικά απέ­να­ντι στον δια­γω­νι­σμό και τη χρήση των απο­τε­λε­σμά­των των μαθητών μας, τόσο απ’ τους ιθύ­νο­ντες, όσο και από τα ΜΜΕ, ως εργα­λεία δυσφή­μη­σης του έργου του εκπαι­δευ­τι­κού και του Δημό­σιου σχο­λείου».

Είναι γεγονός ότι από την πρώτη υλο­ποί­ησή του PISA το 2000, η Ελλάδα δεν έχει ξεκολ­λή­σει από το τέλμα της μετριό­τη­τας. Ενδει­κτικά, το 2012 η Ελλάδα στα τρία γνω­στικά αντι­κεί­μενα (Μαθη­μα­τικά, Κατα­νό­ηση Κει­μέ­νου, Φυσικές Επι­στή­μες) κατέ­λαβε τη 42η θέση επί συνο­λικά 65 χωρών και την τέταρτη χει­ρό­τερη θέση στην Ευρω­παϊκή Ενωση. Ομως, ουδέ­ποτε οι Ελληνες πολι­τι­κοί μελέ­τη­σαν σε βάθος τα απο­τε­λέ­σματα του PISA για αλλαγές στην ελλη­νική εκπαί­δευση. Και αυτό παρότι όλοι παρα­δέ­χο­νται τις στρε­βλώ­σεις της (παπα­γα­λία, φρο­ντι­στή­ρια κ.λπ.). Ομως, όπως ανέφερε στην «Κ» η Χρύσα Σοφια­νο­πού­λου, εθνική δια­χει­ρί­στρια του PISA και επί­κου­ρος καθη­γή­τρια στο Τμήμα Πλη­ρο­φο­ρι­κής και Τηλε­μα­τι­κής του Χαρο­κο­πείου Πανε­πι­στη­μίου, «το Α και το Ω του PISA δεν είναι η κατά­ταξη των χωρών. Η σημα­ντική συμβολή του στο πεδίο της εκπαι­δευ­τι­κής έρευνας είναι ότι αξιο­λο­γεί ένα πολύ μεγάλο εύρος μαθη­σια­κών απο­τε­λε­σμά­των και του πλαι­σίου τους, συμπε­ρι­λαμ­βά­νο­ντας, μεταξύ άλλων, μετρή­σεις των επι­δό­σεων, μετρή­σεις κοι­νω­νι­κών δια­στά­σεων, στάσεων και κινή­τρων των μαθητών, θεμάτων ίσης μετα­χεί­ρι­σης και γονικής στή­ρι­ξης. Δίνει την ευκαι­ρία σε όσους χαράσ­σουν εκπαι­δευ­τική πολι­τική, αν βεβαίως μελε­τή­σουν τα απο­τε­λέ­σματα της έρευνας, του­λά­χι­στον να ανα­στο­χα­στούν για τον εκπαι­δευ­τικό σχε­δια­σμό».

Καθη­με­ρινή