Κτηματολόγιο: Παράταση σε 313 περιοχές – Ρύθμιση για εκτάσεις που είχαν δοθεί ως κίνητρο σε κατοίκους 6 μικρών ακριτικών νησιών

Πα­ρά­τα­ση ενός έτους στην ορι­στι­κο­ποί­η­ση των στοι­χεί­ων του κτη­μα­το­λο­γί­ου, στις 313 πε­ριο­χές όπου έληγε στο τέλος του 2022, πρό­κει­ται να δώσει το υπουρ­γείο Ψη­φια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης. Η ορι­στι­κο­ποί­η­ση των εγ­γρα­φών θα σή­μαι­νε ότι χρη­σι­κτη­σί­ες και άλλοι τί­τλοι που κα­το­χυ­ρώ­θη­καν χωρίς συμ­βό­λαια θα θε­ω­ρού­νταν πλέον ορι­στι­κοί, ενώ τα «αγνώ­στου ιδιο­κτή­τη» θα περ­νού­σαν στο Δη­μό­σιο. Το ζή­τη­μα είναι πολύ σύν­θε­το νο­μι­κά, με την Ολο­μέ­λεια των Δι­κη­γο­ρι­κών Συλ­λό­γων να έχει ζη­τή­σει να ισχύ­σει πα­ντού η 20ετία, η οποία από τον Αστι­κό Κώ­δι­κα προ­βλέ­πε­ται στις πε­ρι­πτώ­σεις χρη­σι­κτη­σί­ας.

Η κτη­μα­το­γρά­φη­ση όπως τη γνω­ρί­ζου­με σή­με­ρα ξε­κί­νη­σε στα μέσα της δε­κα­ε­τί­ας του ’90 με δύο πι­λο­τι­κά προ­γράμ­μα­τα. Επε­λέ­γη­σαν μι­κροί δήμοι (προ-κα­πο­δι­στρια­κοί) σε όλη τη χώρα, προ­κει­μέ­νου να απο­κτη­θεί εμπει­ρία από τα δια­φο­ρε­τι­κά χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά τους. Σύμ­φω­να με τη νο­μο­θε­σία, οι εγ­γρα­φές στο κτη­μα­το­λό­γιο θα γί­νο­νταν ορι­στι­κές έπει­τα από 16 χρό­νια, πε­ρί­ο­δος που στη συ­νέ­χεια μειώ­θη­κε στα 14 χρό­νια. Στο πλαί­σιο αυτό, οι πρώ­τες 23 πε­ριο­χές «έκλει­σαν» το 2017 (170.084 ιδιο­κτη­σια­κά δι­καιώ­μα­τα) και ακόμη 13 το 2018 (133.312 ιδιο­κτη­σια­κά δι­καιώ­μα­τα).

Υστε­ρα από αρ­κε­τές δια­μαρ­τυ­ρί­ες, το 2019 (με τον ν. 4623), η πο­λι­τεία απο­φά­σι­σε να δώσει μια κοινή ημε­ρο­μη­νία για την ορι­στι­κο­ποί­η­ση των εγ­γρα­φών στις 313 πε­ριο­χές (αντι­στοι­χούν σε 7.293.068 ιδιο­κτη­σια­κά δι­καιώ­μα­τα) που κτη­μα­το­γρα­φή­θη­καν πριν από το 2006. Η ημε­ρο­μη­νία αυτή πα­ρα­τά­θη­κε για μία φορά, έως το τέλος του 2022.

Τώρα, το υπουρ­γείο Ψη­φια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης (στο οποίο έχει πε­ρά­σει η αρ­μο­διό­τη­τα του κτη­μα­το­λο­γί­ου) απο­φά­σι­σε να πα­ρα­τεί­νει κατά ένα έτος ακόμη την προ­θε­σμία αυτή. «Προ­σα­να­το­λι­ζό­μα­στε στην πα­ρο­χή πα­ρά­τα­σης ενός έτους για τις πε­ριο­χές αυτές», λέει στην «Κ» ο υφυ­πουρ­γός Θο­δω­ρής Λι­βά­νιος. «Στη συ­νέ­χεια θα εξε­τά­σου­με κατά πε­ρί­πτω­ση τι πρό­κει­ται να συμ­βεί. Από τη μια πλευ­ρά, το κτη­μα­το­λό­γιο πρέ­πει κά­ποια στιγ­μή να λήξει, δεν μπο­ρεί η ορι­στι­κο­ποί­η­ση των στοι­χεί­ων του να πα­ρα­τεί­νε­ται διαρ­κώς, γιατί όλα αυτά τα χρό­νια έμπαι­ναν “κάτω από το χαλί” διά­φο­ρες πε­ρι­πτώ­σεις, από κλη­ρο­νο­μι­κές δια­δο­χές διά λόγου έως κα­τα­πα­τή­σεις. Από την άλλη πλευ­ρά, σε πολ­λές από τις πε­ριο­χές που κτη­μα­το­γρα­φή­θη­καν πρώ­τες η συμ­με­το­χή του κό­σμου δεν ήταν με­γά­λη. Σκε­φτό­μα­στε να συ­στή­σου­με μια επι­τρο­πή νο­μι­κών για να εξε­τά­σου­με το ζή­τη­μα».

Το υπουρ­γείο απο­κλεί­ει το εν­δε­χό­με­νο να «ανοί­ξουν» και πάλι οι 36 πε­ριο­χές στις οποί­ες το κτη­μα­το­λό­γιο ορι­στι­κο­ποι­ή­θη­κε το 2017 και το 2018. «Είναι θέμα ασφά­λειας δι­καί­ου», κα­τα­λή­γει ο κ. Λι­βά­νιος.

Από την πλευ­ρά της, η Ολο­μέ­λεια των Δι­κη­γο­ρι­κών Συλ­λό­γων της χώρας πα­ρε­νέ­βη ζη­τώ­ντας τα στοι­χεία του κτη­μα­το­λο­γί­ου να ορι­στι­κο­ποιού­νται στα 20 χρό­νια από την έναρ­ξη λει­τουρ­γί­ας του κάθε κτη­μα­το­λο­γι­κού γρα­φεί­ου. Με το θέμα ασχο­λή­θη­κε ο πρό­ε­δρος του Δι­κη­γο­ρι­κού Συλ­λό­γου Ηρα­κλεί­ου, Νίκος Λο­γο­θέ­της. «Η άποψή μας είναι ότι κακώς δό­θη­κε μια ορι­ζό­ντια πα­ρά­τα­ση για όλες αυτές τις πε­ριο­χές, γιατί η κα­θε­μία είχε ξε­κι­νή­σει σε δια­φο­ρε­τι­κό χρόνο», εξη­γεί. «Στο Ηρά­κλειο, για πα­ρά­δειγ­μα, το κτη­μα­το­λο­γι­κό γρα­φείο ξε­κί­νη­σε να λει­τουρ­γεί το 2010, επο­μέ­νως η ορι­στι­κο­ποί­η­ση των εγ­γρα­φών θα γι­νό­ταν σε μόλις 12 έτη, σε μια πε­ριο­χή όπου υπήρ­ξαν πά­μπολ­λα προ­βλή­μα­τα και αστο­χί­ες κατά τη δια­δι­κα­σία κτη­μα­το­γρά­φη­σης. Η πρό­τα­σή μας είναι η προ­θε­σμία να είναι στα 20 έτη, δη­λα­δή το διά­στη­μα που ο Αστι­κός Κώ­δι­κας προ­βλέ­πει για τις χρη­σι­κτη­σί­ες, και όχι πριν από το τέλος του 2023, ώστε να υπάρ­ξει λίγος επι­πλέ­ον χρό­νος για τις λι­γο­στές πε­ριο­χές όπου η 20ετία συ­μπλη­ρώ­νε­ται μέσα στο 2023. Ει­δάλ­λως προ­κύ­πτουν ζη­τή­μα­τα συ­νταγ­μα­τι­κό­τη­τας».

Ρύθ­μι­ση για εκτά­σεις που είχαν δοθεί ως κί­νη­τρο σε κα­τοί­κους έξι μι­κρών ακρι­τι­κών νη­σιών

Πριν από 26 χρό­νια το Δη­μό­σιο απο­φά­σι­σε να χα­ρί­σει γη σε κα­τοί­κους έξι μι­κρών ακρι­τι­κών νη­σιών. Ο στό­χος ήταν προ­φα­νής, να ενι­σχύ­σει τους λι­γο­στούς αυ­τούς αν­θρώ­πους, να τους πα­ρέ­χει ένα πε­ριου­σια­κό στοι­χείο ώστε να βοη­θή­σει να μεί­νουν εκεί.

Ομως, πριν από λίγα χρό­νια, όταν ξε­κί­νη­σε η κτη­μα­το­γρά­φη­ση των Δω­δε­κα­νή­σων, το Δη­μό­σιο… δή­λω­σε δικές του τις εκτά­σεις που είχε πα­ρα­χω­ρή­σει νω­ρί­τε­ρα, δη­μιουρ­γώ­ντας θέμα στους ση­με­ρι­νούς ιδιο­κτή­τες τους. Με μια νο­μο­θε­τι­κή ρύθ­μι­ση το θέμα αυτό λύ­νε­ται, καθώς σε κάθε άλλη πε­ρί­πτω­ση χρη­σι­κτη­σία εις βάρος του Δη­μο­σί­ου δεν νο­εί­ται. Η ρύθ­μι­ση πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται σε σχέ­διο νόμου του υπουρ­γεί­ου Οι­κο­νο­μι­κών με θέμα τις ανώ­νυ­μες εται­ρεί­ες του Δη­μο­σί­ου, που κα­τα­τέ­θη­κε προ ημε­ρών στη Βουλή. Oπως ανα­φέ­ρει (άρθρο 126), αφορά τους κα­τοί­κους του Αγα­θο­νη­σί­ου, των Αρ­κιών, του Μα­ρα­θί­ου, της Με­γί­στης (Κα­στελ­λό­ρι­ζο), της Ψε­ρί­μου και της Σα­ρί­ας.  Στα νησιά αυτά το 1996 (με τον ν.2443/αρθ.17) θα μπο­ρού­σε να πα­ρα­χω­ρη­θεί κα­τα­πα­τη­μέ­νη δη­μό­σια έκτα­ση έως 800 τ.μ. και να εξα­γο­ρα­στεί σε πολύ χα­μη­λό τί­μη­μα έκτα­ση έως 10 στρέμ­μα­τα, υπό κά­ποιες απλές προ­ϋ­πο­θέ­σεις, με βα­σι­κό­τε­ρη ότι ο δι­καιού­χος κα­τοι­κεί εκεί και χρη­σι­μο­ποιού­σε την έκτα­ση ήδη μια 15ετία. Σύμ­φω­να με την αι­τιο­λο­γι­κή έκ­θε­ση, οι πα­ρα­χω­ρή­σεις έγι­ναν με συμ­βο­λαιο­γρα­φι­κές πρά­ξεις οι οποί­ες… στο πλαί­σιο κτη­μα­το­γρά­φη­σης των νήσων αυτών αμ­φι­σβη­τή­θη­καν με αγω­γές εκ μέ­ρους του ελ­λη­νι­κού Δη­μο­σί­ου.

«Για λό­γους οι­κο­νο­μί­ας χρό­νου και απο­φυ­γής δι­κα­στι­κών εξό­δων για τους νο­μείς των ακι­νή­των αυτών και το ελ­λη­νι­κό Δη­μό­σιο, προ­τεί­νε­ται η από­συρ­ση των εμπραγ­μά­των δι­καιω­μά­των του ελ­λη­νι­κού Δη­μο­σί­ου ως προς τα ακί­νη­τα που βρί­σκο­νται στις εν λόγω νη­σιω­τι­κές πε­ριο­χές και η ανα­γνώ­ρι­ση των ήδη νο­μέ­ων», ανα­φέ­ρε­ται.  «Υπήρ­ξε όντως αυτό το πρό­βλη­μα. Κι όσο εμείς πα­σχί­ζου­με για ένα κομ­μά­τι γης, απέ­να­ντί μας το Κας έχει μέσα σε δέκα χρό­νια δι­πλα­σια­στεί», λέει ο δή­μαρ­χος Κα­στελ­λο­ρί­ζου, Γιώρ­γος Σαμ­ψά­κος. «Εμείς ζη­τά­με από την Πο­λι­τεία να μας ανοί­ξει έναν δρόμο έως τον Aγιο Στέ­φα­νο (σ.σ. πε­ριο­χή βό­ρεια του οι­κι­σμού του νη­σιού) και το Δη­μό­σιο να που­λή­σει γη εκεί για να δη­μιουρ­γη­θεί ένας νέος οι­κι­σμός. Να μπο­ρούν Ελ­λη­νες και ξένοι να αγο­ρά­σουν και να έρ­θουν να μεί­νουν μό­νι­μα. Πριν από τον πό­λε­μο το Κα­στελ­λό­ρι­ζο είχε 12.000 κα­τοί­κους και τώρα έχει 200».

Στη Σαρία, πά­ντως, η ρύθ­μι­ση δεν έχει πλέον αντι­κεί­με­νο. «Κα­νείς δεν κα­τοι­κεί πλέον εκεί, ούτε καν το κα­λο­καί­ρι», λέει ο Γιάν­νης Νι­σύ­ριος, δή­μαρ­χος Καρ­πά­θου. «Τώρα δεν μπο­ρείς καν να χτί­σεις, η Σαρία είναι κομ­μά­τι του εθνι­κού πάρ­κου».

Πηγή kathimerini.gr

Γιώρ­γος Λιά­λιος