Aλ. Aγγελόπουλος: «Η μείωση της φορολογίας θα κάνει τον προορισμό Ελλάδα περισσότερο ανταγωνιστικό σε σχέση με αυτούς της Μεσογείου»

Κύριε Αγγε­λό­πουλε, να ξεκι­νή­σουμε από την νέα πολι­τική στον του­ρι­σμό και το στρα­τη­γικό σχέδιο που ανα­κοί­νωσε πρό­σφατα η νέα κυβέρ­νηση διά της ηγεσίας του υπουρ­γείου Του­ρι­σμού. Κατά την άποψή σας, κινού­νται προς την σωστή κατεύ­θυνση;

Είναι ενθαρ­ρυ­ντικό ότι χρόνια ζητή­ματα που απα­σχο­λούν τον κλάδο βρί­σκο­νται στο τραπέζι και αντι­με­τω­πί­ζο­νται επί της ουσίας και όχι με γενι­κο­λο­γίες. Προ­φα­νώς και μένει να δούμε τον τρόπο και το χρόνο υλο­ποί­η­σης των μέτρων αυτών. Σημα­ντικό είναι πάντως, ότι δεν δαι­μο­νο­ποιεί­ται η ξενο­δο­χία, όπως τα προη­γού­μενα χρόνια, αλλά αντι­με­τω­πί­ζε­ται ως πυλώνας ανά­πτυ­ξης, εργα­σίας, και βέβαια ως άξονας της οικο­νο­μίας της φιλο­ξε­νίας που είναι απα­ραί­τητη για την επι­βί­ωση του μεγα­λύ­τε­ρου μέρους της παρα­θε­ρι­στι­κής και περι­φε­ρεια­κής Ελλάδας.

Πέρα από τα προφανή, εντύ­πωση κάνει η αναφορά στην του­ρι­στική εκπαί­δευση και μετεκ­παί­δευση, αλλά και η απουσία ανα­φο­ράς στις αφίξεις, μια μονάδα μέτρη­σης που εκτός από παρα­πλα­νη­τική, οδήγησε και σε εσφαλ­μέ­νες πολι­τι­κές, που ζημί­ω­σαν την ξενο­δο­χία, αλλά και δεν βοή­θη­σαν τελικά τον κλάδο της φιλο­ξε­νίας σε καμία του μορφή και έκφραση.

Τα αιτή­ματα του ξενο­δο­χεια­κού κλάδου μέχρι πρό­τι­νος, ήταν κυρίως η υπερ-φορολόγηση και ο τρόπος που αντι­με­τώ­πιζε το κράτος τις δρα­στη­ριό­τη­τες που έχουν σχέση με τον του­ρι­σμό (π.χ. εστίαση κ.λπ.). Είστε αισιό­δο­ξος ότι εάν μειωθεί η φορο­λο­γία, θα υπάρ­ξουν θετικά απο­τε­λέ­σματα;

Θα ξεκι­νήσω λέγο­ντας ότι η φορο­λο­γία της φιλο­ξε­νίας ήταν, καταρ­χήν, μέτρο αντι-αναπτυξιακό, άδικο, για να μην πω εκδι­κη­τικό. Ήταν στε­νό­μυαλο και πλήγωσε, όχι μόνο την ξενο­δο­χία, αλλά όλη την Περι­φε­ρειακή οικο­νο­μία, όπως απο­δει­κνύ­ε­ται και από τα νούμερα. Μη σας παρα­σύ­ρουν οι θριαμ­βο­λο­γίες περί αφίξεων, αφού τις αφίξεις επι­σκί­α­σαν οι μειω­μέ­νες δια­νυ­κτε­ρεύ­σεις, τα μειω­μένα έσοδα, αλλά και η άνθηση της παρα­οι­κο­νο­μίας του του­ρι­σμού μέσα από κατα­λύ­ματα που δεν είχαν νόμιμη υπό­σταση και δεν μπορεί να μετρη­θεί το συνο­λικό τους απο­τύ­πωμα, που κατά πολλούς χαρα­κτη­ρί­ζε­ται αρνη­τικό για την κοι­νω­νία, την ευρύ­τερη οικο­νο­μία και το περι­βάλ­λον. Η μείωση της φορο­λο­γίας θα κάνει τον προ­ο­ρι­σμό Ελλάδα περισ­σό­τερο αντα­γω­νι­στικό σε σχέση με αυτούς της Μεσο­γείου – κυρίως της ανατολικής- και θα τον οχυ­ρώ­σει απέ­να­ντι στις προ­κλή­σεις των επό­με­νων ετών, που είναι τα μειω­μένα εισο­δή­ματα σε ευρω­παϊκό επίπεδο, και θα βοη­θή­σει σημα­ντικά στην απα­σχό­ληση, που θα έπρεπε να είναι και κύριο ζητού­μενο.

Συνο­λικά φαντά­ζει ως μία κίνηση που κοιτάει τις πολ­λα­πλα­σια­στι­κές επι­δρά­σεις του κλάδου της φιλο­ξε­νίας στο σύνολο της οικο­νο­μίας και αυτό μπορεί μόνο θετικά να αξιο­λο­γη­θεί.

Αν και βρι­σκό­μα­στε προς το τέλος Αυγού­στου, οι εκτι­μή­σεις κάνουν λόγο για μια κακή εισπρα­κτικά, χρονιά για τον του­ρι­σμό. Ποιοι οι λόγοι που έφεραν αυτά τα απο­τε­λέ­σματα κατά την άποψή σας;

Η χρονιά είναι κακή. Ούτε σε δια­νυ­κτε­ρεύ­σεις ούτε σε εισπρά­ξεις θα μπο­ρέ­σουμε να επι­βε­βαιώ­σουμε τις άτοπες θριαμ­βο­λο­γίες κάποιων στην αρχή της σεζόν. Από το χειμώνα έχω επι­ση­μά­νει ότι δεν υπήρχαν οι συν­θή­κες ούτε για αυξη­μέ­νες αφίξεις, και σίγουρα όχι για καλά απο­τε­λέ­σματα.

Η πτώση ήταν ανα­με­νό­μενη. Κάποιοι την ονο­μά­ζουν διόρ­θωση, μία άποψη που θεωρώ εσφαλ­μένη. Όλα τα χρόνια του του­ρι­σμού οι εξάρ­σεις και υφέσεις κάνουν έναν κύκλο, που συνήθως διαρκεί 2 ή 3 χρόνια. Χωρίς τα σημα­ντικά προ­βλή­ματα που αντι­με­τώ­πισε πέρσι η Τουρκία και πολλές από τις χώρες της Βορείου Αφρικής, ήταν ανα­με­νό­μενο ότι θα αντι­με­τω­πί­σουμε έναν οξύτερο αντα­γω­νι­σμό.

Οι μειω­μέ­νες αερο­πο­ρι­κές θέσεις και η μετα­τό­πιση αερο­πλά­νων προς άλλους προ­ο­ρι­σμούς έπρεπε να απο­τε­λέ­σει κώδωνα κιν­δύ­νου. Κακώς κάποιοι έσπευ­σαν να υπο­βαθ­μί­σουν αυτήν την πλη­ρο­φο­ρία και κακώς δεν προ­στά­τευ­σαν τον κλάδο. Υψηλές θερ­μο­κρα­σίες στο κέντρο και τον βορρά της Ευρώπης, η είδηση για ρυθμούς επι­βρά­δυν­σης της οικο­νο­μίας σε κύριες αγορές, οι αρκετές χρε­ο­κο­πίες tour operators και αερο­πο­ρι­κών εται­ρειών, ήταν όλα σημάδια μιας προ­βλη­μα­τι­κής σεζόν.

Σε όλα τα παρα­πάνω μπορεί κανείς εύκολα να προ­σθέ­σει την ανε­λα­στι­κό­τητα του ελλη­νι­κού του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος, που επι­πρό­σθετα δεν μπορεί να ελέγξει τα κανάλια τρο­φο­δο­σίας του, αλλά και δεν μπορεί να συνερ­γα­στεί στο βαθμό που απαι­τεί­ται για να δημιουρ­γή­σει μία ομοιο­γενή ολο­κλη­ρω­μένη πολι­τική. Η νέα ηγεσία δείχνει πως για πρώτη φορά ο του­ρι­σμός είναι μόνο το απο­τέ­λε­σμα και η “φιλο­ξε­νία” είναι η εθνική στρα­τη­γική που πρέπει να δια­μορ­φώ­σουμε για να πετύ­χουμε τον ιδανικό συν­δυα­σμό επι­σκε­πτών, δια­νυ­κτε­ρεύ­σεων και οικο­νο­μι­κού απο­τε­λέ­σμα­τος με σεβασμό στον πολι­τι­σμό και το περι­βάλ­λον μας.

Οι τιμές και οι κρα­τή­σεις πώς κινή­θη­καν φέτος; Πολλοί λένε ότι κυριάρ­χησε το ‘lastminute’.

Κυριάρ­χη­σαν πράγ­ματι last minute κρα­τή­σεις, μεγάλες προ­σφο­ρές και άγχος για την επί­τευξη των επι­δό­σεων. Δυστυ­χώς σπανίως οδηγούν σε καλά απο­τε­λέ­σματα, κάτι που θα φανεί στις περιο­ρι­σμέ­νες επεν­δύ­σεις στη διάρ­κεια του χειμώνα αλλά και στα περιο­ρι­σμένα έργα ανα­και­νί­σεων και ανα­κα­τα­σκευών. Μακάρι να κάνω λάθος.

Να περά­σουμε στις αγορές. Ποιες επι­κρά­τη­σαν και με ποιες αγορές εκτι­μάτε ότι θα συνε­χί­σει ο του­ρι­σμός στην Ελλάδα;

Η σειρά σημα­σίας των αγορών δεν έχει αλλάξει σημα­ντικά. Ο όγκος επι­σκε­πτών από την κάθε αγορά δυστυ­χώς δεν είναι ο ίδιος με τα προη­γού­μενα χρόνια αλλά και η ποιό­τητα των επι­σκε­πτών, όπως και η αγο­ρα­στική τους δύναμη, είναι εμφανώς μειω­μένη. Αρνη­τική ήταν η δια­δρομή δύο αγορών βαρό­με­τρο των τελευ­ταίων χρόνων, όπως η Πολωνία και το Ισραήλ, αλλά πτωτικά κινή­θηκε και η Γερ­μα­νία σε κάποιες περι­πτώ­σεις και η Ρωσία. Ας περι­μέ­νουμε το τέλος της σεζόν για να δούμε σε ποια θέση θα βρί­σκε­ται η κάθε αγορά κι ας επι­δεί­ξουμε ρεα­λι­σμό στον τρόπο με τον οποίο θα δια­χει­ρι­στούμε τιμές και δια­θε­σι­μό­τητα για την επόμενη σεζόν.

Όσον αφορά την αγορά της Μεγάλης Βρε­τα­νίας, ανη­συ­χείτε ότι η υπόθεση με το Brexit θα επη­ρε­ά­σει την κατά­σταση όπως πάει να δια­μορ­φω­θεί;

Κανείς δεν μπορεί να ξέρει με βεβαιό­τητα. Οι ενδεί­ξεις πάντως μιλάνε για μία συγκρά­τηση στην αγορά της Μεγάλης Βρε­τα­νίας που συν­δέ­ε­ται με το Brexit, αλλά και την ανα­σφά­λεια που αυτό γεννά. Σε κάθε περί­πτωση μία από τις μεγα­λύ­τε­ρες μας αγορές δείχνει να προ­βλη­μα­τί­ζει και δεν πρέπει να εφη­συ­χά­σουμε καθόλου.