DW: Η Αγία Σοφία και οι πραγματικές βλέψεις του Ερντογάν

Η πρώτη ισλα­μι­κή προ­σευ­χή στην Αγία Σοφία είναι ήδη πραγ­μα­τι­κό­τη­τα. Έξω από την Αγία Σοφία επι­κρά­τη­σε αδια­χώ­ρη­το. Απου­σί­α­ζαν ξένοι ηγέ­τες παρά τις προ­σκλή­σεις που έγι­ναν. Σε τι απο­σκο­πεί ο Ερ­ντο­γάν;

Στις 13.16 ώρα Τουρ­κί­ας την ώρα δη­λα­δή της Προ­σευ­χής της Πα­ρα­σκευ­ής ο Ταγίπ Ερ­ντο­γάν, ανέ­γνω­σε εδά­φια του Κο­ρα­νί­ου στην Αγία Σοφία, την οποία με­τέ­τρε­ψε σε τέ­με­νος μετά από 86 χρό­νια. Ακο­λού­θη­σε η πρώτη ισλα­μι­κή προ­σευ­χή που δι­ηύ­θυ­νε ο Πρό­ε­δρος Θρη­σκευ­τι­κών Υπο­θέ­σε­ων της Τουρ­κί­ας Αλί Ερ­μπάς.

Το αδια­χώ­ρη­το επι­κρά­τη­σε όμως και γύρω από την Αγία Σοφία και πολ­λοί έμει­ναν έξω από τους πέντε χώ­ρους που είχαν ορι­στεί για προ­σευ­χή στην πλα­τεία μπρο­στά στην Αγία Σοφία. Τα μέτρα ήταν δρα­κό­ντεια και λόγω κο­ρω­νοϊ­ού.

Ωστό­σο οι ξένοι προ­σκε­κλη­μέ­νοι του Ερ­ντο­γάν δεν αντα­πο­κρί­θη­καν και δεν συμ­με­τεί­χαν σε αυτή την πρώτη ισλα­μι­κή προ­σευ­χή της Πα­ρα­σκευ­ής στην Αγία Σοφία.

Οι βλέ­ψεις του Ερ­ντο­γάν είναι ευ­ρύ­τε­ρες

O Tαγίπ Ερ­ντο­γάν στην Αγία Σοφία – το ισλα­μι­κό όραμα πραγ­μα­το­ποιεί­ται

Η Άγκυ­ρα λίγα ει­κο­σι­τε­τρά­ω­ρα πριν από αυτή την ημέρα, που είναι και η επέ­τειος της Συν­θή­κης της Λω­ζά­νης, εξέ­δω­σε NAVTEX για πε­ριο­χή νο­τιο­α­να­το­λι­κά του Κα­στε­λό­ρι­ζου, όπου σύμ­φω­να με αυτήν προ­τί­θε­ται να κάνει έρευ­νες το σει­σμο­γρα­φι­κό Ορούτς Ρέις. Μια πε­ριο­χή, στην οποία ήταν ανα­με­νό­με­νο να γίνει η όποια ενέρ­γεια της Άγκυ­ρας, πριν από τον Σε­πτέμ­βριο. Αυτές οι συ­ντε­ταγ­μέ­νες έχουν κα­τα­τε­θεί στον ΟΗΕ από την Τουρ­κία το 2012 ως υφα­λο­κρη­πί­δα της Τουρ­κί­ας. Μά­λι­στα είχαν κόψει τε­μά­χια και είχαν αδειο­δο­τή­σει την εται­ρία Τουρ­κι­κών Πε­τρέ­λαιων (ΤΡΑΟ). Όπως ήταν ανα­με­νό­με­νο, η έντα­ση στην Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο κο­ρυ­φώ­θη­κε.

Σε τι όμως απο­βλέ­πει ο πρό­ε­δρος της Τουρ­κί­ας με την πο­λύ­πλο­κη κα­τά­στα­ση που έχει δια­μορ­φώ­σει σε πα­ράλ­λη­λα μέ­τω­πα, από τη Συρία και το Ιράκ ως τη Λιβύη και την Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο; Στο ανα­κοι­νω­θέν του Συμ­βου­λί­ου Εθνι­κής Ασφα­λεί­ας που συ­νήλ­θε εντός της εβδο­μά­δας στην Άγκυ­ρα, υπήρ­χαν μη­νύ­μα­τα για όλα αυτά τα μέ­τω­πα. Ανα­λυ­τές το­νί­ζουν ότι ο Ερ­ντο­γάν επι­χει­ρεί να κα­θιε­ρώ­σει την Τουρ­κία ως μια ισχυ­ρή πε­ρι­φε­ρεια­κή δύ­να­μη. Γι αυτό δίνει έμ­φα­ση στην αμυ­ντι­κή βιο­μη­χα­νία. Επι­διώ­κει να απε­ξαρ­τη­θεί στο μέ­γι­στο δυ­να­τό από τον έλεγ­χο των υπερ­δυ­νά­με­ων στα εξο­πλι­στι­κά.

«Η Τουρ­κία δεν δια­πραγ­μα­τεύ­ε­ται»

Ικα­νο­ποιού­νται οι ισλα­μι­στές-εθνι­κι­στές στην Τουρ­κία

Και σε τι απο­σκο­πεί ει­δι­κό­τε­ρα η με­τα­τρο­πή της Αγίας Σο­φί­ας σε τέ­με­νος; Μά­λι­στα όταν μόλις ένα χρόνο πριν έλεγε «Δεν θα πα­ρα­συρ­θού­με σε αυτά τα παι­χνί­δια». Κατά κά­ποιους ο Ταγίπ Ερ­ντο­γάν ανα­γκά­στη­κε να προ­χω­ρή­σει σε αυτό το βήμα, καθώς ιδιαι­τέ­ρως ο εθνι­κι­στής εταί­ρος του Μπα­χτσε­λί χάνει ψη­φο­φό­ρους.

Στο διάγ­γελ­μα που έκανε λίγες ώρες μετά την από­φα­ση του δι­κα­στη­ρί­ου και αφού υπέ­γρα­ψε άμεσα τη δική του εντο­λή για την με­τα­τρο­πή, είχε τρία ση­μεία που έδω­σαν το στίγ­μα των προσ­δο­κιών του τούρ­κου προ­έ­δρου από την κί­νη­ση αυτή.

Πρώ­τον, ικα­νο­ποί­η­σε το πάγιο αί­τη­μα όλων των ισλαμo-εθνι­κι­στών από την δε­κα­ε­τία του ’30. Δεύ­τε­ρον, έδωσε στο εσω­τε­ρι­κό και τη διε­θνή κοι­νό­τη­τα το μή­νυ­μα ότι δεν δια­πραγ­μα­τεύ­ε­ται τα κυ­ριαρ­χι­κά του δι­καιώ­μα­τα. Και τέλος έστει­λε ένα μή­νυ­μα προς τον σου­νι­τι­κό κόσμο και τους Αδελ­φούς Μου­σουλ­μά­νους. Ει­δι­κά με την ανα­φο­ρά που έκανε στην απαρ­χή της απε­λευ­θέ­ρω­σης του τε­μέ­νους Αλ Ακσά στην Ιε­ρου­σα­λήμ.

Απο­μά­κρυν­ση από το κε­μα­λι­κό πα­ρελ­θόν

Ο Κεμάλ Ατα­τούρκ, ιδρυ­τής του σύγ­χρο­νου τουρ­κι­κού κρά­τους

Ου­σια­στι­κά με την Αγία Σοφία τζαμί, ως σύμ­βο­λο κα­τά­κτη­σης, θε­ω­ρη­τι­κά διεκ­δι­κεί και την ηγε­σία του σου­νι­τι­κού Ισλάμ. Σαν στό­χος φα­ντά­ζει με­γα­λε­πή­βο­λος. Ει­δι­κό­τε­ρα αν κα­νείς σκε­φθεί την από­λυ­τη απόρ­ρι­ψη της Σα­ου­δι­κής Αρα­βί­ας. Όμως ο Ερ­ντο­γάν με αυτή την από­φα­ση δια­γρά­φει και μια ακόμη υπο­γρα­φή του Κεμάλ Ατα­τούρκ από την ιστο­ρία.

Η αι­τιο­λό­γη­ση της από­φα­σης του Ερ­ντο­γάν για την Αγία Σοφία ενι­σχύ­ε­ται επί­σης με την προ­σπά­θεια επι­στρο­φής ψη­φο­φό­ρων αλλά και την άσκη­ση επιρ­ρο­ής στους ανα­πο­φά­σι­στους που αυ­ξά­νο­νται.

Όπως είναι γνω­στό, στις τε­λευ­ταί­ες δη­μο­τι­κές εκλο­γές παρά την στή­ρι­ξη του εθνι­κι­στι­κού κόμ­μα­τος του Μπα­χτσε­λί, ο Ερ­ντο­γάν υπέ­στη ήττα στους μη­τρο­πο­λι­τι­κούς δή­μους Κων­στα­ντι­νού­πο­λης και Άγκυ­ρας. Τώρα μά­λι­στα ο Μπα­χτσε­λί χάνει τη βάση του, η οποία με­τα­κι­νεί­ται προς το Καλό Κόμμα της Μεράλ Ακ­σε­νέρ, αλλά και ο ίδιος ο Ερ­ντο­γάν προς τα δύο μικρά για την ώρα κόμ­μα­τα που ξε­πή­δη­σαν από το Κόμμα του. Αυτό του Μπα­μπα­τζάν και αυτό του πρώην πρω­θυ­πουρ­γού Αχμέτ Ντα­βού­το­γλου.

Η Τουρ­κία ως ισχυ­ρή πε­ρι­φε­ρεια­κή δύ­να­μη

Από τη με­γά­λη ισλα­μι­κή προ­σευ­χή έξω από την Αγία Σοφία

Πα­ράλ­λη­λα το κύρος του στον ισλα­μι­κό κόσμο θα ενί­σχυε κατά πολύ τη θέση του στην Μέση Ανα­το­λή. Έχει απέ­να­ντί του τον πρό­ε­δρο της Αι­γύ­πτου Αλ Σίσι, ο οποί­ος ετοι­μά­ζε­ται για στρα­τιω­τι­κή εμπλο­κή στην Λιβύη, αλλά και αρα­βι­κές χώρες όπως τη Σα­ου­δι­κή Αρα­βία και τα Ηνω­μέ­να Αρα­βι­κά Εμι­ρά­τα, που στέ­κουν απέ­να­ντι στην προ­σπά­θειά του να κα­τα­στεί η Τουρ­κία μια ισχυ­ρή πε­ρι­φε­ρεια­κή δύ­να­μη.

Ήδη έχει πά­ντως τα πρώτα θε­τι­κά μη­νύ­μα­τα και όχι μόνο από την Πα­λαι­στί­νη, το Κατάρ που είναι πλέον πα­ρα­δο­σια­κός του σύμ­μα­χος και φυ­σι­κά την κυ­βέρ­νη­ση Σά­ρατζ στην Λιβύη. Προ­σβλέ­πει σε μια επιρ­ροή που θα λει­τουρ­γεί αμ­φί­δρο­μα. Θα εξυ­πη­ρε­τεί τις κι­νή­σεις του σε Συρία, Ιράκ, Λιβύη αλλά θα τρο­φο­δο­τεί και το προ­φίλ του στο εσω­τε­ρι­κό. Ει­δι­κά τώρα που αι­μορ­ρα­γεί σε ψη­φο­φό­ρους σε μια άκρως δύ­σκο­λη πε­ρί­ο­δο για την οι­κο­νο­μία, η οποία χτυ­πή­θη­κε και από τον κο­ρω­νο­ϊό, οι δε πραγ­μα­τι­κές συ­νέ­πειες θα φα­νούν το φθι­νό­πω­ρο.

Ο Ερ­ντο­γάν αγνο­εί τη Δύση και την Ελ­λά­δα

Και αύριο θα πα­ρα­μεί­νει η Αγία Σοφία ανοι­χτή στους μου­σουλ­μά­νους για προ­σευ­χή

Τις αντι­δρά­σεις της Δύσης φαί­νε­ται πά­ντως ότι ο Ερ­ντο­γάν δεν τις υπο­λο­γί­ζει. Τις αντι­δρά­σεις από την Ελ­λά­δα τις αγνο­εί. Όσο για την ΕΕ, οι σχέ­σεις βρί­σκο­νται στο ναδίρ και δεν πε­ρι­μέ­νει πλέον κάτι πε­ρισ­σό­τε­ρο από κον­δύ­λια για το με­τα­να­στευ­τι­κό, ενώ οι σχέ­σεις του με Ρωσία και Ηνω­μέ­νες Πο­λι­τεί­ες είναι σε μια πε­ρί­πλο­κη φάση αμοι­βαί­ων συμ­φε­ρό­ντων και συ­γκρού­σε­ων, ει­δι­κό­τε­ρα στη Συρία και τη Λιβύη. Σε βαθμό που φαι­νο­με­νι­κά δεν ση­κώ­νουν ρή­ξεις για ένα θέμα, όπως η Αγία Σοφία, όσο κι αν βα­ραί­νει το κλίμα.

Πι­θα­νές κυ­ρώ­σεις από την Unesco φαί­νε­ται επί­σης ότι θα αντι­με­τω­πι­στούν με τη δια­τή­ρη­ση των ψη­φι­δω­τών και την απρό­σκο­πτη πρό­σβα­ση στους επι­σκέ­πτες.

Πά­ντως η Αγία Σοφία σή­με­ρα και αύριο το πρωί θα πα­ρα­μεί­νει ανοι­χτή για να μπουν και να προ­σευ­χη­θούν οι μου­σουλ­μά­νοι μετά την επί­ση­μη πρώτη προ­σευ­χή της Πα­ρα­σκευ­ής που έκανε ο πρό­ε­δρος Ερ­ντο­γάν και με­γά­λο μέρος του υπουρ­γι­κού συμ­βου­λί­ου.

Πηγή DW

Aνδρέ­ας Ρο­μπό­μπου­λος, Kων/πολη