Ξενικά ψάρια, πιο θρεπτικά από μπον φιλέ

Επι­στή­μο­νες μελέ­τη­σαν το λεο­ντό­ψαρο, τον γερμανό, την αγριό­σαλπα και τον σαρ­δε­λό­γαυρο απο­δει­κνύ­ο­ντας τη δια­τρο­φική τους αξία

Η κατα­νά­λωση ορι­σμέ­νων από τα ξενικά είδη ψαριών που έχουν «κατα­λά­βει» τις ελλη­νι­κές θάλασ­σες μπορεί να απο­δει­χθεί ένα πολύ ουσια­στικό μέτρο για τη μείωση του πλη­θυ­σμού τους. Τα τελευ­ταία χρόνια γίνο­νται πολλές προ­σπά­θειες σε αυτή την κατεύ­θυνση – η τελευ­ταία προ­έρ­χε­ται από το ΕΛΚΕΘΕ, το ΑΠΘ και την οργά­νωση WWF και μάλιστα συνο­δεύ­ε­ται από μια πολύ­τιμη βιο­λο­γική ανάλυση τεσ­σά­ρων ειδών, η οποία απο­δει­κνύει ότι η κατα­νά­λωσή τους είναι ωφέλιμη όχι μόνο για τη δια­τή­ρηση της ισορ­ρο­πίας στο θαλάσ­σιο περι­βάλ­λον αλλά και για τον οργα­νι­σμό μας, καθώς είναι πλούσια σε Ω3 λιπαρά.

Το πρό­γραμμα, που χρη­μα­το­δο­τή­θηκε (με 460.000 ευρώ) από το ΕΣΠΑ, ονο­μά­στηκε 4Alien και είχε ως στόχο να δώσει λύσεις στο μείζον θέμα της δια­χεί­ρι­σης ξενικών ειδών στις ελλη­νι­κές θάλασ­σες. Στο πλαίσιο του προ­γράμ­μα­τος εξε­τά­στη­καν 4 είδη: το λεο­ντό­ψαρο, ο γερ­μα­νός, η αγριό­σαλπα και ο σαρ­δε­λό­γαυ­ρος. «Η ιδέα ήταν να μελε­τή­σουμε τέσσερα ξενικά είδη που δημιουρ­γούν πρό­βλημα στο οικο­σύ­στημα αλλά και στην αλιεία», εξηγεί η Βούλα Καρεχλέ, ερευ­νή­τρια στο ΕΛΚΕΘΕ και συντο­νί­στρια του προ­γράμ­μα­τος. «Πρό­κει­ται για είδη που μπορούν να κατα­να­λω­θούν αλλά επειδή δεν τα ξέρει ο κόσμος και δεν υπάρχει ζήτηση, οι αλιείς τα πετούν. Οι σεφ σε μεγάλα εστια­τό­ρια που σερ­βί­ρουν γκουρμέ πιάτα ενδια­φέ­ρο­νται πολύ για τα ξενικά είδη και εμείς οι επι­στή­μο­νες οφεί­λουμε να μετα­φέ­ρουμε τη γνώση σε όσους μπορούν να βάλουν τα ξενικά είδη στο πιάτο μας».

Μια πολύ ενδια­φέ­ρουσα πτυχή του προ­γράμ­μα­τος ήταν η μελέτη της βιο­λο­γίας των τεσ­σά­ρων ειδών. «Μελε­τή­σαμε το σωμα­τικό βάρος τους, τη φιλε­τική τους απόδοση, τη σύσταση του φιλέτου και τη σύσταση σε λιπαρά οξέα», ανα­φέ­ρει ο Κρί­τω­νας Γρη­γο­ρά­κης, διευ­θυ­ντής ερευνών στο ΕΛΚΕΘΕ. «Και στα τέσσερα είδη, το ποσοστό του φιλέτου (σ.σ. δηλαδή του καθαρού κρέατος) είναι μεγάλο, στον σαρ­δε­λό­γαυρο για παρά­δειγμα φτάνει το 50% του βάρους. Οσον αφορά τις πρω­τε­ΐ­νες, «τα τέσσερα ψάρια είναι εφά­μιλλα ή καλύ­τερα από μπον φιλέ, γιατί έχουν μηδε­νι­κούς υδα­τάν­θρα­κες και υψηλά λιπαρά οξέα (Ω3 κι Ω6)». Οπως ανέφερε ο κ. Γρη­γο­ρά­κης, το πρό­βλημα με τη δια­τροφή του μέσου ανθρώ­που είναι ότι λαμ­βά­νει πολλά Ω6 (συνήθως από φυτικές τροφές) και λίγα Ω3, τα οποία δεν καλύ­πτο­νται από φυτικά τρόφιμα. Σημα­ντικό κομμάτι της έρευνας της επι­στη­μο­νι­κής ομάδας ήταν και οι δυνα­τό­τη­τες μετα­ποί­η­σης των τεσ­σά­ρων ψαριών, με την ομάδα να κατα­λή­γει σε επτά προ­τά­σεις (λ.χ. καπνι­στό φιλέτο, πέστο καπνι­στού κ.ο.κ.), οι οποίες σε έρευνα κοινού έδειξαν ότι υπήρχε θετική αντα­πό­κριση, σημάδι του περι­θω­ρίου εμπο­ρι­κής εκμε­τάλ­λευ­σης.

«Τα τρία από τα τέσσερα είδη μπορούν να πια­στούν σε μεγάλες ποσό­τη­τες χωρίς να πιά­νο­νται και ποσό­τη­τες άλλων ειδών», ανέφερε η κ. Καραχλέ. «Για παρά­δειγμα, ο σαρ­δε­λό­γαυ­ρος είναι ένα μικρό πελα­γικό ψάρι, που αλιεύ­ε­ται με γρι γρι. Σήμερα οι ψαράδες κατε­βά­ζουν το δίχτυ για να διώξουν τους σαρ­δε­λό­γαυ­ρους, για να πιάσουν άλλα είδη όπως σκου­μπριά και κολιούς. Ενας έμπει­ρος ψαράς ξέρει πώς θα τα πιάσει».

Πάντως ορι­σμένα από τα είδη έχουν αρχίσει να ξεχω­ρί­ζουν στις κατα­να­λω­τι­κές προ­τι­μή­σεις. «Στην Κύπρο, ο γερ­μα­νός είναι δημο­φι­λής, ενώ στην Κρήτη το λεο­ντό­ψαρο ξεπερ­νάει σε τιμή τη σκορ­πίνα. Το “όνειρο του τρελού επι­στή­μονα” είναι ότι σε λίγα χρόνια αντί να τρώμε κατε­ψυγ­μένο το κοκ­κι­νό­ψαρο του Ατλα­ντι­κού, θα προ­τι­μάμε το λεο­ντό­ψαρο».

Πηγή kathimerini.gr

Γιώργος Λιάλιος