«Εκύλησε το τέτζερι κ’ ήβρε το καππάκι» – Ενα βιβλίο αφιερωμένο στην Σύμη

Το βιβλίο τους ««Εκύλησε το τέτζερι κ’ ήβρε το καππάκι» παρου­σιά­ζουν σήμερα στην «δημο­κρα­τική», ο διαιτολόγος-διατροφολόγος Μανώλης Μοράρης και η συγ­γρα­φέας Δικαία Μαρα­βέ­λια. Ένα βιβλίο με επί­κε­ντρο την Σύμη, που ανα­δει­κνύει με τον καλύ­τερο τρόπο τις τοπικές παρα­δο­σια­κές συντα­γές, στο πλαίσιο μιας ισορ­ρο­πη­μέ­νης και υγιει­νής δια­τρο­φής.

Ο Μανώλης Μοράρης και η Δικαία Μαρα­βέ­λια, μιλούν στην «δημο­κρα­τική» για το πώς απο­φά­σι­σαν να γράψουν μαζί αυτό το βιβλίο, το οποίο θα κυκλο­φο­ρή­σει στις 30 Ιουλίου, ημε­ρο­μη­νία που έχει οριστεί και ως η πρώτη επίσημη παρου­σί­ασή του, στον τόπο όπου είναι αφιε­ρω­μένο, τη Σύμη.

Εμμα­νουήλ Κ. Μοράρης,

Διαιτολόγος- Δια­τρο­φο­λό­γος

Με οδηγό την αγάπη μας για τη Σύμη, μέσα από μια δημιουρ­γική και αρμο­νική συνερ­γα­σία, δημιουρ­γή­σαμε ένα βιβλίο τοπικών παρα­δο­σια­κών συντα­γών, ώστε ο τόπος αυτός, που έχει κερ­δί­σει το ενδια­φέ­ρον ξένων, αλλά και εγχώ­ριων περι­η­γη­τών για την ομορφιά του, να ξεχω­ρί­σει και για τις γεύσεις του.

Οι δια­τρο­φι­κές συνή­θειες των κατοί­κων ενός τόπου δεν είναι τυχαίες. Η ιστορία αυτή ξεκινά από το έδαφος, την παρα­γωγή, τις σχέσεις- εμπο­ρι­κές και μη- με άλλα μέρη και πολι­τι­σμούς που επη­ρέ­α­σαν και δια­μόρ­φω­σαν αυτό που σήμερα ονο­μά­ζουμε παρα­δο­σιακή κουζίνα της Σύμης. Αυτή την ιστορία θέλαμε να δια­σφα­λί­σουμε αναλ­λοί­ωτη στο πέρασμα του χρόνου, ώστε η νέα γενιά κρα­τώ­ντας τα μυστικά της συμαϊ­κής κου­ζί­νας να τα μετα­φέ­ρει στις επό­με­νες, αλλά και ο ταξι­διώ­της να πάρει στις απο­σκευές του ένα κομμάτι της πανέ­μορ­φης Σύμης και να το μετα­φέ­ρει στον τόπο του.

H γαστρο­νο­μία και η ντο­πιο­λα­λιά ενός τόπου απο­τε­λούν στοι­χεία της ταυ­τό­τη­τάς του. Μέσα από απλά και κατα­νοητά βήματα φρο­ντί­σαμε ο ανα­γνώ­στης να μπορεί να γεύεται τις λιχου­διές της Σύμης όποτε το επι­θυ­μή­σει και σεβό­με­νοι τη συμαϊκή διά­λε­κτο με μια σύγ­χρονη ματιά δια­τη­ρή­σαμε κατά την εκτέ­λεση των συντα­γών ιδιω­μα­τι­σμούς και εκφρά­σεις, ώστε αυτό το γευ­στικό ταξίδι στη Σύμη να είναι παρα­στα­τι­κό­τερο, θυμί­ζο­ντας πραγ­μα­τικά μια γιαγιά που προ­σπα­θεί να εξη­γή­σει στον ανα­γνώ­στη πως φτιά­χνε­ται η κάθε συνταγή. Συντα­γές που κατε­γρά­φη­σαν με τη βοήθεια των κατοί­κων του νησιού, προ­ε­τοι­μά­στη­καν, μαγει­ρεύ­τη­καν στη Σύμη και φωτο­γρα­φή­θη­καν για τις ανάγκες του βιβλίου.

Με στόχο τη δια­τή­ρηση, παράλ­ληλα, του υγιει­νού τρόπου ζωής στην καθη­με­ρι­νό­τητά μας, ακόμη και τις μέρες που επι­λέ­γουμε να γευ­τούμε κάτι δια­φο­ρε­τικό και με την ιδιό­τητά μου ως διαιτολόγος-διατροφολόγος, στο βιβλίο θα βρείτε σε κάθε συνταγή τις θερ­μί­δες που περιέ­χο­νται ανά μερίδα, ενώ συμπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται ενη­με­ρω­τι­κοί δια­τρο­φι­κοί πίνακες κάθε παρα­δο­σια­κής συντα­γής που παρου­σιά­ζουν την περιε­κτι­κό­τητά τους σε λιπαρά, σάκχαρα, κ.ά, ώστε να μπο­ρείτε υπεύ­θυνα να απο­λαύ­σετε αυτό το γευ­στικό ταξίδι. Τέλος, στις συντα­γές που ενδεί­κνυ­νται για χορ­το­φά­γους υπάρχει ειδική επι­σή­μανση.

Δικαία Μαρα­βέ­λια,

Συγ­γρα­φέας

Όταν αγαπάς τον τόπο σου, όταν νιώθεις υπε­ρή­φα­νος γι’ αυτόν, θέλεις να προ­σφέ­ρεις κι εσύ ένα κομμάτι του εαυτού σου. Κάτι που να σε αντι­προ­σω­πεύει και ταυ­τό­χρονα να δίνει τη δυνα­τό­τητα και σε άλλους να δουν αυτό που αγαπάς, μέσα από τη δικιά σου ματιά. Αυτό ονει­ρευ­τή­καμε και οι δύο, ο Μανώλης και εγώ. Άλλωστε δυο πράγ­ματα σε κερ­δί­ζουν σε κάθε τόπο: οι εικόνες που πρω­το­α­ντι­κρί­ζεις και οι γεύσεις που δοκι­μά­ζεις…

Ο τόπος κατα­γω­γής είναι αναμ­φι­σβή­τητα ο πιο ευλο­γη­μέ­νος τόπος για τον καθένα μας. Άλλος ορεινός, άλλος παρα­θα­λάσ­σιος. Ο πιο «τυχερός» είναι αυτός που κατα­φέρ­νει να συν­δυά­ζει και τα δύο. Το νησί. Η Σύμη μας. Αν παρα­τη­ρή­σετε τον χάρτη με την τοπο­θε­σία της, μοιάζει σαν να έσταξε το πινέλο του Θεού και δημιουρ­γή­θηκε αυτό το μονα­δικό νησί, ακριβώς στην αγκαλιά της Ανα­το­λής. Γη, θάλασσα και το απόλυτο γαλάζιο να την αγκα­λιά­ζει προ­στα­τευ­τικά.

Αν και η γεωργία είναι περιο­ρι­σμένη, γιατί η στιβαρή πέτρα κυριαρ­χεί στο μεγα­λύ­τερο μέρος του νησιού, η φύση έκανε και πάλι ένα μικρό θαύμα… Στα ελά­χι­στα τετρα­γω­νικά που ξεπρο­βάλ­λουν ανάμεσα στα βράχια, δεσπό­ζουν θάμνοι με βότανα. Το πράσινο χρώμα δίνει μια άλλη αίσθηση στο γκρι τοπίο. Μπορεί το νησί να είναι ορεινό, πετρώ­δες, άγονο και άνυδρο ωστόσο στα ορεινά υπάρχει εκπλη­κτική βλά­στηση. Αργανιά, αλι­σφα­κιά, θρούμπι, ρίκι είναι λίγα από τα εκλεκτά βότανα που πρω­τα­γω­νι­στούν στα βραχώδη πετρώ­ματα του νησιού μας. Τα αρώματά τους μονα­δικά όπως και η γεύση τους. Εμπλου­τι­σμένα με τις ευερ­γε­τι­κές ιδιό­τη­τές τους, εμείς οι κάτοι­κοι της Σύμης και όχι μόνο, τα περι­λαμ­βά­νουμε στην καθη­με­ρινή μας δια­τροφή.

Στο βυθό της θάλασ­σας κρύ­βο­νται κι άλλοι θησαυ­ροί ανε­κτί­μη­της δια­τρο­φι­κής αξίας και μονα­δι­κής γεύσεως… Παρα­λίες με μεγάλα βότσαλα και ελά­χι­στη έως ανύ­παρ­κτη αμμου­διά, σαν παλιά απλω­μένη λευκή δαντέλα ,τοπο­θε­τη­μένη εξαι­ρε­τικά από τον δημιουργό της και μέσα σ’ όλο αυτό το μπλε φούσκες, σπίνες, αχινοί, χοχλιοί, πατε­λί­νες και άλλοι τόσοι μεζέδες πρώτης ποιό­τη­τας!

Με τα μάτια της ψυχής μας και την ιδιαί­τερη αγάπη που έχουμε για το νησί μας κατα­γρά­ψαμε, μαγει­ρέ­ψαμε, φωτο­γρα­φί­σαμε και σας παρου­σιά­ζουμε τις πιο δια­δε­δο­μέ­νες παρα­δο­σια­κές συντα­γές της Σύμης. Μια πολυ­τε­λής έκδοση που συν­δυά­ζει μαγει­ρική και λογο­τε­χνία και παντρεύει άριστα την παρά­δοση με το τώρα. Εσείς δεν έχετε παρά να ετοι­μά­σετε τον τέτζερη και με οδηγό το βιβλίο και πολλή όρεξη και μεράκι για δημιουρ­γία να κάνετε ένα γευ­στικό ταξίδι ως την πανέ­μορφη Σύμη!

Το βιβλίο θα κυκλο­φο­ρή­σει στις 30 Ιουλίου, ημε­ρο­μη­νία που έχει οριστεί και ως η πρώτη επίσημη παρου­σί­ασή του, στον τόπο όπου είναι αφιε­ρω­μένο, τη Σύμη, και αντί­τυπά του θα μπο­ρείτε να βρείτε στη Σύμη, στη Ρόδο και στην Αθήνα σε επι­λεγ­μένα κατα­στή­ματα & βιβλιο­πω­λεία που θα ανα­κοι­νω­θούν σύντομα. Μέχρι τότε να θυμάστε: «η παντρειά και το τσουκ-κάλι θέλου μπρο­σοχή μεάλη».