Τι πρέπει να ξέρω πηγαίνοντας προς την παραλία

Κουίζ: Ξαπλώ­στρες κατα­λαμ­βά­νουν κάθε εκα­το­στό άμμου, μέχρι το κύμα. Καντί­νες με ηχεία, λει­τουρ­γούν ως «καφε­τέ­ριες στην άμμο». Παρα­λιακά εστια­τό­ρια έχουν βγάλει τρα­πε­ζά­κια για ρομα­ντικά δείπνα δίπλα στη θάλασσα. Παρα­θα­λάσ­σια μπαρ έχουν στήσει εξέδρες και περι­φραγ­μέ­νους χώρους για τις υψηλού επι­πέ­δου υπη­ρε­σίες τους. Ξενο­δο­χεία δια­φη­μί­ζουν παρα­δει­σέ­νιες ιδιω­τι­κές παρα­λίες. Ποιο είναι το κοινό χαρα­κτη­ρι­στικό όλων αυτών των περι­πτώ­σεων; Είναι… η παρα­νο­μία.

Η χρήση των αιγια­λών και των παρα­λιών από τους δήμους και ιδιώτες υπό­κει­ται σε συγκε­κρι­μέ­νες προ­ϋ­πο­θέ­σεις, τις οποίες οφεί­λουν να τηρούν. Ας δούμε τις βασι­κό­τε­ρες από αυτές:

1. Πώς παρα­χω­ρεί­ται η χρήση αιγια­λού και παρα­λίας;

Αιγια­λοί και παρα­λίες είναι, βάσει του Συντάγ­μα­τος, δημό­σιοι (εκτός συναλ­λα­γής) και κοι­νό­χρη­στοι. Κάθε χρόνο, το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών εκδίδει μια απόφαση με την οποία παρα­χω­ρεί το δικαί­ωμα απλής χρήσης τους στους δήμους, που με τη σειρά τους μπορεί να το παρα­χω­ρή­σουν σε ιδιώτες ή δημο­τι­κές επι­χει­ρή­σεις. Η παρα­χώ­ρηση της εκμε­τάλ­λευ­σης χώρου μπροστά από μια του­ρι­στική επι­χεί­ρηση (λ.χ. ένα ξενο­δο­χείο) μπορεί να γίνεται απευ­θείας, ενώ στις υπό­λοι­πες περι­πτώ­σεις μέσω δημο­πρα­σίας από τον δήμο.

2. Υπάρ­χουν ιδιω­τι­κές παρα­λίες στη χώρα μας;

Οχι. Ακόμα κι αν μια επι­χεί­ρηση (λ.χ. ένα ξενο­δο­χείο) βρί­σκε­ται ακριβώς μπροστά από μια παραλία, οφείλει υπο­χρε­ω­τικά να δια­τη­ρεί ελεύ­θερη την πρό­σβαση των λουο­μέ­νων (αν η μόνη δίοδος είναι μέσω των εγκα­τα­στά­σεών του).

3. Υπό ποιους όρους επι­τρέ­πε­ται να τοπο­θε­τού­νται ομπρέ­λες και ξαπλώ­στρες;

Η μέγιστη παρα­χω­ρού­μενη επι­φά­νεια δεν μπορεί να ξεπερνά το 50% μιας παρα­λίας. Και η μέγιστη κάλυψη της χρήσης δεν μπορεί να υπερ­βαί­νει το μισό της έκτασης που παρα­χω­ρή­θηκε: πρέπει να υπάρ­χουν ορι­ζό­ντιοι και κάθετοι διά­δρο­μοι μήκους ενός μέτρου. Επι­πλέον, οι ξαπλώ­στρες δεν επι­τρέ­πε­ται… να είναι «η μία επάνω στην άλλη»: ένα τυπικό σετ (ξαπλώ­στρα – ομπρέλα – τρα­πε­ζάκι) πρέπει κατ’ ελά­χι­στον να έχει χώρο 5 τετρα­γω­νι­κών μέτρων.

4. Μπορούν οι ξαπλώ­στρες να φθάνουν στο κύμα;

Οχι. Υπο­χρε­ω­τικά πρέπει να δια­τη­ρεί­ται από­σταση 5 μέτρων από την τελευ­ταία σειρά από ξαπλώ­στρες μέχρι τη θάλασσα.

5. Σε μια μεγάλη παραλία μπορούν να υπάρ­χουν πολλές παρα­χω­ρή­σεις σε «ομπρε­λά­δες»;

Ναι. Αλλά πρέπει να κατα­λαμ­βά­νουν έως 500 τ.μ. έκαστος και να δια­τη­ρούν ανάμεσά τους ελεύ­θερη ζώνη 100 μέτρων (και συνο­λικά να κατα­λά­βουν έως το 50% μιας παρα­λίας). Η υπο­χρέ­ωση ελεύ­θε­ρης ζώνης δεν ισχύει για τις περι­πτώ­σεις χρήσης της παρα­λίας από τις επι­χει­ρή­σεις που βρί­σκο­νται σε επαφή με αυτήν.

6. Τα εστια­τό­ρια «επάνω στο κύμα» είναι παρά­νομα;

Ναι. Ο νόμος απα­γο­ρεύει ρητά την τοπο­θέ­τηση τρα­πε­ζο­κα­θι­σμά­των από επι­χει­ρή­σεις υγειο­νο­μι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος.

7. Τι ισχύει για τις καντί­νες;

Μπορούν να κατα­λά­βουν μέχρι 15 τ.μ. Πρέπει να λει­τουρ­γούν με άδεια και να πληρούν συγκε­κρι­μέ­νες προ­δια­γρα­φές. Δεν επι­τρέ­πε­ται να έχουν ηχεία και πρέπει να απέχουν 100 μέτρα από τις παρα­θα­λάσ­σιες επι­χει­ρή­σεις (λ.χ. κέντρα ανα­ψυ­χής, ξενο­δο­χεία).

8. Επι­τρέ­πο­νται περι­φρά­ξεις επάνω στην άμμο;Κατη­γο­ρη­μα­τικά όχι. Η παρα­χώ­ρηση απλής χρήσης δεν ακυ­ρώ­νει την κοι­νο­χρη­σία του αγαθού. Επίσης απα­γο­ρεύ­ε­ται οποια­δή­ποτε κατα­σκευή που συν­δέ­ε­ται μόνιμα με το έδαφος, όπως οι πακτώ­σεις με τσι­μέ­ντο.

9. Τι ισχύει για τη μουσική;

Απα­γο­ρεύ­ε­ται η τοπο­θέ­τηση ηχη­τι­κών συστη­μά­των στον δημόσιο χώρο. Στις περι­πτώ­σεις παρα­θα­λάσ­σιων επι­χει­ρή­σεων, η παρα­γό­μενη στάθμη θορύβου δεν πρέπει να ξεπερνά τα 50 ντε­σι­μπέλ.

10. Τι ισχύει για τον φωτισμό;

Πρέπει να είναι χαμηλός και περιο­ρι­σμέ­νος, στο απο­λύ­τως ανα­γκαίο για λόγους ασφα­λείας και καθο­δή­γη­σης.

11. Αυτά ισχύουν για όλες τις παρα­λίες;

Ναι, εκτός από τις παρα­λίες των προ­στα­τευό­με­νων περιο­χών (Natura), όπου υπάρ­χουν πιο συγκε­κρι­μέ­νοι περιο­ρι­σμοί, όπως η απα­γό­ρευση ισο­πέ­δω­σης των αμμο­θι­νών και ο υπο­χρε­ω­τι­κός καθη­με­ρι­νός καθα­ρι­σμός τους.

Ποιοι είναι υπεύ­θυ­νοι για τι

Πού μπορεί να απευ­θυν­θεί ένας πολίτης για να καταγ­γεί­λει παρα­νο­μίες στη χρήση μιας παρα­λίας; Τυπικά υπεύ­θυ­νοι είναι ο δήμος αλλά και το αρμόδιο Γραφείο Δημό­σιας Περιου­σίας (οι παλαιές Κτη­μα­τι­κές Υπη­ρε­σίες). Αυτο­ψίες πρέπει να πραγ­μα­το­ποιούν και οι δύο για την τήρηση των όσων έχουν συμ­φω­νη­θεί, επο­μέ­νως ο πολίτης μπορεί να απευ­θυν­θεί σε οποιον­δή­ποτε από τους δύο. Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα βέβαια, επειδή οι μισθώ­σεις παρα­λιών γίνο­νται κατά κανόνα σε τοπι­κούς επι­χει­ρη­μα­τίες, είναι ίσως σοφό­τερο να απευ­θυν­θεί κάποιος απευ­θείας στο Γραφείο Δημό­σιας Περιου­σίας, κάνο­ντας έγγραφη καταγ­γε­λία. Επίσης σε κάποιες περι­πτώ­σεις (λ.χ. ηχορ­ρύ­πανση) ενδέ­χε­ται να εμπλέ­κε­ται και η αστυ­νο­μία. Ειδικά για τις επι­χει­ρή­σεις που ενοι­κιά­ζουν μέσα θαλάσ­σιας ανα­ψυ­χής, απο­κλει­στικά υπεύ­θυνο είναι το Λιμε­νικό Σώμα, το οποίο ορίζει και τους ειδι­κούς όρους λει­τουρ­γίας τους.

Δυστυ­χώς, στην πράξη οι έλεγχοι από τις υπη­ρε­σίες στις μισθώ­σεις είναι ελά­χι­στες, άλλοτε ελλεί­ψει προ­σω­πι­κού και άλλοτε ελλεί­ψει βού­λη­σης. Χαρα­κτη­ρι­στικό είναι το παρά­δειγμα χώρου εστί­α­σης στη Μύκονο, όπου (παρά τις επα­να­λαμ­βα­νό­με­νες καταγ­γε­λίες) έχει κατα­πα­τή­σει την παραλία, χτί­ζο­ντας κιόσκια, κτί­σματα, πέρ­γκο­λες, τοιχία και ό,τι άλλο εξυ­πη­ρε­τεί την επι­χεί­ρηση…

Καθη­με­ρινή