Το κύμα ανατιμήσεων απειλεί τον οικογενειακό προϋπολογισμό

Ανη­συ­χία ως προς την επί­πτωση που θα έχει στον οικο­γε­νειακό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό προ­κα­λεί το κύμα ανα­τι­μή­σεων που πλήττει ολό­κληρο τον κόσμο από τις αρχές του καλο­και­ριού και ήδη έχει γίνει αισθητό και στη χώρα μας. Οι αυξή­σεις τιμών σε πρώτες ύλες, υλικά συσκευα­σίας, αλλά και η εκτί­ναξη του ενερ­γεια­κού κόστους και των μετα­φο­ρι­κών, φέρνουν τους κατα­να­λω­τές αντι­μέ­τω­πους με ανα­τι­μή­σεις σε βασικά είδη δια­τρο­φής.

Παρόλα αυτά, όπως επι­ση­μαί­νει ο πρό­ε­δρος του Επι­με­λη­τη­ρίου Δωδε­κα­νή­σου, κ. Γιάννης Πάππου, το ποσοστό των ανα­τι­μή­σεων δεν είναι τόσο υψηλό ώστε να μη μπορεί να «ισο­σκε­λι­σθεί» από τις προ­σφο­ρές των εται­ρειών και τις προ­ω­θη­τι­κές ενέρ­γειες, που δίνουν την ευχέ­ρεια στον κατα­να­λωτή να «ρίξει» τη συνο­λική οικο­γε­νειακή δαπάνη για την προ­μή­θεια των βασικών ειδών δια­βί­ω­σης.

«Υπάρχει πράγ­ματι ένα ζήτημα ανα­τι­μή­σεων που έχει να κάνει κατά κύριο λόγο με τις ελλεί­ψεις βασικών υλικών που χρη­σι­μο­ποιεί η βιο­μη­χα­νία, όπως τα υλικά συσκευα­σίας. Και βεβαίως δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι υπάρχει τερά­στια αύξηση στα μετα­φο­ρικά κόστη, ειδικά των προ­ϊ­ό­ντων που έρχο­νται από την Κίνα, είτε μιλάμε για πρώτες ύλες είτε για τα τελικά προ­ϊ­ό­ντα. Αυτή η αύξηση μετα­κυ­λίει βεβαίως στην τιμή του προ­ϊ­ό­ντος με απο­τέ­λε­σμα να υπάρ­χουν ανα­τι­μή­σεις είτε σε μικροη­λε­κτρι­κές συσκευές που ως γνωστό κατα­σκευά­ζο­νται στην Κίνα, είτε για υλικά συσκευα­σίας που έρχο­νται επίσης από την Κίνα», είπε ο κ. Πάππου, σημειώ­νο­ντας ότι η τιμή για τη μετα­φορά ενός κοντέι­νερ με προ­ϊ­ό­ντα μεταξύ Ελλάδας και Ασίας, έχει φτάσει σε ορι­σμέ­νες περι­πτώ­σεις ακόμα και στα 6500-7000 ευρώ, έναντι 1500 ευρώ προ της παν­δη­μι­κής κρίσης.

Όπως χαρα­κτη­ρι­στικά ανέφερε ο κ. Πάππου, στην Ελλάδα δεν υπάρ­χουν μονο­πώ­λια στο καλάθι της νοι­κο­κυ­ράς, οπότε οι αυξή­σεις των τιμών σε τρόφιμα και άλλα κατα­να­λω­τικά αγαθά βασικής ανάγκης δεν πρό­κει­ται να επι­βα­ρύ­νουν τον οικο­γε­νειακό προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό.

«Όσον αφορά στα προ­ϊ­ό­ντα βασικής ανάγκης, πράγ­ματι η βιο­μη­χα­νία έχει ανα­κοι­νώ­σει ανα­τι­μή­σεις στους βασι­κούς τιμο­κα­τα­λό­γους της. Τα ποσοστά των ανα­τι­μή­σεων δεν είναι βέβαια τόσο υψηλά ώστε να μπο­ρούμε να πούμε ότι θα προ­κα­λέ­σουν πρό­βλημα στους κατα­να­λω­τές, καθώς από την άλλη υπάρ­χουν προ­σφο­ρές και προ­ω­θη­τι­κές ενέρ­γειες που υπερ­κα­λύ­πτουν πολλές φορές αυτή την αύξηση. Στα τρόφιμα λ.χ. δεν είδαμε αύξηση που να ξεπερνά το 4%. Συνεπώς όταν ο κατα­να­λω­τής επι­λέ­ξει προ­ϊ­ό­ντα που βρί­σκο­νται σε προ­σφορά, τότε μπορεί να ελέγξει το κόστος το συνο­λικό για το οικο­γε­νειακό τραπέζι. Επειδή ο αντα­γω­νι­σμός λει­τουρ­γεί πλήρως στη χώρα μας υπάρχει η δυνα­τό­τητα να προ­σελ­κύ­σεις πελάτες που θα προ­μη­θευ­τούν προ­ϊ­ό­ντα σε ελκυ­στι­κές προ­σφο­ρές. Οι αυξή­σεις τιμών δημιουρ­γούν πρό­βλημα μόνο όπου υπάρ­χουν μονο­πώ­λια. Μονο­πώ­λια στο καλάθι της νοι­κο­κυ­ράς και στο οικο­γε­νειακό τραπέζι δεν υπάρ­χουν», ανέφερε ο κ. Πάππου, εκφρά­ζο­ντας την ανη­συ­χία του για την αύξηση του ενερ­γεια­κού κόστους (ηλε­κτρι­κού ρεύ­μα­τος και φυσικού αερίου). Επε­σή­μανε όμως ότι η κυβέρ­νηση έχει ανα­κοι­νώ­σει ότι θα υπάρ­ξουν μέτρα στή­ρι­ξης των νοι­κο­κυ­ριών ούτως ώστε το μεγα­λύ­τερο μέρος αυτής της αύξησης να απορ­ρο­φη­θεί μέσω επι­δό­τη­σης. Μιλάμε συνεπώς για μία τελική επι­βά­ρυνση των νοι­κο­κυ­ριών της τάξης του 3% περίπου.

Όλες οι ανα­τι­μή­σεις σε κατα­να­λω­τικά αγαθά ή στην ενέρ­γεια, δεν υπάρ­χουν μόνο στην Ελλάδα, τονίζει ο κ. Πάππου. Το κόστος των πρώτων υλών δεν αυξή­θηκε μόνο στην Ελλάδα αλλά σε όλο κόσμο. Επίσης έχει αυξηθεί σε όλο τον πλανήτη το κόστος ενέρ­γειας. Πρό­κει­ται αντί­θετα για παγκό­σμιο φαι­νό­μενο, όπως ανα­φέ­ρει ο πρό­ε­δρος του Επι­με­λη­τη­ρίου.

Σε καλή πορεία η τοπική οικο­νο­μία

Οι επι­δό­σεις της Ρόδου στον του­ρι­σμό και των υπο­λοί­πων νησιών του νομού, ξεπερ­νούν φέτος κάθε προσ­δο­κία. Ο στόχος του 50% των του­ρι­στι­κών αφίξεων του 2019 έχει επι­τευ­χθεί. Πλέον θεω­ρεί­ται βέβαιο ότι ο προ­ο­ρι­σμός θα κατα­φέ­ρει να προ­σελ­κύ­σει του­λά­χι­στον το 70% των του­ρι­στών που δέχθηκε τη χρονιά ρεκόρ του 2019! Η καλή του­ρι­στική κίνηση, έχει θετικό αντί­κτυπο στην τοπική αγορά σύμφωνα με τον κ. Πάππου, ο οποίος ανέφερε χαρα­κτη­ρι­στικά τα εξής:

«Η περιοχή μας είναι προ­σα­να­το­λι­σμένη στην του­ρι­στική βιο­μη­χα­νία. Το 2020, μέσα στην κρίση του κορω­νοϊού απο­δεί­χθηκε περί­τρανα η μεγάλη εξάρ­τηση της τοπικής οικο­νο­μίας από τον του­ρι­σμό, καθώς υπήρξε σημα­ντικό πρό­βλημα στο σύνολο της κοι­νω­νίας.

Φέτος, είδαμε ότι με τη βελ­τί­ωση των οικο­νο­μι­κών μεγεθών που προ­ήλ­θαν από τον του­ρι­σμό βελ­τιώ­θηκε πράγ­ματι η εικόνα στο σύνολο της κοι­νω­νίας. Είχαμε προ­βλέ­ψει ότι θα φτάναμε στο 50% των του­ρι­στι­κών αφίξεων του 2019 και πλέον αισιο­δο­ξούμε ότι θα ξεπε­ρά­σουμε με ευκολία το 70% ενώ δεν απο­κλεί­ε­ται να πλη­σιά­σουμε και το 80%.

Οι κρα­τή­σεις και οι αφίξεις για το επόμενο διά­στημα κυμαί­νο­νται σε πολύ καλά επίπεδα και τα χρήματα που επεν­δύ­ουν οι επι­σκέ­πτες μέσω αγορών προϊόντων-υπηρεσιών ή κατα­νά­λω­σης αγαθών είναι επίσης σε καλό επίπεδο. Θεω­ρούμε λοιπόν ότι θα υπάρ­ξουν φέτος τα απαι­τού­μενα ταμειακά δια­θέ­σιμα ώστε να μπο­ρέ­σει να αντα­πε­ξέλ­θει το κάθε νοι­κο­κυ­ριό στους χει­με­ρι­νούς μήνες και δε θα χρειαστεί-τουλάχιστον όχι για το σύνολο της αγοράς-να δοθούν επι­δό­ματα ως μέτρο στή­ρι­ξης προ­κει­μέ­νου να περά­σουν το χειμώνα».

Η αγορά

Ο χει­μώ­νας, όπως ανέφερε ο κ. Πάππου, δεν θα είναι βαρύς για την τοπική αγορά λόγω της καλής-τηρουμένων πάντα των αναλογιών-τουριστικής σεζόν. Προ­φα­νώς και ένα μέρος των επιχειρηματιών-επαγγελματιών θα βρεθεί σε πιο δύσκολη θέση, πράγμα που έχει να κάνει με το πόσο προ­ε­τοι­μα­σμένη ήταν κάθε επι­χεί­ρηση να δια­χει­ρι­στεί τις αντι­ξο­ό­τη­τες που προ­κά­λεσε η παν­δη­μική κρίση.

«Πρέπει να είμαστε και θέλουμε να είμαστε αισιό­δο­ξοι. Και τα μηνύ­ματα που παίρ­νουμε από την αγορά είναι ενθαρ­ρυ­ντικά. Υπάρ­χουν βέβαια περι­πτώ­σεις συνα­δέλ­φων που δεν τους βρήκε προ­ε­τοι­μα­σμέ­νους η κρίση, με απο­τέ­λε­σμα να αντι­με­τω­πί­ζουν προ­βλή­ματα που έχουν να κάνουν με την προ­μή­θεια πρώτων υλών ή τελικών προ­ϊ­ό­ντων προς κατα­νά­λωση. Αυτή η μερίδα προ­φα­νώς θα δυσκο­λευ­τεί σε μικρό­τερο ή μεγα­λύ­τερο βαθμό.

Γνω­ρί­ζουμε πολύ καλά ότι σε μία ελεύ­θερη οικο­νο­μία δεν μπορεί να υπάρξει μηχα­νι­σμός στή­ρι­ξης που να καλύ­πτει το 100% των επι­χει­ρη­μα­τιών/επαγ­γελ­μα­τιών. Είναι αρκετά αισιό­δοξο για τις νησιω­τι­κές μας κοι­νω­νίες το γεγονός ότι το μεγα­λύ­τερο ποσοστό των νησιω­τών θα έχουν πράγ­ματι μία καλύ­τερη δυνα­τό­τητα να περά­σουν τους χει­με­ρι­νούς μήνες», δήλωσε ο κ. Πάππου και συμπλή­ρωσε τα εξής:

«Δεν πρέπει βεβαίως να ξεχνάμε ότι υπάρ­χουν και φορο­ε­λα­φρύν­σεις. Ειδι­κό­τερα, όλοι οι πλητ­τό­με­νοι θα πλη­ρώ­σουν μειω­μένο ΕΝΦΙΑ, ενώ οι επι­στρε­πτέες προ­κα­τα­βο­λές δεν θα είναι επι­στρε­πτέες. Και να επι­ση­μά­νουμε ότι συνέ­βαλε τα μέγιστα ο επι­με­λη­τη­ρια­κός θεσμός στο να απο­δεί­ξει ότι το εργα­λείο της επι­στρε­πτέας προ­κα­τα­βο­λής μπορεί να στη­ρί­ξει το σύνολο της κοι­νω­νίας και όχι μόνο τους επαγ­γελ­μα­τίες και επι­χει­ρη­μα­τίες και τελικώς το δέχθηκε η κυβέρ­νηση και εξήγ­γειλε ότι τα ποσά δεν θα είναι επι­στρε­πτέα αλλά θα είναι εν μέρει επι­στρε­πτέα. Μάλιστα σε πολλές περι­πτώ­σεις άνω του 70% των ποσών που εισπρά­χθη­καν δεν θα είναι επι­στρε­πτέο. Πρό­κει­ται για μια πολύ μεγάλη ανα­κού­φιση για τους επιχειρηματίες-επαγγελματίες ώστε να βάλουμε όλοι σε τάξη τις εκκρε­μό­τη­τές που υπάρ­χουν και να προ­χω­ρή­σουμε μπροστά.

Να τονίσω πώς από την αρχή είχαμε επι­ση­μά­νει ότι η επι­στροφή στην κανο­νι­κό­τητα θα γίνεται βήμα, βήμα… Το 2020 κατα­φέ­ραμε να έχουμε του­ρι­σμό εν μέσω παν­δη­μίας… Το 2021 κατα­φέ­ραμε να ανε­βούμε κάποια σκα­λο­πά­τια και να τα πάμε καλύ­τερα και το 2022 τα πράγ­ματα πρό­κει­ται να βελ­τιω­θούν ακόμη περισ­σό­τερο, έτσι ώστε ότι το σύνολο κοι­νω­νίας να κατα­φέ­ρει να λει­τουρ­γεί πλέον υπό φυσιο­λο­γι­κές συν­θή­κες».