ΤΟΠΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Όταν οι τουρίστες φεύγουν: Η ζωή τον χειμώνα σε Νίσυρο, Ηρακλειά και Τήλο – Οι καθημερινές αγωνίες των κατοίκων

news room 8 λεπτά ανάγνωση
ΤΗΛΟΣ

Όταν τα φώτα του του­ρι­σμού σβήνουν, τα μικρά νησιά αφήνουν πίσω τους τη ζωντά­νια του καλο­και­ριού και μπαί­νουν σε μια πιο ήρεμη, πιο αληθινή καθη­με­ρι­νό­τητα η οποία αν και όμορφη, δεν παύει να είναι σκληρή.

Τα σοκάκια ερη­μώ­νουν, η θάλασσα αλλάζει και οι κάτοι­κοι επι­στρέ­φουν σε μια ζωή που στη­ρί­ζε­ται περισ­σό­τερο στους δεσμούς, παρά στις αφίξεις. Οι ρυθμοί δια­φέ­ρουν, οι ανάγκες γίνο­νται πιο άμεσες και οι άνθρω­ποι έρχο­νται πιο κοντά. Όχι μόνο επειδή το επι­βάλ­λουν οι συν­θή­κες, αλλά επειδή έτσι λει­τουρ­γούν οι μικρές κοι­νό­τη­τες. Η απο­μό­νωση μπορεί να δυσκο­λεύει την καθη­με­ρι­νό­τητα, όμως δημιουρ­γεί έναν ιδιαί­τερο τρόπο ζωής, όπου κάθε βοήθεια μετράει.

Μπαί­νο­ντας και επίσημα σε λίγο καιρό στην καρδία του χειμώνα, το iefimerida.gr επι­κοι­νώ­νησε με τον δήμαρχο Νισύρου, τον πρόεδρο της κοι­νό­τη­τας Ηρα­κλειάς, αλλά και τη δήμαρχο Τήλου οι οποίοι περιέ­γρα­ψαν το πώς κυλά ο χει­μώ­νας σε ένα μικρό νησί. Από τις δυσκο­λίες της ιατρι­κής περί­θαλ­ψης μέχρι τις μικρές καθη­με­ρι­νές στιγμές που κρατούν ζωντανό τον κοι­νω­νικό ιστό, μίλησαν για μια πραγ­μα­τι­κό­τητα συχνά αθέατη, αλλά απο­λύ­τως αληθινή.

Νίσυρος: Εκδη­λώ­σεις… αντί­δοτο στην μοναξιά

«Οι μόνιμοι κάτοι­κοι είναι γύρω στα 1.000 άτομα. Τον χειμώνα δεν υπάρχει φυσικά του­ρι­σμός», λέει ο δήμαρ­χος Νισύρου, Χρι­στο­φής Κορω­ναίος επι­ση­μαί­νο­ντας αρχικά «πως το καλό είναι ότι έχουμε καθη­με­ρινή επι­κοι­νω­νία με την Κω, εκτός από την Κυριακή. Επίσης, δύο πλοία την εβδο­μάδα συν­δέ­ουν το νησί με τον Πειραιά, ενώ με τη Ρόδο υπάρχει σύνδεση 4-5 φορές της εβδο­μάδα».

Όπως υπο­στη­ρί­ζει, ένα σημα­ντικό πρό­βλημα είναι η απέ­ρα­ντη ησυχία που υπάρχει τον χειμώνα, γεγονός που καθιστά την κοι­νω­νι­κο­ποί­ηση δύσκολη. «Δεν υπάρ­χουν πάρα πολλά μαγαζιά ανοικτά εδώ όπως το καλο­καίρι, τα περισ­σό­τερα εστια­τό­ρια κλεί­νουν, οπότε σ’ αυτό το κομμάτι υπάρχει θέμα. Υπάρ­χουν βέβαια ανοικτά ανοιχτά καφέ και καφε­νεία, αλλά αντι­λαμ­βά­νε­στε ότι στις 17:00 νυχτώ­νει και αυτό κάνει την κατά­σταση πιο δύσκολη», σημειώ­νει.

«Προ­σπα­θούμε με κάθε τρόπο να έχουμε περισ­σό­τε­ρες εκδη­λώ­σεις τον χειμώνα ώστε να υπάρχει περισ­σό­τερη ζωντά­νια. Πριν μια εβδο­μάδα είχαμε εδώ το κουαρ­τέτο Αθηνών και έπαιξε κλασική μουσική. Θα έχουμε και άλλες εκδη­λώ­σεις. Προ­σπα­θούμε σε ένα μεγάλο βαθμό γεμί­σουμε τον χειμώνα με εκδη­λώ­σεις προ­κει­μέ­νου να φέρουμε κοντά τους ανθρώ­πους για να μην αισθά­νο­νται την μοναξιά και την απο­μό­νωση», προ­σθέ­τει.

Αερο­δια­κο­μι­δές για τα έκτακτα θέματα υγείας

Όσον αφορά το θέμα της υγείας ο δήμαρ­χος του νησιού ανα­φέ­ρει ότι για οποιο­δή­ποτε περι­στα­τικό -εάν δεν υπάρχει φουρτούνα- οι άνθρω­ποι πάνε στην Κω ή στην Ρόδο. Σε περι­πτώ­σεις έκτα­κτης ανάγκης υπάρχει το ελι­κό­πτερο του ΕΚΑΒ…

Ωστόσο, όπως λέει, για την υγειο­νο­μική κάλυψη, ο δήμος έχει πάρει τις δικές του πρω­το­βου­λίες προ­κει­μέ­νου να ενι­σχυ­θεί το αίσθημα ασφά­λειας στο νησί. «Εκτός από τον έναν μόνιμο γιατρό και μια γιατρό που κάνει το αγρο­τικό της, φέρ­νουμε τέσ­σε­ρις ειδι­κούς τον μήνα καρ­διο­λόγο, νευ­ρο­λόγο, παι­δί­α­τρο και ορθο­πε­δικό. Μένουν δύο μέρες στο νησί και εξε­τά­ζουν δωρεάν όσους θέλουν. Αυτό βοηθάει πολύ».

Σχετικά για το εάν υπάρ­χουν νέες οικο­γέ­νειες στο νησί ο δήμαρ­χος εμφα­νί­ζε­ται αισιό­δο­ξος για το μέλλον. Όπως λέει «τα τελευ­ταία χρόνια έχουμε περισ­σό­τε­ρους ανθρώ­πους που μένουν μόνιμα. Στο σχολείο έχουμε περίπου 150 παιδιά, 50 στο γυμνά­σιο, 50 στο δημο­τικό και περίπου 50 σε παιδικό σταθμό και νηπια­γω­γείο. Αυτό είναι πολύ σημα­ντικό για ένα μικρό νησί».

«Η Σίκινος είναι πανέ­μορφη όλο τον χρόνο. Όχι μόνο το καλο­καίρι. Η άνοιξη, το φθι­νό­πωρο, ο Μάιος, ο Ιούνιος, ακόμη και ο Απρί­λιος είναι υπέ­ρο­χες εποχές εδώ», κατα­λή­γει.

Ηρα­κλειά: Η ζωή τον χειμώνα με 90 κατοί­κους

Από την πλευρά του, ο πρό­ε­δρος της κοι­νό­τη­τας Ηρα­κλειάς, Δημή­τρης Γαβαλάς, περι­γρά­φει μια πραγ­μα­τι­κό­τητα που δεν δια­φέ­ρει πολύ από εκείνη των υπό­λοι­πων μικρών νησιών. Η Ηρα­κλειά, ένα από τα τέσσερα νησιά των Μικρών Κυκλά­δων μαζί με τη Σχοι­νούσα, την Κου­φο­νήσι και τη Δονούσα, μετα­μορ­φώ­νε­ται πλήρως όταν τελειώ­νει η του­ρι­στική περί­ο­δος.

«Τον χειμώνα είμαστε 90 άτομα. Στο νησί υπάρ­χουν 2 παιδιά στο δημο­τικό και δύο στο νηπια­γω­γείο», λέει αρχικά ο κ. Γαβαλάς ο οποίος συγκα­τα­λέ­γε­ται στους ανθρώ­πους που «τρέχουν» για οτι­δή­ποτε συμβεί στο μικρό δια­μά­ντι των Κυκλά­δων.

Όπως σημειώ­νει η μεγα­λύ­τερη αγωνία των κατοί­κων έχει να κάνει με την υγεία. Στην Ηρα­κλειά υπάρχει ένας γιατρός, δύο νοσο­κό­μες και ένας δια­σώ­στης. «Για οποιο­δή­ποτε έκτακτο περι­στα­τικό εξυ­πη­ρε­τού­μα­στε στην Νάξο, ενώ εάν χρεια­στεί αερο­δια­κο­μιδή το ελι­κο­δρό­μιο λει­τουρ­γεί, αλλά μόνο με το φως της ημέρας, σπάνια τη νύχτα…», συμπλη­ρώ­νει.

Όσον αφορά την ακτο­πλοϊκή σύνδεση του νησιού υπάρχει σύνδεση με τον Πειραιά 3 φορές την εβδο­μάδα, ενώ ο θρυ­λι­κός Σκο­πε­λί­της εκτελεί καθη­με­ρινά δρο­μο­λό­για, πλην Κυρια­κής, για τη Νάξο.

Σχετικά με το πώς κυλά η ζωή στο νησί, αλλά και με τις δρα­στη­ριό­τη­τες όσων μένουν πίσω όταν σβήνουν τα φώτα του του­ρι­σμού ο κ. Γαβαλάς σημειώ­νει: «Εδώ οι βασικές μας ασχο­λίες είναι η κτη­νο­τρο­φία, η αλιεία και η οικο­δομή». Ωστόσο, όπως λέει, ένα ακόμα βασικό πρό­βλημα που αντι­με­τω­πί­ζει η τοπική κοι­νω­νία είναι η έλλειψη εργα­τι­κών χεριών.

Σημείο συνά­ντη­σης των ντόπιων απο­τε­λεί «η Μέλισσα»

Τέλος, όπως λέει κάτι το οποίο είναι κομβικό για το νησί είναι η ανά­πλαση του λιμα­νιού της Ηρα­κλείας, ένα έργο το οποίο έχει δημο­πρα­τη­θεί και οι κάτοι­κοι περι­μέ­νουν να ολο­κλη­ρω­θεί μέχρι το 2027.

Μεταξύ άλλων η βελ­τί­ωση του λιμα­νιού προ­βλέ­πει:

Κατα­σκευή νέου κρη­πι­δό­τοι­χου

Επι­στρώ­σεις σκυ­ρο­δέ­μα­τος στο υπάρχον λιμάνι, για απο­κα­τά­σταση της φθαρ­μέ­νης ανω­δο­μής.

Αντι­δια­βρω­τική προ­στα­σία στο πόδι του νέου κρη­πι­δό­τοι­χου και θωρά­κιση του ανα­το­λι­κού άκρου έως την παρα­κεί­μενη βραχώδη ακτή.

Έλεγχος γεω­τε­χνι­κών δεδο­μέ­νων και υπη­ρε­σίες του βασικού μελε­τητή, σύμφωνα με τη νομο­θε­σία.

Τήλος, νούμερο ένα πρό­βλημα η υγεία

Στην Τήλο, η Μαρία Καμμά, δήμαρ­χος του νησιού εδώ και 14 χρόνια, έχει βρεθεί αντι­μέ­τωπη με μια σειρά από προ­κλή­σεις που σημά­δε­ψαν τη θητεία της. Η ίδια μιλώ­ντας στο iefimerida.gr έκρουσε τον κώδωνα του κιν­δύ­νου για το μέλλον των μικρών νησιών, τονί­ζο­ντας, μεταξύ άλλων, ότι απαι­τού­νται γεν­ναίες απο­φά­σεις από την Πολι­τεία αν θέλουμε να δια­σφα­λί­σουμε την επι­βί­ωσή τους.

«Είμαστε γύρω στους 500-600 μόνι­μους κατοί­κους. Σε σύγκριση με την απο­γραφή πρέπει να υπο­λο­γί­ζουμε πάντα το λιγό­τερο 40% κάτω», λέει αρχικά η κυρία Καμμά και εξηγεί: «Ο χει­μώ­νας στα νησιά μας είναι δύσκο­λος. Όλο το καλο­καίρι δου­λεύ­ουν οι άνθρω­ποι, οι επι­χει­ρη­μα­τίες. Όσοι δεν έχουν παιδιά στα σχολεία φεύγουν. Είτε στους για­τρούς, είτε για τις δου­λειές τους. Αυτοί που μένουμε στο νησί είμαστε 500 με 600 άτομα. Μέσα σ’ αυτούς βάζω και τους εκπαι­δευ­τι­κούς και τα σώματα ασφα­λείας, τον στρατό».

Το πρώτο και μεγα­λύ­τερο πρό­βλημα, σύμφωνα με την ίδια, είναι η στε­λέ­χωση της υγείας. «Νούμερο ένα πρό­βλημα στα ακρι­τικά νησιά, όπως η Τήλος, είναι το θέμα υγείας. Είμαστε με αγρο­τι­κούς για­τρούς, που στην καλύ­τερη μένουν οκτώ μήνες και στην χει­ρό­τερη αλλά­ζουν κάθε δέκα μέρες, όπως τώρα», σημειώ­νει χαρα­κτη­ρι­στικά. Για τις επεί­γου­σες μετα­φο­ρές ασθενών, η λύση είναι μία και μονα­δική… «Η κοντι­νό­τερη δια­κο­μιδή είναι στη Ρόδο. Με όλα τα προ­βλή­ματα που αντι­με­τω­πί­ζει η καθη­με­ρι­νό­τητα εκεί».

«Το ελι­κο­δρό­μιο στην Τήλο εξα­κο­λου­θεί να λει­τουρ­γεί, όμως το μέλλον του παρα­μέ­νει αβέβαιο. Η γη στην οποία βρί­σκε­ται, μια έκταση που είχε παρα­χω­ρη­θεί στον Δήμο από το Μονα­στήρι πριν από 30 χρόνια, διεκ­δι­κεί­ται πλέον ως ιδιο­κτη­σία από τη νέα εκκλη­σια­στική αρχή. Η εξέλιξη αυτή έχει ως απο­τέ­λε­σμα ο Δήμος να μην μπορεί να παρέμ­βει. Παρ’ όλα αυτά, ελι­κό­πτερα συνε­χί­ζουν ακόμη να προ­σγειώ­νο­νται», προ­σθέ­τει.

Συνε­χί­ζο­ντας η κυρία Καμμά ανα­φέ­ρει: «Το δεύτερο σημα­ντι­κό­τερο πρό­βλημα είναι σίγουρα το ακτο­πλοϊκό. Δεν έχει να κάνει τόσο με τη συχνό­τητα των δρο­μο­λο­γίων, όσο με το ότι οι θάλασ­σές μας. Ειδικά στο δικό μου νησί που το πιάνει το Καρ­πά­θιο από τη Ρόδο οι συν­θή­κες είναι δύσκο­λες. Τα πλοία που αντέ­χουν είναι εξαι­ρέ­σεις, δηλαδή το Blue Star, τα μεγάλα. Τα άλλα πλοία δυσκο­λεύ­ο­νται όταν ο μέσος όρος του ύψους κύματος ξεπερ­νάει τα 1,5–2 μέτρα. Δεν είναι εύκολη η κατά­σταση».

Δημο­γρα­φικό: Ανη­συ­χη­τικά δεδο­μένα, καθη­γη­τής εξηγεί γιατί… λιγο­στεύ­ουμε -Οι γεν­νή­σεις και οι θάνατοι το 2024 .

Το σημε­ρινό καθε­στώς μετα­κι­νή­σεων στο νησί έχει ως εξής: «Έχουμε το Blue Star, το μεγάλο οχη­μα­τα­γωγό, δύο φορές την εβδο­μάδα. Άλλες δύο φορές έχουμε το “Σταυρός” που αντέχει σε δύσκο­λες και­ρι­κές συν­θή­κες. Ωστόσο, τα κατα­μα­ράν και τα άλλα μικρά καράβια δυσκο­λεύ­ο­νται πολύ».

Σε άλλο σημείο, η δήμαρ­χος θυμάται πως όταν ανέλαβε, τα παιδιά στα σχολεία δεν ξεπερ­νού­σαν τα 40. Η δυνα­μική άλλαξε, αλλά τα προ­βλή­ματα μένουν.

«Όταν ανέλαβα δήμαρ­χος το 2012, τα σχολεία μας δεν είχαν ούτε 40–45 παιδιά. Τα φτάσαμε στα 80. Τώρα έχουμε γύρω στα 70. Μέχρι και σήμερα ωστόσο υπάρ­χουν θέματα. Γονείς με παιδιά στην τρίτη λυκείου που θα δώσουν πανελ­λή­νιες χρειά­ζο­νται παράλ­ληλη στήριξη και η παράλ­ληλη στήριξη είναι άφαντη», λέει η κυρία Καμμά και τονίζει: «Σε αυτά τα νησιά, ο μονα­δι­κός φορέας που μπορεί να δώσει στα παιδιά μάθηση είναι το σχολείο. Δεν υπάρ­χουν φρο­ντι­στή­ρια».

«Η μονο­καλ­λιέρ­γεια του του­ρι­σμού σκο­τώ­νει τον χειμώνα»

Η επο­χι­κό­τητα διαλύει την κοι­νω­νική ζωή, όπως λέει η Μαρία Καμμά: «Το μοντέλο ανά­πτυ­ξης που κυριαρ­χεί στα μικρά νησιά είναι η μονο­καλ­λιέρ­γεια του του­ρι­σμού. Χάνεται η κοι­νω­νική ζωή. Δεν υπάρχει τίποτα να γίνει. Γι’ αυτό φεύγει ο κόσμος».

Γι’ αυτό και ζητά εδώ και χρόνια εναλ­λα­κτι­κές πηγές ανά­πτυ­ξης: «Πρέπει να δοθούν κίνητρα ώστε να ανα­πτυ­χθούν και άλλες μορφές επαγ­γελ­μα­τι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας. Το νησί έχει κάμπο, έχει νερό, ευλογία για ένα τόσο μικρό νησί. Χρειά­ζο­νται ειδικά προ­γράμ­ματα, ειδικές ενι­σχύ­σεις, κίνητρα ώστε να δρα­στη­ριο­ποι­η­θούν οι νέοι και να μείνουν στα νησιά», σημειώ­νει ζητώ­ντας εναλ­λα­κτι­κές πηγές ανά­πτυ­ξης, εάν και όπως λέει υπάρχει μεγάλο ζήτημα με την εύρεση κατοι­κίας στο νησί. «Έχουμε τερά­στιο πρό­βλημα. Δεν υπάρ­χουν σπίτια!».

Οικο­γέ­νειες που φεύγουν μία-μία

Όπως λέει η κυρία Καμμά, το νησί βλέπει εδώ και χρόνια οικο­γέ­νειες να το εγκα­τα­λεί­πουν. «Έχουν φύγει αρκετοί. Μέσα στο ’25 έφυγαν του­λά­χι­στον δύο οικο­γέ­νειες, πέντε παιδιά από το νησί. Αυτά δεν είναι αστεία. Δεν είναι ότι φεύγει ένα παιδί από το σχολείο. Φεύγει, ξερι­ζώ­νε­ται μια οικο­γέ­νεια. Είναι σοβαρό θέμα για νησιά που βρί­σκο­νται στα σύνορα.»

Για τη δήμαρχο, τα νησιά των 500–600 κατοί­κων δεν μπορούν να αντι­με­τω­πί­ζο­νται με τις ίδιες πολι­τι­κές όπως τα υπό­λοιπα. «Πρέπει να υπάρξει ένα ειδικό καθε­στώς για αυτά τα νησιά των 500-600 κατοί­κων. Γιατί να μην υπάρ­χουν φορο­λο­γι­κές ελα­φρύν­σεις; Γιατί να μην γίνο­νται fast track αδειο­δο­τή­σεις, πάταξη της γρα­φειο­κρα­τίας; Αυτές οι ειδικές οικο­νο­μι­κές ζώνες που χρη­σι­μο­ποιούν άλλα ευρω­παϊκά κράτη -τα οποία δεν είναι στα σύνορα όπως είμαστε εμείς- γιατί δεν χρη­σι­μο­ποιού­νται για αυτά τα νησιά; Δεν μιλάω πολι­τικά, αλλά τοπικά», επι­ση­μαί­νει.

«Η φωνή όσων ζουν στα ακρι­τικά νησιά είναι γεμάτη αγωνία για τον τόπο τους. Μιλάμε για νησιά στα οποία κάθε μέρα έχουμε στο σβέρκο μας την ανάσα των απέ­να­ντι», κατα­λή­γει η δήμαρ­χος Τήλου.

Πηγή: iefimerida.gr

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.