ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

Γ. Πατούλης: «Θα διεκδικήσουμε από την κυβέρνηση να μας δώσει το ρόλο που μας αρμόζει»

news room 8 λεπτά ανάγνωση
Πατούλης
Θα διεκδικήσουμε από την κυβέρνηση να μας δώσει το ρόλο που μας αρμόζει

Γ. ΠΑΤΟΥΛΗΣ

  • Συνέντευξη στην
  • Πέγκυ Ντόκου

Ο κ. Γιώργος Πατού­λης δεν χρειά­ζε­ται συστά­σεις. Είναι ο πρό­ε­δρος της Κεντρι­κής Ένωσης Δήμων Ελλάδας, πρό­ε­δρος του Ιατρι­κού Συλ­λό­γου Αθηνών και δήμαρ­χος Αμα­ρου­σίου, εκλεγ­μέ­νος από το 2006. Έχει μακρά πορεία στον χώρο της Υγείας και της Αυτο­διοί­κη­σης. Πρό­σφατα βρέθηκε στην Ρόδο με αφορμή το συνέ­δριο της Περι­φε­ρεια­κής Ένωσης Δήμων και σήμερα μιλάει στην «δ» για τα θέματα που απα­σχο­λούν την Αυτο­διοί­κηση.

Η συνέ­ντευξη ανα­λυ­τικά:

Κύριε Πατούλη, σας είδαμε πρό­σφατα στην Ρόδο με αφορμή το συνέ­δριο της ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου. Το βασικό πρό­βλημα των Δήμων είναι τα οικο­νο­μικά. Πώς είναι η κατά­σταση, με δεδο­μένο ότι εν μέσω της οικο­νο­μι­κής ύφεσης, η κυβέρ­νηση δεν έχει δώσει ούτε τα οφει­λό­μενα;

Η κατά­σταση είναι από ιδιαί­τερα δύσκολη έως δρα­μα­τική.  Άλλωστε δεν είναι τυχαίο ότι τα οικο­νο­μικά, όπως και γενι­κό­τερα το ζήτημα της Διοι­κη­τι­κής Μεταρ­ρύθ­μι­σης είναι ψηλά στην ατζέντα του ετήσιου τακτι­κού συνε­δρίου της ΚΕΔΕ που πραγ­μα­το­ποιεί­ται στη Θεσ­σα­λο­νίκη από τη 1 έως τις 3 Δεκεμ­βρίου. Χρειά­ζε­ται συνερ­γα­σία Κεντρι­κής Κυβέρ­νη­σης και Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης προ­κει­μέ­νου η χώρα να βγει από την παρα­τε­τα­μένη οικο­νο­μική κρίση  η οποία έχει οδη­γή­σει σε παρακμή. Είναι αδια­νό­ητο όταν στις 27 χώρες της ΕΕ το μέσο ποσοστό των εσόδων της Αυτο­διοί­κη­σης στο ΑΕΠ αντι­στοι­χεί σε 11,2%, στην Ελλάδα να φθάνει μόλις στο 3,7%.

Από το 2009 και μετά καλού­μα­στε να λει­τουρ­γή­σουμε με τερά­στιες περι­κο­πές. Οι μειώ­σεις έχουν πλήξει ήδη τις ανε­λα­στι­κές δαπάνες των Δήμων και σε πολλές περι­πτώ­σεις, ιδιαί­τερα μικρών ΟΤΑ, το κόστος μισθο­δο­σίας δεν καλύ­πτε­ται από την τακτική επι­χο­ρή­γηση. Θα σας αναφέρω ενδει­κτικά  παρα­δείγ­ματα για να κατα­λά­βετε το μέγεθος του προ­βλή­μα­τος. Τα έσοδα από τη τακτική επι­χο­ρή­γηση ΚΑΠ των Δήμων, από το 2009 μέχρι και σήμερα, έχουν υποστεί μειώ­σεις που είναι της τάξεως του 60%. Την ίδια περίοδο οι χρη­μα­το­δο­τή­σεις που αφορούν σε ανα­πτυ­ξιακά έργα και υπο­δο­μές μέσω ΣΑΤΑ σημειώ­νουν δρα­μα­τική μείωση η οποία ξεπερνά το 83%.

Επι­πλέον, στους Δήμους δεν απο­δί­δο­νται όλα τα προη­γού­μενα χρόνια ούτε καν οι πόροι που προ­βλέ­πο­νται από την ισχύ­ουσα Νομο­θε­σία, με συνέ­πεια να δημιουρ­γεί­ται μία νέα γενιά παρα­κρα­τη­θέ­ντων.

Έχω ήδη ανα­λά­βει πρω­το­βου­λίες προ­κει­μέ­νου να ανοίξει η συζή­τηση για την απόδοση στους δήμους της δεύ­τε­ρης γενιάς παρα­κρα­τη­θέ­ντων.

Ωστόσο θα ήθελα να υπο­γραμ­μίσω ότι οι Δήμοι, παρά την τερά­στια οικο­νο­μική αφαί­μαξη που υπέ­στη­σαν αυτή τη περίοδο, κατά­φε­ραν να ανα­πτύ­ξουν σημα­ντι­κές κοι­νω­νι­κές δομές για τη στήριξη των συμπο­λι­τών μας που είχαν ανάγκη. Στην προ­σπά­θεια αυτή είχαμε αρωγό την Εκκλη­σία η οποία συνέ­βαλλε και συμ­βάλ­λει καθο­ρι­στικά στη λει­τουρ­γία των κοι­νω­νι­κών δομών που λει­τουρ­γούν στους δήμους.

Έχει ανοίξει η συζή­τηση για μια νέα μεταρ­ρύθ­μιση στην Αυτο­διοί­κηση. Είναι η σωστή εποχή να γίνει αυτό, ενώ οι πληγές από τον «Καλ­λι­κράτη» δεν έχουν επου­λω­θεί ακόμη;

Η μεταρ­ρύθ­μιση είναι σημα­ντική αρκεί να μην οδη­γή­σει σε απο­ρύθ­μιση. Σε κάθε περί­πτωση πάντως εμείς πιστεύ­ουμε ότι πρέπει πρώτα να πάμε σε μεταρ­ρύθ­μιση του κράτους και μετά να συζη­τή­σουμε για την αλλαγή του εκλο­γι­κού νόμου. Ένα πράγμα δεν θα κου­ρα­στώ να επα­να­λαμ­βάνω, «οι τοπικές κοι­νω­νίες πρέπει να απο­φα­σί­ζουν οι ίδιες για το τόπο τους». Η αρχή της εγγύ­τη­τας είναι ένας κανόνας που εφαρ­μό­ζε­ται στην πλειο­νό­τητα των υπο­λοί­πων ευρω­παϊ­κών χωρών. Ξέρετε είναι σημα­ντικό να κατα­λά­βει η κυβέρ­νηση και τα εμπλε­κό­μενα υπουρ­γεία ότι για να καταρ­τί­σει ένα νέο σχέδιο μεταρ­ρύθ­μι­σης στην Αυτο­διοί­κηση θα πρέπει πρώτα να κάνει διά­γνωση και να εντο­πί­σει πού υπάρ­χουν προ­βλή­ματα στον «Καλ­λι­κράτη». Όπως και στην ιατρική, για να δώσεις ένα φάρμακο στον ασθενή χρειά­ζε­ται να γνω­ρί­ζεις πρώτα τη ρίζα του προ­βλή­μα­τος. Στην περί­πτωση της επι­χει­ρού­με­νης μεταρ­ρύθ­μι­σης δεν έχει γίνει κάτι τέτοιο, δεν προη­γή­θηκε καμία κατα­γραφή για να εντο­πι­στούν τα στοι­χεία εκείνα που χρήζουν θερα­πείας. Αντί­θετα δια­πι­στώ­νουμε μια αγωνία να καταρ­τι­στεί ένα σχέδιο που να προ­βλέ­πει απλή ανα­λο­γική στην εκλογή των δημάρ­χων, κάτι το οποίο αν επι­βλη­θεί, χωρίς να δια­σφα­λί­ζε­ται η ομαλή λει­τουρ­γία του δημο­τι­κών συμ­βου­λίων, οι δήμαρ­χοι σε πολλές περι­πτώ­σεις θα βρί­σκο­νται σε καθε­στώς ομηρίας.

Το άλλο τρα­γε­λα­φικό που συνέβη πρό­σφατα σχε­τί­ζε­ται με τις αλλαγές που επι­χει­ρή­θη­καν στη δομή των Δήμων. Ενδει­κτικό παρά­δειγμα η από­πειρα της κυβέρ­νη­σης να διο­ρί­σει γενι­κούς και εκτε­λε­στι­κούς γραμ­μα­τείς στους Δήμους. Η αντί­δρασή μας ήταν δυνα­μική και τελικά η πρόταση απο­σύρ­θηκε. Η κίνηση όμως αυτή, για άλλη μια φορά, έδειξε ότι αγνοεί προ­κλη­τικά την Αυτο­διοί­κηση και απο­φα­σί­ζει για μας χωρίς εμάς.

Να σημειώσω ότι δεν πρέπει να κάνουμε τα ίδια λάθη με το παρελ­θόν. Η μεταρ­ρύθ­μιση που επι­χει­ρή­θηκε μέσω του προ­γράμ­μα­τος «Καλ­λι­κρά­της», απο­τε­λούσε ώριμο και ομόφωνο αίτημα των Δήμων. Ωστόσο οι προ­τά­σεις μας σε μεγάλο βαθμό δεν υιο­θε­τή­θη­καν. Αυτό είχε ως απο­τέ­λε­σμα η μεταρ­ρύθ­μιση να συνα­ντή­σει τερά­στιες δυσκο­λίες που πολ­λα­πλα­σιά­στη­καν με την οικο­νο­μική κρίση.  Ανε­ξάρ­τητα από όλα αυτά όμως έξι χρόνια μετά την πρώτη εφαρ­μογή του Προ­γράμ­μα­τος «Καλ­λι­κρά­της» και επειδή η μεταρ­ρύθ­μιση στην Τοπική Αυτο­διοί­κηση απο­τε­λεί αδήριτη ανα­γκαιό­τητα, η ΚΕΔΕ είναι έτοιμη να προ­τεί­νει όλες τις ανα­γκαίες βελ­τιώ­σεις που απαι­τού­νται προς την κατεύ­θυνση της ενί­σχυ­σης της Απο­κέ­ντρω­σης με την Αυτο­διοί­κη­σης στο επί­κε­ντρο.

 Να περά­σουμε στα έργα. Όπως είναι γνωστό, έχουν αφαι­ρε­θεί αρμο­διό­τη­τες από τον Πρώτο Βαθμό, το ΕΣΠΑ δεν το δια­χει­ρί­ζο­νται οι Δήμοι ενώ τα έργα έχουν ‘κολλήσει’ με το Νόμο 4412/2016. Τι πρέπει να κάνουν οι δήμαρ­χοι;

Αυτό απο­τε­λεί ένα ακόμα σοβαρό πρό­βλημα. Μάλιστα εντο­πί­ζε­ται το φαι­νό­μενο, λόγω του ομι­χλώ­δους θεσμι­κού πλαι­σίου, οι Περι­φέ­ρειες να «καπε­λώ­νουν» τους Δήμους με συνέ­πεια πολλά έργα να μπλο­κά­ρουν και να καθυ­στε­ρούν. Συχνά οι κατα­νο­μές γίνο­νται με πελα­τειακά κρι­τή­ρια και βρί­σκο­νται εκτός χρη­μα­το­δο­τή­σεων ανα­γκαία έργα σε δήμους που οι διοι­κή­σεις τους δεν είναι αρεστές στους περι­φε­ρειάρ­χες. Αυτό πρέπει να στα­μα­τή­σει. Πράγ­ματι έχετε δίκιο ο ν.4412/16 πάγωσε έργα νευ­ραλ­γι­κής σημα­σίας για τους δήμους. Ζητή­σαμε από το κ. Σπίρτζη να υπάρξει μια μετα­βα­τική περί­ο­δος σε ότι αφορά τα έργα των δήμων, αίτημα που δεν έγινε δεκτό. Με διευ­κρι­νι­στική εγκύ­κλιο το υπουρ­γείο προ­χώ­ρησε σε κάποιες βελ­τιώ­σεις, ωστόσο υπάρ­χουν ακόμα εκκρε­μό­τη­τες.

Η κυβέρ­νηση οφείλει, όπως έχει ζητήσει η ΚΕΔΕ, σε συνεν­νό­ηση με την Ευρω­παϊκή Ένωση να δια­μορ­φώ­σει ένα ειδικό επι­χει­ρη­σιακό πρό­γραμμα της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης, στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ 2014 – 2020. Προς την κατεύ­θυνση αυτή προ­τεί­νουμε να εκπο­νη­θεί «Πρό­γραμμα Ενδυ­νά­μω­σης και Υπο­στή­ρι­ξης των Δήμων ως δικαιού­χων των Επι­χει­ρη­σια­κών Προ­γραμ­μά­των του ΕΣΠΑ 2014–2020». Παράλ­ληλα, μπορεί να εκπο­νη­θεί ένα Εθνικό Πρό­γραμμα Τοπικής Ανά­πτυ­ξης, που θα συμπλη­ρώ­νει το ΕΣΠΑ και θα καλύ­πτει τις μη επι­λέ­ξι­μες από αυτό δαπάνες. Επι­πλέον ζητάμε την άμεση ενερ­γο­ποί­ηση όλων των δράσεων που προ­βλέ­πο­νται στο ΕΣΠΑ και αφορούν στην υπο­στή­ριξη των κοι­νω­νικά ευπαθών ομάδων.

 Τι πρέπει να περι­μέ­νει η τοπική αυτο­διοί­κηση από το νέο υπουργό κ. Πάνο Σκουρ­λέτη; Είχατε και συνά­ντηση μαζί του.

Ήδη έχουμε κάνει μια πρώτη συνά­ντηση με το νέο υπουργό Εσω­τε­ρι­κών, τον κύριο Π. Σκουρ­λέτη στον οποίο και κατα­θέ­σαμε μια σειρά από προ­τά­σεις και αιτή­ματα. Αυτό που θεωρώ σημα­ντικό είναι να υπάρχει δυνα­τό­τητα επι­κοι­νω­νίας και κάθε θεσμική αλλαγή να γίνεται αφού προη­γη­θεί διά­λο­γος με την Αυτο­διοί­κηση. Δεν μπορεί κάθε φορά να αιφ­νι­δια­ζό­μα­στε και να βρι­σκό­μα­στε προ τετε­λε­σμέ­νων γεγο­νό­των. Προ­φα­νώς και δεν περι­μέ­νουμε να υπάρχει σύγκλιση σε όλα τα επίπεδα με την πολι­τική ηγεσία του υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών. Αυτό που ανα­μέ­νουμε από τη νέα ηγεσία του υπουρ­γείου είναι να μας δείξει έμπρα­κτα  τη βούλησή της για συνερ­γα­σία και συνεν­νό­ηση μαζί μας. Θεωρώ σημα­ντικό ότι το κλίμα με το νέο υπουργό είναι θετικό και ελπίζω αυτό να συνε­χι­στεί και στο μέλλον.

 Κατά την άποψή σας η περί­φημη ‘νησιωτικότητα’ εφαρ­μό­ζε­ται στην πράξη για τους νησιω­τι­κούς Δήμους –και κυρίως τα μικρά νησιά;

Προ­φα­νώς και δεν εφαρ­μό­ζε­ται. Οι κάτοι­κοι, όπως και οι συνά­δελ­φοι αιρετοί είναι ήρωες καθώς καλού­νται να αντι­με­τω­πί­σουν δύσκο­λες κατα­στά­σεις χωρίς να δια­θέ­τουν τα ανα­γκαία μέσα και εφόδια. Δεν μπορεί στις ημέρες μας να κιν­δυ­νεύ­ουν ζωές συναν­θρώ­πων μας επειδή υπάρ­χουν δυσκο­λίες στις ακτο­πλοϊ­κές συν­δέ­σεις. Επίσης είναι ελλη­νικό φαι­νό­μενο να «λει­τουρ­γούν» Δήμοι χωρίς προ­σω­πικό, είτε επειδή συντα­ξιο­δο­τή­θη­καν οι υπάλ­λη­λοι, είτε επειδή κατά­φε­ραν και μετα­τέ­θη­καν σε άλλες υπη­ρε­σίες.  Χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα, ο Δήμος Κάσου, ο οποίος ανα­ζη­τεί μόνιμο υπάλ­ληλο που θα μπορεί να υπο­γρά­φει απο­φά­σεις που θα επι­τρέ­πουν τη στοι­χειώδη λει­τουρ­γία των υπη­ρε­σιών του. Με δική μου πρω­το­βου­λία θα υπάρξει ειδική ενότητα στο Ετήσιο Τακτικό μας Συνέ­δριο προ­κει­μέ­νου να ανα­ζη­τή­σουμε τρόπους μετα­τρο­πής των προ­βλη­μά­των των νησιω­τι­κών δήμων σε ευκαι­ρίες.

 Στο συνέ­δριο της ΠΕΔ είπατε μεταξύ άλλων ότι η Αυτο­διοί­κηση μπορεί να τα κατα­φέ­ρει και ζητή­σατε εθνική συνεν­νό­ηση. Αφήνετε ενδε­χό­μενα για πιο δυνα­μική διεκ­δί­κηση λύσεων από τους δημάρ­χους της χώρας;   

Από την ημέρα που ανέλαβα καθή­κο­ντα ως πρό­ε­δρος της Κεντρι­κής Ένωσης Δήμων Ελλάδος εργά­ζο­μαι προ­κει­μέ­νου οι αιρετοί πρώτου βαθμού, μέσα από μία διευ­ρυ­μένη συναί­νεση να δώσαμε ένα ουσια­στικό μήνυμα. Ότι η Αυτο­διοί­κηση δεν έχει κομ­μα­τικά χρώματα, είμαστε εθνική Ελλάδος.  Κοινή μας στό­χευση είναι η ανα­βάθ­μιση των Δήμων μας. Δε θα μεί­νουμε στα λάθη του παρελ­θό­ντος. Κοιτάμε μόνο μπροστά. Ενω­μέ­νοι, σε ένα αρραγές μέτωπο θα αντι­με­τω­πί­σουμε τα προ­βλή­ματα και θα διεκ­δι­κή­σουμε από την κυβέρ­νηση να μας δώσει το ρόλο που μας αρμόζει. Αν η κυβέρ­νηση δεν αντα­πο­κρι­θεί τότε υπάρχει και ο δρόμος των κινη­το­ποι­ή­σεων, η μορφή των οποίων σαφώς και θα είναι απο­τέ­λε­σμα δια­πα­ρα­τα­ξια­κής συνεν­νό­η­σης.

Το προ­σφυ­γικό – μετα­να­στευ­τικό παρα­μέ­νει πρό­βλημα το οποίο η κυβέρ­νηση απέ­δειξε ότι ήταν ανέ­τοιμη να το δια­χει­ρι­στεί. Το βάρος σήκωσαν οι Δήμοι και τα νησιά. Θα ήθελα το σχόλιό σας.

Από την αρχή της κρίσης τονί­σαμε ως Αυτο­διοί­κηση Πρώτου Βαθμού ότι απα­ραί­τητη προ­ϋ­πό­θεση για την επί­τευξη απο­τε­λε­σμα­τι­κού συντο­νι­σμού στο προ­σφυ­γικό ζήτημα, είναι η ένταξη των Δήμων στα όργανα και τις δια­δι­κα­σίες λήψης απο­φά­σεων για τη δια­χεί­ριση και ενσω­μά­τωση των προ­σφυ­γι­κών πλη­θυ­σμών. Δεν μπορεί οι Δήμοι να σηκώ­νουν το μεγα­λύ­τερο βάρος και να μαθαί­νουν από τα ΜΜΕ τι απο­φά­σισε η κυβέρ­νηση και το αρμόδιο υπουρ­γείο. Χρειά­ζε­ται εθνικό σχέδιο για τη δια­χεί­ριση του προ­σφυ­γι­κού ζητή­μα­τος. Οι δήμοι έχουμε ανα­λά­βει πρω­το­βου­λίες ανθρω­πιάς και αλλη­λεγ­γύης. Η Αυτο­διοί­κηση έδωσε εξε­τά­σεις και τις πέρασε με επι­τυ­χία. Η ΚΕΔΕ πολύ έγκαιρα κατέ­θεσε ουσια­στι­κές προ­τά­σεις μέσω σχε­τι­κής μελέτης που εκπό­νησε το Ινστι­τούτο Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης στο ειδικό θεμα­τικό Συνέ­δριο που οργα­νώ­σαμε στη Σάμο. Θα συνε­χί­σουμε, σε συνερ­γα­σία και με άλλους αυτο­διοι­κη­τι­κούς θεσμούς σε όλη την Ευρώπη να εργα­ζό­μα­στε για την εξεύ­ρεση μιας ορθής και απο­τε­λε­σμα­τι­κής λύσης στο πρό­βλημα.

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.