Συντάξεις: Οι αυξήσεις των παλιών επικουρικών ανά Ταμείο – Στα 190€ οι νέες επικουρικές

Χωρίς αλλαγές κλει­δώ­νει ο τρόπος υπο­λο­γι­σμού της νέας επι­κου­ρι­κής σύντα­ξης για τον χρόνο ασφά­λι­σης από 1/1/2015 και εφεξής, σύμφωνα με την νέα απόφαση του υπουρ­γού Εργα­σίας και Κοι­νω­νι­κών Υπο­θέ­σεων, Γιάννη Βρούτση. Η επίμαχη απόφαση επι­κυ­ρώ­νει τις δια­τά­ξεις του πρό­σφα­του ασφα­λι­στι­κού νόμου και οριο­θε­τεί τον τρόπο υπο­λο­γι­σμού για όλους τους ασφα­λι­σμέ­νους σε δημόσιο και ιδιω­τικό τομέα και για την περίοδο ασφά­λι­σης από 1/1/2015 και εφεξής.

Επί της ουσίας, δια­τη­ρεί­ται ο ίδιος αλγό­ριθ­μος υπο­λο­γι­σμού στο πλαίσιο του συστή­μα­τος νοητής κεφα­λαιο­ποί­η­σης (NDC) όπως είχε οριο­θε­τη­θεί από το 2016. Η εξίσωση δια­μορ­φώ­νε­ται με πολύ­πλο­κους μαθη­μα­τι­κούς τύπους, με βάσει τις οδηγίες της Εθνικής Ανα­λο­γι­στι­κής Αρχής και τους πίνακες της Ελλη­νι­κής Στα­τι­στι­κής Αρχής για το φύλο, την ηλικία συντα­ξιο­δό­τη­σης, το προσ­δό­κιμο ζωής, τους πίνακες θνη­σι­μό­τη­τας, τις συνο­λι­κές ετήσιες εισφο­ρές του ασφα­λι­σμέ­νου, τα έτη συσ­σώ­ρευ­σης εισφο­ρών, το μέσο πλήθος προ­στα­τευό­με­νων τέκνων κ.α. Σημειώ­νε­ται πως οι ράντες που υπο­λο­γί­στη­καν για πρώτη φορά το 2016 προ­βλέ­πε­ται να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν έως και φέτος. Από το 2021 και εφεξής πρέπει να επι­και­ρο­ποιού­νται ανά τριετία.

Το μόνο που αλλάζει στο νέο καθε­στώς είναι πως φεύγει από το κάδρο ο κόφτης των 1.300 ευρώ, που κρίθηκε αντι­συ­νταγ­μα­τι­κός από το ΣτΕ, με απο­τέ­λε­σμα 250.000 παλαιοί συντα­ξιού­χοι που είχαν δει περι­κο­πές το 2016, να λάβουν αυξή­σεις στην επι­κεί­μενη τακτική πληρωμή της 2 Ιουνίου. Οι εν λόγω αυξή­σεις αφορούν ασφα­λι­σμέ­νους που είχαν απο­χω­ρή­σει – δηλαδή είχαν υπο­βάλ­λει αίτηση συντα­ξιο­δό­τη­σης – έως 31 Δεκεμ­βρίου 2014. Αφορούν δηλαδή παλαιούς συντα­ξιού­χους, οι οποίοι δεν σχε­τί­ζο­νται με το νέο τρόπο υπο­λο­γι­σμού, ο οποίος εφαρ­μό­ζε­ται μόνο για χρόνο ασφά­λι­σης από 1/1/2015 και μετά.

Οι αυξή­σεις των παλαιών επι­κου­ρι­κών ανά Ταμείο

Η μεσο­σταθ­μική αύξηση είναι 99,57 ευρώ το μήνα μεικτά. Ανά πρώην Ταμείο οι αυξή­σεις κυμαί­νο­νται μεσο­σταθ­μικά :

• τρα­πε­ζου­πάλ­λη­λοι των πρ. Τρα­πε­ζών Πίστεως και Εμπο­ρι­κής όπως και πρα­τη­ριού­χοι υγρών καυ­σί­μων – πάνω από 200 ευρώ μεικτά. Οι συντα­ξιού­χοι της Πίστεως δικαιού­νται μεσο­σταθ­μικά 295 ευρώ, της Εμπο­ρι­κής 269 ευρώ και οι πρα­τη­ριού­χοι υγρών καυ­σί­μων μεσο­σταθ­μικά 208 ευρώ.
• ναυ­τι­κοί του τ. ΚΕΑΝ και ναυ­τι­λια­κοί και του­ρι­στι­κοί πρά­κτο­ρες του τ. ΤΕΑΥΝΤΠ – κοντά στα 150 ευρώ μεικτά. Οι ναυ­τι­κοί δικαιού­νται 151 ευρώ και οι ναυ­τι­λια­κοί πρά­κτο­ρες 155 ευρώ μεσο­σταθ­μικά. 
• εμπο­ρου­πάλ­λη­λοι και δικη­γό­ροι – κοντά στα 130 ευρώ μεικτά. Οι εμπο­ρου­πάλ­λη­λοι (τ. ΤΕΑΥΕΚ) δικαιού­νται 132 ευρώ και οι δικη­γό­ροι του τ. ΤΕΑΔ 138 ευρώ μεσο­σταθ­μικά. 
• μισθω­τοί του ιδιω­τι­κού τομέα (ΙΚΑ – ΕΤΕΑΜ), συμ­βο­λαιο­γρά­φοι και τρα­πε­ζου­πάλ­λη­λοι της πρ. ΕΤΒΑ – κοντά στα 100 ευρώ μεικτά. Οι μισθω­τοί ΙΚΑ δικαιού­νται 108 ευρώ μεσο­σταθ­μικά, οι συμ­βο­λαιο­γρά­φοι 105 ευρώ και οι εργα­ζό­με­νοι στην πρ. ΕΤΒΑ 110 ευρώ. 
• εργα­ζό­με­νοι σε εται­ρείες Οινο­πνευ­μα­το­ποι­ίας και Ζυθο­ποι­ίας (κατά μέσο όρο 68 ευρώ), Δημο­τι­κοί Υπάλ­λη­λοι (κατά μέσο όρο 77 ευρώ), Προ­σω­πικό Γεωρ­γι­κών Συνε­ται­ρι­στι­κών Οργα­νώ­σεων (κατά μέσο όρο 86 ευρώ) – 50 έως 100 ευρώ μεικτά.
• Δημό­σιοι υπάλ­λη­λοι, εργα­ζό­με­νοι σε ασφα­λι­στικά Ταμεία, τρα­πε­ζου­πάλ­λη­λοι της πρ. Αγρο­τι­κής Τρά­πε­ζας, μηχα­νι­κοί, εργα­ζό­με­νοι του ΟΤΕ, Ιδιω­τι­κοί εκπαι­δευ­τι­κοί, τεχνι­κοί Τύπου – έως 50 ευρώ μεικτά

Στις 2 Ιουνίου δίνο­νται οι αυξή­σεις. Τον Οκτώ­βριο ανα­μέ­νε­ται να κατα­βλη­θούν και τα ανα­δρο­μικά 8 μηνών, καθώς η αύξηση μετράει από 1η Οκτω­βρίου 2019.

Οι νέες επι­κου­ρι­κές

Κατά τα λοιπά, ο τρόπος υπο­λο­γι­σμού της νέας επι­κου­ρι­κής παρα­μέ­νει στα­θε­ρός ως ίσχυε. Όπως είχε καθο­ρι­στεί ήδη από το 2016, ο νέος τρόπος υπο­λο­γι­σμού του ποσού της επι­κου­ρι­κής ισχύει εξ ολο­κλή­ρου για τους εργα­ζό­με­νους που ασφα­λί­ζο­νται για πρώτη φορά από 1/1/2014 και μετά. Για όσους ασφα­λί­στη­καν πρώτη φορά μέχρι την 31.12.2013 και κατα­θέ­τουν αίτηση συντα­ξιο­δό­τη­σης από την 1.1.2015 και εφεξής κι εφόσον συγ­χρό­νως η κατα­βολή της σύντα­ξης αρχίζει από 1.1.2015 και εφεξής, ισχύει μεικτό σύστημα :

• το τμήμα της σύντα­ξης που αντι­στοι­χεί στο χρόνο ασφά­λι­σής τους έως 31.12.2014 υπο­λο­γί­ζε­ται με βάση ποσοστό ανα­πλή­ρω­σης 0,45% επί των συντά­ξι­μων απο­δο­χών που υπε­βλή­θη­σαν σε εισφο­ρές υπέρ επι­κου­ρι­κής ασφά­λι­σης και
• το τμήμα της σύντα­ξης που αντι­στοι­χεί στο χρόνο ασφά­λι­σής τους από 1.1.2015 και εφεξής υπο­λο­γί­ζε­ται σύμφωνα με τον νέο αλγό­ριθμο.

Σύμφωνα με ειδι­κούς της κοι­νω­νι­κής ασφά­λι­σης, ο νέος μεικτός τρόπος υπο­λο­γι­σμού οδηγεί σε επι­κου­ρι­κές συντά­ξεις της τάξης των 160 ευρώ – 190 ευρώ για τρα­πε­ζου­παλ­λή­λους, δημο­σί­ους υπαλ­λή­λους, υπαλ­λή­λους Ταμείων και γενικώς όσους έχουν πάνω από 35 έτη ασφά­λι­σης στην επι­κού­ριση σε όλα τα πρώην Ταμεία ιδιω­τι­κού και Δημό­σιου τομέα.

Αντί­θετα, οι ιδιω­τι­κοί υπάλ­λη­λοι, μισθω­τοί του πρ. ΙΚΑ θα πρέπει να περι­μέ­νουν μια επι­κου­ρική σύνταξη, η οποία μεσο­σταθ­μικά ανα­μέ­νε­ται να κυμαί­νε­ται στα 125-150 ευρώ, για όσους έχουν συντά­ξι­μες απο­δο­χές κοντά στα 1.000 ευρώ.

Εκκρε­μό­τη­τες

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες στο πρ. ΕΤΕΑΕΠ εκρεμ­μούν περί τις 75.000 αιτή­σεις από 1/1/2015 και μετά. Περίπου οι μισές προ­έρ­χο­νται απο μισθω­τούς του πρώην ΙΚΑ. Πέρυσι και φέτος έχουν εκδοθεί περί τις 100.000 επι­κου­ρι­κές συντά­ξεις με τον νέο τρόπο υπο­λο­γι­σμού. Συνο­λικά οι εκρεμ­μό­τη­τες του πρώην ΕΤΕΑΕΠ στα τέλη Απρι­λίου ξεπερ­νούν, σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, τις 90.000.

Σύνταξη ανα­πη­ρίας 

Ο νέος τρόπος υπο­λο­γι­σμού αφορά και συντά­ξεις ανα­πη­ρίας. Όπως ανα­φέ­ρε­ται στην υπουρ­γική απόφαση, ως βάση υπο­λο­γι­σμού της σύντα­ξης ανα­πη­ρίας, λαμ­βά­νε­ται το ποσό των συσ­σω­ρευ­μέ­νων εισφο­ρών κατά την ημε­ρο­μη­νία επέ­λευ­σης της ανα­πη­ρίας. Για τον υπο­λο­γι­σμό των συντά­ξεων ανα­πη­ρίας εφαρ­μό­ζε­ται η ο ίδιος αλγό­ριθ­μος και σε κάθε περί­πτωση γίνεται χρήση της κατάλ­λη­λης ράντας.

Σε περί­πτωση πρό­σκαι­ρης κατα­βο­λής σύντα­ξης λόγω προ­σω­ρι­νής ανα­πη­ρίας και εφόσον αυτή δια­κο­πεί, για τον υπο­λο­γι­σμό ποσού σύντα­ξης εκ νέου, ανε­ξαρ­τή­τως της νέας κατη­γο­ρίας σύντα­ξης στην οποία ο ασφα­λι­σμέ­νος θα εμπί­πτει, (γήρατος, ανα­πη­ρίας, θανάτου ενεργού ασφα­λι­σμέ­νου), λαμ­βά­νο­νται υπόψη και τα πόσα των κατα­βο­λών σύντα­ξης που πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν κατά την περίοδο της προ­σω­ρι­νής ανα­πη­ρίας. Ως βάση υπο­λο­γι­σμού της νέας σύντα­ξης λαμ­βά­νε­ται:

1. η κεφα­λαιο­ποι­η­μενη διαφορά κατά την ημε­ρο­μη­νία έναρξης κατα­βο­λής της νέας σύντα­ξης :

• των συσ­σω­ρευ­μέ­νων εισφο­ρών στη λήξη κατα­βο­λής της τελευ­ταίας πρό­σκαι­ρης σύντα­ξης και
• των κατά δια­στή­ματα κατα­βλη­θέ­ντων ποσών πρό­σκαι­ρης σύντα­ξης, συσ­σω­ρευ­μέ­νων στη λήξη κατα­βο­λής της τελευ­ταίας πρό­σκαι­ρης σύντα­ξης

2. το ποσό των νέων συσ­σω­ρευ­μέ­νων εισφο­ρών που κατα­βλή­θη­καν μετά την τελευ­ταία πρό­σκαιρη σύνταξη, κεφα­λαιο­ποι­η­μένο κατά την ημε­ρο­μη­νία έναρξης κατα­βο­λής της νέας σύντα­ξης.

Επι­κου­ρική σύνταξη χηρείας 

Στα δικαιο­δόχα μέλη του θανό­ντος (ο/η σύζυγος – τέκνα), κατα­βάλ­λε­ται σύνταξη ανάλογη των συσ­σω­ρευ­μέ­νων εισφο­ρών. Στην περί­πτωση που δεν υπάρ­χουν δικαιο­δό­χοι, οι εν λόγω συσ­σω­ρευ­μέ­νες εισφο­ρές ενι­σχύ­ουν τυχόν ανι­σορ­ρο­πίες του συστή­μα­τος. Τα ορφανά ανήλικα τέκνα λαμ­βά­νουν από το χρόνο του θανάτου του ενεργού ασφα­λι­σμέ­νου σύνταξη που ισο­δυ­να­μεί συνο­λικά με το ποσοστό των συσ­σω­ρευ­μέ­νων εισφο­ρών. Ο/η επιζών σύζυγος λαμ­βά­νει ισόβια σύνταξη που ισο­δυ­να­μεί με το ποσοστό των συσ­σω­ρευ­μέ­νων εισφο­ρών κατά την ημε­ρο­μη­νία θανάτου.

Μηχα­νι­σμός εξι­σορ­ρό­πη­σης

Δια­τη­ρεί­ται επίσης η ρήτρα του μηχα­νι­σμού εξι­σορ­ρό­πη­σης, όπως προ­βλέπ­φθηκε το 2016. Βάσει του μηχα­νι­σμού, οι συντά­ξεις δεν ανα­προ­σαρ­μό­ζο­νται στην περί­πτωση που αν αφαι­ρε­θούν τα έξοδα από τα έσοδα, το απο­τέ­λε­σμα θα προ­κύ­πτει αρνη­τικό, λαμ­βά­νο­ντας υπόψη τα απο­λο­γι­στικά στοι­χεία της προη­γού­με­νης χρήσης. Κατά τη χρονική περίοδο αυξη­μέ­νων εισφο­ρών, οι συντά­ξεις δεν ανα­προ­σαρ­μό­ζο­νται στην περί­πτωση που, αν αφαι­ρε­θούν τα έξοδα από τα έσοδα, το απο­τέ­λε­σμα είναι είτε αρνη­τικό είτε μικρό­τερο από το 0,5% των εισφο­ρών, λαμ­βά­νο­ντας υπόψη τα απο­λο­γι­στικά στοι­χεία της προη­γού­με­νης χρήσης. Χρήση περιου­σια­κών στοι­χείων του Κλάδου της Επι­κου­ρι­κής Ασφά­λι­σης επι­τρέ­πε­ται μόνον στην περί­πτωση δημιουρ­γίας ελλειμ­μά­των παρά την εφαρ­μογή των ανωτέρω δια­τά­ξεων.