Καστελλόριζο: Το 9ο Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ και οι παράλληλες δράσεις

Με συναρ­πα­στικά ντο­κι­μα­ντέρ από όλον τον κόσμο, ξεκινά σε λίγες ημέρες  δηλαδή στις 25 Αυγού­στου, το 9ο Beyond Borders Διεθνές Φεστι­βάλ Ντο­κι­μα­ντέρ Καστελ­λο­ρί­ζου. Παράλ­ληλα με την προβολή ταινιών στο Κυρίως Δια­γω­νι­στικό, στο μicro Δια­γω­νι­στικό και στο Πανό­ραμα, το Beyond Borders υλο­ποιεί και πολλές ακόμη δράσεις επι­κε­ντρω­μέ­νες στην παρα­γωγή και συμπα­ρα­γωγή ντο­κι­μα­ντέρ, στην ιστορία ιδωμένη αλλιώ­τικα, καθώς και στην εκπαί­δευση και στη δια­σύν­δεση των ανθρώ­πων, επαγ­γελ­μα­τιών και μη, που ανα­ζη­τούν την αλήθεια πέρα από τα σύνορα.

 Παράλ­λη­λες δράσεις του Φεστι­βάλ

Co-Production Forum «Συνα­ντώ­ντας τον επόμενο συμπα­ρα­γωγό σας στο Καστελ­λό­ριζο».

Φέτος εγκαι­νιά­ζε­ται η νέα πρω­το­βου­λία του Beyond Borders, το Co-Production Forum «Συνα­ντώ­ντας τον επόμενο συμπα­ρα­γωγό σας στο Καστελ­λό­ριζο»: Οι περισ­σό­τε­ρες από τις ταινίες που παρου­σιά­ζο­νται στο Beyond Borders πραγ­μα­τεύ­ο­νται καθο­λικά ζητή­ματα και συχνά απο­τε­λούν συμπα­ρα­γω­γές μεταξύ πολλών χωρών. Από την ιδέα, όμως, μίας ταινίας μέχρι τη δημιουρ­γία και την προβολή της στο Φεστι­βάλ, έχει περάσει ένα μακρύ και απαι­τη­τικό ταξίδι. Ομό­τι­μοι κινη­μα­το­γρα­φι­στές -δημιουργοί, σενα­ριο­γρά­φοι, σκη­νο­θέ­τες, παρα­γω­γοί και εκτε­λε­στι­κοί παραγωγοί- σε δίωρες μεση­με­ρια­νές συνα­ντή­σεις από τις 26 έως τις 29/8 θα παρου­σιά­ζουν τα έργα τους, θα μοι­ρά­ζο­νται τις εμπει­ρίες τους από ολο­κλη­ρω­μέ­νες ταινίες και θα υπο­στη­ρί­ξουν με την τεχνο­γνω­σία τους του­λά­χι­στον ένα σχέδιο ντο­κι­μα­ντέρ στην κατεύ­θυνση της συμπα­ρα­γω­γής με προ­τί­μηση σε υπο­εκ­προ­σω­πού­με­νες χώρες.

Critics’ Corner

Κατά τη διάρ­κεια των προ­βο­λών και σε καθη­με­ρινή βάση οι τρεις δια­κε­κρι­μέ­νοι κρι­τι­κοί κινη­μα­το­γρά­φου – μέλη της FIPRESCI, Γιώργος Παπα­δη­μη­τρίου, Marina Kostova και Peter Kremski, θα συνο­μι­λούν με τους επαγ­γελ­μα­τίες, αλλά και με το κοινό, για τις ταινίες που προ­βλή­θη­καν το προη­γού­μενο βράδυ στα δια­γω­νι­στικά τμήματα του Φεστι­βάλ.

Beyond Storytelling

Τη δεύτερη χρονιά του διανύει το «Beyond Storytelling», ένα κινη­μα­το­γρα­φικό εργα­στήρι με τη συμ­με­τοχή φοι­τη­τών/ριών από το συνερ­γα­ζό­μενο Δίκτυο Κινη­μα­το­γρα­φι­κών Σχολών, κινη­μα­το­γρα­φι­στών και ακα­δη­μαϊ­κών, που κάθε χρόνο επι­κε­ντρώ­νε­ται σε έναν θεμα­τικό πυρήνα συνυ­φα­σμένο με το Καστελ­λό­ριζο, εισά­γο­ντας τα μέλη του σε όλα τα στάδια της κινη­μα­το­γρα­φι­κής παρα­γω­γής, από το development έως το post production, με τελικό καρπό την παρα­γωγή ενός ντο­κι­μα­ντέρ μικρού μήκους. Φέτος το εργα­στήρι θα επι­κε­ντρω­θεί στις ιστο­ρίες της κοι­νό­τη­τας Kassie, καθώς και ενός από τους καλ­λι­τέ­χνες, των οποίων τα έργα είναι σκα­λι­σμένα στον ορεινό βράχο του νησιού. Το εργα­στή­ριο πραγ­μα­το­ποιεί­ται σε συνερ­γα­σία με το Πανε­πι­στή­μιο του Τελ Αβίβ και το Πανε­πι­στή­μιο Queen’s του Kingston (Καναδάς), υπό την καθο­δή­γηση του ακα­δη­μαϊ­κού Uri Cohen, της σκη­νο­θέ­τριας Danae Elon και της Liselle Mei, βρα­βευ­μέ­νης σκη­νο­θέ­τριας, συγ­γρα­φέα και φωτο­γρά­φου.Όπως κάθε χρόνο, θα πραγ­μα­το­ποι­η­θούν μονα­δικά Masterclasses από δια­κε­κρι­μέ­νους δημιουρ­γούς από τον χώρο του ντο­κι­μα­ντέρ:

– Nτοκιμαντέρ σε μια εποχή παρα­πλη­ρο­φό­ρη­σης, με τη Mitzi Goldman, συνι­δρύ­τρια και διευ­θύ­νουσα σύμ­βουλο του Documentary Australia, του μη κερ­δο­σκο­πι­κού οργα­νι­σμού που ιδρύ­θηκε το 2008 με στόχο τη δημιουρ­γία ενός νέου προ­τύ­που για τη χρη­μα­το­δό­τηση των ντο­κι­μα­ντέρ και τη δημιουρ­γία νέων δρόμων προς το κοινό. Με πάνω από 35 χρόνια εμπει­ρίας ως δημιουρ­γός ντο­κι­μα­ντέρ, η Goldman θα συζη­τή­σει το αυστρα­λιανό μοντέλο συνερ­γα­σιών με τον φιλαν­θρω­πικό, τον κοι­νω­νικό και τον κυβερ­νη­τικό τομέα για την υπο­στή­ριξη της δημιουρ­γίας και δια­νο­μής ταινιών κοι­νω­νι­κού αντί­κτυ­που. Έμφαση θα δοθεί στην ενο­ποί­ηση του κοινού μέσω αφή­γη­σης ιστο­ριών και τον σχη­μα­τι­σμό συνα­σπι­σμών εταίρων για την υπο­στή­ριξη δράσεων με κοι­νω­νική συνεί­δηση που μπορεί να περι­λαμ­βά­νουν τη συγκέ­ντρωση χρη­μά­των, τη φιλο­ξε­νία προ­βο­λών, την ευαι­σθη­το­ποί­ηση, την ανταλ­λαγή, τον εθε­λο­ντι­σμό ή την ευθυ­γράμ­μιση με ΜΚΟ στο έργο που επι­τε­λούν.

– Δύο φορές ξένος με τον Bruce Clark, συγ­γρα­φέα και δημο­σιο­γράφο, πρώην συντά­κτη Διε­θνούς Ασφά­λειας του Economist. Με αφορμή το βιβλίο του «Δύο φορές ξένος: Πώς οι μαζικοί εκτο­πι­σμοί σφυ­ρη­λά­τη­σαν τη σύγ­χρονη Ελλάδα και Τουρκία», οι συμ­με­τέ­χο­ντες θα εξε­ρευ­νή­σουν μια συναρ­πα­στική αφήγηση που δια­πλέ­κει την ανθρώ­πινη τρα­γω­δία με τη διπλω­μα­τική σκο­πι­μό­τητα. Με φόντο τους δύο Παγκό­σμιους Πολέ­μους, το masterclass θα απο­κα­λύ­ψει τις περι­πλο­κές αυτού του ανθρώ­πι­νου δρά­μα­τος, ρίχνο­ντας παράλ­ληλα φως στα πολι­τικά κίνητρα που στή­ρι­ξαν τις διπλω­μα­τι­κές δια­πραγ­μα­τεύ­σεις στη Λωζάνη. Μέσα από ένα μείγμα αφη­γή­σεων από πρώτο χέρι και αρχεια­κής έρευνας, οι συμ­με­τέ­χο­ντες θα απο­κτή­σουν μια βαθύ­τερη κατα­νό­ηση του τρόπου με τον οποίο τα ιστο­ρικά γεγο­νότα δια­μορ­φώ­νουν αφη­γή­σεις και επη­ρε­ά­ζουν την ανθρώ­πινη εμπει­ρία.

– «Δου­λεύ­ο­ντας στο όριο: η παρα­γωγή ντο­κι­μα­ντέρ και η Ιρλαν­δία» με τον Alan Gilsenan. Ένας από τους πιο έμπει­ρους κινη­μα­το­γρα­φι­στές της Ιρλαν­δίας, ο Gilsenan θα εξε­ρευ­νή­σει τη δική του εξέλιξη στο ντο­κι­μα­ντέρ από αφελή νεαρό κινη­μα­το­γρα­φι­στή που σκε­φτό­ταν μόνο το δράμα ως κινη­μα­το­γρα­φικό είδος, σε κάποιον που έχει κατα­πια­στεί με μερικά από τα πιο ευαί­σθητα θέματα. Παράλ­ληλα θα προ­βλη­μα­τι­στεί για την εξέλιξη του ντο­κι­μα­ντέρ -με έμφαση στην ηθική της κινη­μα­το­γρα­φι­κής παραγωγής- από τα μέσα της δεκα­ε­τίας του ’80 σε αυτό που έχει γίνει πλέον γνωστό ως η «χρυσή εποχή του ντο­κι­μα­ντέρ». Τέλος, θα διε­ρευ­νή­σει τις δυνα­τό­τη­τες συνερ­γα­σίας και συμπα­ρα­γω­γής μεταξύ κινη­μα­το­γρα­φι­στών από τη νοτιο­α­να­το­λική Ευρώπη και συνα­δέλ­φων τους κινη­μα­το­γρα­φι­στών στην ατλα­ντική άκρη της ηπείρου. Δου­λεύ­ο­ντας στο όριο, τόσο γεω­γρα­φικά όσο και μετα­φο­ρικά.

– «Από το Disappearing World στο Meeting Zelenskyy. 50 χρόνια στην παρα­γωγή ντο­κι­μα­ντέρ» με τον André Singer. O βρα­βευ­μέ­νος με Emmy κινη­μα­το­γρα­φι­στής και ανθρω­πο­λό­γος θα ανα­τρέ­ξει σε μια καριέρα στον κινη­μα­το­γράφο και την ανθρω­πο­λο­γία που καλύ­πτει πέντε δεκα­ε­τίες. Θα συζη­τή­σει πώς η ανθρω­πο­λο­γία τον οδήγησε στην παρα­γωγή ντο­κι­μα­ντέρ, ξεκι­νώ­ντας από τη θητεία του στην πρω­το­πο­ριακή ανθρω­πο­λο­γική σειρά Disappearing World της Granada Television, όπου ξεκί­νησε ως ερευ­νη­τής για τον δημιουργό ντο­κι­μα­ντέρ Brian Moser και εξε­λί­χθηκε σε παρα­γωγό και σκη­νο­θέτη, ενώ αργό­τερα ανέλαβε επι­κε­φα­λής της Ανε­ξάρ­τη­της Μονάδας του Τμή­μα­τος Ντο­κι­μα­ντέρ του BBC και ίδρυσε το Fine Cut – το οποίο αργό­τερα έγινε το διεθνώς ανα­γνω­ρι­σμένο Storyville. Ο André θα μοι­ρα­στεί τις γνώσεις του σχετικά με τη συνερ­γα­σία του με παγκο­σμίου φήμης κινη­μα­το­γρα­φι­στές, όπως οι Jean Rouch, DA Pennebaker, Robert Drew, Mike Grigsby, Fred Wiseman και, ειδι­κό­τερα, ο Werner Herzog, με τον οποίο έχει συνερ­γα­στεί σε 17 ταινίες τα τελευ­ταία 30 χρόνια. Σε αυτό το masterclass θα μάθουμε πώς προ­σεγ­γί­ζει ευαί­σθητα και ιστο­ρικά σημα­ντικά θέματα ως σκη­νο­θέ­της και εκτε­λε­στι­κός παρα­γω­γός σε ντο­κι­μα­ντέρ που κυμαί­νο­νται από το Peabody και το βρα­βευ­μένο με Emmy Night Will Fall, μέχρι το σου­ρε­α­λι­στικό και εκπλη­κτικό δίπτυχο The Act of Killing και The Look of Silence του Joshua Oppenheimer, υπο­ψή­φιο για Όσκαρ ή το συναρ­πα­στικό πορ­τρέτο του Μιχαήλ Γκορ­μπα­τσόφ στο Meeting Gorbachev, το οποίο ο André συν-σκηνοθέτησε με τον Werner Herzog. Τέλος, ο André θα συζη­τή­σει την τελευ­ταία του ταινία, Meeting Zelenskyy, η οποία εξι­στο­ρεί το αξιο­ση­μεί­ωτο ταξίδι του Volodymyr Zelenskyy μέσα από 30 χρόνια ουκρα­νι­κής ιστο­ρίας μετά την ανε­ξαρ­τη­σία.

Audiovisual Pitching Lab

Ανα­πό­σπα­στο τμήμα του Φεστι­βάλ είναι και το διήμερο Audiovisual Pitching Lab, 28 και 29/8, όπου σχέδια ταινιών τεκ­μη­ρί­ω­σης από όλον τον κόσμο παρου­σιά­ζο­νται και συζη­τιό­νται δια­δι­κτυακά με κορυ­φαί­ους επαγ­γελ­μα­τίες από τον χώρο της κινη­μα­το­γρα­φι­κής βιο­μη­χα­νίας, οι οποίοι συμ­βά­λουν έτσι καθο­ρι­στικά στη δια­μόρ­φωση και στην υλο­ποί­ηση του μελ­λο­ντι­κού κινη­μα­το­γρα­φι­κού γίγνε­σθαι. Head Moderator είναι η Claudia Schreiner (Πανε­πι­στή­μιο Κολω­νίας, Πανε­πι­στή­μιο Κολού­μπια, επι­κε­φα­λής του Masterschool στο Documentary Campus με έδρα το Βερο­λίνο και το Μόναχο), ενώ η κριτική επι­τροπή απο­τε­λεί­ται από τους προ­πτυ­χια­κούς και μετα­πτυ­χια­κούς φοι­τη­τές/ριες από το συνερ­γα­ζό­μενο Δίκτυο Κινη­μα­το­γρα­φι­κών Σχολών του Φεστι­βάλ, Flore Vallery-Radot, Dorin Filimon, Nίκο Κihem και Μelis Terlemez. Το Pitching Lab του Beyond Borders απο­τε­λεί το μονα­δικό εγχώριο οπτι­κο­α­κου­στικό Lab εξ απο­στά­σεως, δίνο­ντας με αυτόν τον τρόπο τη δυνα­τό­τητα στους ενδια­φε­ρό­με­νους να παρου­σιά­σουν τη βασική τους ιδέα σε μια ομάδα έμπει­ρων επαγ­γελ­μα­τιών της διε­θνούς τηλε­ο­πτι­κής και κινη­μα­το­γρα­φι­κής βιο­μη­χα­νίας, απο­κτώ­ντας έτσι πρό­σβαση στη γνώση και τη μάθηση, χωρίς σύνορα και περιο­ρι­σμούς. Επι­πλέον, από φέτος η Filmiki Productions, μια από τις μεγα­λύ­τε­ρες εται­ρείες παρα­γω­γής στην Ελλάδα, σε συνερ­γα­σία με το Beyond Borders, θα προ­σφέ­ρει ως έπαθλο, στο καλύ­τερο έργο που θα επι­λε­χθεί από την κριτική επι­τροπή του Lab, έναν κύκλο καθο­δή­γη­σης με εξα­το­μι­κευ­μέ­νες συμ­βου­λές χρη­μα­το­δό­τη­σης και ανά­πτυ­ξης, αξίας 1.500 ευρώ.

Δίκτυο των Διεθνών Κινη­μα­το­γρα­φι­κών Σχολών

Πιστό στην ενθάρ­ρυνση και την κατάρ­τιση των νέων δημιουρ­γών, το φεστι­βάλ συνε­χί­ζει για δεύτερη χρονιά το Δίκτυο των Διεθνών Κινη­μα­το­γρα­φι­κών Σχολών, όπου συμ­με­τέ­χουν οι εξής σχολές: Σχολή Κινη­μα­το­γρά­φου & Τηλε­ό­ρα­σης Λυκούρ­γου Σταυ­ρά­κου, Τμήμα Κινη­μα­το­γρά­φου ΑΠΘ, Polish National Film, Television and Theatre School in Lodz (Πολωνία), National Academy for Theatre and Film Arts “Krastyo Sarafov” (Βουλ­γα­ρία), Faculty of Dramatic Arts in Belgrade (Σερβία), Beirut Film Institute (Λίβανο), Academy of Performing Arts, Sarajevo (Βοσνία), Ακα­δη­μία Δρα­μα­τι­κών Τεχνών Βελι­γρα­δίου (Ρου­μα­νία), Σχολή Θεάτρου και Κινη­μα­το­γρά­φου UBB Cluj (Ρου­μα­νία), University of Television and Film Munich (Γερ­μα­νία), Film Academy Baden-Württemberg (Γερ­μα­νία), Steve Tisch School of Film and Television, Πανε­πι­στή­μιο Τελ Αβίβ (Ισραήλ) και Πανε­πι­στή­μιο Maltepe Τμήμα Ραδιο­φώ­νου, Τηλε­ό­ρα­σης και Κινη­μα­το­γρά­φου (Τουρκία). Με την ευκαι­ρία της Τιμώ­με­νης Χώρας στο Δίκτυο προ­στέ­θηκε και το Australian Film Television and Radio School, η μονα­δική αυστρα­λιανή σχολή που περι­λαμ­βά­νε­ται στον ετήσιο κατά­λογο του The Hollywood Reporter’s με τις κορυ­φαίες κινη­μα­το­γρα­φι­κές σχολές παγκο­σμίως. Η σύμπραξη με τις κινη­μα­το­γρα­φι­κές σχολές περι­λαμ­βά­νει ενδει­κτικά τη συμ­με­τοχή ολο­κλη­ρω­μέ­νων ταινιών στη μicro δια­γω­νι­στική σκηνή, μέσω της οποίας οι δια­κρι­θεί­σες ταινίες θα προ­βάλ­λο­νται στo Phoenix -ένα από τα μεγα­λύ­τερα ευρω­παϊκά τηλε­ο­πτικά δίκτυα ντο­κι­μα­ντέρ, τη συμ­με­τοχή στο Pitching Lab και την επι­τροπή του, τη συμ­με­τοχή στη διεθνή ομάδα σπου­δα­στριών/ών κινη­μα­το­γρά­φου με στόχο την εκμά­θηση των σταδίων παρα­γω­γής (documentary studio), τη συμ­με­τοχή στις ομάδες προ­γραμ­μα­τι­σμού του Φεστι­βάλ, κ.ά.

Εκτός από τις παρα­πάνω δράσεις και εργα­στή­ρια για τους επαγ­γελ­μα­τίες του κινη­μα­το­γρά­φου, το Φεστι­βάλ κάθε χρόνο διορ­γα­νώ­νει παράλ­λη­λες πολι­τι­στι­κές δράσεις, ανα­δει­κνύ­ο­ντας το ακρι­τικό νησί σε ένα σημείο παγκό­σμιας πολι­τι­στι­κής συνά­ντη­σης ανθρώ­πων κάθε ηλικίας. Επίσης, κατά την εβδο­μάδα διε­ξα­γω­γής του Φεστι­βάλ θα πραγ­μα­το­ποι­η­θούν δύο βιω­μα­τικά κινη­μα­το­γρα­φικά εργα­στή­ρια του ΕΚΟΜΕ με συντο­νι­στές τους Δημήτρη Παπα­χα­ρα­λά­μπους και Ματούλα Παπα­δη­μη­τρίου:

«Κι όμως… κινού­μα­στε!» σε συνερ­γα­σία με τον γαλλικό οργα­νι­σμό Films pour enfants, το εργα­στήρι περι­λαμ­βά­νει δώδεκα πολυ­βρα­βευ­μέ­νες ταινίες animation μικρού μήκους χωρίς λόγια, για παιδιά 4- 15 ετών, οι οποίες συνο­δεύ­ο­νται από προ­τά­σεις δρα­στη­ριο­τή­των για το σχολείο και το σπίτι, μέσω δημιουρ­γι­κών και βιω­μα­τι­κών ασκή­σεων -κινητικές, μου­σι­κές, εικα­στι­κές, θεα­τρο­παι­δα­γω­γι­κές, έκφρα­σης, αφή­γη­σης, κ.ά.- κατα­σκευές, παι­χνί­δια ρόλων, μοι­ρά­σμα­τος εμπει­ριών, συνερ­γα­σίας της ομάδας κ.ά.

«Είσαι στα “Μέσα”;». Με αφε­τη­ρία ένα δια­σκε­δα­στικό ψηφιακό δια­δρα­στικό quiz σχετικά με θέματα που αφορούν τα Μέσα Επι­κοι­νω­νίας και Ενη­μέ­ρω­σης οργα­νώ­νο­νται ποι­κί­λες δρα­στη­ριό­τη­τες (έκφρα­σης, προ­βλη­μα­τι­σμού, κίνησης, δημιουρ­γίας, παι­χνι­διού), με έμφαση σε ψηφιακά παι­γνιώδη εργα­λεία.

Το φεστι­βάλ, που έχει τεθεί υπό την αιγίδα της προ­έ­δρου της Δημο­κρα­τίας Κατε­ρί­νας Σακελ­λα­ρο­πού­λου, διορ­γα­νώ­νε­ται από το Ελλη­νικό Ίδρυμα Ιστο­ρι­κών Μελετών (ΙΔΙΣΜΕ), σε συνερ­γα­σία με τη γαλλική Ecrans des Mondes, συν-διοργάνωση της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου και την υπο­στή­ριξη της Βουλής των Ελλήνων, του υπουρ­γείου Πολι­τι­σμού, του υπουρ­γείου Εθνικής Άμυνας, της Γενικής Γραμ­μα­τείας Από­δη­μου Ελλη­νι­σμού και Δημό­σιας Διπλω­μα­τίας του υπουρ­γείου Εξω­τε­ρι­κών, της Γενικής Γραμ­μα­τείας Αιγαίου και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής του υπουρ­γείου Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής, του Εθνικού Κέντρου Οπτι­κο­α­κου­στι­κών Μέσων και Επι­κοι­νω­νίας (ΕΚΟΜΕ), της Ελλη­νι­κής Ραδιο­φω­νίας Τηλε­ό­ρα­σης, του Ελλη­νι­κού Κέντρου Κινη­μα­το­γρά­φου, καθώς και των πρε­σβειών Αυστρα­λίας, Γερ­μα­νίας, Αυστρίας και Ισπα­νίας στην Αθήνα. Στρα­τη­γι­κός εταίρος του Beyond Borders είναι η ΔΕΗ.

Πηγή: newsbomb.gr