Αναζητώντας 1,5 εκατ. ψηφοφόρους

Από το 1981 μέχρι και το 1993 στις κάλπες προ­σερ­χό­ταν για να ψηφίσει σχεδόν το 80% των εγγε­γραμ­μέ­νων στους εκλο­γι­κούς κατα­λό­γους. Το ενδια­φέ­ρον για την πολι­τική μετά την επταετή δικτα­το­ρία ήταν μεγάλο. Ανδρέας Παπαν­δρέου και Κων­στα­ντί­νος Μητσο­τά­κης είχαν επι­τύ­χει τη μέγιστη συσπεί­ρωση σε ΠΑΣΟΚ – Νέα Δημο­κρα­τία και οι δύο ισχυροί πόλοι της εξου­σίας απέ­κτη­σαν ένθερ­μους και ορκι­σμέ­νους υπο­στη­ρι­κτές. Χαρί­λαος Φλω­ρά­κης και Λεω­νί­δας Κύρκος κρα­τού­σαν τα ηνία της Αρι­στε­ράς. «Πράσινα», «μπλε» αλλά και «κόκκινα» καφε­νεία απο­τέ­λε­σαν στην περι­φέ­ρεια τους τόπους ζύμωσης, συγκέ­ντρω­σης και έκφρα­σης του κομ­μα­τι­κού κοινού. Στο όχι και τόσο μακρινό, αντιοι­κο­λο­γικό παρελ­θόν, όπου δέσπο­ζαν οι πλα­στι­κές σημαίες και οι αφι­σο­κολ­λή­σεις, η προ­ε­κλο­γική περί­ο­δος ήταν μια ιερο­τε­λε­στία. Από τις συγκε­ντρώ­σεις στις πλα­τείες μέχρι τα ταξίδια στο χωριό «για να μη χαθεί η ψήφος».

Το ενδια­φέ­ρον των πολιτών για τις κάλπες έμεινε αμείωτο μέχρι και τις εκλο­γι­κές ανα­με­τρή­σεις του 2004 και του 2007, όταν ένα ποσοστό που άγγιζε ή ξεπερ­νούσε το 75% θεω­ρούσε υπο­χρέ­ωσή του να δώσει το «παρών». Από τότε και μετά, οι ψηφο­φό­ροι άρχισαν να δεί­χνουν έναν στα­διακό προ­βλη­μα­τι­σμό, που οδήγησε μια μεγάλη μερίδα Ελλήνων να γυρίσει την πλάτη στα κόμματα. Από το 2007 μέχρι και το 2019 «ανα­ζη­τού­νται» 1,5 εκα­τομ­μύ­ριο πολίτες από τους περίπου 9,9 εκα­τομ­μύ­ρια εγγε­γραμ­μέ­νους στους κατα­λό­γους. Οι απώ­λειες μέσα σε 12 χρόνια είναι πολλές. Το 2007 η συμ­με­τοχή έφτανε το 74,15%. Στο 57,78% κινή­θηκε στις τελευ­ταίες εκλογές, ελαφρώς μεγα­λύ­τερη σε σχέση με τον Σεπτέμ­βριο του 2015 που τα πράγ­ματα ήταν ακόμη χει­ρό­τερα (56,57%). Eνόψει των επερ­χό­με­νων εκλο­γι­κών ανα­με­τρή­σεων, τα κόμματα κάνουν ήδη κινή­σεις για να προ­σεγ­γί­σουν έστω τους μη ορκι­σμέ­νους αρνητές της ψήφου. Για τη Ν.Δ., το στοί­χημα είναι μεγάλο προ­κει­μέ­νου να απο­φύ­γει τον κίνδυνο της χαλαρής ψήφου στην κάλπη της απλής ανα­λο­γι­κής. Ο ΣΥΡΙΖΑ επι­χει­ρεί να πάρει από τη «γαλάζια» παρά­ταξη την πρω­το­κα­θε­δρία στον μεσαίο χώρο, που του στέρησε τη νίκη το 2019. Οι ανα­λύ­σεις ανα­φέ­ρουν πως η ήττα του πριν από τρία χρόνια σημα­δεύ­τηκε από την αποχή ενός μεγάλου μέρους της Κεντρο­α­ρι­στε­ράς. Η συμ­με­τοχή έφθασε στο 57,78%, με 5.769.644 να ψηφί­ζουν στην κάλπη της 7ης Ιουλίου. Τα επι­τε­λεία έχουν επι­δο­θεί στη μελέτη των στοι­χείων ακόμη και ανά περιοχή.

Ειδικές στρα­τη­γι­κές κατα­στρώ­νουν Ν.Δ. και ΣΥΡΙΖΑ ώστε να περιο­ρί­σουν την αποχή στις επερ­χό­με­νες εκλο­γι­κές ανα­με­τρή­σεις.

Η μεγάλη «βουτιά» στη συμ­με­τοχή στις κάλπες έγινε, πάντως, στις διπλές εκλογές του 2012, και τα νούμερα είναι ενδει­κτικά. Το 2009 ψήφισαν (μαζί με άκυρα / λευκά) 7.044.606 πολίτες (συμ­με­τοχή 70,95%), όμως τον Μάιο του 2012 προ­σήλθε στις κάλπες το 65,1% των ψηφο­φό­ρων (6.476.751) και ένα μήνα μετά, το 62,47%. Μπορεί η εκκα­θά­ριση των εκλο­γι­κών κατα­λό­γων, που σε κάποιες περι­πτώ­σεις καθυ­στε­ρεί, να διο­γκώ­νει την αποχή, ωστόσο είναι γεγονός ότι η οικο­νο­μική κρίση και τα δύο μνη­μό­νια που είχαν υπο­γρα­φεί (Μάιος 2010 – Φεβρουά­ριος 2012) απο­μά­κρυ­ναν τους πολίτες από τα παραβάν.

Η κούραση οδήγησε σε κατα­κερ­μα­τι­σμό του πολι­τι­κού συστή­μα­τος, με το ΠΑΣΟΚ να φεύγει από τροχιά εξου­σίας (13,18%) και τους δύο πρώτους, Ν.Δ. και ΣΥΡΙΖΑ, να εξαϋ­λώ­νο­νται στις πρώτες εκλογές του 2012, συγκε­ντρώ­νο­ντας μαζί ποσοστό 35,63%. Αυτές οι εκλογές κατά πολλούς δημο­σκό­πους ήταν το σημείο καμπής. Το 2007 ψήφισαν 7.356.294 πολίτες και στις δεύ­τε­ρες εκλογές του 2012, 6.217.000. «Χάθηκαν» δηλαδή σε πέντε χρόνια, κατά προ­σέγ­γιση, πάνω από ένα εκα­τομ­μύ­ριο ψηφο­φό­ροι. Η ελπίδα που έδωσε ο ΣΥΡΙΖΑ για αλλαγή πλεύσης απλώς συγκρά­τησε τα ποσοστά συμ­με­το­χής τον Ιανουά­ριο του 2015 (63,62% συμ­με­τοχή), με 6.330.356 να ψηφί­ζουν. Η περι­δί­νηση στην οποία μπήκε η χώρα το επτά­μηνο που ακο­λού­θησε και η υπο­γραφή του τρίτου μνη­μο­νίου από μια κυβέρ­νηση της Αρι­στε­ράς ήρθαν να προ­στε­θούν στη σκληρή λιτό­τητα που είχε προη­γη­θεί. Σε αυτό το περι­βάλ­λον, τον Σεπτέμ­βριο του 2015 στις κάλπες προ­σήλ­θαν μόλις 5.566.295 πολίτες, με την αποχή να φθάνει σε ιστο­ρικό υψηλό, ξεπερ­νώ­ντας το 43%. Η απο­μά­κρυνση των νέων από τις εκλο­γι­κές δια­δι­κα­σίες συνο­δεύ­τηκε και από τη φυγή αρκετών από τη χώρα. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό πως μόνο το 2015 περισ­σό­τε­ροι από 750.000 πολίτες γύρισαν την πλάτη στις κάλπες.

Συμπε­ρα­σμα­τικά, η κακή πορεία των οικο­νο­μι­κών, η κούραση, τα σκάν­δαλα, υπαρκτά ή μη, και το έντονο αίσθημα της απο­γο­ή­τευ­σης από τους πολι­τι­κούς ήταν τα στοι­χεία ώστε περίπου ένας στους δύο να κατα­λή­ξει πως το ραντε­βού με τις κάλπες δεν τον αφορά.

Πηγή kathimerini.gr