ΔΟΜ: Πάνω από 3 εκατ. άνθρωποι εγκατέλειψαν την Ουκρανία – Επιδείνωση της ανθρωπιστικής κατάστασης

Πάνω από 3 εκα­τομ­μύ­ρια άνθρω­ποι έχουν εγκα­τα­λεί­ψει την Ουκρα­νία από την έναρξη της ρωσικής εισβο­λής, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων 162.000 υπηκόων τρίτων χωρών. Ο Διεθνής Οργα­νι­σμός Μετα­νά­στευ­σης (ΔΟΜ) με σημε­ρινή ανα­κοί­νωσή του εκφρά­ζει την ανη­συ­χία του για τον κίνδυνο εμπο­ρίας ανθρώ­πων, σεξουα­λι­κής εκμε­τάλ­λευ­σης και κακο­ποί­η­σης ατόμων στην Ουκρα­νία και την ευρύ­τερη περιοχή, την ώρα ο αριθμός των ευά­λω­των ατόμων που φεύγουν εξαι­τίας του πολέμου συνε­χί­ζει να αυξά­νε­ται.

Η επι­δεί­νωση της ανθρω­πι­στι­κής κατά­στα­σης λόγω των πολύ­πλο­κων μετα­κι­νή­σεων των προ­σφυ­γι­κών ροών συσχε­τί­ζε­ται με την αύξηση της απειλής για την προ­σω­πική ασφά­λεια, θέτο­ντας τους ανθρώ­πους σε κίνηση σε αυξη­μένο κίνδυνο εκμε­τάλ­λευ­σης. Και μπορεί οι περι­πτώ­σεις εμπο­ρίας ανθρώ­πων να μην είναι εύκολο να εντο­πι­στούν αμέσως μετά τον μαζικό εκτο­πι­σμό, οι αρχικές ανα­φο­ρές ωστόσο εντός και εκτός της Ουκρα­νίας είναι ενδει­κτι­κές για τη δυνα­τό­τητα των δια­κι­νη­τών να εκμε­ταλ­λευ­τούν τις ευα­λω­τό­τη­τες όσων φεύγουν από τον πόλεμο.

Περι­στα­τικά σεξουα­λι­κής βίας έχουν ήδη ανα­φερ­θεί στις χώρες υπο­δο­χής, ενώ μεταξύ ατόμων που υπό­σχο­νται μετα­φορά ή ανά­λο­γες υπη­ρε­σίες, υπήρξαν ενδεί­ξεις πιθανής εκμε­τάλ­λευ­σης. Για αυτό το λόγο, άτομα και ομάδες της κοι­νω­νίας των πολιτών που παρέ­χουν βοήθεια μετα­φο­ράς και δια­μο­νής, θα πρέπει είναι σε συντο­νι­σμό με τοπικές υπη­ρε­σίες προ­στα­σίας και να διευ­κο­λύ­νουν την κατα­γραφή με το να μοι­ρά­ζο­νται με επί­ση­μους φορείς στοι­χεία επι­κοι­νω­νίας και τοπο­θε­σίες δια­μο­νής των ανθρώ­πων, για να κατα­στεί δυνατή η κατάλ­ληλη επί­βλεψη και προ­στα­σία.

Κίν­δυ­νος εμπο­ρίας ανθρώ­πων

«Ανα­φο­ρές του ΔΟΜ δεί­χνουν ότι οι άνθρω­ποι που δια­φεύ­γουν από την Ουκρα­νία προ­έρ­χο­νται κυρίως από μονο­γο­νεϊ­κές οικο­γέ­νειες, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων γυναι­κών, παιδιών και ηλι­κιω­μέ­νων – ορι­σμέ­νοι από τους οποίους είναι ασυ­νό­δευ­τοι και χωρι­σμέ­νοι από τους γονείς τους και υπήκοοι τρίτων χωρών», λέει ο Γενικός Διευ­θυ­ντής του ΔΟΜ, Αντόνιο Βιτο­ρίνο. «Αυτές οι ομάδες μπορεί να είναι ιδιαί­τερα ευά­λω­τες στον κίνδυνο της εμπο­ρίας ανθρώ­πων καθώς εγκα­τα­λεί­πουν τα σπίτια τους, δια­κό­πτο­ντας ταυ­τό­χρονα την καθη­με­ρι­νό­τητά τους, δια­τα­ράσ­σο­ντας σοβαρά τα οικο­γε­νειακά τους δίκτυα και την οικο­νο­μική τους ασφά­λεια».

Το 2021, ο Διεθνής Οργα­νι­σμός Μετα­νά­στευ­σης (ΔΟΜ) στην Ουκρα­νία εντό­πισε και βοήθησε πάνω από 1.000 θύματα εμπο­ρίας ανθρώ­πων. Αντα­πο­κρι­νό­με­νος στον πόλεμο στην Ουκρα­νία, ο Οργα­νι­σμός έχει κλι­μα­κώ­σει τις προ­σπά­θειές του για τη δημιουρ­γία πόρων και παρεμ­βά­σεων με στόχο την πρόληψη της εμπο­ρίας ανθρώ­πων στην Ουκρα­νία και όσων κινού­νται στην ευρύ­τερη περιοχή.

Ο ΔΟΜ συνερ­γά­ζε­ται με συνο­ρια­κούς φορείς και κυβερ­νη­τι­κούς εταί­ρους για την εφαρ­μογή

μηχα­νι­σμών πρό­λη­ψης της εμπο­ρίας ανθρώ­πων, όπως η διάδοση και συμπε­ρί­ληψη μηνυ­μά­των προ­στα­σίας, η παροχή επα­λη­θευ­μέ­νων και ασφαλών πλη­ρο­φο­ριών και η αύξηση της ευαι­σθη­το­ποί­η­σης ώστε οι πρό­σφυ­γες και οι υπήκοοι τρίτων χωρών να λαμ­βά­νουν

τεκ­μη­ριω­μέ­νες απο­φά­σεις και να γνω­ρί­ζουν τους κιν­δύ­νους.

Ο Οργα­νι­σμός έχει επίσης ενι­σχύ­σει τις περι­φε­ρεια­κές τηλε­φω­νι­κές γραμμές του για να παρέχει στους ανθρώ­πους που βρί­σκο­νται σε κίνηση σημα­ντι­κές πλη­ρο­φο­ρίες για την ασφά­λεια και τις πηγές ενη­μέ­ρω­σης. Ο ΔΟΜ στην Ουκρα­νία, τη Ρου­μα­νία και τη Δημο­κρα­τία της Μολ­δα­βίας έχει ανα­πτύ­ξει δια­δι­κτυακό υλικό που σχε­τί­ζε­ται με την ασφαλή μετα­νά­στευση και την κατα­πο­λέ­μηση της εμπο­ρίας ανθρώ­πων, με το οποίο ενη­με­ρώ­νει άτομα που φεύγουν από την Ουκρα­νία για στέγαση, υπη­ρε­σίες μετα­φο­ράς και πλατ­φόρ­μες καταγ­γε­λίας περι­στα­τι­κών εμπο­ρίας ανθρώ­πων.

Ο ΔΟΜ ενθαρ­ρύ­νει τα κράτη να δέχο­νται ανθρώ­πους από την Ουκρα­νία χωρίς δια­κρί­σεις, με

σεβασμό στο φύλο και τα πολι­τι­σμικά χαρα­κτη­ρι­στικά, χωρίς προ­κα­τα­λή­ψεις λόγω εθνι­κό­τη­τας, ιθα­γέ­νειας ή του καθε­στώ­τος των εγγρά­φων που μπορεί να έχει κάποιος.

Το διεθνές ανθρω­πι­στικό δίκαιο και το δίκαιο των ανθρω­πί­νων δικαιω­μά­των πρέπει να τηρεί­ται. Τονί­ζουμε την ανάγκη συλ­λο­γι­κής αντα­πό­κρι­σης για την ανά­πτυξη ανθρώ­πι­νου δυνα­μι­κού, τη σωστή συλλογή απο­δει­κτι­κών στοι­χείων, την παροχή τεχνι­κής καθο­δή­γη­σης και κυρίως την άμεση βοήθεια σε όλα τα θύματα και σε όσους είναι ευά­λω­τοι στη βία, την εκμε­τάλ­λευση και την κακο­ποί­ηση.

Ο ΔΟΜ συνιστά την παροχή προ­στα­σίας στους υπη­κό­ους τρίτων χωρών και τη διευ­κό­λυνση

πρό­σβα­σής τους στις αντί­στοι­χες προ­ξε­νι­κές αρχές. Ο Οργα­νι­σμός είναι έτοιμος να υπο­στη­ρί­ξει τις προ­σπά­θειες για τη δια­σφά­λιση προ­στα­σίας και ασφά­λειας όλων όσων δια­φεύ­γουν από τον πόλεμο.