Η πανδημία στέρησε 15 δισ. ευρώ από τον ελληνικό τουρισμό-Η ιδιαιτερότητα των νησιών

Δρα­μα­τι­κές είναι οι επι­πτώ­σεις της παν­δη­μίας στον κλάδο του του­ρι­σμού, με τις συνο­λι­κές απώ­λειες για το 2020 να δια­μορ­φώ­νο­νται στα επίπεδα των 15 δισ. ευρώ. Κι αυτό, διότι η του­ρι­στική ζήτηση εκτι­μά­ται ότι θα κλείσει στο -75% για φέτος (-80% από το εξω­τε­ρικό, -45% από την Ελλάδα).

Την ίδια ώρα, όπως προ­κύ­πτει από τα στοι­χεία έρευνας της Εθνικής Τρά­πε­ζας της Ελλάδας, ακόμη και στο β’ τρίμηνο του 2020, όταν και ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός ήταν ανοι­χτός προς αρκετές διε­θνείς αγορές, η μέση πτώση του κύκλου εργα­σιών των ξενο­δο­χείων δια­μορ­φώ­θηκε στο 60% -δείγμα του ευρύ­τε­ρου αρνη­τι­κού κλί­μα­τος. Ειδι­κό­τερα:

• Κύκλος εργα­σιών στα ελλη­νικά ξενο­δο­χεία -60% στο γ’ τρίμηνο
• Κύκλος εργα­σιών στον του­ρι­στικό κλάδο -12% στο γ’ τρίμηνο
• Του­ρι­στική ζήτηση -75% για το 2020
• Του­ρι­στική ζήτηση από εξω­τε­ρικό -80% για το 2020
• Του­ρι­στική ζήτηση από εσω­τε­ρικό -45% για το 2020
• Απώλεια του­ρι­στι­κών εισπρά­ξεων 15 δισ. ευρώ για το 2020

Καθί­ζηση για τα ξενο­δο­χεία

Σε μεγάλο βαθμό η πορεία των εσόδων του κλάδου συμπί­πτει με την πορεία αερο­πο­ρι­κών αφίξεων του­ρι­στών εξω­τε­ρι­κού (σ.σ. καλύ­πτο­ντας 70% των δια­νυ­κτε­ρεύ­σεων σε ελλη­νικά ξενο­δο­χεία), οι οποίες βυθί­στη­καν εξαι­τίας των περιο­ρι­σμών στις διε­θνείς μετα­φο­ρές στο διά­στημα Απρι­λίου – Ιουνίου. Η στα­διακή απε­λευ­θέ­ρωση των μετα­κι­νή­σεων οδήγησε σε ελαφρώς βελ­τιω­μένη εικόνα τους μήνες Ιούλιο – Οκτώ­βριο, ωστόσο η αυξη­μένη αβε­βαιό­τητα δια­τή­ρησε χαμηλά τα επίπεδα του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας με ετήσια πτώση αφίξεων εξω­τε­ρι­κού κατά 66% κατά μέσο όρο (έναντι -60% κατά μέσο όρο για αφίξεις εσω­τε­ρι­κού).

Υπό αυτές τις συν­θή­κες, οι δια­νυ­κτε­ρεύ­σεις σε ελλη­νικά ξενο­δο­χεία ήταν σχεδόν μηδε­νι­κές το β΄ τρίμηνο, ενώ στο καλύ­τερο δίμηνο της φετινής περιό­δου (Αύγου­στος – Σεπτέμ­βριος) σημεί­ω­σαν πτώση της τάξης του 60% συγκρι­τικά με την αντί­στοιχη περίοδο του 2019. Αξίζει να σημειω­θεί ότι εν μέρει αυτή η πτώση αντι­κα­το­πτρί­ζει τη μηδε­νική δρα­στη­ριό­τητα ξενο­δο­χείων, τα οποία παρέ­μει­ναν κλειστά ακόμα και μετά την άρση του lockdown. Τα υπό­λοιπα ξενο­δο­χεία που λει­τούρ­γη­σαν σημεί­ω­σαν μικρό­τερη πτώση της τάξης του 35% στο αντί­στοιχο διά­στημα (Αύγο­στος – Σεπτέμ­βριος), με πλη­ρό­τητα της τάξης του 45% (έναντι 70% στην αντί­στοιχη περίοδο του 2019).

Η ιδιαι­τε­ρό­τητα των νησιών

Μάλιστα, το πρό­βλημα ήταν μεγα­λύ­τερο στα νησιω­τικά ξενο­δο­χεία, τα οποία εξαρ­τώ­νται σε μεγα­λύ­τερο βαθμό από τον θερινό – εποχικό του­ρι­σμό. «Η υψηλή εξάρ­τηση των νησιω­τι­κών ξενο­δο­χείων από του­ρί­στες εξω­τε­ρι­κού, οι οποίοι είναι επο­χι­κοί και προ­έρ­χο­νται από πρα­κτο­ρεία, απο­τε­λεί πηγή ρίσκου, όπως φάνηκε τους φετι­νούς θερι­νούς μήνες» ανα­φέ­ρε­ται, χαρα­κτη­ρι­στικά.

Το οπλο­στά­σιο για την επόμενη ημέρα

Ωστόσο, από την άλλη πλευρά, τα ξενο­δο­χεία των ελλη­νι­κών νησιών δια­θέ­τουν το ισχυ­ρό­τερο «οπλο­στά­σιο» για τη μετά­βαση στην επόμενη μέρα, καθώς έχουν καλή χρη­μα­το­οι­κο­νο­μική εικόνα, απότοκο της ανα­πτυ­ξια­κής τους πορείας την τελευ­ταία 10ετία, ενώ είναι ήδη στραμ­μένα σε επεν­δύ­σεις ανα­βάθ­μι­σης της ποιό­τη­τας των παρε­χό­με­νων υπη­ρε­σιών.

Παράλ­ληλα, μετά την έξαρση της παν­δη­μίας, δια­φαί­νο­νται νέες τάσεις στην επιλογή προ­ο­ρι­σμών, με την υγειο­νο­μική ασφά­λεια και τις ποιο­τι­κές υπη­ρε­σίες να θεω­ρού­νται πλέον προ­τε­ραιό­τητα, καθώς απο­τε­λούν κύριο κρι­τή­ριο επι­λο­γής για το 50% των του­ρι­στών σε βασικές χώρες προ­έ­λευ­σης).

Τι πρέπει να γίνει

Στο πλαίσιο του ανα­με­νό­με­νου αυξη­μέ­νου αντα­γω­νι­σμού τα επόμενα έτη, η έκθεση της ΕΤΕ θεωρεί ότι είναι ευκαι­ρία για την Ελλάδα να απα­γκι­στρω­θεί από το μοντέλο μαζικού του­ρι­σμού, το οποίο χαρα­κτη­ρί­ζε­ται από έντονα στοι­χεία επο­χι­κό­τη­τας και εξάρ­τηση από πρα­κτο­ρεία εξω­τε­ρι­κού. Υπό αυτό το πρίσμα, απαι­τού­νται συγκε­κρι­μέ­νες ενέρ­γειες:

• Από την πλευρά των επι­χει­ρή­σεων, χρειά­ζε­ται στρα­τη­γική στό­χευση για αύξηση πολυ­τε­λών ξενο­δο­χείων (οι μονάδες 4-5 αστέρων καλύ­πτουν 23% των ξενο­δο­χείων στην Ελλάδα έναντι 65% κατά μέσο όρο στη Μεσό­γειο), τα οποία μπορούν να προ­σελ­κύ­σουν του­ρί­στες υψηλής δαπάνης, ενώ είχαν καλύ­τε­ρες επι­δό­σεις το 2020 από χαμη­λό­τε­ρης ποιό­τη­τας ξενο­δο­χεία. Αξιο­ση­μεί­ωτο είναι ότι η τάση ανα­βάθ­μι­σης είναι ήδη εμφανής, με διπλα­σια­σμό των ξενο­δο­χείων 5 αστέρων την τελευ­ταία δεκα­ε­τία.
• Παράλ­ληλα, ως κρί­σι­μος παρά­γο­ντας για την πορεία του κλάδου ανα­δει­κνύ­ε­ται η αντι­με­τώ­πιση δια­χρο­νι­κών ζητη­μά­των ελλι­πούς δια­σύν­δε­σης των νησιών με τους τόπους προ­έ­λευ­σης (τρο­χο­πέδη για το 60% των ξενο­δο­χεια­κών ΜμΕ). Ειδι­κό­τερα, η βελ­τί­ωση υπο­δο­μών σε λιμάνια και αερο­δρό­μια ανα­γνω­ρί­ζε­ται ως βασική ευκαι­ρία ανά­πτυ­ξης για τις ξενο­δο­χεια­κές ΜμΕ των νησιών, συμ­φω­νώ­ντας με τα συμπε­ρά­σματα του Σχεδίου Ανά­πτυ­ξης για τον κλάδο (έκθεση Πισ­σα­ρίδη, Νοέμ­βριος 2020), όπου η ανα­βάθ­μιση υπο­δο­μών υπο­γραμ­μί­ζε­ται ως μία από τις βασικές προ­τε­ραιό­τη­τες για τη μελ­λο­ντική ανά­πτυξη του κλάδου.

Πηγή: moneyreview.gr