Μαφία και στα ακίνητα του Δημοσίου – Πώς δρούσε – Τα παραχωρητήρια στο Αγαθονήσι και οι βραχονησίδες

Στοι­χεία για κύκλωμα που λυμαι­νό­ταν ακίνητα του Δημο­σίου έχει παρα­δώ­σει στις αρμό­διες αρχές η διοί­κηση της ΕΤΑΔ. Τα μέλη του φέρο­νται να χρη­σι­μο­ποιού­σαν μαφιό­ζι­κες μεθό­δους, αφού υπάλ­λη­λος που ανέλαβε να ξεκα­θα­ρί­σει την κατά­σταση έπεσε θύμα ξυλο­δαρ­μού.

Πριν από μερι­κούς μήνες η διοί­κηση της Εται­ρείας Ακι­νή­των του Δημο­σίου (ΕΤΑΔ) ανέθεσε σε υπάλ­ληλό της την επί­βλεψη του κλάδου των βρα­χυ­χρό­νιων μισθώ­σεων, των ενοι­κιά­σεων δηλαδή ακι­νή­των του χαρ­το­φυ­λα­κίου της για μικρές περιό­δους, ακόμη και για λίγες ημέρες, όπως γίνεται σε περι­πτώ­σεις σταδίων, χώρων εκδη­λώ­σεων και άλλων τέτοιων περι­πτώ­σεων.

Ο μέχρι πρό­τι­νος προϊ­στά­με­νος της εν λόγω δρα­στη­ριό­τη­τας είχε ήδη απο­μα­κρυν­θεί, καθώς υπήρχαν υπό­νοιες ότι κάτι δεν δούλευε σωστά. Δεν πέρασε καιρός και ο υπάλ­λη­λος αυτός, που ανέλαβε τις βρα­χυ­χρό­νιες μισθώ­σεις, δέχθηκε επίθεση από αγνώ­στους και ξυλο­κο­πή­θηκε άγρια. Εν τω μεταξύ, όμως, είχαν έρθει στο φως στοι­χεία για παρά­νο­μες μισθώ­σεις ακόμη και ολό­κλη­ρων σταδίων, τα έσοδα των οποίων φέρο­νται να έμπαι­ναν στην τσέπη μελών κυκλω­μά­των και όχι στο ταμείο του Δημο­σίου.

Η νέα διοί­κηση της ΕΤΑΔ, που ανέλαβε στα τέλη του 2023 με εντολή από τον υπουργό Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών Κωστή Χατζη­δάκη να προ­χω­ρή­σει στην εξυ­γί­ανση του φορέα και την αξιο­ποί­ηση της περιου­σίας του, κατέ­θεσε πριν από λίγες μέρες μήνυση κατά παντός υπευ­θύ­νου για τη βιαιο­πρα­γία εις βάρος του στε­λέ­χους της.

Αξιο­λο­γώ­ντας όμως τα στοι­χεία, που έχει ήδη δώσει η ΕΤΑΔ στις Αρχές, ένα σενάριο προ­βάλ­λει ως το επι­κρα­τέ­στερο: κυκλώ­ματα υπαλ­λή­λων του Δημο­σίου ή και υπερ­γο­λά­βων δια­χει­ρι­στών των ακι­νή­των της ΕΤΑΔ προ­έ­βαι­ναν σε παρά­νο­μες μισθώ­σεις ακι­νή­των, χωρίς ποτέ το Δημόσιο να εισπράτ­τει έσοδα. Και, ενδε­χο­μέ­νως, όταν ξεκί­νησε η προ­σπά­θεια κάθαρ­σης, κάποια από τα κυκλώ­ματα αυτά αντέ­δρα­σαν. Η ΕΤΑΔ έχει αρχίσει και δια­βι­βά­ζει τα στοι­χεία που έχει συλ­λέ­ξει και συνε­χί­ζει να συλ­λέ­γει στη Δικαιο­σύνη για να διε­ρευ­νη­θεί κατά πόσον και πού υπάρ­χουν αδι­κή­ματα υπε­ξαί­ρε­σης, απι­στίας και απάτης.

Τα στοι­χεία αυτά ήρθαν στην προσοχή της ΕΤΑΔ όταν ξεκί­νησε, έπειτα από δεκα­ε­τίες πλημ­με­λούς επι­στα­σίας, το ξεκα­θά­ρι­σμα του χαρ­το­φυ­λα­κίου των ακι­νή­των της, ο έλεγχος της εφαρ­μο­γής των συμ­βά­σεων αλλά και της κατά­στα­σης του κάθε περιου­σια­κού της στοι­χείου. Στο πλαίσιο αυτής της δια­δι­κα­σίας, εξω­τε­ρι­κός ιδιώτης σύμ­βου­λος, που ανέλαβε μέρος του έργου, δια­πί­στωσε τις παρά­νο­μες αυτές πρα­κτι­κές. Είτε πρό­κει­ται για κυκλώ­ματα δια­φθο­ράς που λυμαί­νο­νταν την περιου­σία του Δημο­σίου για ίδιο όφελος είτε για μεμο­νω­μέ­νες περι­πτώ­σεις, τον λόγο πλέον έχει η Δικαιο­σύνη.

Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό πως σε μία από τις περι­πτώ­σεις που εντο­πί­στη­καν, μισθώ­θηκε έκταση της ΕΤΑΔ για να γίνει μεγάλη συναυ­λία. Η συναυ­λία αυτή δια­φη­μί­στηκε στα social media. Πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε με επι­τυ­χία και βίντεο από τη συναυ­λία κυκλο­φο­ρούν σε πλήθος λογα­ρια­σμών στα social media. Ωστόσο, στην εσω­τε­ρική έρευνα που ακο­λού­θησε δεν βρέ­θη­καν ούτε τιμο­λο­γή­σεις προς την εται­ρεία που έκανε τη συναυ­λία ούτε βέβαια κατά­θεση μισθώ­μα­τος για τη χρήση της έκτασης. Δεν πρό­κει­ται για μεμο­νω­μένη περί­πτωση. Ακόμη και το ίδιο το κλειστό στάδιο Τάε-Κβον-Ντο στην παραλία του φαλη­ρι­κού όρμου φέρεται να είχε εκμι­σθω­θεί παρά­νομα εν αγνοία και χωρίς έσοδα για την ΕΤΑΔ.

Σε μια από τις περι­πτώ­σεις μισθώ­θηκε έκταση για να γίνει συναυ­λία, αλλά δεν βρέ­θη­καν ούτε τιμο­λό­για ούτε η κατά­θεση του μισθώ­μα­τος.

Υπάρ­χουν επίσης περι­πτώ­σεις που δύσκολα θα φαντα­ζό­ταν κάποιος αν δεν είχαν ανα­κα­λυ­φθεί: για παρά­δειγμα, σε ένα από τα ακίνητα που έχει νομίμως εκμι­σθώ­σει η ΕΤΑΔ σε ιδιώτη, διά­φο­ροι εμπλε­κό­με­νοι απαί­τη­σαν «φακε­λάκι» για να επι­τρέ­ψουν στον μισθωτή να απο­κτή­σει πρό­σβαση. Ζητού­σαν δηλαδή χρήματα για να παρα­δώ­σουν τα κλειδιά. Μια άλλη περί­πτωση που ανα­φέ­ρε­ται είναι αυτή στην οποία ηλε­κτρο­λό­γος εγκα­τά­στα­σης χώρου της ΕΤΑΔ που έχει μισθω­θεί, φαί­νε­ται να ζητούσε 500 ευρώ κάθε φορά που τον καλού­σαν να ανοίξει τον κλι­μα­τι­σμό.

Ηδη από την προη­γού­μενη μετα­βα­τική διοί­κηση, που είχε οριστεί πριν από έναν χρόνο, είχαν εντο­πι­στεί κάποια κρού­σματα απα­ρά­δε­κτων πρα­κτι­κών που έπλητ­ταν τα συμ­φέ­ρο­ντα του οργα­νι­σμού. «Ενώ στα χαρτιά όλα έδει­χναν καλά, η πραγ­μα­τική εικόνα ήταν εντελώς δια­φο­ρε­τική. Είναι μάλιστα χαρα­κτη­ρι­στικό ότι το τελευ­ταίο έτος αυξή­θη­καν οι αυτο­ψίες στα ακίνητα 209% προ­κει­μέ­νου ακριβώς να αρχίσει να δια­πι­στώ­νε­ται τι ακριβώς συμ­βαί­νει», εξηγούν στην «Καθη­με­ρινή» κορυ­φαίες πηγές του υπουρ­γείου Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών, που σε συνερ­γα­σία με το Υπερ­τα­μείο, μητρική της ΕΤΑΔ και, κυρίως, τη νέα διευ­θύ­νουσα σύμ­βουλο της ΕΤΑΔ Ηρώ Χατζη­γε­ωρ­γίου, ενέ­τει­ναν τις προ­σπά­θειές τους για κάθαρση και αξιο­ποί­ηση του χαρ­το­φυ­λα­κίου των ακι­νή­των του Δημο­σίου.

Υπουρ­γείο και ΕΤΑΔ, έχοντας προ μηνών βγάλει τα πρώτα ανη­συ­χη­τικά συμπε­ρά­σματα, δημιούρ­γη­σαν ένα παράλ­ληλο εξω­τε­ρικό σύστημα ελέγχου με πιστο­ποι­η­μέ­νους ελεγ­κτές και νομι­κούς συμ­βού­λους προ­κει­μέ­νου να εντο­πι­στούν περι­πτώ­σεις που θα έπρεπε να πάνε στη Δικαιο­σύνη. Οι ελεγ­κτές εντό­πι­σαν σωρεία παρά­νο­μων πρα­κτι­κών, όπως οι παρα­πάνω, κυρίως στις βρα­χυ­χρό­νιες μισθώ­σεις, αλλά ακόμη και παράλ­λη­λες ενοι­κιά­σεις ακι­νή­των σε εξω­θε­σμι­κούς ή και ανε­πι­θύ­μη­τους ιδιώτες και φορείς. Οσο γίνο­νταν γνωστές οι έρευνες τόσο ενθαρ­ρύ­νο­νταν και άνθρω­ποι με γνώση των παρά­νο­μων ή παρά­τυ­πων πρα­κτι­κών να κάνουν καταγ­γε­λίες για κυκλώ­ματα που δρουν στη σκιά του οργα­νι­σμού.

Οι καταγ­γε­λίες, αφού αξιο­λο­γη­θούν δια­βι­βά­ζο­νται αρμο­δίως και ανα­μέ­νο­νται οσο­νούπω εξε­λί­ξεις, καθώς εντο­πί­στη­καν ακόμη και περι­πτώ­σεις όπου οι ανα­θέ­σεις έχουν ολο­κλη­ρω­θεί, αλλά οι μισθω­τές βρέ­θη­καν αντι­μέ­τω­ποι με κυκλώ­ματα που είχαν εκβια­στι­κές απαι­τή­σεις για να παρα­δώ­σουν τα μίσθια.

Τις επό­με­νες ημέρες ανα­μέ­νε­ται να κατα­τε­θούν και άλλες μηνυ­τή­ριες ανα­φο­ρές για συγκε­κρι­μέ­νες υπο­θέ­σεις, ώστε να ελεγ­χθούν τυχόν ποι­νι­κές ευθύνες για περι­πτώ­σεις υπε­ξαί­ρε­σης, απι­στίας και απάτης, όπως χαρα­κτη­ρι­στικά επι­ση­μαί­νουν από το υπουρ­γείο Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών.

Το χαοτικό νομικό καθε­στώς

Στα βιβλία της ΕΤΑΔ περι­λαμ­βά­νε­ται, μεταξύ άλλων, μια ολό­κληρη κορυ­φο­γραμμή ορο­σει­ράς στη βόρεια Ελλάδα. Ακίνητο, που προ­φα­νώς δεν είναι εμπο­ρικά αξιο­ποι­ή­σιμο. Δεν είναι η μόνη παρά­δοξη εγγραφή. Πέραν των κάθε λογής κυκλω­μά­των που έχουν ανα­πτυ­χθεί στην περί­με­τρο της ακί­νη­της περιου­σίας του Δημο­σίου, το ίδιο το νομικό πλαίσιο τους δημιουρ­γεί γκρίζες ζώνες.

Η κορυ­φο­γραμμή ορο­σει­ράς στη βόρεια Ελλάδα, τα παρα­χω­ρη­τή­ρια στο Αγα­θο­νήσι και οι βρα­χο­νη­σί­δες.

Πριν από λίγα χρόνια επι­χει­ρη­μα­τίας επι­χεί­ρησε να κάνει ιχθυο­καλ­λιέρ­γειες στο Αγα­θο­νήσι. Το Αγα­θο­νήσι είναι περιοχή Natura και έχει Αριθμό Βιβλίου Κατα­γρα­φής (ΑΒΚ), όπως ονο­μά­ζο­νται οι εγγρα­φές του χαρ­το­φυ­λα­κίου ακι­νή­των της ΕΤΑΔ, 503. Εγγρά­φηκε από τον Δήμο Καλύ­μνου τον Ιούλιο του 1980 και οι δικη­γό­ροι που ανα­ζή­τη­σαν τους τίτλους κτήσης του για να δια­χει­ρι­στούν την αδειο­δό­τηση της ιχθυο­καλ­λιέρ­γειας δια­πί­στω­σαν ότι έχει περάσει στο Δημόσιο με διά­ταγμα του 1947, όταν παρα­δό­θη­καν τα Δωδε­κά­νησα από την Ιταλία στην Ελλάδα. Αλλά το Δημόσιο έχει μόνο το δικαί­ωμα διοί­κη­σης και δια­χεί­ρι­σης, αφού πρό­κει­ται για περιοχή Natura. Τα σπίτια των κατοί­κων υφί­στα­νται εκεί με παρα­χω­ρη­τή­ρια, ενώ έχει προ­βλε­φθεί να μην κατα­βάλ­λουν μισθώ­ματα. Τα άλλα νησιά που υπο­τί­θε­ται πως βρί­σκο­νται στην κυριό­τητα του Δημο­σίου είτε είναι βρα­χο­νη­σί­δες είτε δεν υπάρ­χουν τίτλοι είτε απλώς αγνο­εί­ται το νομικό τους καθε­στώς, όπως απο­κά­λυψε νωρί­τερα φέτος η «Καθη­με­ρινή».

Χιλιά­δες ΑΒΚ είναι απλώς αριθμοί. Πολλοί δεν παρα­πέ­μπουν καν σε περιο­χές. Αλλοι μιλούν για έκταση σε συγκε­κρι­μένο μέρος χωρίς αυτή να είναι γραμ­μένη σε οποιο­δή­ποτε υπο­θη­κο­φυ­λα­κείο, πόσο μάλλον κτη­μα­το­λό­γιο. Και κάποιες χιλιά­δες ακόμη αφορούν ήσσονος σημα­σίας και αξίας δικαιώ­ματα. Ενας απ’ τους λόγους του χαο­τι­κού νομικού καθε­στώ­τος που διέπει το χαρ­το­φυ­λά­κιο της ΕΤΑΔ είναι ότι τα ακίνητα προ­έρ­χο­νται από δια­φο­ρε­τι­κές εται­ρείες. Η ΕΤΑΔ απο­τε­λεί συνέ­χεια της «Ελλη­νικά Του­ρι­στικά Ακίνητα Α.Ε.», που συστά­θηκε το 1998 με σκοπό την αξιο­ποί­ηση περιου­σίας του ΕΟΤ. Αργό­τερα απορ­ρό­φησε και την «Ολυ­μπιακά Ακίνητα Α.Ε.», το 2011 την Κτη­μα­τική Εται­ρεία του Δημο­σίου και το 2016 την «Παρά­κτιο Αττικό Μέτωπο». Το κάθε χαρ­το­φυ­λά­κιο από αυτά φέρει και τις δικές του ιδιαι­τε­ρό­τη­τες, εξηγούν νομικές πηγές. «Κανείς δεν απο­φά­σισε ποτέ πως πρέπει να μελε­τη­θεί και να βγει ένας νόμος που να διέπει όλα τα ακίνητα της ΕΤΑΔ προ­κει­μέ­νου να μπο­ρέ­σει να βελ­τιω­θεί η εκμε­τάλ­λευση και η αξία του χαρ­το­φυ­λα­κίου», ανα­φέ­ρουν χαρα­κτη­ρι­στικά.

Παράλ­ληλα, υπουρ­γείο Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών και ΕΤΑΔ εντεί­νουν τις προ­σπά­θειές τους για να «μαζέ­ψουν» όλα τα λάθη του παρελ­θό­ντος. Οπως τέσσερα χαμένα ΕΣΠΑ για έργα εθνικής σημα­σίας, με απο­τέ­λε­σμα τα Σπήλαια Διρού και το Αχίλ­λειον να παρα­μέ­νουν εργο­τά­ξια, δια­γω­νι­σμούς με παρω­χη­μέ­νες πρα­κτι­κές που κατέ­λη­γαν άγονοι κ.ά. Χαρα­κτη­ρι­στική η περί­πτωση του Διρού, που –όπως είναι γνωστό– κόστισε 6 εκατ. ευρώ στην εται­ρεία, καθώς χάθηκαν οι προ­θε­σμίες για την άσκηση έφεσης σε δικα­στική απόφαση.

Η αξιο­ποί­ηση της περιου­σίας της ΕΤΑΔ

Ο υπουρ­γός Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών Κωστής Χατζη­δά­κης κατέ­θεσε αυτή την εβδο­μάδα νομο­σχέ­διο, που μεταξύ άλλων προωθεί τη δημιουρ­γία μιας νέας δομής στην ΕΤΑΔ, ενώ παράλ­ληλα δίνει κίνητρα για προ­σέλ­κυση νέων στε­λε­χών από τον ιδιω­τικό τομέα προ­κει­μέ­νου να μπει σε νέα τροχιά.

Ταυ­τό­χρονα αξιο­ποιεί­ται η τεχνο­γνω­σία του ΤΑΙΠΕΔ, που έτσι κι αλλιώς ανήκει, όπως και η ΕΤΑΔ, στον όμιλο του Υπερ­τα­μείου, για την αξιο­ποί­ηση εμβλη­μα­τι­κών ακι­νή­των της ΕΤΑΔ. Ιδιαί­τερα για εκείνα που είναι αφενός πιο σύνθετα και αφε­τέ­ρου παρου­σιά­ζουν ιδιαί­τερη σημασία για την εθνική οικο­νο­μία, τον του­ρι­σμό και τη βιο­μη­χα­νία. Χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα το ακίνητο του Τάε-Κβον-Ντο στο Φάληρο για το οποίο ξεκι­νάει νέα έρευνα αγοράς και pre-marketing από το ΤΑΙΠΕΔ προ­κει­μέ­νου να προ­κη­ρυ­χθεί νέος δια­γω­νι­σμός, με όρους και προ­δια­γρα­φές που αντα­πο­κρί­νο­νται στα πραγ­μα­τικά δεδο­μένα.

Εννέα εται­ρικά σχήματα του ιδιω­τι­κού τομέα θα ανα­λά­βουν να ξεκα­θα­ρί­σουν από περίπου 1.000 ακίνητα το καθένα.

«Τρέχει» παράλ­ληλα ο μεγάλος δια­γω­νι­σμός για ⁠την κατα­γραφή και τη βέλ­τι­στη αξιο­ποί­ηση της δημό­σιας περιου­σίας προ­κει­μέ­νου να δια­χω­ρι­στεί η ήρα από το στάρι. Δηλαδή θα ξεχω­ρί­σουν τα ακίνητα που μπορούν να αξιο­ποι­η­θούν ευκο­λό­τερα και θα ομα­δο­ποι­η­θούν ομοει­δώς.

Εννέα εται­ρικά σχήματα του ιδιω­τι­κού τομέα θα ανα­λά­βουν να ξεκα­θα­ρί­σουν από περίπου 1.000 ακίνητα το καθένα. Στη συνέ­χεια θα ανα­λά­βουν το ξεκα­θά­ρι­σμα για τα επόμενα 1.000 ακίνητα. Ομως, με το που θα ξεκα­θα­ρί­ζει το κάθε ένα ακίνητο, τότε αυτό θα ομα­δο­ποιεί­ται με άλλα ακίνητα που έχουν συναφή ή συμπλη­ρω­μα­τικά χαρα­κτη­ρι­στικά, όπως για παρά­δειγμα οικι­στική, του­ρι­στική, βιο­μη­χα­νική χρήση κ.λπ. Ετσι θα προ­κύ­ψουν ολό­κλη­ρες ομάδες ακι­νή­των, αντί για μεμο­νω­μένα ακίνητα, οπότε θα προ­σελ­κυ­στούν πιο εύκολα επεν­δυ­τές από την ΕΤΑΔ. Το έργο το «τρέχει» γρήγορα ώστε να αρχίσει να απο­δί­δει στα­διακά από τις αρχές του 2025.

Η δια­δι­κα­σία προ­βλέ­πει ότι η κατα­γραφή των ακι­νή­των θα γίνει με ένα σύγ­χρονο ηλε­κτρο­νικό εργα­λείο, που θα βοη­θή­σει τόσο στη δια­μόρ­φωση στρα­τη­γι­κής όσο και στην πλήρη δια­φά­νεια για το τι είναι το κάθε ακίνητο. Με αυτό τον τρόπο, όχι μόνο θα μάθουμε τι ακριβώς κατέχει και τι αξίζουν οι χιλιά­δες τίτλοι ιδιο­κτη­σίας του κράτους, αλλά και θα λυθεί ένας πολυ­ε­τής γρίφος: ποια είναι τελικά η ακίνητη περιου­σία του Δημο­σίου που κατέχει η ΕΤΑΔ.

Πηγή kathimerini.gr

Ηλίας Μπέλλος