Φ. Χατζηδιάκος: Ο ΕΝΦΙΑ είναι ένας επαχθής νόμος

Η αλλαγή του χρόνου έφερε, μεταξύ άλλων την εφαρ­μογή του Νόμου 4223/2013, με τίτλο «ΕΝΙΑΙΟΣ ΦΟΡΟΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ». Με μία πρώτη προ­σέγ­γιση αναφέρω συνο­πτικά τις βασικές ρυθ­μί­σεις του νόμου, ο οποίος απο­τε­λεί­ται από (59) άρθρα με πολ­λα­πλά εδάφια και εξαι­ρέ­σεις, αντι­κα­τα­στά­σεις μεμο­νω­μέ­νων λέξεων ή προ­τά­σεων προ­γε­νέ­στε­ρων νόμων, χωρίς να ενσω­μα­τώ­νουν σε ενιαίο κείμενο το εν τέλει δια­μορ­φω­μένο ισχύον περιε­χό­μενο κάθε άρθρου, με απο­τέ­λε­σμα να δημιουρ­γεί­ται σύγχυση και να απαι­τεί­ται η επίπονη ανα­ζή­τηση των προ­γε­νέ­στε­ρων νόμων για να κατα­λή­ξουμε στο εν τέλει ισχύον.

Από ουσια­στι­κής τώρα άποψης, που είναι και το σημα­ντι­κό­τερο ο νόμος αυτός εξαρχής είναι ένας ακόμη επαχθής νόμος, ο οποίος επι­τεί­νει την αύξηση της φορο­λο­γίας του ΄Ελληνα φορο­λο­γού­με­νου, δημιουρ­γεί εμπόδια στις επεν­δύ­σεις και μειώνει αντί να αυξάνει το ενδια­φέ­ρον των όποιων επεν­δυ­τών για την από­κτηση περιου­σια­κών στοι­χείων στην Ελλη­νική Επι­κρά­τεια. Είναι βέβαιο ότι κατα­βάλ­λε­ται από τον Ελληνα φορο­λο­γού­μενο περισ­σό­τερο από το 70% των εισο­δη­μά­των του ετησίως σε άμεσους και έμμε­σους φόρους, οι οποίοι είναι γνωστοί σε όλους μας και αφορούν τον φόρο εισο­δή­μα­τος, τον Φ.Α.Π. των τριών τελευ­ταίων ετών, το ΕΕΤΗΔΕ (χαράτσι), τα τέλη κυκλο­φο­ρίας, τον Φ.Π.Α., τους φόρους μετα­βί­βα­σης, κλη­ρο­νο­μιών, δωρεών, γονικών παροχών, τέλη, εισφο­ρές και βεβαίως χρη­μα­τι­κές κυρώ­σεις και πρό­στιμα και όλα αυτά προ­κει­μέ­νου να ενι­σχυ­θούν τα δημόσια έσοδα του Κράτους.

Με τον ανωτέρω λοιπόν νόμο καθιε­ρώ­νε­ται ένας επι­πλέον φόρος, ο ενιαίος φόρος ιδιο­κτη­σίας ακι­νή­των (ΕΝ.Φ.Ι.Α.), ο οποίος απο­τε­λεί­ται από τον ΚΥΡΙΟ ΦΟΡΟ, που επι­βάλ­λε­ται σε όλα τα ακίνητα και σε όλα τα εμπράγ­ματα δικαιώ­ματα (ψιλή κυριό­τητα, επι­καρ­πία, οίκηση, δου­λείες κ.λ.π.) καθώς επίσης και στα ενοχικά δικαιώ­ματα της απο­κλει­στι­κής χρήσης θέσης στάθ­μευ­σης, βοη­θη­τι­κού χώρου, κολυμ­βη­τι­κής δεξα­με­νής και στο δικαί­ωμα νομής ή οιονεί νομής και κατοχής κ.λ.π. και επι­βάλ­λε­ται από το έτος 2014 και για κάθε επόμενο έτος.

Με τον ίδιο νόμο ορί­ζε­ται ότι είναι απα­ρά­δε­κτη η συζή­τηση εμπράγ­μα­της αγωγής (π.χ.χρη­σι­κτη­σίας) ή οποια­δή­ποτε άλλη ενέρ­γεια ενώπιον δικα­στη­ρίου ή δημό­σιας αρχής αν δεν προ­σκο­μι­σθεί από τον υπόχρεο στον ΕΝ.Φ.Ι.Α. το σχετικό πιστο­ποι­η­τικό μέχρι τη συζή­τηση της καθώς επίσης και για την εγγραφή προ­ση­μεί­ω­σης υπο­θή­κης ή υπο­θή­κης επί ακι­νή­του, για την μετα­γραφή της πράξης απο­δο­χής κλη­ρο­νο­μιάς ή κλη­ρο­νο­μη­τη­ρίου κ.λ.π.. με συνέ­πεια ο πολίτης να στε­ρεί­ται του δικαιώ­μα­τος της έννομης προ­στα­σίας αν δεν έχει την οικο­νο­μική ευχέ­ρεια να κατα­βά­λει τον νέο αυτό φόρο.

Βεβαίως θα μπο­ρούσε να θεω­ρη­θεί ευνοϊκή η ρύθμιση του νόμου (άρθρο 11), η οποία αφορά τη μείωση του φόρου μετα­βί­βα­σης ακι­νή­των (αγορά) από τον αγο­ρα­στή σε ποσοστό 3% επί της φορο­λο­γη­τέας αξίας του ακι­νή­του, ωστόσο στο άρθρο 24 του ίδιου νόμου προ­στί­θε­ται στο άρθρο 62 του Ν.4172/2013 νέα παρά­γρα­φος 4, η οποία επι­βάλ­λει την κατα­βολή φόρου υπε­ρα­ξίας σε κάθε φυσικό πρόσωπο, που αποκτά υπε­ρα­ξία από τη μετα­βί­βαση ακί­νη­της περιου­σίας (δηλαδή ο πωλητής), το οποίο ανέρ­χε­ται σε ποσοστό 15% επί της υπε­ρα­ξίας, η οποία νοείται η διαφορά μεταξύ της τιμής κτήσης, που κατέ­βαλε ο φορο­λο­γού­με­νος και της τιμής πώλησης , που κατα­βάλ­λε­ται σ’ αυτόν. Στο άρθρο 41 του ίδιου νόμου θεσπί­ζε­ται επίσης, ότι κάθε εισό­δημα, που προ­κύ­πτει από υπε­ρα­ξία μετα­βί­βα­σης με επαχθή αιτία (πώληση) ακί­νη­της περιου­σίας υπό­κει­ται σε φόρο εισο­δή­μα­τος φυσικών προ­σώ­πων.

Πάντως η ψήφιση των αλλε­πάλ­λη­λων νόμων (Ν.4110/2013, 4172/2013, 4174/2013 και 4223/2013 καθώς και της Πολ. 1279/30-12-2013) έχει δημιουρ­γή­σει ακα­τα­νό­η­τες αντι­φά­σεις με τις δαι­δα­λώ­δεις παρα­πο­μπές από τον ένα νόμο στον άλλο χωρίς ο φορο­λο­γι­κός νομο­θέ­της να καθο­ρί­ζει ευκρι­νώς τις ρυθ­μί­σεις, που ισχύουν.

Από στα­τι­στικά στοι­χεία είναι δεδο­μένο, ότι το 2013 οι συμ­βά­σεις αγο­ρα­πω­λη­σιών ακι­νή­των δεν ξεπέ­ρα­σαν σε όλη την Ελλη­νική Επι­κρά­τεια τις 20.000, παρά την πτώση στις τιμές των ακι­νή­των, η οποία ήταν της τάξεως του 40% κατά μέσο όρο από την αρχή της κρίσης μέχρι το 2013 και η μείωση της τιμής τις περισ­σό­τε­ρες φορές είναι κάτω της αντι­κει­με­νι­κής αξίας.

Συμπε­ρα­σμα­τικά η επιβολή νέων επι­πλέον φόρων, δηλαδή του ΕΝ.Φ.Ι.Α. (κύριου και συμπλη­ρω­μα­τι­κού) και του φόρου υπε­ρα­ξίας από την μετα­βί­βαση ακι­νή­των πολύ δύσκολα θα δημιουρ­γή­σει τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις, ώστε να υπάρ­χουν επαρ­κείς λόγοι στην αγορά για την ανακοπή της πτω­τι­κής πορείας της οικο­νο­μίας στον τομέα των ακι­νή­των. Προ­ϋ­πό­θεση για την πληρωμή των φόρων είναι να υπάρ­χουν πλέον φορο­λο­γού­με­νοι, οι οποίοι να είναι σε θέση να τους πλη­ρώ­νουν. Ο συν­δυα­σμός υπέρ­με­τρης αύξησης της φορο­λο­γίας και μείωσης των εισο­δη­μά­των του Ελληνα πολίτη είναι κατα­στρο­φι­κός για την ανά­καμψη της οικο­νο­μίας εν γένει. Επι­πλέον το θεσμικό πλαίσιο επι­βάλ­λει στον Ελληνα φορο­λο­γού­μενο ένα πλέγμα κυρώ­σεων, προ­στί­μων και ποινών για φορο­λο­γι­κές παρα­βά­σεις και χρέη στο Δημόσιο, όπως έχουν δια­μορ­φω­θεί σήμερα, τα οποία είναι ιδιαί­τερα επαχθή και οδηγούν στην αφαί­μαξη των περιου­σια­κών του στοι­χείων από το ίδιο το κράτος.