Προσφυγικό τσουνάμι στο Αιγαίο το 2019 – Αυξήθηκαν κατά 54% οι ροές

Πηγή tovima.grΣη­μα­ντι­κή αύ­ξη­ση ση­μεί­ω­σαν οι αφί­ξεις προ­σφύ­γων και με­τα­να­στών στην Ελ­λά­δα τους πρώ­τους εννιά μήνες του 2019, όπως κα­τα­γρά­φει η Ύπατη Αρ­μο­στεία του ΟΗΕ για τους Πρό­σφυ­γες στην έκ­θε­σή της με τίτλο «Τα­ξί­δια απελ­πι­σί­ας», που δη­μο­σιεύ­ε­ται σή­με­ρα.

Οι αφί­ξεις από ξηρά και θά­λασ­σα ανήλ­θαν σε 46.100, όντας αυ­ξη­μέ­νες κατά 24% σε σχέση με το 2018, ενώ οι αφί­ξεις μόνο διά θα­λάσ­σης αυ­ξή­θη­καν κατά 54%.

Πάνω από 12.000 πρό­σφυ­γες τον Σε­πτέμ­βριο

Από τον Ια­νουά­ριο ως τον Σε­πτέμ­βριο 2019 έφτα­σαν στην Ελ­λά­δα 46.100 άτομα από ξηρά και θά­λασ­σα και 36.141 μόνο δια θα­λάσ­σης. Το ίδιο διά­στη­μα του 2018 οι αφί­ξεις ήταν 37.300 και από ξηρά και από θά­λασ­σα και 23.419 μόνο από τη θά­λασ­σα. Οι αφί­ξεις στην Ελ­λά­δα κο­ρυ­φώ­θη­καν τον Ιού­λιο, τον Αύ­γου­στο και τον Σε­πτέμ­βριο του 2019: τον Αύ­γου­στο έφτα­σαν πε­ρισ­σό­τε­ρα από 9.300 άτομα και τον Σε­πτέμ­βριο 12.500 άτομα, κυ­ρί­ως από το Αφ­γα­νι­στάν και τη Συρία.

Κα­λύ­τε­ρη η ει­κό­να στα χερ­σαία σύ­νο­ρα

Αντί­θε­τα, οι αφί­ξεις στα χερ­σαία σύ­νο­ρα Ελ­λά­δας-Τουρ­κί­ας μειώ­θη­καν κατά 30% σε σχέση με πέ­ρυ­σι, μεί­ω­ση που σύμ­φω­να με την Ύπατη Αρ­μο­στεία «φαί­νε­ται να οφεί­λε­ται στην αύ­ξη­ση των προ­λη­πτι­κών μέ­τρων και στις δύο πλευ­ρές των συ­νό­ρων, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των άτυ­πων ανα­γκα­στι­κών επι­στρο­φών (push-backs) από την Ελ­λά­δα». Ο διε­θνής ορ­γα­νι­σμός έχει εκ­φρά­σει «επα­νει­λημ­μέ­νως στις ελ­λη­νι­κές αρχές τις ανη­συ­χί­ες του σχε­τι­κά με τους ισχυ­ρι­σμούς για άτυ­πες ανα­γκα­στι­κές επι­στρο­φές, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων αρ­κε­τών πε­ρι­στα­τι­κών πι­θα­νής επα­να­προ­ώ­θη­σης, με ανα­φο­ρές για επι­στρο­φή ατό­μων που ζη­τού­σαν διε­θνή προ­στα­σία».

Οι πε­ρισ­σό­τε­ροι άν­θρω­ποι που φτά­νουν πα­ρά­τυ­πα στην Ελ­λά­δα προ­σπα­θούν να ξε­φύ­γουν από συρ­ρά­ξεις, διώ­ξεις και πα­ρα­βιά­σεις αν­θρω­πί­νων δι­καιω­μά­των. Όπως ανα­φέ­ρε­ται στην έκ­θε­ση, όσοι φτά­νουν μέσω θα­λάσ­σης προ­έρ­χο­νται κυ­ρί­ως από το Αφ­γα­νι­στάν και τη Συρία, καθώς και από τη Λαϊκή Δη­μο­κρα­τία του Κον­γκό, το Ιράκ και την Πα­λαι­στί­νη.

«Ασφυ­ξία» στις Δομές προ­σφύ­γων

Οι νέες αφί­ξεις προ­σφύ­γων και με­τα­να­στών έχουν δη­μιουρ­γή­σει πε­ραι­τέ­ρω πιέ­σεις στα ήδη υπερ­πλή­ρη κέ­ντρα υπο­δο­χής των ελ­λη­νι­κών νη­σιών, ιδίως στη Σάμο και τη Λέσβο, ση­μειώ­νει ο διε­θνής ορ­γα­νι­σμός. Ως τις 30 Σε­πτεμ­βρί­ου, βρί­σκο­νταν στα νησιά σχε­δόν 30.700 πρό­σφυ­γες και με­τα­νά­στες, από τους οποί­ους οι 25.900 στα πέντε κέ­ντρα υπο­δο­χής και ταυ­το­ποί­η­σης (ΚΥΤ), αριθ­μός σχε­δόν πε­ντα­πλά­σιος της μέ­γι­στης χω­ρη­τι­κό­τη­τάς τους (5.400). Η πρό­σβα­ση σε ια­τρι­κή και ψυ­χο­κοι­νω­νι­κή στή­ρι­ξη στα ΚΥΤ είναι πολύ πε­ριο­ρι­σμέ­νη λόγω του πολύ μι­κρού αριθ­μού επαγ­γελ­μα­τιών υγεί­ας και κοι­νω­νι­κών λει­τουρ­γών που πα­ρέ­χει το κρά­τος. Στο ΚΥΤ της Μό­ριας ως τον Σε­πτέμ­βριο του 2019 υπήρ­χαν μόνο δύο κρα­τι­κοί για­τροί δια­θέ­σι­μοι για την εξυ­πη­ρέ­τη­ση των 12.000 ατό­μων. Την ίδια ώρα οι χώροι φι­λο­ξε­νί­ας της ηπει­ρω­τι­κής Ελ­λά­δας έχουν αγ­γί­ξει τα όρια της χω­ρη­τι­κό­τη­τάς τους, «αφή­νο­ντας απο­κλει­σμέ­νους στα νησιά χι­λιά­δες αν­θρώ­πους, οι οποί­οι ανα­μέ­νουν επί μήνες τη με­τα­φο­ρά τους».

Το δράμα των ασυ­νό­δευ­των παι­διών

Στην Ελ­λά­δα έφτα­σαν μέσω θα­λάσ­σης πε­ρισ­σό­τε­ρα από 12.900 παι­διά, με­τα­ξύ των οποί­ων 2.100 ασυ­νό­δευ­τα ή χω­ρι­σμέ­να από την οι­κο­γέ­νειά τους. Η πλειο­νό­τη­τά τους προ­έρ­χε­ται από το Αφ­γα­νι­στάν, τη Συρία και το Ιράκ. Όπως επι­ση­μαί­νει η Ύπατη Αρ­μο­στεία, έως τα τέλη Σε­πτεμ­βρί­ου «τα πε­ρισ­σό­τε­ρα ασυ­νό­δευ­τα παι­διά στην Ελ­λά­δα εξα­κο­λου­θού­σαν να βρί­σκο­νται σε ακα­τάλ­λη­λες συν­θή­κες στέ­γα­σης». Από τα 4.600 ασυ­νό­δευ­τα και χω­ρι­σμέ­να από την οι­κο­γέ­νειά τους παι­διά μόνο το 26% είχε στέ­γα­ση κα­τάλ­λη­λη για την ηλι­κία του. Ο διε­θνής ορ­γα­νι­σμός απευ­θύ­νει έκ­κλη­ση στα ευ­ρω­παϊ­κά κράτη να ανοί­ξουν θέ­σεις για τη με­τε­γκα­τά­στα­ση των παι­διών ως μια χει­ρο­νο­μία αλ­λη­λεγ­γύ­ης και να επι­τα­χύ­νουν τις με­τα­φο­ρές για τα παι­διά που πλη­ρούν τα κρι­τή­ρια για οι­κο­γε­νεια­κή επα­νέ­νω­ση.

Συ­νο­λι­κά στην Ευ­ρώ­πη οι αφί­ξεις δια­μέ­σου των οδών της Με­σο­γεί­ου ση­μεί­ω­σαν πτώση. Πε­ρί­που 80.800 πρό­σφυ­γες και με­τα­νά­στες έφτα­σαν στην Ευ­ρώ­πη τους πρώ­τους εννιά μήνες του 2019, αριθ­μός μειω­μέ­νος κατά 21% σε σχέση με το 2018. Πάνω από το 28% όσων έφτα­σαν στην Ευ­ρώ­πη είναι παι­διά, πο­σο­στό ελα­φρώς υψη­λό­τε­ρο του αντί­στοι­χου πέ­ρυ­σι. Η Ελ­λά­δα έχει δε­χτεί την πλειο­ψη­φία των αφί­ξε­ων προ­σφύ­γων και με­τα­να­στών και οι αφί­ξεις ήταν πε­ρισ­σό­τε­ρες από όσες στην Ισπα­νία (23.200), την Ιτα­λία (7.600), τη Μάλτα (2.700) και την Κύπρο (1.200) μαζί. Στην Κύπρο συ­νε­χί­ζε­ται η ανο­δι­κή τάση του αριθ­μού των νέων αι­τή­σε­ων ασύ­λου, με απο­τέ­λε­σμα να έχει λάβει τις πε­ρισ­σό­τε­ρες κατά κε­φα­λήν αι­τή­σεις στην ΕΕ. Κατά το πρώτο εξά­μη­νο του 2019 υπο­βλή­θη­καν πε­ρί­που 6.600 νέες αι­τή­σεις ασύ­λου.

Σύμ­φω­να με την έκ­θε­ση της Ύπα­της Αρ­μο­στεί­ας, ως σή­με­ρα το 2019 πι­στεύ­ε­ται ότι έχουν χάσει τη ζωή τους ή αγνο­ού­νται στη Με­σό­γειο πε­ρί­που 1.041 άτομα, αριθ­μός μειω­μέ­νος κατά 43% σε σχέση με το ίδιο διά­στη­μα το 2018. Η δια­δρο­μή από τη Λιβύη στην Ευ­ρώ­πη πα­ρα­μέ­νει η πιο θα­να­τη­φό­ρα, καθώς το 63% των θα­νά­των στη θά­λασ­σα κα­τα­γρά­φη­καν εκεί. Άλλα 315 άτομα πι­στεύ­ε­ται ότι έχα­σαν τη ζωή τους στη θά­λασ­σα με­τα­ξύ Βό­ρειας Αφρι­κής και Ισπα­νί­ας και άλλα 66 άτομα με­τα­ξύ Τουρ­κί­ας και Ελ­λά­δας ή Κύ­πρου.

Πε­ρί­που 68 θά­να­τοι κα­τα­γρά­φη­καν καθώς πρό­σφυ­γες και με­τα­νά­στες προ­σπά­θη­σαν να δια­σχί­σουν χερ­σαία σύ­νο­ρα για να ει­σέλ­θουν στην Ευ­ρώ­πη ή διέ­σχι­σαν σύ­νο­ρα εντός της Ευ­ρώ­πης. Από αυ­τούς, 35 άτομα έχουν χάσει τη ζωή τους φέτος δια­σχί­ζο­ντας τα χερ­σαία σύ­νο­ρα από την Τουρ­κία στην Ελ­λά­δα, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων 18 νε­κρών σε τρο­χαία ατυ­χή­μα­τα και δώ­δε­κα αν­θρώ­πων που πνί­γη­καν στον πο­τα­μό Έβρο.

πηγή tovima.gr