Προσπαθούν να ξεμπλέξουν το κουβάρι του καλωδίου

Με τις σχέ­σεις Αθή­νας και Λευ­κω­σί­ας να δια­νύ­ουν το ιστο­ρι­κά χα­μη­λό­τε­ρο ση­μείο τους από το 1974 και έπει­τα, οι δύο πλευ­ρές ανα­ζη­τούν λύ­σεις προ­κει­μέ­νου να ξε­πε­ρα­στεί η πα­ρα­τε­τα­μέ­νη εκ­κρε­μό­τη­τα της ηλε­κτρι­κής δια­σύν­δε­σης Ελ­λά­δας – Κυ­πρια­κής Δη­μο­κρα­τί­ας (Great Sea Interconnector – GSI).

Αν και, από τη συ­νά­ντη­ση του πρω­θυ­πουρ­γού Κυ­ριά­κου Μη­τσο­τά­κη και του προ­έ­δρου της Κυ­πρια­κής Δη­μο­κρα­τί­ας Νίκου Χρι­στο­δου­λί­δη και έπει­τα, είχε συμ­φω­νη­θεί η ανά­γκη το θέμα αυτό να συ­ζη­τεί­ται κατά το δυ­να­τόν εντός τε­χνο­κρα­τι­κού πλαι­σί­ου, η έντα­ση πα­ρα­μέ­νει. Γι’ αυτό, άλ­λω­στε, το ζή­τη­μα από πλευ­ράς Λευ­κω­σί­ας το χει­ρί­ζε­ται πλέον απο­κλει­στι­κά ο υπουρ­γός Ενέρ­γειας Γιώρ­γος Πα­πα­να­στα­σί­ου, δη­λω­μέ­νος υπο­στη­ρι­κτής του GSI.

Η έκ­δο­ση των απο­φά­σε­ων της Ρυθ­μι­στι­κής Αρχής Ενέρ­γειας Κύ­πρου (ΡΑΕΚ), όπως αυτή δη­μο­σιο­ποι­ή­θη­κε στην κυ­πρια­κή Εφη­με­ρί­δα της Κυ­βερ­νή­σε­ως την Πα­ρα­σκευή, για τη με­τα­βί­βα­ση των αδειών κυ­ριό­τη­τας και δια­χεί­ρι­σης του έργου της ηλε­κτρι­κής δια­σύν­δε­σης στον ΑΔΜΗΕ, ήταν βα­σι­κή προ­ϋ­πό­θε­ση ώστε η κυ­πρια­κή πλευ­ρά να πλη­ρώ­σει τα ποσά που απαι­τού­νται στην ελ­λη­νι­κή εται­ρεία.

Βα­σι­κή εκ­κρε­μό­τη­τα πα­ρα­μέ­νει το γε­γο­νός ότι η ΡΑΕΚ έχει ανα­γνω­ρί­σει πε­ρί­που το ένα τρίτο των επεν­δυ­τι­κών δα­πα­νών του έργου (82 από τα 250 εκατ. ευρώ), ενώ η Λευ­κω­σία πρα­κτι­κά κα­λεί­ται να ανα­λά­βει και τη ρήτρα που αφορά τις δε­κά­δες ημέ­ρες κατά τις οποί­ες τα ερευ­νη­τι­κά πλοία πα­ρέ­με­ναν κα­θη­λω­μέ­να στο λι­μά­νι αντί να κά­νουν τις έρευ­νες (πε­ρί­που 20 εκατ. ευρώ).

Βέ­βαια, αν αυτές οι τε­χνι­κές λε­πτο­μέ­ρειες απο­τε­λού­σαν το μο­να­δι­κό πρό­βλη­μα στην υλο­ποί­η­ση του GSI, είναι απο­λύ­τως σί­γου­ρο ότι το έργο θα είχε προ­χω­ρή­σει. Ιδιαί­τε­ρα, καθώς πλέον η Κο­μι­σιόν ασκεί τε­ρά­στιες πιέ­σεις στη Λευ­κω­σία ώστε να βρει τρό­πους να ξε­πε­ρά­σει τις εν­στά­σεις που υπάρ­χουν και εντός της κυ­βέρ­νη­σης του κ. Χρι­στο­δου­λί­δη. Ο «ελέ­φα­ντας στο δω­μά­τιο» είναι η προ­φα­νής ανοι­χτή άρ­νη­ση της Τουρ­κί­ας να επι­τρέ­ψει να γί­νουν ακόμα και βυ­θο­με­τρι­κές έρευ­νες που δεν επη­ρε­ά­ζουν την υφα­λο­κρη­πί­δα, στα ανοι­χτά της Καρ­πά­θου και της Κάσου.

Σύμ­φω­να με ασφα­λείς πλη­ρο­φο­ρί­ες, σε πε­ρί­πτω­ση που τε­λι­κά ξε­πε­ρα­στεί το σύ­νο­λο των οι­κο­νο­μι­κών και τε­χνι­κών πτυ­χών της προ­βλη­μα­τι­κής αυτής υπό­θε­σης, τότε θα βρε­θεί και λύση για τον τρόπο που θα ξε­πε­ρα­στούν οι εν­στά­σεις της Τουρ­κί­ας. Με βάση τις ίδιες πλη­ρο­φο­ρί­ες, σχε­διά­ζε­ται τα ερευ­νη­τι­κά πλοία απλώς να ξε­κι­νή­σουν έρευ­νες δίχως να ζη­τή­σουν άδεια από καμία Αρχή, καθώς οι έρευ­νες στα διε­θνή ύδατα δεν απαι­τούν τη χο­ρή­γη­σή της.

Πιο δύ­σκο­λη –και για πο­λι­τι­κούς λό­γους– θα ήταν μια επι­λο­γή να ζη­τη­θεί έκ­δο­ση NAVTEX για τις έρευ­νες από όλους, δη­λα­δή όχι μόνο από την Αθήνα και τη Λευ­κω­σία αλλά και από την Αγκυ­ρα. Δε­δο­μέ­νου ότι εφό­σον το έργο πραγ­μα­το­ποιού­νταν με βάση τον υφι­στά­με­νο σχε­δια­σμό, θα ζη­τεί­το κά­ποια στιγ­μή NAVTEX στο μέσον της δια­δρο­μής και από την Αγκυ­ρα, ένα γε­νι­κό αί­τη­μα θα μπο­ρού­σε να τεθεί.

Αξί­ζει να ση­μειω­θεί, πά­ντως, ότι αυτές οι λύ­σεις είχαν πέσει στο τρα­πέ­ζι και κατά τις άτυ­πες συ­ζη­τή­σεις που είχαν γίνει ανά­με­σα στην Αθήνα και την Αγκυ­ρα για το θέμα σε ανύ­πο­πτο χρόνο, με την Τουρ­κία να κρα­τά­ει σαφώς αρ­νη­τι­κή στάση, καθώς το βλέ­πει πε­ρισ­σό­τε­ρο ως ζή­τη­μα συμ­βο­λι­σμού και λι­γό­τε­ρο ου­σί­ας. Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, εφό­σον τα πράγ­μα­τα φτά­σουν σε αυτό το ση­μείο η Αθήνα και η Λευ­κω­σία θα μπο­ρούν να εκ­θέ­σουν –για ακόμα μια φορά– τη στάση της Αγκυ­ρας στην Ανα­το­λι­κή Με­σό­γειο. Πριν όμως φτά­σουν εκεί, θα πρέ­πει πρώτα να τα βρουν με­τα­ξύ τους…

Πηγή: kathimerini.gr