Ο χάρτης των αλλαγών στα εργασιακά

Σε έξι βα­σι­κές νο­μο­θε­τι­κές τρο­πο­ποι­ή­σεις του υπάρ­χο­ντος θε­σμι­κού πλαι­σί­ου που αφορά τις συλ­λο­γι­κές και ατο­μι­κές συμ­βά­σεις ερ­γα­σί­ας, στη δυ­να­τό­τη­τα υπό συ­γκε­κρι­μέ­νες προ­ϋ­πο­θέ­σεις της μο­νο­με­ρούς προ­σφυ­γής στον ΟΜΕΔ, σε πα­ρεμ­βά­σεις που απο­σκο­πούν στην προ­στα­σία των ερ­γα­ζό­με­νων, αλλά και των συ­νε­πών επι­χει­ρή­σε­ων από τον αθέ­μι­το αντα­γω­νι­σμό, καθώς και σε ρυθ­μί­σεις για την ανά­σχε­ση της υπο­δη­λω­μέ­νης και ανα­σφά­λι­στης ερ­γα­σί­ας προ­χω­ρά το υπουρ­γείο Ερ­γα­σί­ας με το ανα­πτυ­ξια­κό νο­μο­σχέ­διο.

Συ­γκε­κρι­μέ­να στο νο­μο­σχέ­διο που τέ­θη­κε σε δη­μό­σια δια­βού­λευ­ση μέχρι και τις 17 Σε­πτεμ­βρί­ου προ­βλέ­πο­νται τα εξής:

α) ρήτρα με την οποία θα εξαι­ρού­νται από την επέ­κτα­ση των κλα­δι­κών συμ­βά­σε­ων ερ­γα­σί­ας οι επι­χει­ρή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν προ­βλή­μα­τα βιω­σι­μό­τη­τας,

β) όσοι απα­σχο­λού­νται με με­ρι­κή απα­σχό­λη­ση θα έχουν προ­σαύ­ξη­ση της αμοι­βής τους κατά 12% για τις ώρες «υπε­ρω­ρια­κής» με­ρι­κής απα­σχό­λη­σης,

γ) θε­σμο­θε­τεί­ται η μο­νο­με­ρής προ­σφυ­γή στη διαι­τη­σία (ΟΜΕΔ) μόνο «ως έσχα­το μέσο επί­λυ­σης δια­φο­ρών»,

δ) ως μέτρο προ­στα­σί­ας των ερ­γα­ζο­μέ­νων, ορί­ζε­ται ρητά πως όταν υπάρ­χουν πε­ρι­πτώ­σεις απλή­ρω­της ερ­γα­σί­ας άνω των δύο μηνών, τότε αυτό θα θε­ω­ρεί­ται «μο­νο­με­ρής βλα­πτι­κή με­τα­βο­λή της σύμ­βα­σης ερ­γα­σί­ας»,

ε) το πρό­στι­μο των 10.550 ευρώ για αδή­λω­τη ερ­γα­σία εξα­κο­λου­θεί να ισχύ­ει, αλλά θα μπο­ρεί να μειώ­νε­ται στις 2.000 ευρώ μόνο όταν ο ερ­γο­δό­της μέσα σε 10 ημέ­ρες προ­χω­ρή­σει σε πρό­σλη­ψη του ερ­γα­ζό­με­νου και

στ) προ­βλέ­πε­ται ρητά η δυ­να­τό­τη­τα των κοι­νω­νι­κών εταί­ρων (ΣΕΒ, ΣΕΤΕ, ΕΣΕΕ, ΓΣΕ­ΒΕΕ, ΣΒΒΕ, ΓΣΕΕ) να θε­σπί­σουν στο πλαί­σιο ομοιο­ε­παγ­γελ­μα­τι­κών και κλα­δι­κών συμ­βά­σε­ων ερ­γα­σί­ας, ει­δι­κούς όρους ή ακόμη και εξαι­ρέ­σεις για ορι­σμέ­νες επι­χει­ρή­σεις, όπως οι επι­χει­ρή­σεις κοι­νω­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας, νο­μι­κά πρό­σω­πα μη κερ­δο­σκο­πι­κού σκο­πού και επι­χει­ρή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν σο­βα­ρά οι­κο­νο­μι­κά προ­βλή­μα­τα.

Ο υπουρ­γός Ερ­γα­σί­ας Γιάν­νης Βρού­τσης τό­νι­σε χθες: «Πα­ρου­σιά­ζου­με ένα με­ταρ­ρυθ­μι­στι­κό νο­μο­σχέ­διο -τομή στην αγορά ερ­γα­σί­ας- υπέρ των ερ­γα­ζο­μέ­νων, των συ­νε­πών επι­χει­ρή­σε­ων, της πλή­ρους απα­σχό­λη­σης, της αύ­ξη­σης των εσό­δων στα ασφα­λι­στι­κά τα­μεία και της νο­μι­μό­τη­τας της αγο­ράς ερ­γα­σί­ας».

Συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις

1. Οι εθνι­κές και το­πι­κές ομοιο­ε­παγ­γελ­μα­τι­κές και κλα­δι­κές συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις είναι δυ­να­τόν να θε­σπί­ζουν ει­δι­κούς όρους ή να εξαι­ρούν από την εφαρ­μο­γή συ­γκε­κρι­μέ­νων όρων τους ερ­γα­ζο­μέ­νους που απα­σχο­λού­νται σε ει­δι­κής κα­τη­γο­ρί­ας επι­χει­ρή­σεις όπως επι­χει­ρή­σεις κοι­νω­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας, νο­μι­κά πρό­σω­πα μη κερ­δο­σκο­πι­κού σκο­πού και επι­χει­ρή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν σο­βα­ρά οι­κο­νο­μι­κά προ­βλή­μα­τα, όπως κατ’ εξο­χήν επι­χει­ρή­σεις σε κα­θε­στώς προ­πτω­χευ­τι­κής ή πα­ρα­πτω­χευ­τι­κής ή πτω­χευ­τι­κής δια­δι­κα­σί­ας ή συν­διαλ­λα­γής ή εξω­δι­κα­στι­κού συμ­βι­βα­σμού ή εξυ­γί­αν­σης (άρθρο 49, παρ. 8).

2. Ει­δι­κά για τους ερ­γα­ζο­μέ­νους στον κλάδο των τρα­πε­ζών οι κλα­δι­κές συμ­βά­σεις μπο­ρούν να υπο­γρά­φο­νται και από με­μο­νω­μέ­νους ερ­γο­δό­τες, οι οποί­οι εκ­προ­σω­πού­νται με κοινό εξου­σιο­δο­τη­μέ­νο εκ­πρό­σω­πο ή εκ­προ­σώ­πους, εφό­σον οι εκ­πρό­σω­ποι των ερ­γο­δο­τών που κα­λούν ή κα­λού­νται για δια­πραγ­μα­τεύ­σεις, είτε κα­λύ­πτουν του­λά­χι­στον το εβδο­μή­ντα τοις εκατό (70%) των ερ­γα­ζο­μέ­νων στον κλάδο είτε είναι οι του­λά­χι­στον πέντε (5) με­γα­λύ­τε­ροι ερ­γο­δό­τες, με κρι­τή­ριο τους ερ­γα­ζο­μέ­νους που απα­σχο­λούν. Οι υπό­λοι­ποι ερ­γο­δό­τες δι­καιού­νται να με­τέ­χουν στις δια­πραγ­μα­τεύ­σεις και να υπο­γρά­φουν τη συλ­λο­γι­κή σύμ­βα­ση (άρθρο 49, παρ. 4).

3. Όλες οι συν­δι­κα­λι­στι­κές ορ­γα­νώ­σεις των ερ­γα­ζο­μέ­νων και οι ορ­γα­νώ­σεις των ερ­γο­δο­τών και ει­δι­κά αυτές που συ­νά­πτουν συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις ερ­γα­σί­ας ή και ορί­ζουν εκ­προ­σώ­πους τους στις διοι­κή­σεις των φο­ρέ­ων που επο­πτεύ­ο­νται από το υπουρ­γείο Ερ­γα­σί­ας και Κοι­νω­νι­κών Υπο­θέ­σε­ων καθώς και στα συλ­λο­γι­κά όρ­γα­να αυτού, έχουν υπο­χρέ­ω­ση να εγ­γρά­φο­νται στο Μη­τρώο Συν­δι­κα­λι­στι­κών Ορ­γα­νώ­σε­ων Ερ­γα­ζο­μέ­νων και Ορ­γα­νώ­σε­ων Ερ­γο­δο­τών του υπουρ­γεί­ου, που τη­ρεί­ται στο Π.Σ. ΕΡ­ΓΑ­ΝΗ (άρθρο 50, παρ. 4 α).

4. Πρώτη ρήτρα εξαί­ρε­σης από τη συρ­ροή δια­φο­ρε­τι­κών συμ­βά­σε­ων σε μια επι­χεί­ρη­ση. Το συ­γκε­κρι­μέ­νο άρθρο του νο­μο­σχε­δί­ου (άρθρο 51, παρ. 2) αφορά τις πε­ρι­πτώ­σεις που για μια επι­χεί­ρη­ση μπο­ρούν να συ­νυ­πάρ­χουν δια­φο­ρε­τι­κές συλ­λο­γι­κές συμ­βά­σεις (κλα­δι­κή, ομοιο­ε­παγ­γελ­μα­τι­κή ή επι­χει­ρη­σια­κή) και πε­ριέ­χει τη γε­νι­κή αρχή του ερ­γα­τι­κού δι­καί­ου ότι μία «Κλα­δι­κή ή επι­χει­ρη­σια­κή συλ­λο­γι­κή σύμ­βα­ση ερ­γα­σί­ας υπε­ρι­σχύ­ει σε πε­ρί­πτω­ση συρ­ρο­ής με ομοιο­ε­παγ­γελ­μα­τι­κή συλ­λο­γι­κή σύμ­βα­ση ερ­γα­σί­ας».

Όμως, προ­βλέ­πει ρητά και συ­γκε­κρι­μέ­να την πε­ρί­πτω­ση που μία επι­χεί­ρη­ση εξαι­ρεί­ται από τη συ­γκε­κρι­μέ­νη αρχή λόγω οι­κο­νο­μι­κών προ­βλη­μά­των και συ­γκε­κρι­μέ­να ορί­ζει ότι κατ’ εξαί­ρε­ση στις πε­ρι­πτώ­σεις επι­χει­ρή­σε­ων, που αντι­με­τω­πί­ζουν σο­βα­ρά οι­κο­νο­μι­κά προ­βλή­μα­τα και βρί­σκο­νται σε κα­θε­στώς προ­πτω­χευ­τι­κής ή πα­ρα­πτω­χευ­τι­κής ή πτω­χευ­τι­κής δια­δι­κα­σί­ας ή συν­διαλ­λα­γής ή εξω­δι­κα­στι­κού συμ­βι­βα­σμού ή οι­κο­νο­μι­κής εξυ­γί­αν­σης, η επι­χει­ρη­σια­κή συλ­λο­γι­κή σύμ­βα­ση ερ­γα­σί­ας υπε­ρι­σχύ­ει της κλα­δι­κής, εφό­σον στην κλα­δι­κή δεν προ­βλέ­πο­νται εξαι­ρέ­σεις από την εφαρ­μο­γή όρων της σύμ­φω­να με την πα­ρά­γρα­φο 8 του άρ­θρου 3 του Ν1876/1990.

5. Δεύ­τε­ρη ρήτρα εξαί­ρε­σης από την επέ­κτα­ση μιας κλα­δι­κής σύμ­βα­σης σε «προ­βλη­μα­τι­κή επι­χεί­ρη­ση». Στο άρθρο 52, πα­ρά­γρα­φος 2.3 και 2.4, που αφορά την επέ­κτα­ση των κλα­δι­κών συμ­βά­σε­ων, προ­βλέ­πε­ται ότι με από­φα­ση του υπουρ­γού Ερ­γα­σί­ας και Κοι­νω­νι­κών Υπο­θέ­σε­ων, και μετά από γνώμη της Ολο­μέ­λειας του Ανω­τά­του Συμ­βου­λί­ου Ερ­γα­σί­ας, είναι δυ­να­τό να εξει­δι­κεύ­ο­νται οι πε­ρι­πτώ­σεις των επι­χει­ρή­σε­ων που εξαι­ρού­νται, από τη γε­νι­κή αρχή της επέ­κτα­σης μιας κλα­δι­κής σύμ­βα­σης.

6. Προ­σφυ­γή στη διαι­τη­σία (ΟΜΕΔ). Σύμ­φω­να με το άρθρο 53, η προ­σφυ­γή στη διαι­τη­σία μπο­ρεί να γί­νε­ται σε οποιο­δή­πο­τε στά­διο των δια­πραγ­μα­τεύ­σε­ων με συμ­φω­νία των δύο μερών, δη­λα­δή ερ­γο­δο­τών και ερ­γα­ζο­μέ­νων. Όμως, προ­βλέ­πε­ται ότι είναι δυ­να­τή και η μο­νο­με­ρής προ­σφυ­γή στη διαι­τη­σία μόνο «ως έσχα­το μέσο επί­λυ­σης των δια­φο­ρών». Επι­ση­μαί­νε­ται ότι η μο­νο­με­ρής προ­σφυ­γή στη διαι­τη­σία επι­τρέ­πε­ται μόνον στις εξής πε­ρι­πτώ­σεις: α) εάν η συλ­λο­γι­κή δια­φο­ρά αφορά επι­χει­ρή­σεις δη­μό­σιου χα­ρα­κτή­ρα ή κοι­νής ωφέ­λειας, η λει­τουρ­γία των οποί­ων έχει ζω­τι­κή ση­μα­σία για την εξυ­πη­ρέ­τη­ση βα­σι­κών ανα­γκών του κοι­νω­νι­κού συ­νό­λου και β) εάν η συλ­λο­γι­κή δια­φο­ρά αφορά τη σύ­να­ψη συλ­λο­γι­κής σύμ­βα­σης ερ­γα­σί­ας, απο­τύ­χουν ορι­στι­κά οι δια­πραγ­μα­τεύ­σεις με­τα­ξύ των μερών και η επί­λυ­σή της επι­βάλ­λε­ται από υπαρ­κτό λόγο γε­νι­κό­τε­ρου κοι­νω­νι­κού ή δη­μο­σί­ου συμ­φέ­ρο­ντος συν­δε­ό­με­νο με τη λει­τουρ­γία της ελ­λη­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας.

Αδή­λω­τη ερ­γα­σία 

Οι νέες ρυθ­μί­ζεις πε­ρι­λαμ­βά­νουν συ­νο­πτι­κά τις ακό­λου­θες αλ­λα­γές για με­ρι­κή απα­σχό­λη­ση, απλή­ρω­τη και αδή­λω­τη ερ­γα­σία:

• Η πέραν των δύο (2) μηνών κα­θυ­στέ­ρη­ση κα­τα­βο­λής δε­δου­λευ­μέ­νων απο­δο­χών από τον ερ­γο­δό­τη συ­νι­στά μο­νο­με­ρή βλα­πτι­κή με­τα­βο­λή των όρων ερ­γα­σί­ας.
• Προ­βλέ­πε­ται η αύ­ξη­ση κατά 12% του ωρο­μι­σθί­ου που δι­καιού­ται ο με­ρι­κώς απα­σχο­λού­με­νος για την πα­ρο­χή πρό­σθε­της ερ­γα­σί­ας, δη­λα­δή εφό­σον ερ­γά­ζε­ται πε­ρισ­σό­τε­ρες ώρες από αυτές που έχουν προ­βλε­φθεί στη σύμ­βα­ση με­ρι­κής απα­σχό­λη­σης.
• Στην πε­ρί­πτω­ση δια­πί­στω­σης μη ανα­γρα­φής ερ­γα­ζο­μέ­νου σε πί­να­κα προ­σω­πι­κού και επι­βο­λής του προ­στί­μου ποσού 10.500 ευρώ για τον αδή­λω­το ερ­γα­ζό­με­νο, θε­σπί­ζε­ται υπο­χρέ­ω­ση διε­νέρ­γειας ενός του­λά­χι­στον επα­νε­λέγ­χου της πα­ρα­βα­τι­κής επι­χεί­ρη­σης, εντός ενός έτους.
• Το πρό­στι­μο των 10.550 ευρώ πε­ριο­ρί­ζε­ται σε 2.000 ευρώ, με την προ­ϋ­πό­θε­ση ότι ο ερ­γο­δό­της θα προ­σλά­βει τον ερ­γα­ζό­με­νο που ήταν ανα­σφά­λι­στος με πλήρη ερ­γα­σία, για του­λά­χι­στον 12 μήνες. Σή­με­ρα το πρό­στι­μο αυτό είναι 3.000 ευρώ, ενώ υπάρ­χει κλι­μά­κω­ση των μειώ­σε­ων του προ­στί­μου των 10.550 ευρώ εφό­σον η πρό­σλη­ψη είναι 3μηνη ή 6μηνη. Αυτές οι κλι­μα­κού­με­νες ποι­νές, που μειώ­νο­νται ανά­λο­γα με τη χρο­νι­κή διάρ­κεια της πρό­σλη­ψης, με τις νέες ρυθ­μί­σεις κα­ταρ­γού­νται.

ΕΦΚΑ: Ηλε­κτρο­νι­κή φραγή

Εκτός από τις ρυθ­μί­σεις που έχουν σχέση με τις αλ­λα­γές στην αγορά ερ­γα­σί­ας, το νο­μο­σχέ­διο πε­ρι­λαμ­βά­νει και δια­τά­ξεις που αφο­ρούν το σύ­στη­μα κοι­νω­νι­κής ασφά­λι­σης. Συ­γκε­κρι­μέ­να πε­ριέ­χει ρυθ­μί­σεις που αφο­ρούν την επα­να­φο­ρά της «ηλε­κτρο­νι­κής φρα­γής» των ηλε­κτρο­νι­κών υπη­ρε­σιών του ΕΦΚΑ για την υπο­βο­λή ΑΠΔ, για κα­κο­πλη­ρω­τές ερ­γο­δό­τες οι οποί­οι δεν κα­τα­βάλ­λουν τις τρέ­χου­σες ασφα­λι­στι­κές ει­σφο­ρές. Επί­σης, προ­βλέ­πει ρητά ότι ο ΕΦΚΑ θα πρέ­πει το αρ­γό­τε­ρο μέχρι την 30ή Ιου­νί­ου 2021 να υπο­βά­λει τους εκ­κρε­μείς ισο­λο­γι­σμούς του για τα έτη 2017, 2018 και 2019. Από το έτος 2020 και μετά οι ισο­λο­γι­σμοί του ΕΦΚΑ θα υπο­βάλ­λο­νται το αρ­γό­τε­ρο μέχρι την 30ή Ιου­νί­ου του επό­με­νου έτους κάθε χρή­σης.

Πηγή naftemporiki.gr

Του Στέ­λιου Πα­πα­πέ­τρου