Γιώργος Στασινός: νέα γενιά Τεχνικών Οδηγιών από το ΤΕΕ και τους Έλληνες μηχανικούς για βιώσιμες και φιλικές προς το περιβάλλον κατασκευές

«Το Τεχνικό Επι­με­λη­τή­ριο Ελλάδας και οι Έλληνες μηχα­νι­κοί δημιουρ­γούμε μια νέα γενιά Τεχνι­κών Οδηγιών, για βιώ­σι­μες και φιλικές προς το περι­βάλ­λον κατα­σκευές, που θα καθο­ρί­σουν το μέλλον της βιώ­σι­μης δόμησης στη χώρα μας», τονίζει ο Πρό­ε­δρος του ΤΕΕ Γιώργος Στα­σι­νός, ανα­κοι­νώ­νο­ντας ότι το ΤΕΕ έχει ξεκι­νή­σει την κατάρ­τιση των νέων «ΤΟΤΕΕ Αει­φό­ρου Δόμησης», με σημείο ανα­φο­ράς το τεχνικό ντο­κου­μέ­ντο: «Κατευ­θυ­ντή­ριες Οδηγίες για τη σύνταξη και ανα­θε­ώ­ρηση των ΤΟΤΕΕ που θα ανα­πτυ­χθούν στο πλαίσιο της Εθνικής Συμ­μα­χίας Αει­φό­ρου Δόμησης», με χαρα­κτη­ρι­στικό τίτλο «ΤΟΤΕΕ 0».

«Καλώ τους μηχα­νι­κούς μέλη του ΤΕΕ, ολό­κληρο τον τεχνικό κόσμο, όσες/όσους εμπλέ­κο­νται στο οικο­σύ­στημα των δομικών προ­ϊ­ό­ντων και κατα­σκευών, και τους ιδιο­κτή­τες και χρήστες των κτηρίων, να συμ­με­τά­σχουν ενεργά στην τελική δια­μόρ­φωση της νέας γενιάς Τεχνι­κών Οδηγιών του ΤΕΕ, που θέτουν τους κανόνες, ώστε  οι κατα­σκευές μας να μην ρυπαί­νουν, να εξοι­κο­νο­μούν ενέρ­γεια, να χρη­σι­μο­ποιούν σωστά τους φυσι­κούς πόρους και να προ­στα­τεύ­ουν το περι­βάλ­λον» σημειώ­νει ο Πρό­ε­δρος του ΤΕΕ, με σημείο ανα­φο­ράς, τη δημόσια δια­βού­λευση της πρώτης κατευ­θυ­ντή­ριας Τεχνι­κής Οδηγίας «ΤΟΤΕΕ 0».

Το κείμενο της «ΤΟΤΕΕ 0» έχει αναρ­τη­θεί στην ιστο­σε­λίδα του ΤΕΕ, στη διεύ­θυνση: https://web.tee.gr/eidisis/se-dimosia-diavoyleysi-i-techniki-odigia-toy-tee/ , προς δημόσια δια­βού­λευση, για την οποία ορί­στηκε και ισχύει νέα προ­θε­σμία ολο­κλή­ρω­σής της, έως την Τρίτη 30 Σεπτεμ­βρίου 2025.

«Το ΤΕΕ, ως θεσμο­θε­τη­μέ­νος τεχνι­κός σύμ­βου­λος της Πολι­τείας, και εκ της αρμο­διό­τη­τάς του να μεριμνά για κάθε επαγ­γελ­μα­τικό και επι­στη­μο­νικό θέμα που επη­ρε­ά­ζει τις επι­στή­μες και τα επαγ­γέλ­ματα του μηχα­νι­κού, τα έργα και την ανά­πτυξη στη χώρα, έθεσε στη δημόσια δια­βού­λευση την Τεχνική Οδηγία με τίτλο «ΤΟΤΕΕ 0» σημειώ­νει ο Πρό­ε­δρος του ΤΕΕ  Γιώργος Στα­σι­νός και ανα­φέ­ρει ότι:

«Πρό­κει­ται για ένα βασικό κείμενο, που ορίζει τους κανόνες και τις δια­δι­κα­σίες που θα ακο­λου­θού­νται για τη σύνταξη και ανα­θε­ώ­ρηση όλων των Τεχνι­κών Οδηγιών που θα σχε­τί­ζο­νται με την αειφόρο δόμηση, με σεβασμό στο περι­βάλ­λον, την κοι­νω­νία και την οικο­νο­μία. .

Η «ΤΟΤΕΕ 0» απο­τε­λεί τη βάση για τη δημιουρ­γία μιας νέας γενιάς τεχνι­κών οδηγιών – των «ΤΟΤΕΕ Αει­φό­ρου Δόμησης» – που υλο­ποιούν το ΤΕΕ και οι Έλληνες διπλω­μα­τού­χοι μηχα­νι­κοί, παρά­γο­ντας πρότυπο και πρω­το­πο­ριακό σε ευρω­παϊκό επίπεδο τεχνικό επι­στη­μο­νικό έργο, και θα  αξιο­ποι­η­θούν ευρέως από μηχα­νι­κούς, μελε­τη­τές, τεχνι­κές εται­ρείες, δημό­σιους και ιδιω­τι­κούς φορείς, ώστε οι κατα­σκευές στην Ελλάδα να γίνουν πιο σύγ­χρο­νες, ασφα­λείς, φιλικές προς το περι­βάλ­λον και ενερ­γειακά απο­δο­τι­κές.

Αυτή η πρω­το­βου­λία είναι απο­τέ­λε­σμα της συμ­με­το­χής του ΤΕΕ στην Εθνική Συμ­μα­χία Αει­φό­ρου Δόμησης. Στόχος μας είναι όλες οι νέες ΤΟΤΕΕ να εξει­δι­κεύ­ουν χρη­στικά στην πράξη τις απαι­τή­σεις της νομο­θε­σίας, των διεθνών προ­τύ­πων και των ευρω­παϊ­κών πολι­τι­κών για την αντι­με­τώ­πιση της κλι­μα­τι­κής αλλαγής και την επί­τευξη βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης.

Μέσα από τις ΤΟΤΕΕ Αει­φό­ρου Δόμησης προ­ω­θεί­ται η εξοι­κο­νό­μηση ενέρ­γειας, η χρήση ανα­νε­ώ­σι­μων πηγών, η κυκλική οικο­νο­μία, η αξιο­ποί­ηση πρά­σι­νων τεχνο­λο­γιών και η δημιουρ­γία κτηρίων με μηδε­νι­κές εκπο­μπές ρύπων. Αυτά είναι κρίσιμα ζητή­ματα όχι μόνο για το περι­βάλ­λον, αλλά και για τη δημόσια υγεία, την οικο­νο­μία και την ποιό­τητα ζωής όλων μας.

Καλώ όλους τους μηχα­νι­κούς μέλη του ΤΕΕ, τους  επαγ­γελ­μα­τίες του τεχνι­κού κόσμου, όσες/όσους εμπλέ­κο­νται στο οικο­σύ­στημα των δομικών προ­ϊ­ό­ντων και κατα­σκευών, τους ιδιο­κτή­τες και χρήστες των κτηρίων, να συμ­με­τά­σχουν ενεργά στη δια­βού­λευση.

 

Όλοι μαζί μπο­ρούμε να χτί­σουμε ένα πιο βιώσιμο μέλλον. Η συμ­με­τοχή όλων είναι πολύ­τιμη».

 

Οι δέκα απαι­τή­σεις – κατευ­θύν­σεις, που καλύ­πτουν οι  «ΤΟΤΕΕ Αει­φό­ρου Δόμησης»

Σύμφωνα με το κείμενο της «ΤΟΤΕΕ 0» που έχει τεθεί σε δια­βού­λευση, το οποίο συντά­χθηκε από Ομάδα Εργα­σίας ειδικών με το αντι­κεί­μενο μηχα­νι­κών, κατόπιν σχε­τι­κής Από­φα­σης της Διοι­κού­σας Επι­τρο­πής ΤΕΕ και έχει ενσω­μα­τώ­σει τα σχόλια της Ειδικής Επι­στη­μο­νι­κής Επι­τροπή Υπο­δο­μών Ποιό­τη­τας του ΤΕΕ, οι «ΤΟΤΕΕ Αει­φό­ρου Δόμησης» προ­ά­γουν την ορθή ανά­πτυξη και την αντι­με­τώ­πιση νέων τεχνο­λο­γι­κών προ­κλή­σεων και την εναρ­μό­νιση του ελλη­νι­κού βιο­μη­χα­νι­κού και κατα­σκευα­στι­κού τομέα με τις σύγ­χρο­νες ανάγκες και απαι­τή­σεις της αει­φο­ρίας.

Η σύνταξη νέων και η ανα­θε­ώ­ρηση υφι­στά­με­νων ΤΟΤΕΕ Αει­φό­ρου Δόμησης

συντε­λού­νται με τρόπο, που αυτές να δια­σφα­λί­ζουν και να προ­ά­γουν:

1. Γενι­κό­τερα, την προ­λη­πτική προ­στα­σία των οικο­συ­στη­μά­των από τη ρύπανση, την ενί­σχυση ορθής δια­χεί­ρι­σης – από­θε­σης και ελάτ­τω­σης απο­βλή­των, την εξοι­κο­νό­μηση πόρων στο πλαίσιο της αει­φο­ρίας, χωρίς πρω­ταρ­χικό στόχο την εξοι­κο­νό­μηση κόστους, και, ειδι­κό­τερα, την ενερ­γειακή απόδοση των κτηρίων, τη χρήση ανα­νε­ώ­σι­μων πηγών ενέρ­γειας, τον βιο­κλι­μα­τικό σχε­δια­σμό, κ.λπ.∙

2. την υιο­θέ­τηση και ορθή χρήση και­νο­τό­μων τεχνο­λο­γιών φιλικών με το περι­βάλ­λον, σύμφωνα με τους κανόνες της τέχνης και της επι­στή­μης, ώστε οι ΤΟΤΕΕ Αει­φό­ρου Δόμησης να συμ­βάλ­λουν στην ορθή ανά­πτυξη του τεχνι­κού κλάδου, με την καθο­δή­γηση των επαγ­γελ­μα­τιών για την ορθή εφαρ­μογή των βέλ­τι­στων λύσεων στην επιλογή μίας παρα­γω­γι­κής δια­δι­κα­σίας, στη χρήση εξο­πλι­σμού και σε όλα τα στάδια της κατα­σκευής ενός τεχνι­κού έργου∙

3. την εναρ­μό­νιση, επι­και­ρο­ποί­ηση και συμ­μόρ­φωση με τα Διεθνή (Πρότυπα ISO, IEC), τα Περι­φε­ρειακά (ειδικά τα Ευρω­παϊκά – Πρότυπα EN) και τα Εθνικά Πρότυπα (Πρότυπα ΕΛΟΤ), τις Ευρω­παϊ­κές Οδηγίες (ιδίως την Οδηγία για την Ενερ­γειακή Απόδοση Κτηρίων – Energy Performance of Buildings Directive, EPBD – όπως ισχύει) και τις ελλη­νι­κές νομο­θε­τι­κές δια­τά­ξεις∙

4. την προ­ώ­θηση στον κατα­σκευα­στικό τομέα των Πρά­σι­νων Δημο­σίων Συμ­βά­σεων (ΠΔΣ), που απο­τε­λούν στρα­τη­γικό εργα­λείο για την προ­ώ­θηση της βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης, ενσω­μα­τώ­νο­ντας περι­βαλ­λο­ντικά κρι­τή­ρια στις δια­δι­κα­σίες προ­μη­θειών και ανα­θέ­σεων του δημό­σιου τομέα, βάσει των ποσο­τι­κών και ποιο­τι­κών στόχων που θέτει το Εθνικό Σχέδιο Δράσης (ΕΣΔ) για τις ΠΔΣ, που εγκρί­θηκε με την Υπουρ­γική Απόφαση αριθμ. 14900 (ΦΕΚ 466/Β’/08.02.2021)∙

5. την επί­τευξη των δεσμεύ­σεων της χώρας όπως προ­κύ­πτουν από την υπο­γραφή του Green Deal και την έκδοση του Ν. 4936/2022 «Εθνικός Κλι­μα­τι­κός Νόμος» (Α’ 105).  Σημειώ­νε­ται σχετικά ότι  ο νόμος θεσπί­ζει το πλαίσιο για την επί­τευξη κλι­μα­τι­κής ουδε­τε­ρό­τη­τας έως το 2050 και ειδι­κό­τερα μεταξύ άλλων προ­βλέ­πε­ται  ότι από την 1η Ιανουα­ρίου 2023, όλα τα νέα κτήρια πρέπει να πληρούν πρότυπα μηδε­νι­κών εκπο­μπών, ενώ θεσπί­ζο­νται τομε­α­κοί προ­ϋ­πο­λο­γι­σμοί άνθρακα, πεντα­ε­τούς διάρ­κειας, μεταξύ άλλων και στον τομέα των κτηρίων. Επι­πλέον, από την 1η Ιανουα­ρίου 2030, όλα τα νέα κτήρια κατοι­κιών θα πρέπει να είναι μηδε­νι­κών εκπο­μπών ρύπων.

6. την εναρ­μό­νιση με την Αστική Πολι­τική που θεσμο­θε­τή­θηκε με το άρθρο 39 του Ν. 5106/2024 «Ρυθ­μί­σεις για την αντι­με­τώ­πιση των πολυ­ε­πί­πε­δων επι­πτώ­σεων της κλι­μα­τι­κής αλλαγής στους τομείς: α) της δια­χεί­ρι­σης υδάτων, β) της δια­χεί­ρι­σης και προ­στα­σίας των δασών, γ) της αστικής ανθε­κτι­κό­τη­τας και πολι­τι­κής, δ) της κατα­πο­λέ­μη­σης της αυθαί­ρε­της δόμησης, ε) της ενερ­γεια­κής ασφά­λειας και άλλες επεί­γου­σες δια­τά­ξεις» (Α’ 63) και είναι υπό σύνταξη∙

7. την εναρ­μό­νιση με την Εθνική Στρα­τη­γική Αστικής Ανθε­κτι­κό­τη­τας (ΕΣΑΑ), που θεσμο­θε­τή­θηκε με το άρθρο 42 του Ν. 5106/2024 και είναι υπό σύνταξη∙

8. την εναρ­μό­νιση με την Εθνική Στρα­τη­γική για τη Δια­χεί­ριση του Οικι­στι­κού

Απο­θέ­μα­τος, που θεσμο­θε­τή­θηκε με το άρθρο 43 του Ν. 5106/2024 και είναι υπό σύνταξη∙

9. την υπο­στή­ριξη των χρη­μα­το­δο­τι­κών προ­γραμ­μά­των που προωθεί το ΥΠΕΝ όπως ενδει­κτικά το «Εξοι­κο­νομώ», το «Εξοικονομώ-Ανακαινίζω για νέους», το «Εξοικονομώ-Αυτονομώ», το «Εξοι­κο­νομώ κατ΄ Οίκον ΙΙ 2023», το «Φωτο­βολ­ταϊκά στη Στέγη», το «Ανακυκλώνω-Αλλάζω Θερ­μο­σί­φωνα», το «Διατηρώ», το «Διαβιώ κατ΄ Οίκον» κ.λπ., όπως και το πρό­γραμμα των Αστικών Ανα­πλά­σεων του ΤΑΑ. Τέλος, θεσπί­στηκε και το πρό­γραμμα «ΗΛΕΚΤΡΑ» για την ενερ­γειακή ανα­βάθ­μιση δημο­σίων κτηρίων∙

10. την υπο­στή­ριξη των 6 ελλη­νι­κών δήμων που έχουν εντα­χθεί στην Ευρω­παϊκή Απο­στολή «100 κλι­μα­τικά ουδέ­τε­ρες και έξυπνες πόλεις μέχρι το 2030», καθώς και των 90 ελλη­νι­κών δήμων που έχουν υπο­γρά­ψει Μνη­μό­νιο Συνερ­γα­σίας με το ΥΠΕΝ με στόχο την κλι­μα­τική τους ουδε­τε­ρό­τητα.

Οι ΤΟΤΕΕ Αει­φό­ρου Δόμησης κατα­τάσ­σο­νται στις παρα­κάτω δια­κρι­τές κατη­γο­ρίες:

1.Έγγραφα Απαι­τή­σεων, στα οποία περι­λαμ­βά­νο­νται οι απαι­τή­σεις που έχουν δια­τυ­πω­θεί μέσω κανο­νι­στι­κών κει­μέ­νων μέχρι την έκδοση ή την ανα­θε­ώ­ρηση της ΤΟΤΕΕ Αει­φό­ρου Δόμησης, με σαφή αναφορά σε αυτά τα κανο­νι­στικά κείμενα. Επίσης περι­λαμ­βά­νο­νται οι σχε­τι­κές απαι­τή­σεις στις περι­πτώ­σεις που υπάρ­χουν από δια­θέ­σιμα πρότυπα ή άλλες κοινά απο­δε­κτές προ­δια­γρα­φές. Παράλ­ληλα, δια­τυ­πώ­νο­νται επι­πλέον απαι­τή­σεις από τους κανόνες της τέχνης και της επι­στή­μης και απαι­τή­σεις που έχουν δημιουρ­γη­θεί από τις ανάγκες και τις τάσεις της αγοράς, χωρίς όμως αυτές να έρχο­νται σε αντί­φαση μεταξύ τους.

2 Κατευ­θυ­ντή­ριες Οδηγίες, στις οποίες περι­λαμ­βά­νο­νται στοι­χεία που ανα­μέ­νε­ται να ακο­λου­θή­σουν οι μελε­τη­τές ή οι κατα­σκευα­στές προ­κει­μέ­νου να μελε­τή­σουν ή να υλο­ποι­ή­σουν ένα τεχνικό έργο στην προ­ο­πτική της αει­φό­ρου δόμησης.

3 Οδηγοί Καλής Πρα­κτι­κής, οι οποίοι περι­λαμ­βά­νουν παρα­δείγ­ματα ορθής εφαρ­μο­γής από παρό­μοιες εργα­σίες. Περιέ­χο­νται πίνακες, DOs and DON’Ts,

εικόνες, προ­τει­νό­μενα εργα­λεία κ.λπ, ώστε να προ­σφέ­ρουν την

κατάλ­ληλη μορφή για την απο­τύ­πωση δια­δι­κα­σιών, είτε αυτές προ­δια­γρά­φο­νται σε σχετικά Πρότυπα, είτε προ­σφέ­ρο­νται από τους ίδιους τους παρα­γω­γούς υλικών και κατα­σκευα­στές προ­ϊ­ό­ντων δομικών κατα­σκευών, με κατάλ­ληλο περιε­χό­μενο ενόψει της δημιουρ­γίας του συστή­μα­τος ψηφια­κών δια­βα­τη­ρίων δομικών προ­ϊ­ό­ντων, όπως αυτό προ­βλέ­πε­ται στο άρθρο 75 του Κανο­νι­σμού (ΕΕ) 2024/3110.

4 Σχήματα Πιστο­ποί­η­σης Προ­σώ­πων, τα οποία θα συντάσ­σο­νται με βάσει το άρθρο 30 του Ν. 4712/2020 όπως ισχύει, και το περιε­χό­μενό τους θα είναι σε συμ­φω­νία με τις απαι­τή­σεις του Ελλη­νι­κού Προ­τύ­που ΕΛΟΤ ΕΝ ISO/IEC 17024 στην ισχύ­ουσα έκδοσή του, λαμ­βά­νο­ντας υπόψη και τις απαι­τή­σεις του ΕΛΟΤ EN ISO/IEC 17067 στην ισχύ­ουσα έκδοσή του.

Σημειώ­νε­ται ότι η κατάρ­τιση της ΤΟΤΕΕ 0 χρη­μα­το­δο­τεί­ται από το ΕΣΠΑ 2021-2027.