Το 100% των εφήβων στην Ελλάδα κάνει κατάχρηση κινητών, τάμπλετ και οθονών

Το 2050, το 70% των παιδιών στην Ευρώπη ανα­μέ­νε­ται να εμφα­νί­σει μυωπία, εξαι­τίας της συνε­χούς χρήσης κινητών, τάμπλετ και οθονών. Το ανη­συ­χη­τικό αυτό στοι­χείο παρου­σί­ασε ο παι­δο­φθαλ­μί­α­τρος και πρό­ε­δρος του Ιατρι­κού Συλ­λό­γου Θεσ­σα­λο­νί­κης, Νίκος Νίτσας, μιλώ­ντας στην εκδή­λωση με θέμα «Επί­δραση gaming, internet και κινητών στα παιδιά και εφήβους», που διορ­γά­νωσε ο ΙΣΘ στο πλαίσιο της 89ης ΔΕΘ. Όπως τόνισε, οι συνέ­πειες της πολύ­ω­ρης χρήσης ηλε­κτρο­νι­κών συσκευών δια­κρί­νο­νται σε δύο βασικές κατη­γο­ρίες: την ψηφιακή οφθαλ­μική κόπωση, με συμ­πτώ­ματα όπως ξηρό­τητα, δακρύρ­ροια, τσού­ξιμο και πονο­κε­φά­λους, και τη ραγδαία αύξηση της μυωπίας λόγω συνε­χούς κοντι­νής προ­σή­λω­σης. Η απουσία θεσμο­θε­τη­μέ­νου προ­λη­πτι­κού ελέγχου στη χώρα μας, πρό­σθεσε, καθιστά το πρό­βλημα ακόμη πιο έντονο.

Ο κ. Νίτσας παρου­σί­ασε και τις νέες δυνα­τό­τη­τες που δια­θέ­τει η ιατρική για τον περιο­ρι­σμό της μυωπίας, όπως ειδικά γυαλιά, φακούς επαφής και χρήση χαμηλών δόσεων ατρο­πί­νης, η οποία έχει εγκρι­θεί από τον Ευρω­παϊκό Οργα­νι­σμό Φαρ­μά­κων. Διευ­κρί­νισε, ωστόσο, ότι τα γυαλιά για τη λεγό­μενη «μπλε ακτι­νο­βο­λία» δεν έχουν, επι­στη­μο­νικά, απο­δει­χθεί απο­τε­λε­σμα­τικά.

Επι­πλέον, συνέ­στησε κατά τη χρήση οθονών: δια­λείμ­ματα ανά 30 λεπτά για τα παιδιά και εφαρ­μογή του κανόνα 20-20-20 για τους ενή­λι­κες, δηλαδή κάθε 20 λεπτά να στρέ­φουμε το βλέμμα για 20 δευ­τε­ρό­λε­πτα σε ένα αντι­κεί­μενο που βρί­σκε­ται σε από­σταση 20 ποδιών. Συνέ­στησε στους γονείς να περιο­ρί­ζουν τη χρήση κινητών και τάμπλετ, να ενθαρ­ρύ­νουν συχνά δια­λείμ­ματα, να τηρούν από­σταση του­λά­χι­στον 30 εκα­το­στών από την οθόνη και να εξα­σφα­λί­ζουν στα παιδιά καθη­με­ρινή έκθεση στο φυσικό φως.

Τέλος, υπο­γράμ­μισε ότι το πρό­βλημα δεν είναι μόνο ιατρικό αλλά και κοι­νω­νικό και πρό­σθεσε ότι είναι λυπηρό να βλέπεις παιδιά σε μια παρέα, αντί να μιλούν μεταξύ τους, να είναι βυθι­σμένα στο κινητό. «Τα παιδιά είναι ο καθρέ­φτης των γονέων· αν ο γονέας περνά όλη μέρα με το κινητό, δεν μπορεί να ζητά από το παιδί του να κάνει δια­φο­ρε­τικά» τόνισε υπε­θυ­μί­ζο­ντας ότι υπάρ­χουν δύο εφαρ­μο­γές του gov.gr που μπορούν να απο­τε­λέ­σουν χρήσιμο εργα­λείο για τον γονεϊκό έλεγχο.

Το 100% των εφήβων στην Ελλάδα κάνει κατά­χρηση κινητών,τάμπλετ και οθονών

Στην Ελλάδα, τα παιδιά χρη­σι­μο­ποιούν υπερ­βο­λικά κινητά, τάμπλετ και υπο­λο­γι­στές ήδη από πολύ μικρή ηλικία, πολύ πέρα από τα διεθνή όρια ασφα­λούς έκθεσης. Η παι­δί­α­τρος/παι­δο­νευ­ρο­λό­γος και επί­κουρη καθη­γή­τρια Παι­δια­τρι­κής στο Πανε­πι­στή­μιο Ιωαν­νί­νων, Ευτέρπη Παυ­λί­δου, επι­σή­μανε ότι ήδη από βρέφη 12-24 μηνών, το 40-60% έρχεται σε επαφή με οθόνες για 30-60 λεπτά την ημέρα, ενώ παιδιά 2-6 ετών φτάνουν τις 4-6 ώρες ημε­ρη­σίως. Στις ηλικίες 6-12 ετών η χρήση ανε­βαί­νει στις 7-8 ώρες και στην εφηβεία μπορεί να φτάσει ακόμη και τις 10 ώρες, με το ποσοστό των εφήβων που κάνουν κατά­χρηση να ανε­βαί­νει στο 100%.

Όμως, σύμφωνα με τον ΠΟΥ και την Αμε­ρι­κα­νική Ακα­δη­μία Παι­δια­τρι­κής, η ασφαλής έκθεση πρέπει να είναι μηδε­νική για βρέφη 0-2 ετών, έως 1 ώρα ημε­ρη­σίως για παιδιά 2-5 ετών (όχι κάθε μέρα και κυρίως για εκπαι­δευ­τι­κούς σκοπούς), μέχρι 2 ώρες για ηλικίες 6-12 ετών και έως 3 ώρες για εφήβους 12-18 ετών, και πάλι όχι καθη­με­ρινά.

Η κατά­χρηση αυτή, σύμφωνα με την κ. Παυ­λί­δου δεν προ­κα­λεί άμεσα ανα­πτυ­ξιακά νοσή­ματα, αλλά μπορεί να επι­δει­νώ­σει νευ­ρο­α­να­πτυ­ξια­κές δυσκο­λίες, όπως η διά­σπαση προ­σο­χής ή το φάσμα του αυτι­σμού. Η συνεχής έκθεση σε μπλε φως δια­τα­ράσ­σει τον ύπνο, ενώ η έλλειψη αλλη­λε­πί­δρα­σης και φυσικού παι­χνι­διού περιο­ρί­ζει τη συνα­πτο­γέ­νεση, κρίσιμη για την ομαλή νευ­ρο­α­νά­πτυξη.

Η κ. Παυ­λί­δου τόνισε ότι η σωστή καθο­δή­γηση, η τήρηση των ορίων έκθεσης, η εναλ­λαγή δρα­στη­ριο­τή­των και η ενθάρ­ρυνση του φυσικού παι­χνι­διού είναι απα­ραί­τη­τες για την υγιή γνω­στική και συναι­σθη­μα­τική ανά­πτυξη των παιδιών.

Νέα είδη εθισμού στο δια­δί­κτυο

Ο ψυχί­α­τρος και επί­κου­ρος καθη­γη­τής Ψυχια­τρι­κής του ΑΠΘ, Γιώργος Φλώρος, τόνισε ότι οι δια­δι­κτυα­κές δρα­στη­ριό­τη­τες που φέρνουν συχνό­τερα αρνη­τι­κές συνέ­πειες στα παιδιά καιτους εφήβους έχουν αλλάξει σημα­ντικά τα τελευ­ταία χρόνια. Αν παλαιό­τερα ο εθισμός εντο­πι­ζό­ταν κυρίως στα ηλε­κτρο­νικά παι­χνί­δια επη­ρε­ά­ζο­ντας περισ­σό­τερο τα αγόρια, σήμερα τα κοι­νω­νικά δίκτυα κατα­λαμ­βά­νουν την πρώτη θέση, με ολοένα περισ­σό­τερα κορί­τσια να επη­ρε­ά­ζο­νται. Παράλ­ληλα, σημεί­ωσε ότι η συνεχής έκθεση σε εικόνες, μηνύ­ματα και πρότυπα ομορ­φιάς ενι­σχύει ανα­σφά­λειες γύρω από το σώμα και την ταυ­τό­τητα, ενώ οι ώρες μπροστά στην οθόνη συχνά αντι­κα­θι­στούν τη δια ζώσης κοι­νω­νι­κο­ποί­ηση, το παι­χνίδι και τη σχολική επίδοση. Επίσης, ανέφερε ότι σημα­ντική άνοδος παρα­τη­ρεί­ται στις δια­δι­κτυα­κές αγορές, όπου οι εται­ρείες συν­δυά­ζουν δια­φή­μιση, μόδα, τζόγο και gaming, δημιουρ­γώ­ντας νέες μορφές εξάρ­τη­σης.

Ο κ. Φλώρος υπο­γράμ­μισε ότι η βιο­μη­χα­νία δια­δι­κτύου και gaming χρη­σι­μο­ποιεί αλγό­ριθ­μους και τεχνι­κές scroll, παρό­μοιες με τον τζόγο, για να κρατά τα παιδιά συν­δε­δε­μένα, αυξά­νο­ντας δια­φη­μι­στικά έσοδα και δια­δι­κτυα­κές αγορές. Απαι­τού­νται θεσμι­κές πρω­το­βου­λίες σε ευρω­παϊκό και εθνικό επίπεδο για να περιο­ρι­στούν οι βλα­βε­ρές συνέ­πειες και να προ­στα­τευ­θεί η ψυχική υγεία των νέων.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ