Ξέσπασε «πόλεμος» τιμών στην ακτοπλοΐα

Μάχες σε δύο νέα μέ­τω­πα δίνει η ελ­λη­νι­κή ακτο­πλοϊ­κή βιο­μη­χα­νία, η οποία ει­σέρ­χε­ται σε νέα φάση μετά την επι­στρο­φή στην κερ­δο­φο­ρία των με­γά­λων παι­κτών, ύστε­ρα από αλ­λε­πάλ­λη­λες ζη­μιο­γό­νες χρή­σεις.

Αφε­νός βρί­σκε­ται προ της ανα­διά­τα­ξης του επι­χει­ρη­μα­τι­κού χάρτη, καθώς ξένοι επεν­δύ­τες επι­διώ­κουν ή εξε­τά­ζουν το εν­δε­χό­με­νο της ει­σό­δου στο με­το­χι­κό κε­φά­λαιο με­γά­λων εται­ρειών, και αφε­τέ­ρου κλι­μα­κώ­νε­ται ο αντα­γω­νι­σμός όχι μόνο με­τα­ξύ των εται­ρειών αλλά και με­τα­ξύ του κλά­δου της ακτο­πλο­ΐ­ας εν γένει και των αε­ρο­με­τα­φο­ρών.

Οι αε­ρο­με­τα­φο­ρές απο­σπούν ολο­έ­να και με­γα­λύ­τε­ρα με­ρί­δια στους μα­κρι­νούς προ­ο­ρι­σμούς, ενώ την ίδια ώρα οι ακτο­πλό­οι, ακόμα και μετά τη μεί­ω­ση των τιμών των καυ­σί­μων, εκτι­μούν πως ο πε­ριο­ρι­σμός των κον­δυ­λί­ων για τις άγο­νες γραμ­μές κα­θι­στά ορια­κή τη βιω­σι­μό­τη­τα κά­ποιων εξ αυτών των δρο­μο­λο­γί­ων. Oλα αυτά συμ­βαί­νουν την ώρα που η ανά­καμ­ψη του κλά­δου φέρ­νει και νέα πλοία στην αγορά, αυ­ξά­νο­ντας την προ­σφο­ρά με­τα­φο­ρι­κής δυ­να­μι­κό­τη­τας, ενώ η επι­βα­τι­κή και η εμπο­ρευ­μα­τι­κή κί­νη­ση δεν ακο­λου­θούν με τον ίδιο ρυθμό. Πα­ρα­μέ­νουν, αν μη τι άλλο, στα­θε­ρές, με τις προ­ο­πτι­κές να μην είναι ιδιαί­τε­ρα θε­τι­κές, εξαι­τί­ας της συ­νε­χι­ζό­με­νης ύφε­σης της εσω­τε­ρι­κής αγο­ράς.

Ο αντα­γω­νι­σμός

Σε ό,τι αφορά την ανά­καμ­ψη, στη­ρί­χθη­κε σε με­γά­λο βαθμό στον εξορ­θο­λο­γι­σμό των δρο­μο­λο­γί­ων και του εν ενερ­γεία στό­λου, καθώς νέα πλοία ει­σέρ­χο­νται στο Αι­γαίο. Μι­κρό­τε­ρες μο­νο­βά­πο­ρες έως τώρα ακτο­πλοϊ­κές απο­κτούν δεύ­τε­ρα και τρίτα πλοία, η λει­τουρ­γός τα­χυ­πλό­ων Seajets έχει με­γε­θύ­νει τον στόλο της σε άνω των 10 πλοί­ων και η Hellenic Seaways μετά την εξα­γο­ρά του «Σάμος» το δρο­μο­λο­γεί οσο­νού­πω στο Αι­γαίο μαζί με άλλα δυο πλοία που έφερε ήδη φέτος. Μπο­ρεί η αγορά να αντέ­ξει πε­ρισ­σό­τε­ρα πλοία;

Για την ώρα, η απά­ντη­ση των ακτο­πλοϊ­κών είναι ένας ακή­ρυ­κτος πό­λε­μος τιμών για να κα­τα­στή­σουν πιο ελ­κυ­στι­κές τις υπη­ρε­σί­ες τους και να εν­θαρ­ρύ­νουν τόσο τη διεύ­ρυν­ση της επι­βα­τι­κής κί­νη­σης όσο και την προ­σέλ­κυ­ση με­ρι­δί­ων από τις αε­ρο­με­τα­φο­ρές. «Στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα οι προ­σφο­ρές, τα προ­γράμ­μα­τα επι­βρά­βευ­σης πε­λα­τών και οι εκ­πτώ­σεις που πα­ρέ­χο­νται επι­χει­ρούν πρω­τί­στως να υπε­ρα­σπι­στούν τα υπάρ­χο­ντα με­ρί­δια και δευ­τε­ρευό­ντως να τα αυ­ξή­σουν», λέει εμπο­ρι­κός διευ­θυ­ντής με­γά­λης ελ­λη­νι­κής ακτο­πλοϊ­κής. «Η με­τα­κί­νη­ση επι­βα­τών προς τις αε­ρο­με­τα­φο­ρές, ιδιαί­τε­ρα στις μα­κρι­νές δια­δρο­μές, με κύρια πα­ρα­δείγ­μα­τα την Κρήτη, τη Ρόδο και τη Σα­ντο­ρί­νη, είναι ευ­διά­κρι­τη», ση­μειώ­νει.

Σε αυτό το πε­ρι­βάλ­λον πλη­θαί­νουν οι επι­θε­τι­κές τι­μο­λο­για­κές πρω­το­βου­λί­ες των ακτο­πλοϊ­κών. Μόνον κατά τις τε­λευ­ταί­ες εβδο­μά­δες όλες σχε­δόν οι εται­ρεί­ες ανα­κοί­νω­σαν προ­σφο­ρές. Η Hellenic Seaways πρό­σφε­ρε με­γά­λες εκ­πτώ­σεις στη νέα γραμ­μή Θεσ­σα­λο­νί­κη – Σπο­ρά­δες με τα­χύ­πλοο αλλά και στη νέα γραμ­μή Πει­ραιάς – Μεστά Χίου – Μυ­τι­λή­νη – Λή­μνος – Θεσ­σα­λο­νί­κη και σε ορι­σμέ­να δρο­μο­λό­για για τις Κυ­κλά­δες, όπως για Σα­ντο­ρί­νη. Η Blue Star Ferries ανα­κοί­νω­σε έκ­πτω­ση 30% στα ει­σι­τή­ρια για Λέσβο, Χίο, Λέρο και Κω, ενώ «τρέ­χει», όπως και οι αντα­γω­νι­στές της, ελ­κυ­στι­κό εκ­πτω­τι­κό πρό­γραμ­μα επι­βρά­βευ­σης πε­λα­τών της. Οι Μι­νω­ι­κές Γραμ­μές ανα­κοί­νω­σαν ση­μα­ντι­κές εκ­πτώ­σεις, ακόμα και στην οι­κο­νο­μι­κή θέση, προ­κα­λώ­ντας την άμεση αντί­δρα­ση της αντα­γω­νί­στριας ΑΝΕΚ, που προ­σφέ­ρει τώρα εκ­πτώ­σεις 30% για τα κα­θη­με­ρι­νά πλέον δρο­μο­λό­γιά της από και προς την Κρήτη.

Κα­θί­στα­ται όμως σαφές ότι αυτές οι τι­μο­λο­για­κές πο­λι­τι­κές, αν και ανα­μέ­νε­ται να το­νώ­σουν ση­μα­ντι­κά την εγ­χώ­ρια ζή­τη­ση για θα­λάσ­σιες με­τα­φο­ρές, δια­βρώ­νουν πα­ράλ­λη­λα και τα μει­κτά πε­ρι­θώ­ρια κέρ­δους των εται­ρειών, αφή­νο­ντας λι­γο­στά πε­ρι­θώ­ρια αντί­δρα­σης σε πε­ρί­πτω­ση εν­δε­χό­με­νης αρ­νη­τι­κής εξέ­λι­ξης.

Πολ­λοί είναι οι ξένοι που εν­δια­φέ­ρο­νται να επεν­δύ­σουν

Η επι­θε­τι­κή προ­σπά­θεια εξα­σφά­λι­σης του ελέγ­χου της Hellenic Seaways από τις Μι­νω­ι­κές Γραμ­μές, συμ­φε­ρό­ντων του ιτα­λι­κού ομί­λου Γκρι­μάλ­ντι, απο­τε­λεί την πλέον ξε­κά­θα­ρη έν­δει­ξη των με­γά­λων προσ­δο­κιών που τρέ­φουν οι επεν­δυ­τές για τον ελ­λη­νι­κό ακτο­πλοϊ­κό κλάδο. Το επεν­δυ­τι­κό αυτό εν­δια­φέ­ρον δεν πε­ριο­ρί­ζε­ται όμως στη Hellenic Seaways, αλλά επε­κτεί­νε­ται και σε άλλες, ανά­λο­γες, πε­ρι­πτώ­σεις.

Πέραν της με­γά­λης επέν­δυ­σης που πραγ­μα­το­ποί­η­σε προ διε­τί­ας η Fortress στο με­τα­τρέ­ψι­μο ομο­λο­για­κό δά­νειο της Attica Group και των εύ­ρω­στων αυ­ξή­σε­ων κε­φα­λαί­ου των Μι­νω­ι­κών, που κά­λυ­ψε ο όμι­λος Γκρι­μάλ­ντι, εν­δια­φέ­ρον εκ­δη­λώ­νε­ται τώρα και από με­γά­λα ξένα επεν­δυ­τι­κά κε­φά­λαια, τα οποία ανα­ζη­τούν ευ­και­ρί­ες στα χαρ­το­φυ­λά­κια δα­νεί­ων των ελ­λη­νι­κών τρα­πε­ζών.

Η από­φα­ση της Τρα­πέ­ζης Πει­ραιώς να ενα­ντιω­θεί σε αυτήν τη φάση στην προ­σπά­θεια εξα­γο­ράς της Hellenic συ­ναρ­τά­ται και από τις εκτι­μή­σεις της ότι μπο­ρεί με­σο­πρό­θε­σμα να εξα­σφα­λί­σει ση­μα­ντι­κά με­γα­λύ­τε­ρη αξία από τις συμ­με­το­χές της στην ακτο­πλο­ΐα. Αυτές πε­ρι­λαμ­βά­νουν και τη θέση της στην ΑΝΕΚ, η οποία, όπως και οι άλλοι με­γά­λοι αντα­γω­νι­στές της, επέ­στρε­ψε στην κα­θα­ρή κερ­δο­φο­ρία και φέ­ρε­ται να βρί­σκε­ται ένα βήμα πριν από την ανα­διάρ­θρω­ση των τρα­πε­ζι­κών της υπο­χρε­ώ­σε­ων. Κατά συ­νέ­πεια, οι προσ­δο­κί­ες που δη­μιουρ­γού­νται, ει­δι­κά τώρα που ο κλά­δος φαί­νε­ται να ανα­κάμ­πτει, είναι πολύ με­γά­λες.

Με τις τέσ­σε­ρις με­γά­λες ακτο­πλοϊ­κές να εμ­φα­νί­ζουν εύ­ρω­στη λει­τουρ­γι­κή κερ­δο­φο­ρία και θε­τι­κά κα­θα­ρά απο­τε­λέ­σμα­τα, το πεδίο εμ­φα­νί­ζε­ται για κά­ποιους ως ιδα­νι­κό για επεν­δύ­σεις. Πόσο μάλ­λον που ο κλά­δος έχει να προ­σφέ­ρει πολύ με­γά­λες εξα­σφα­λί­σεις στους επεν­δυ­τές, όπως είναι ο ίδιος ο στό­λος των εται­ρειών.

Οι θε­τι­κές προ­ο­πτι­κές του ελ­λη­νι­κού του­ρι­σμού και η εξω­στρέ­φεια που επι­δει­κνύ­ει ο κλά­δος απο­τε­λούν πρό­σθε­τα θέλ­γη­τρα και για κά­ποιους εχέγ­γυα για πε­ραι­τέ­ρω βελ­τί­ω­ση της κερ­δο­φο­ρί­ας του. Σε ό,τι αφορά την υπό­θε­ση της εξω­στρέ­φειας, μόλις προ μηνός η Attica Group ανα­κοί­νω­σε την επί­τευ­ξη συμ­φω­νί­ας για την εκ­με­τάλ­λευ­ση θα­λασ­σί­ων γραμ­μών με­τα­ξύ του Μα­ρό­κου και της ηπει­ρω­τι­κής Ευ­ρώ­πης, με τη συ­νερ­γα­σία της BMCE Bank Of Africa Group. Από τη νέα της αυτή δρα­στη­ριό­τη­τα επω­φε­λή­θη­κε και η ΑΝΕΚ, της οποί­ας πλοίο θα απα­σχο­λη­θεί στη δυ­τι­κή Με­σό­γειο. Η Attica προ­χω­ρεί και το σχέ­διο της δρα­στη­ριο­ποί­η­σής της στην Κούβα, ύστε­ρα από σχε­τι­κή άδεια που εξα­σφά­λι­σε από τις ΗΠΑ. Και άλλες εται­ρεί­ες είναι δρα­στή­ριες στο εξω­τε­ρι­κό, με τη ναύ­λω­ση πλοί­ων τους κατά την επο­χι­κά χα­μη­λή πε­ρί­ο­δο του χει­μώ­να, ενώ ήδη λει­τουρ­γούν επι­τυ­χη­μέ­να κοι­νο­πρα­κτι­κά σχή­μα­τα, όπως αυτό της ΑΝΕΚ με την Attica στις γραμ­μές της Κρή­της και της Αδρια­τι­κής.

Για να φτά­σει, όμως, η ελ­λη­νι­κή ακτο­πλο­ΐα σε αυτό το ση­μείο χρειά­στη­κε να διέλ­θει από συ­μπλη­γά­δες. Κατά την κρίση της πε­ριό­δου 2009-2014, οι ζη­μί­ες των εται­ρειών ξε­πέ­ρα­σαν το 1,2 δισ., ενώ εννέα ελ­λη­νι­κές εται­ρεί­ες είτε πτώ­χευ­σαν είτε δεν δρα­στη­ριο­ποιού­νται πλέον, έχο­ντας απο­σύ­ρει ή που­λή­σει τα πλοία τους. Επί­σης, εκεί­νη η πε­ρί­ο­δος λει­τουρ­γεί πάντα ως «μά­θη­μα» για τις νυν διοι­κή­σεις, οι οποί­ες έχουν πάντα κατά νου ότι μία αντί­στρο­φη κί­νη­ση της τιμής του πε­τρε­λαί­ου να ση­μειω­θεί, αρκεί για να τους ξα­να­μπλέ­ξει σε πε­ρι­πέ­τειες. Γι’ αυτό και φρο­ντί­ζουν να κά­νουν, κατά το δυ­να­τόν, όσο πιο με­τρη­μέ­νες κι­νή­σεις γί­νε­ται.