Πόσο μπορεί να κρατήσει ο τουρισμός τα μεγάλα πορτοφόλια

Η μεγάλη αύξηση του μέσου εσόδου ανά του­ρί­στα το φετινό καλο­καίρι και πόσο δια­τη­ρή­σιμη είναι. Ποια παρά­με­τρος θεω­ρεί­ται μεί­ζο­νος σημα­σίας για την ανα­βάθ­μιση του προ­ϊ­ό­ντος και την πορεία το 2022. Οι συγκρί­σεις και οι εκτι­μή­σεις της αγοράς.

Φέτος ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός επέ­δειξε αξιο­ση­μεί­ωτη αντοχή και κατά­φερε να κερ­δί­σει, σύμφωνα με τις εκτι­μή­σεις, το στοί­χημα των εσόδων, υπερ­βαί­νο­ντας ενδε­χο­μέ­νως ακόμη και τον πήχη του 50% των εισπρά­ξεων του 2019.

Το γεγονός σε σημα­ντικό βαθμό απο­δί­δε­ται στο ότι κατά­φερε να προ­σελ­κύ­σει ταξι­διώ­τες πρό­θυ­μους να δαπα­νή­σουν περισ­σό­τερα απ’ ό,τι τα προη­γού­μενα χρόνια. Χαρα­κτη­ρι­στικό είναι ότι στο διά­στημα Ιανουα­ρίου – Ιουλίου η μέση δαπάνη ανά ταξίδι έφτασε τα 737 ευρώ έναντι μόλις 468 ευρώ το 2020 και 588 ευρώ στο αντί­στοιχο διά­στημα του 2019.

Το βασικό ερώτημα καθώς αρχί­ζουν οι σχε­δια­σμοί για το 2022 είναι αν η αύξηση αυτή έχει παρο­δικά χαρα­κτη­ρι­στικά (επι­πρό­σθετη απο­τα­μί­ευση λόγω των lockdown κ.τλ.) ή μπορεί να «μονι­μο­ποι­η­θεί».

Ο υπουρ­γός Του­ρι­σμού, Βασίλης Κικί­λιας, εκτιμά ότι είναι επι­τεύ­ξιμη η δια­τή­ρηση υψηλού μέσου εσόδου, σημα­το­δο­τώ­ντας μια στό­χευση του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού σε ταξι­διώ­τες υψηλού εισο­δη­μα­τι­κού επι­πέ­δου που έχουν εντο­πί­σει στη χώρα μας ποιο­τικό του­ρι­στικό προϊόν, κάτι που θα ενι­σχύ­σει σημα­ντικά το ΑΕΠ.

Πρό­κει­ται για μία παρά­με­τρο μεί­ζο­νος σημα­σίας αν ληφθούν υπόψη τα στοι­χεία της ετήσιας Εκθεσης Οικο­νο­μι­κού Αντί­κτυ­που (Economic Impact Report-EIR) του Παγκό­σμιου Συμ­βου­λίου Του­ρι­σμού και Του­ρι­σμού (World Travel and Tourism Council-WTTC), βάσει των οποίων το πλήγμα που δέχθηκε το 2020 ο ελλη­νι­κός του­ρι­στι­κός κλάδος εξαι­τίας της παν­δη­μίας του κορω­νοϊού οδήγησε στην απώλεια 23 δισ. ευρώ από την εθνική οικο­νο­μία, με τη συμβολή του του­ρι­σμού στο ΑΕΠ να μειώ­νε­ται κατά 61,1%. Είναι χαρα­κτη­ρι­στικό δε ότι η συμβολή του του­ρι­σμού στο ΑΕΠ μειώ­θηκε από 38,1 δισ. ευρώ (20,3%) το 2019, πριν την εμφά­νιση της παν­δη­μίας της νόσου COVID-19, σε 14,8 δισ. ευρώ (8,7%) το 2020.

Η ιδιω­τι­κό­τητα

Είναι γεγονός, πάντως, πως στους «κερ­δι­σμέ­νους» της φετινής σεζόν συγκα­τα­λέ­γο­νται τα πολυ­τελή resorts και οι luxury κατοι­κίες που προ­σφέ­ρουν μεγα­λύ­τερη ιδιω­τι­κό­τητα (και άρα περισ­σό­τερη προ­στα­σία από τον κορω­νοϊό) στους επι­σκέ­πτες. Σύμφωνα με την έρευνα της εται­ρείας συμ­βού­λων επι­χει­ρή­σεων GBR Consulting, μπορεί οι επι­δό­σεις των ξενο­δο­χείων, πόλεως και resorts, να κινή­θη­καν σε χαμηλά επίπεδα συγκρι­τικά με το έτος-ορόσημο για τον ελλη­νικό του­ρι­σμό 2019, ωστόσο, η Ελλάδα, παρά την παν­δη­μία, κατά­φερε να προ­σελ­κύ­σει του­ρί­στες υψη­λό­τε­ρου -σε σχέση με τα προη­γού­μενα χρόνια- εισο­δη­μα­τι­κού προφίλ.

Είναι ενδει­κτικό ότι τα συνο­λικά έσοδα ανά κατει­λημ­μένο δωμάτιο στα resorts τον περα­σμένο Ιούνιο ήταν σημα­ντικά υψη­λό­τερα, όχι μόνο έναντι του Ιουνίου του 2020, αλλά και έναντι του Ιουνίου του 2019.

Ο ρόλος των απο­τα­μιεύ­σεων

H πλειο­νό­τητα των επι­χει­ρη­μα­τιών του του­ρι­σμού εκτιμά ότι αυτή η αύξηση της δαπάνης είναι μάλλον συγκυ­ριακή και οφεί­λε­ται κατά κύριο λόγο στη διάθεση των του­ρι­στών να ταξι­δέ­ψουν και να απο­λαύ­σουν τις δια­κο­πές τους έπειτα από 15 περίπου μήνες σκληρών περιο­ρι­σμών, τάση που θα μπο­ρούσε, ωστόσο, να συνε­χι­στεί υπό τις κατάλ­λη­λες προ­ϋ­πο­θέ­σεις.

Μάλιστα, όπως επι­ση­μαί­νουν στο Euro2day.gr, πολλοί ταξι­διώ­τες φέτος ήταν δια­τε­θει­μέ­νοι να δαπα­νή­σουν μεγα­λύ­τερα ποσά για τις δια­κο­πές τους λόγω της απο­τα­μί­ευ­σης που είχαν κάνει τους προη­γού­με­νους μήνες, κάτι το οποίο παρα­τη­ρεί­ται και σε άλλες χώρες, βασικές αντα­γω­νί­στριες της Ελλάδας σε επίπεδο του­ρι­σμού.

Είναι ενδει­κτικό ότι στην Ισπανία, τα έσοδα από τους ξένους του­ρί­στες τον Αύγου­στο έφτασαν τα 5,9 δισ. ευρώ έναντι 2,46 δισ. ευρώ τον αντί­στοιχο μήνα του 2020, με τη Μέση Κατά Κεφαλή Δαπάνη να ανέρ­χε­ται σε 1.136 ευρώ, αυξη­μένη κατά 12,9%. Και μπορεί τα στοι­χεία αυτά, που προ­έρ­χο­νται από το Instituto Nacional de Estadistica της Ισπα­νίας, να μην είναι συγκρί­σιμα με αυτά της χώρας μας, καθώς τα μεγέθη υπο­λο­γί­ζο­νται με δια­φο­ρε­τική μεθο­δο­λο­γία, ωστόσο, ανα­δει­κνύ­ουν την τάση που θέλει φέτος τους του­ρί­στες να ξοδεύ­ουν… καθ’ υπερ­βολή.

«Μετά από 1,5 χρόνο απο­τα­μί­ευση, οι ίδιοι οι ταξι­διώ­τες επέ­λε­ξαν φέτος υψη­λό­τε­ρου επι­πέ­δου υπη­ρε­σίες για τις δια­κο­πές τους. Ξόδεψαν “υπερ­βο­λικά” σε σχέση με προη­γού­με­νες χρονιές. Ο του­ρί­στας φέτος ήθελε να δαπα­νή­σει, δεν είχε πάει δια­κο­πές για ένα μεγάλο χρονικό διά­στημα και όταν του δόθηκε η ευκαι­ρία ήθελε να ξοδέψει. Η αύξηση της δαπάνης, ωστόσο, δεν προήλθε από την προ­σφορά, αλλά από τη ζήτηση. Δεν προ­χω­ρή­σαμε, για παρά­δειγμα, συντε­ταγ­μένα σε ανα­βάθ­μιση του προ­σφε­ρό­με­νου προ­ϊ­ό­ντος, κάτι που θα προ­σέλ­κυε του­ρί­στες υψη­λό­τε­ρου εισο­δη­μα­τι­κού επι­πέ­δου. Οι ίδιοι οι του­ρί­στες θέλησαν να δαπα­νή­σουν περισ­σό­τερα», επι­ση­μαί­νουν παρά­γο­ντες του του­ρι­σμού.

Ακο­λου­θή­στε το Euro2day.gr στο Google News!Παρα­κο­λου­θή­στε τις εξε­λί­ξεις με την υπο­γραφη εγκυ­ρό­τη­τας του Euro2day.grΚάποιοι απο­δί­δουν, μάλιστα, την αυξη­μένη δαπάνη στον μεγάλο αριθμό αφίξεων του­ρι­στών των οποίων η μέση δαπάνη είναι υψη­λό­τερη από αυτή που κατα­γρά­φε­ται στο σύνολο της χώρας. Χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα είναι οι Αμε­ρι­κα­νοί, οι οποίοι φέτος έδωσαν δυνα­μικό «παρών» στους δημο­φι­λείς ελλη­νι­κούς του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς, «ανε­βά­ζο­ντας» το τελικό… ταμείο.

Είναι ενδει­κτικό, ότι με βάση τα στοι­χεία του Ινστι­τού­του του Συν­δέ­σμου Ελλη­νι­κών Του­ρι­στι­κών Επι­χει­ρή­σεων (ΙΝΣΕΤΕ), η Μέση κατά Κεφαλή Δαπάνη για την αμε­ρι­κά­νικη αγορά το 2019 ανήλθε στα 1.008,2 ευρώ, υψη­λό­τερη κατά 78,8% από την ΜΚΔ που κατα­γρά­φηκε στο σύνολο της χώρας και δια­μορ­φώ­θηκε στα 564 ευρώ.

Ανα­βάθ­μιση του του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος

Βέβαια, κάποιοι θεωρούν ότι η αυξη­μένη δαπάνη δεν απο­τε­λεί απα­ραί­τητα προϊόν συγκυ­ρίας (κάτι που ενδε­χο­μέ­νως να απο­δει­χθεί την επόμενη σεζόν) και εκτι­μούν ότι η τάση αυτή μπορεί να συνε­χι­στεί και τα επόμενα χρόνια υπό την προ­ϋ­πό­θεση ότι η Ελλάδα θα κατα­φέ­ρει να «εκμε­ταλ­λευ­τεί» το θετικό για τον ελλη­νικό του­ρι­σμό momentum και θα προ­χω­ρή­σει αφενός σε επεν­δύ­σεις που θα ανα­βαθ­μί­σουν το του­ρι­στικό προϊόν και αφε­τέ­ρου σε αλλαγή μοντέ­λου. Ενός μοντέ­λου που θα στο­χεύ­σει περισ­σό­τερο στην προ­σέλ­κυση ταξι­διω­τών υψη­λό­τε­ρου βαλα­ντίου -και όχι στον αριθμό των τουριστών- και στην επι­μή­κυνση της σεζόν.

Στην κατεύ­θυνση της ανα­βάθ­μι­σης του ελλη­νι­κού του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος, άλλωστε, ο Σύν­δε­σμος Ελλη­νι­κών Του­ρι­στι­κών Επι­χει­ρή­σεων (ΣΕΤΕ) έχει επα­νει­λημ­μέ­νως ανα­δεί­ξει την ανάγκη ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός να βελ­τιώ­σει το υψηλό επίπεδο αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας που ήδη κατέχει μέσα από την προ­σφορά μιας απρό­σκο­πτης, βιώ­σι­μης και υψηλού επι­πέ­δου εμπει­ρίας σε ολό­κληρο το φάσμα και το «οικο­σύ­στημα» της του­ρι­στι­κής αλυ­σί­δας, κάτι το οποίο για να επι­τευ­χθεί απαιτεί ένα σύνολο δράσεων.

Μεταξύ αυτών των δράσεων βρί­σκε­ται και η ενί­σχυση των υπο­δο­μών που είναι απα­ραί­τη­τες για την ανα­βάθ­μιση των του­ρι­στι­κών προ­ο­ρι­σμών και για τη δια­τή­ρηση και βελ­τί­ωση της διε­θνούς αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τάς τους, ανάγκη ιδιαί­τερα επι­τα­κτική σε μία περίοδο που αρκετοί δημο­φι­λείς προ­ο­ρι­σμοί ήρθαν αντι­μέ­τω­ποι με τον υπερ­του­ρι­σμό και την αδυ­να­μία των υφι­στά­με­νων υπο­δο­μών να «αντα­πο­κρι­θούν» στις μεγάλες του­ρι­στι­κές ροές.

Μπορεί βάσει της έρευνας της GBR Consulting o αριθμός των ξενο­δο­χείων που φέρουν την επω­νυ­μία (brand) κάποιας ελλη­νι­κής ή διε­θνούς αλυ­σί­δας να αυξή­θηκε σε ποσοστό 65% το 2021 σε σχέση με το 2016 και τα πεντά­στερα branded ξενο­δο­χεία να αυξή­θη­καν σημα­ντικά το 2021, ωστόσο, ο μεγάλος αριθμός των του­ρι­στών κυρίως το δίμηνο Ιουλίου-Αυγούστου ανέ­δειξε προ­βλή­ματα που αφο­ρού­σαν, μεταξύ άλλων, τα δίκτυα απο­χέ­τευ­σης, τη μη επάρ­κεια νερού, τη δια­χεί­ριση απορ­ριμ­μά­των κ.ά. σε προ­ο­ρι­σμούς πρώτης γραμμής.

Οπως, μάλιστα, απο­δει­κνύει πρό­σφατη έρευνα της MINDHAUS για λογα­ρια­σμό της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής Ταξι­διών (European Travel Commission-ETC), η παν­δη­μία σε συν­δυα­σμό με την εντο­νό­τερη περι­βαλ­λο­ντική ευαι­σθη­το­ποί­ηση αλλάζει το μοντέλο του του­ρι­σμού. Είναι ενδει­κτικό ότι 4 στους 10 ευρω­παί­ους ταξι­διώ­τες να είναι δια­τε­θει­μέ­νοι να πλη­ρώ­σουν περισ­σό­τερα για να επι­σκε­φθούν προ­ο­ρι­σμούς με λιγό­τερο κόσμο, τη στιγμή που το 51% δηλώνει πως επι­θυ­μεί να ταξι­δεύει περισ­σό­τερο σε περιό­δους χαμη­λό­τε­ρης του­ρι­στι­κής κίνησης.

Πηγή euro2day.gr

Εύα Δ. Οικο­νο­μάκη