Προβληματισμοί του Συλλόγου Riches για κτίσμα στη Μεσαιωνική Πόλη

Σε κτί­σμα που βρί­σκε­ται υπό ανα­κα­τα­σκευή στη Με­σαιω­νι­κή Πόλη ανα­φέ­ρε­ται με ανάρ­τη­ση του ο  Σύλ­λο­γος Riches .

Ανα­λυ­τι­κά ανα­φε­ρο­νται τα εξής στην ανάρ­τη­ση του συλ­λό­γου

Κατά την πρό­σφα­τη επί­σκε­ψή μας στην Παλιά Πόλη, πα­ρα­τη­ρή­σα­με ότι δίπλα στο Χαμάμ ένα κτί­ριο βρί­σκε­ται υπό ανα­κα­τα­σκευή με τρόπο που εγεί­ρει ερω­τή­μα­τα και προ­βλη­μα­τι­σμό. Συ­γκε­κρι­μέ­να, το προ­ϋ­πάρ­χον κτί­σμα, μια απλή και τυ­πι­κή για τα δε­δο­μέ­να της πε­ριο­χής διώ­ρο­φη κα­τοι­κία, με­τα­τρέ­πε­ται πλέον σε ένα ψευ­δοϊπ­πο­τι­κό κα­τά­λυ­μα, μι­μού­με­νο αυτά του Κολ­λα­κί­ου και της οδού Ιπ­πο­τών με «γοτ­θι­κές» κα­μά­ρες και πα­ρά­θυ­ρα με τυ­πι­κή «ιπ­πο­τι­κή» δια­κό­σμη­ση, «οι­κό­ση­μο» στην πρό­σο­ψη, «με­σαιω­νι­κές» υδρορ­ρό­ες, θέ­σεις για λά­βα­ρα κτλ

Ανα­ρω­τιό­μα­στε αν η Εφο­ρεία Αρ­χαιο­τή­των έδωσε την άδεια στη­ρι­ζό­με­νη σε κά­ποια ιστο­ρι­κή τεκ­μη­ρί­ω­ση του κτι­ρί­ου ή αν πρό­κει­ται, όπως φαί­νε­ται και το πιο πι­θα­νό, για μια κακή ψευ­δοϊ­στο­ρι­κή απο­μί­μη­ση που αλ­λοιώ­νει τον αυ­θε­ντι­κό χα­ρα­κτή­ρα της Πα­λιάς Πόλης.

Η ανέ­γερ­ση ενός νέου κτη­ρί­ου που φαί­νε­ται να μι­μεί­ται ιπ­πο­τι­κά πρό­τυ­πα μπο­ρεί, εκ πρώ­της όψεως, να μοιά­ζει ακίν­δυ­νη. Ωστό­σο, τέ­τοιου εί­δους μι­μή­σεις συχνά θο­λώ­νουν τη δια­χω­ρι­στι­κή γραμ­μή με­τα­ξύ αυ­θε­ντι­κού και σύγ­χρο­νου, δη­μιουρ­γώ­ντας μια «ψευ­δοϊ­στο­ρι­κή» ει­κό­να που μπο­ρεί να πα­ρα­πλα­νή­σει επι­σκέ­πτες αλλά και να αλ­λοιώ­σει τη συ­νο­λι­κή ταυ­τό­τη­τα του μνη­μεια­κού συ­γκρο­τή­μα­τος.

Η UNESCO θέτει αυ­στη­ρούς κα­νό­νες για τη δια­τή­ρη­ση της πο­λι­τι­στι­κής κλη­ρο­νο­μιάς, με στόχο να προ­στα­τευ­θούν τα ιστο­ρι­κά μνη­μεία από πα­ρεμ­βά­σεις που αλ­λοιώ­νουν την αυ­θε­ντι­κό­τη­τά τους. Σε αυτό το πλαί­σιο, η προ­σθή­κη ενός νε­ό­κτι­στου «ιπ­πο­τι­κού» κτη­ρί­ου, όσο κι αν φαί­νε­ται συμ­βα­τή με το γε­νι­κό ύφος της Με­σαιω­νι­κής Πόλης, αντι­βαί­νει στην έν­νοια της ιστο­ρι­κής ακε­ραιό­τη­τας.

Του­ρι­σμός και ο Κίν­δυ­νος Με­τα­τρο­πής σε Θε­μα­τι­κό Πάρκο

Η δη­μιουρ­γία απο­μι­μή­σε­ων συχνά συν­δέ­ε­ται με του­ρι­στι­κά ή εμπο­ρι­κά κί­νη­τρα, επι­διώ­κο­ντας να ενι­σχύ­σουν την του­ρι­στι­κή εμπει­ρία με έναν «ρο­μα­ντι­κο­ποι­η­μέ­νο» με­σαιω­νι­κό χα­ρα­κτή­ρα. Ωστό­σο, η πο­λι­τι­στι­κή κλη­ρο­νο­μιά δεν πρέ­πει να αντι­με­τω­πί­ζε­ται ως θε­μα­τι­κό πάρκο. Αντί­θε­τα, η ιστο­ρι­κή δια­τή­ρη­ση πρέ­πει να βα­σί­ζε­ται στην αυ­θε­ντι­κό­τη­τα και την τεκ­μη­ριω­μέ­νη ανα­στή­λω­ση, όχι στην αι­σθη­τι­κή μί­μη­ση.

Η Ση­μα­σία της Αυ­θε­ντι­κό­τη­τας

Η ιστο­ρι­κή αυ­θε­ντι­κό­τη­τα δεν αφορά μόνο τη δια­τή­ρη­ση πα­λιών κτι­ρί­ων, αλλά και την απο­φυ­γή δη­μιουρ­γί­ας νέων που πλα­στο­γρα­φούν το πα­ρελ­θόν. Η Με­σαιω­νι­κή Πόλη της Ρόδου είναι ένα μο­να­δι­κό σύ­νο­λο με πραγ­μα­τι­κά με­σαιω­νι­κά, ανα­γεν­νη­σια­κά και οθω­μα­νι­κά στοι­χεία, και οποια­δή­πο­τε νέα προ­σθή­κη πρέ­πει να σέ­βε­ται αυτό το πα­ρελ­θόν χωρίς να το ανα­πα­ρά­γει τε­χνη­τά.

Αν η Με­σαιω­νι­κή Πόλη αρ­χί­σει να γε­μί­ζει με «με­σαιω­νι­κού τύπου» κα­τα­σκευ­ές, τότε χάνει την αυ­θε­ντι­κό­τη­τά της και με­τα­τρέ­πε­ται σε ένα σκη­νι­κό, όπου το γνή­σιο και το ψεύ­τι­κο συ­νυ­πάρ­χουν με τρόπο που προ­κα­λεί σύγ­χυ­ση. Αυτό όχι μόνο αδι­κεί την πραγ­μα­τι­κή της ιστο­ρία, αλλά μπο­ρεί και να υπο­νο­μεύ­σει το κα­θε­στώς της ως Μνη­μείο Πα­γκό­σμιας Κλη­ρο­νο­μιάς.