Κάρτα εργασίας: Έρχεται ηλεκτρονικό απουσιολόγιο για 100.000 εργαζομένους

Σε δυο κλάδους της οικο­νο­μίας, και ειδι­κό­τερα σε τρά­πε­ζες και σούπερ μάρκετ, θα εφαρ­μο­στεί αρχικά και σε πιλο­τικό στάδιο η «ηλε­κτρο­νική κάρτα εργα­σίας».

Το νέο μέτρο ανα­μέ­νε­ται να μπει για τα καλά στη ζωή 100.000 μισθω­τών του ιδιω­τι­κού τομέα που εργά­ζο­νται σε τρά­πε­ζες και σούπερ μάρκετ προς τον Ιούνιο, καθώς το νομο­σχέ­διο που θα εισα­γά­γει την «Εργάνη ΙΙ» πρέπει να ανα­μέ­νε­ται προς τα μέσα Μαρτίου. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, θα δοθεί με μετα­βα­τική διάταξη χρόνος 2-3 μηνών ώστε να προ­ε­τοι­μα­στούν τα συστή­ματα και οι επι­χει­ρή­σεις για την εφαρ­μογή του μέτρου.

Η ηλε­κτρο­νική κάρτα εργα­σίας θα είναι μια κάρτα εισόδου – εξόδου και στο κάθε κατά­στημα θα υπάρχει ειδικό «τερ­μα­τικό» το οποίο θα είναι δια­συν­δε­δε­μένο online με το πλη­ρο­φο­ριακό σύστημα του υπουρ­γείου Εργα­σίας «Εργάνη ΙΙ». Τα στοι­χεία ωραρίου του μισθω­τού θα κατα­γρά­φο­νται στο ηλε­κτρο­νικό ρολόι παρου­σίας προ­σω­πι­κού (ωρο­μέ­τρηση) και θα δια­βι­βά­ζο­νται αυτό­ματα στο πλη­ρο­φο­ριακό σύστημα. Η κάθε κάρτα θα είναι προ­σω­πο­ποι­η­μένη και ο μισθω­τός θα τη «χτυπά» κατά την είσοδο και κατά την έξοδό του από το κατά­στημα.

Υπε­ρω­ρίες και υπε­ρερ­γα­σία

Στόχος του νέου μέτρου είναι να προ­κύ­πτει αυτό­ματα και σε πραγ­μα­τικό χρόνο το ωράριο εργα­σίας του εκά­στοτε μισθω­τού, όπως επίσης αυτό­ματα να προ­κύ­πτουν οι τυχόν υπε­ρω­ρίες ή ώρες υπε­ρερ­γα­σίας που πραγ­μα­το­ποί­ησε, ώστε να υπο­λο­γί­ζο­νται και οι αντί­στοι­χες αμοιβές. «Θα απο­τυ­πώ­νε­ται πλήρως ο χρόνος εργα­σίας σε πραγ­μα­τικό χρόνο» ανα­φέ­ρουν υπη­ρε­σιακά στελέχη του υπουρ­γείου Εργα­σίας, προ­σθέ­το­ντας πως στόχος είναι να διευ­κο­λυν­θούν και οι έλεγχοι

Μετά την αρχική πιλο­τική εφαρ­μογή, το μέτρο της ηλε­κτρο­νι­κής κάρτας ανα­μέ­νε­ται να εφαρ­μο­στεί και σε άλλους κλάδους της οικο­νο­μίας, ωστόσο αυτό θα προ­χω­ρή­σει σε δεύτερο χρόνο και αφού πρώτα αξιο­λο­γη­θεί η εφαρ­μογή του στις τρά­πε­ζες και στα σούπερ μάρκετ. Υπεν­θυ­μί­ζε­ται πως το μέτρο της ηλε­κτρο­νι­κής κάρτας εργα­σίας νομο­θε­τή­θηκε για πρώτη φορά το 2011 με τον νόμο 3996/2011, ωστόσο δεν εφαρ­μό­στηκε ποτέ. Τότε, μάλιστα, είχε προ­κα­λέ­σει την αντί­δραση της ΓΣΕΕ, καθώς στη διάταξη του 2011 προ­βλε­πό­ταν πρό­στιμο και για τον ίδιο τον εργα­ζό­μενο, ύψους 200 ευρώ, αν δεν έκανε χρήση της κάρτας του (στην επι­χεί­ρηση επι­βαλ­λό­ταν αντί­στοιχα πρό­στιμο 400 ευρώ).

Μαζί με την ηλε­κτρο­νική κάρτα εργα­σίας θα έρθει και το λεγό­μενο ψηφιακό ωράριο, το οποίο επίσης ανα­μέ­νε­ται να θεσμο­θε­τη­θεί στο πλαίσιο του νομο­σχε­δίου «Εργάνη ΙΙ». Το ψηφιακό ωράριο θα βασί­ζε­ται σε νέα ηλε­κτρο­νικά «έντυπα», με τα οποία οι εργο­δό­τες θα δηλώ­νουν τα σχήματα ωραρίου ή τρο­πο­ποί­η­σης ωραρίου με ψηφια­κές επι­λο­γές, επι­δε­χό­με­νες αυτό­μα­της επε­ξερ­γα­σίας και δια­σταύ­ρω­σης σε πραγ­μα­τικό χρόνο, ώστε να στα­μα­τή­σει η υποβολή κει­μέ­νου ή σαρω­μέ­νου αρχείου pdf. Σύμφωνα με στοι­χεία του υπουρ­γείου Εργα­σίας, καθη­με­ρινά υπο­βάλ­λο­νται 38.000 δηλώ­σεις για μετα­βο­λές ωραρίου, που επη­ρε­ά­ζουν 100.000 θέσεις εργα­σίας.

Το νέο σύστημα σχε­διά­ζε­ται με τέτοιο τρόπο ώστε να απαι­τού­νται λίγες και αυτο­μα­το­ποι­η­μέ­νες κινή­σεις για την κατα­γραφή του ωραρίου και των μετα­βο­λών στις ώρες εργα­σίας. Στόχος είναι να αυτο­μα­το­ποι­η­θούν και οι έλεγχοι από τους επι­θε­ω­ρη­τές του ΣΕΠΕ, ώστε οι «ράμπο» να έχουν πλήρη ηλε­κτρο­νική κατα­γραφή των ωρών απα­σχό­λη­σης και των μετα­βο­λών τους για το σύνολο των εργα­ζο­μέ­νων. Στην κατεύ­θυνση αυτή θα βοη­θή­σει η ηλε­κτρο­νική δια­σύν­δεση των συστη­μά­των ΣΕΠΕ – «Εργάνης» και ΑΠΔ.

«Το ζήτημα του χρόνου εργα­σίας απο­τε­λεί ένα από τα σημα­ντι­κό­τερα ζητή­ματα στο εργα­τικό δίκαιο και στις εργα­σια­κές σχέσεις δια­χρο­νικά. Η ανα­γκαιό­τητα να εξα­σφα­λί­ζε­ται στους εργα­ζό­με­νους η ανά­παυση και η αποχή από την εργασία παρα­μέ­νει ζητού­μενο» παρα­τη­ρεί ο δικηγόρος-εργατολόγος Γιάννης Καρού­ζος. «Με την εισα­γωγή της νέας εργα­σίας (ψηφιακή εργασία, ρομπο­τική, εργασία της gig economy) ο προσ­διο­ρι­σμός του χρόνου εργα­σίας απο­τε­λεί δυσεύ­ρετο αγαθό για τον εργα­ζό­μενο. Σήμερα στην Ευρώπη η συλ­λο­γική δια­πραγ­μά­τευση ασχο­λεί­ται κατά κύριο λόγο με την κατο­χύ­ρωση όρων συμ­φι­λί­ω­σης της προ­σω­πι­κής με την επαγ­γελ­μα­τική ζωή. Είναι οι περί­φη­μες ρήτρες welfare που πολλά συν­δι­κάτα περι­λαμ­βά­νουν στις συλ­λο­γι­κές συμ­φω­νίες που υπο­γρά­φουν.

Σκοπός της όποιας πρω­το­βου­λίας σε επίπεδο εργα­σια­κών δικαιω­μά­των είναι η αποφυγή φαι­νο­μέ­νων εργα­ζο­μέ­νων 24ωρης απα­σχό­λη­σης ή 24ωρης ετοι­μό­τη­τας για παροχή εργα­σίας, που δημιουρ­γεί μια νέα κατη­γο­ρία εργα­ζο­μέ­νων, με τον χρόνο εργα­σίας να κυριαρ­χεί στη ζωή τους» επι­ση­μαί­νει ο κ. Καρού­ζος, προ­σθέ­το­ντας πως «η όποια προ­σπά­θεια νομο­θε­τι­κής πρω­το­βου­λίας για κατα­γραφή του χρόνου εργα­σίας θα πρέπει να λάβει υπόψη της το γεγονός ότι το ωράριο εργα­σίας πρέπει να υπο­λο­γί­ζε­ται με αντι­κει­με­νικό και αξιό­πι­στο τρόπο για καθέναν από τους εργα­ζό­με­νους, ώστε να επι­τρέ­πε­ται η άσκηση των δικαιω­μά­των τους και να διευ­κο­λύ­νο­νται αυτοί στα ελά­χι­στα επι­τρε­πτά όρια ανά­παυ­σης, ημε­ρή­σιας και εβδο­μα­διαίας απα­σχό­λη­σης. Το θέμα σε επίπεδο ευρω­παϊ­κής νομο­θε­σίας έχει αντι­με­τω­πι­στεί ήδη με την οδηγία 2003/88».

Αξιό­πι­στο σύστημα

Σύμφωνα άλλωστε με ειδι­κούς, ο χρόνος και ο τόπος εργα­σίας θα απο­τε­λέ­σουν πολύ σύντομα το πιο σοβαρό ζητού­μενο στις εργα­σια­κές σχέσεις του μέλ­λο­ντος. Ιδιαί­τερα στο περι­βάλ­λον της 4ης βιο­μη­χα­νι­κής επα­νά­στα­σης και της ψηφιο­ποί­η­σης των σχέσεων εργα­σίας. Ενδει­κτικό είναι πως το Δικα­στή­ριο της Ευρω­παϊ­κής Ενωσης, με απόφαση που εξέδωσε τον Μάιο του 2019 για την υπόθεση C-55/18, έκρινε ότι το ωράριο εργα­σίας πρέπει να υπο­λο­γί­ζε­ται με αντι­κει­με­νικό και αξιό­πι­στο τρόπο για καθέναν από τους εργα­ζό­με­νους, ώστε να επι­τρέ­πε­ται η άσκηση των δικαιω­μά­των τους και να διευ­κο­λύ­νο­νται αυτοί στα ελά­χι­στα επι­τρε­πτά όρια ανά­παυ­σης, ημε­ρή­σιας και εβδο­μα­διαίας απα­σχό­λη­σης. Σύμφωνα με το δικα­στή­ριο, προ­κύ­πτει υπο­χρέ­ωση των επι­χει­ρή­σεων να εγκα­τα­στή­σουν ένα αξιό­πι­στο σύστημα κατα­γρα­φής του χρόνου εργα­σίας.

πηγή ethnos.gr

Γιάννης Φώσκο­λος