ΤΟΠΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Η αγωγή με την οποία ζητείται δικαίωση για τη δολοφονία της Θεοδώρας Ζαχαριά στη Ρόδο

Δαμιανός Αθανασίου 7 λεπτά ανάγνωση
ΔΩΡΑ Θεοδώρα Ζαχαριά

• Οι γονείς και τα αδέλφια της 31χρονης εκπαι­δευ­τι­κού στρέ­φο­νται στο Πολυ­με­λές Πρω­το­δι­κείο Ρόδου, ζητώ­ντας χρη­μα­τική ικα­νο­ποί­ηση λόγω ψυχικής οδύνης και έξοδα κηδείας από τους κλη­ρο­νό­μους του δράστη, ενώ το χρονικό της σχέσης φωτίζει βήμα βήμα την κλι­μά­κωση ενός ελέγχου που κατέ­ληξε σε προ­με­λε­τη­μένη ανθρω­πο­κτο­νία και αυτο­χει­ρία

Η αίθουσα του Πολυ­με­λούς Πρω­το­δι­κείου Ρόδου καλεί­ται να φιλο­ξε­νή­σει όχι απλώς μια ακόμη αστική διαφορά, αλλά μια υπόθεση που κουβαλά το βάρος ενός εγκλή­μα­τος το οποίο σημά­δεψε την τοπική κοι­νω­νία και έγινε πανελ­λή­νιο σημείο ανα­φο­ράς.

Οι γονείς και τα αδέλφια της Θεο­δώ­ρας Ζαχαριά, 31 ετών, που δολο­φο­νή­θηκε στη Ρόδο στις 22 Σεπτεμ­βρίου 2021, προ­χω­ρούν στην άσκηση αγωγής απο­ζη­μί­ω­σης για ψυχική οδύνη, επι­κα­λού­με­νοι το άρθρο 932 ΑΚ και περι­γρά­φο­ντας μια δια­δρομή που, όπως ανα­δει­κνύ­ε­ται στο δικό­γραφο, ξεκινά από μια σχέση με έντονα σημάδια χει­ρι­σμού και κατα­λή­γει σε καρτέρι με κυνη­γε­τική καρα­μπίνα.

Η αγωγή, όπως κατα­γρά­φε­ται, στρέ­φε­ται κατά των κλη­ρο­νό­μων του δράστη, οι οποίοι είναι τα 2 τέκνα της αδελφής του και εμφα­νί­ζο­νται ως ενα­γό­με­νοι ανή­λι­κοι, με τη γονική μέριμνα και επι­μέ­λειά τους να ασκεί­ται από τους γονείς τους.

Το αίτημα, στην ουσία του, διεκ­δι­κεί την ανα­γνώ­ριση της ψυχικής συντρι­βής των οικείων του θύματος και τη μετα­φορά της αστικής ευθύνης στην κλη­ρο­νο­μική διαδοχή, όπως προ­βλέ­πε­ται από το πλαίσιο του αστικού δικαίου.

Από την ποινική πραγ­μα­τι­κό­τητα στην αστική διεκ­δί­κηση

Στην υπόθεση υπάρχει μια ιδιαι­τε­ρό­τητα που καθο­ρί­ζει την πορεία της, ο δράστης, μετά τη δολο­φο­νία, αυτο­κτό­νησε. Αυτό σημαί­νει ότι η ποινική διά­σταση δεν μπορεί να κατα­λή­ξει σε μια κλασική δίκη με κατα­δίκη και ποινή, παρότι η δικο­γρα­φία σχη­μα­τί­στηκε και το συμβάν, κατά το υλικό που περι­γρά­φε­ται, απο­δό­θηκε ως ανθρω­πο­κτο­νία από πρόθεση σε ήρεμη ψυχική κατά­σταση. Έτσι, το πεδίο στο οποίο μπορεί να ανα­ζη­τη­θεί θεσμική δικαί­ωση μετα­το­πί­ζε­ται ανα­γκα­στικά και στην αστική δικαιο­σύνη, όπου η οικο­γέ­νεια επι­χει­ρεί να απο­τυ­πώ­σει σε χρη­μα­τική ικα­νο­ποί­ηση τον ανεί­πωτο πόνο της απώ­λειας. Το βασικό αίτημα είναι η κατα­βολή 250.000 ευρώ ως χρη­μα­τική ικα­νο­ποί­ηση λόγω ψυχικής οδύνης, καθώς και 1.000 ευρώ για έξοδα κηδείας, τάφου και μνη­μο­σύ­νου 40 ημερών, μετα­φορά νεκρού και στο­λι­σμό εκκλη­σίας, με επι­δί­ωξη να κηρυ­χθεί η απόφαση προ­σω­ρι­νώς εκτε­λε­στή.

Το χρονικό της 22ας Σεπτεμ­βρίου 2021, ένα καρτέρι στον δρόμο προς τη δουλειά

Η Θεοδώρα Ζαχαριά, σύμφωνα με την περι­γραφή, δολο­φο­νή­θηκε περίπου στις 15:00 στην οδό Μόσχας στη Ρόδο. Όπως ανα­φέ­ρε­ται, ο πρώην σύντρο­φός της την πλη­σί­ασε την ώρα που επι­βι­βα­ζό­ταν στο αυτο­κί­νητό της και την πυρο­βό­λησε σχεδόν εξ επαφής από το παρά­θυρο, χρη­σι­μο­ποιώ­ντας κυνη­γε­τική καρα­μπίνα. Κατόπιν, διέφυγε με ενοι­κια­ζό­μενο λευκό αυτο­κί­νητο που είχε μισθώ­σει ειδικά για το σχέδιο δια­φυ­γής. Λίγο αργό­τερα, οι αρχές ειδο­ποι­ή­θη­καν για εγκλω­βι­σμένο άνδρα στην περιοχή Θεο­τό­κου. Εκεί, σε κατοι­κία, ο δράστης εντο­πί­στηκε νεκρός με την ίδια καρα­μπίνα και σημεί­ωμα, στο οποίο επι­χει­ρούσε να δώσει ένα προ­σω­πικό, σχεδόν ρομα­ντι­κο­ποι­η­μένο, άλλοθι στην πράξη του, με τη φράση ότι δεν έχει νόημα η ζωή του χωρίς τη «μικρή» του. Η αστυ­νο­μία εκτί­μησε ότι επρό­κειτο για αυτο­κτο­νία και η δικο­γρα­φία ακο­λού­θησε την τυπική πορεία αρχειο­θέ­τη­σης ως προς το σκέλος του δράστη λόγω θανάτου.

Μια σχέση που, όπως περι­γρά­φε­ται,  πέρασε από τον θαυ­μα­σμό στον έλεγχο

Στο επί­κε­ντρο του δικο­γρά­φου βρί­σκε­ται η περι­γραφή της τελευ­ταίας σχέσης της 31χρονης, όχι ως κου­τσο­μπο­λιό ή δρα­μα­το­ποί­ηση, αλλά ως αλλη­λου­χία συμπε­ρι­φο­ρών που, όπως υπο­στη­ρί­ζε­ται, συνι­στού­σαν συστη­μα­τικό ψυχο­λο­γικό έλεγχο. Η γνω­ρι­μία τοπο­θε­τεί­ται στον Δεκέμ­βριο του 2020 και η συγκα­τοί­κηση στον Ιούλιο του 2021, σε σπίτι που ανα­φέ­ρε­ται ως ιδιο­κτη­σίας του δράστη στην περιοχή Θεο­τό­κου.

Η ίδια η οικο­γέ­νεια υπο­στη­ρί­ζει ότι στα­διακά απο­κα­λύ­φθηκε ένας άνθρω­πος δεσπο­τι­κός, πιε­στι­κός και κτη­τι­κός. Περι­γρά­φο­νται σκηνές απα­ξί­ω­σης, περιο­ρι­σμών και παρα­βί­α­σης ιδιω­τι­κό­τη­τας, από έλεγχο τηλε­φώ­νου και λογα­ρια­σμών κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης μέχρι διαρκή επι­τή­ρηση της καθη­με­ρι­νής της κίνησης. Ιδιαί­τερη βαρύ­τητα δίνεται στο γεγονός ότι η Θεοδώρα, όταν απο­φά­σισε να φύγει περίπου 10 ημέρες πριν τη δολο­φο­νία, επέ­στρεψε στο πατρικό της σπίτι επειδή δεν ένιωθε ασφαλής. Στο κείμενο εντάσ­σο­νται μαρ­τυ­ρι­κές ανα­φο­ρές φιλικού προ­σώ­που, με περι­γραφή επει­σο­δίων έντασης, υπο­τί­μη­σης και συμπε­ρι­φο­ρών που απο­τυ­πώ­νουν κτη­τι­κό­τητα, καθώς και ένα περι­στα­τικό παρα­κο­λού­θη­σης την παρα­μονή του εγκλή­μα­τος, όταν η Θεοδώρα φέρεται να είδε τον πρώην σύντροφό της να περνά με ενοι­κια­ζό­μενο λευκό αυτο­κί­νητο και τρο­μο­κρα­τη­μένη ζήτησε να κλει­δώ­σει η πόρτα.

Η μέρα που η οικο­γέ­νεια έμαθε από μια ανάρ­τηση ότι χάθηκε το παιδί της

Ιδιαί­τερα σκληρή, με ανθρώ­πινο βάρος, είναι η περι­γραφή της στιγμής που η οικο­γέ­νεια αντι­λή­φθηκε τι συνέβη. Στο δικό­γραφο απο­τυ­πώ­νε­ται η αλλη­λου­χία μηνυ­μά­των και τηλε­φω­νη­μά­των, ο ήχος ενός πυρο­βο­λι­σμού που αρχικά ερμη­νεύ­θηκε ως κάτι συνη­θι­σμένο, η αναφορά ότι «σκό­τω­σαν μια κοπέλα», η αδυ­να­μία επι­κοι­νω­νίας με τη Θεοδώρα, και η τελική επι­βε­βαί­ωση μέσα από σχόλιο στο δια­δί­κτυο που ανέφερε «Καλό ταξίδι». Είναι η στιγμή που, όπως περι­γρά­φε­ται, κατέρ­ρευσε ο κόσμος τους και η απώλεια απέ­κτησε πρόσωπο και φωνή.

Η ψυχική οδύνη  ως καθη­με­ρι­νό­τητα, η ζωή μετά τη δολο­φο­νία

Στην αγωγή, η ψυχική οδύνη δεν παρου­σιά­ζε­ται ως νομικός όρος αλλά ως διαρκής κατά­σταση. Οι ενά­γο­ντες περι­γρά­φουν ότι από την ημέρα της δολο­φο­νίας βιώνουν άγχος, στρες, κατα­θλι­πτικά συμ­πτώ­ματα, αϋπνία και αποκοπή από την κοι­νω­νική ζωή. Μιλούν για ψυχρό­τητα ακόμη και στις μεταξύ τους σχέσεις, για περιο­ρι­σμό μετα­κι­νή­σεων στα απο­λύ­τως ανα­γκαία, για μια καθη­με­ρινή προ­σπά­θεια να λει­τουρ­γή­σουν σε έναν κόσμο που άλλαξε ορι­στικά στις 22 Σεπτεμ­βρίου 2021.

Παράλ­ληλα, η Θεοδώρα σκια­γρα­φεί­ται ως μια νέα εκπαι­δευ­τι­κός με ισχυρό ακα­δη­μαϊκό προφίλ και προ­ο­πτι­κές. Από­φοιτη φιλο­λο­γίας του ΑΠΘ, με μετα­πτυ­χια­κές σπουδές στο Πανε­πι­στή­μιο του Έξετερ και στη συνέ­χεια μετα­πτυ­χιακή φοι­τή­τρια στο Πανε­πι­στή­μιο Λευ­κω­σίας, εργα­ζό­ταν ως εκπαι­δευ­τι­κός και παρέ­διδε ιδιαί­τερα μαθή­ματα σε παιδιά δια­φο­ρε­τι­κών ηλικιών, ενώ, σύμφωνα με το κείμενο, περί­μενε τον διο­ρι­σμό της.

Η ευθύνη των κλη­ρο­νό­μων και το όριο ανάμεσα στην ηθική και τη νομική πραγ­μα­τι­κό­τητα

Το πιο δύσκολο και ταυ­τό­χρονα πιο καθο­ρι­στικό σημείο της αγωγής είναι αυτό που συχνά προ­κα­λεί αμη­χα­νία στον δημόσιο διάλογο, η αξίωση στρέ­φε­ται κατά των κλη­ρο­νό­μων του δράστη, όχι επειδή τους απο­δί­δε­ται προ­σω­πικό φταί­ξιμο για τη δολο­φο­νία, αλλά επειδή το αστικό δίκαιο προ­βλέ­πει ότι η υπο­χρέ­ωση προς απο­ζη­μί­ωση μετα­βι­βά­ζε­ται στους καθο­λι­κούς δια­δό­χους. Το δικό­γραφο ανα­πτύσ­σει τη λογική της κλη­ρο­νο­μι­κής δια­δο­χής και υπο­στη­ρί­ζει ότι οι πρώτοι συγ­γε­νείς του δράστη απο­ποι­ή­θη­καν την κλη­ρο­νο­μιά και έτσι κλη­ρο­νό­μοι κατέ­στη­σαν τα ανήλικα τέκνα της αδελφής του, κατά ποσοστό 1/2 το καθένα.

Εδώ βρί­σκε­ται και η κοι­νω­νική ένταση της υπό­θε­σης. Η οικο­γέ­νεια του θύματος ζητά δικαί­ωση και ανα­κού­φιση μέσα από τον θεσμό της χρη­μα­τι­κής ικα­νο­ποί­η­σης.

Από την άλλη, οι ενα­γό­με­νοι είναι ανή­λι­κοι, εκπρο­σω­πού­με­νοι από γονείς, και η υπόθεση φωτίζει μια πλευρά της δικαιο­σύ­νης όπου η ατομική πράξη ενός ανθρώ­που συνε­χί­ζει να παράγει έννομες συνέ­πειες και μετά τον θάνατό του. Δεν είναι μια επι­θυ­μία εκδί­κη­σης όπως συχνά δια­στρε­βλώ­νε­ται στον δημόσιο λόγο, αλλά μια σύγκρουση ανάμεσα στην ανάγκη απο­κα­τά­στα­σης και στο θεσμικό πλαίσιο που ορίζει ποιος φέρει τελικά την αστική ευθύνη.

Τι σημαί­νει το αίτημα των 250.000 ευρώ, το μέτρο του «εύλογου»

Το ποσό των 250.000 ευρώ, όπως δια­τυ­πώ­νε­ται στο αίτημα, είναι το σύμβολο μιας διεκ­δί­κη­σης που επι­χει­ρεί να δώσει χει­ρο­πια­στή μορφή σε κάτι που δεν απο­τι­μά­ται πραγ­μα­τικά, την απώλεια ενός παιδιού και μιας αδελφής. Στο δικό­γραφο παρα­τί­θε­ται η βασική αρχή του άρθρου 932 ΑΚ, ότι σε περί­πτωση θανά­τω­σης προ­σώ­που μπορεί να επι­δι­κα­στεί χρη­μα­τική ικα­νο­ποί­ηση στην οικο­γέ­νεια λόγω ψυχικής οδύνης, με κρι­τή­ρια που συν­δέ­ο­νται με τη βαρύ­τητα της προ­σβο­λής, τις συν­θή­κες, την ένταση του πταί­σμα­τος και τις προ­σω­πι­κές συν­θή­κες των μερών.

Πέρα από το νομικό περί­γραμμα, αυτό που προ­κύ­πτει δημο­σιο­γρα­φικά είναι η προ­σπά­θεια μιας οικο­γέ­νειας να ακου­στεί θεσμικά σε ένα σύστημα που, λόγω της αυτο­χει­ρίας του δράστη, δεν μπορεί να προ­σφέ­ρει τη συμ­βο­λική «τελική» πράξη μιας ποι­νι­κής κατα­δί­κης. Η αγωγή, έτσι, δεν λει­τουρ­γεί μόνο ως οικο­νο­μική αξίωση αλλά και ως δημόσια κατα­γραφή της ιστο­ρίας, ως ένα επίσημο κείμενο που δηλώνει ότι το έγκλημα δεν μπορεί να κλείσει μόνο με μια δικο­γρα­φία που αρχειο­θε­τεί­ται επειδή ο δράστης πέθανε.

Η υπόθεση ως καθρέ­φτης της κοι­νω­νίας, από τις «κόκ­κι­νες σημαίες» στην πρόληψη

Αν κάτι ανα­δει­κνύει η συγκε­κρι­μένη αγωγή, είναι ότι οι υπο­θέ­σεις έμφυλης βίας δεν είναι στιγ­μιαίες εκρή­ξεις, αλλά συχνά δια­δρο­μές κλι­μά­κω­σης. Το δικό­γραφο περι­γρά­φει έλεγχο, απο­μό­νωση, ζήλια, παρα­βί­αση ιδιω­τι­κό­τη­τας, χει­ρι­σμό μέσω του περι­βάλ­λο­ντος, ακόμη και παρεμ­βά­σεις οικο­γε­νεια­κών προ­σώ­πων του δράστη σε κρί­σι­μες στιγμές, όταν η Θεοδώρα επι­χεί­ρησε να φύγει. Το απο­τέ­λε­σμα, όπως περι­γρά­φε­ται, ήταν ένα προ­με­λε­τη­μένο σχέδιο παρα­κο­λού­θη­σης και καρ­τε­ριού, με ενοι­κια­ζό­μενο όχημα και όπλο, που κατέ­ληξε στη δολο­φο­νία.

Η Ρόδος, όπως κατα­γρά­φε­ται σε κείμενο που συνο­δεύει το υλικό της υπό­θε­σης, έχει ανα­με­τρη­θεί και θεσμικά με τη μνήμη της 31χρονης, με το Δημο­τικό Συμ­βού­λιο να εξε­τά­ζει, σε μετα­γε­νέ­στερο χρόνο, πράξη υψηλού συμ­βο­λι­σμού, όπως η παρα­χώ­ρηση δωρεάν τάφου ως δημόσιο μήνυμα κατά της έμφυλης βίας. Πρό­κει­ται για μια ένδειξη ότι η υπόθεση δεν έμεινε μόνο σε επίπεδο ιδιω­τι­κού πένθους, αλλά συνέ­χισε να προ­κα­λεί πολι­τική και κοι­νω­νική συζή­τηση για την πρόληψη και την κινη­το­ποί­ηση της κοι­νό­τη­τας.

Οι ενά­γο­ντες εκπρο­σω­πού­νται από τους δικη­γό­ρους κ.κ. Ανθούλα Ανά­σο­γλου και Νίκο Μου­τσάκη και οι ενα­γό­με­νοι από τον δικη­γόρο κ. Γιώργο Κυπραίο.

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.