Εκθεση ΕΕ: Η Ελλάδα υστερεί στην καινοτομία για το περιβάλλον

Κλεί­σι­μο χω­μα­τε­ρών, επε­ξερ­γα­σία λυ­μά­των και επι­κίν­δυ­νων απο­βλή­των, δη­μιουρ­γία ενός απο­τε­λε­σμα­τι­κού συ­στή­μα­τος για τις προ­στα­τευό­με­νες πε­ριο­χές. Είναι από τις κυ­ριό­τε­ρες εκ­κρε­μό­τη­τες της Ελ­λά­δας ανα­φο­ρι­κά με το πε­ρι­βάλ­λον, σύμ­φω­να με έκ­θε­ση της Ευ­ρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής. Πλην των με­γά­λων χρό­νιων προ­βλη­μά­των, η Ε.Ε. υπο­δει­κνύ­ει την ελά­χι­στη ση­μα­σία που έχει δώσει η χώρα μας στην «οι­κο­και­νο­το­μία» και στη δη­μιουρ­γία κι­νή­τρων για επεν­δύ­σεις που προ­ω­θούν τα οφέλη των πε­ριο­χών Natura.

«Η Ελ­λά­δα αντι­με­τω­πί­ζει ση­μα­ντι­κές δυ­σκο­λί­ες στην εφαρ­μο­γή της πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κής νο­μο­θε­σί­ας. Αυτό απο­δει­κνύ­ε­ται από τον με­γά­λο αριθ­μό υπο­θέ­σε­ων επί πα­ρα­βά­σει που εκ­κρε­μούν κατά της χώρας, πολύ συχνά σε προ­χω­ρη­μέ­νο στά­διο», ανα­φέ­ρει η επι­σκό­πη­ση της Γε­νι­κής Διεύ­θυν­σης Πε­ρι­βάλ­λο­ντος της Επι­τρο­πής, που δη­μο­σιο­ποι­ή­θη­κε χθες. Το ση­μα­ντι­κό­τε­ρο ζή­τη­μα εντο­πί­ζε­ται στον τομέα της δια­χεί­ρι­σης των απο­βλή­των, το οποίο η Επι­τρο­πή χα­ρα­κτη­ρί­ζει «μεί­ζον διαρ­θρω­τι­κό πρό­βλη­μα». Το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος των αστι­κών απο­βλή­των της Ελ­λά­δας κα­τα­λή­γει σε χώ­ρους υγειο­νο­μι­κής ταφής (81% ένα­ντι 31% κατά μέσον όρο για την Ε.Ε.), ενώ μόλις το 16% ανα­κυ­κλώ­νε­ται (ένα­ντι 27% στην Ε.Ε.) και το 4% κο­μπο­στο­ποιεί­ται (ένα­ντι 15% στην Ε.Ε.). Αξιο­ση­μεί­ω­το είναι ότι, σύμ­φω­να με την έκ­θε­ση, η Ελ­λά­δα κα­τέ­γρα­ψε μεί­ω­ση της ανα­κύ­κλω­σης των απορ­ριμ­μά­των συ­σκευα­σί­ας (από 58,6% το 2012 σε 52,4% το 2013) και συ­νε­πώς «δεν εκ­πλη­ρώ­νει πλέον τον στόχο που έχει ορι­στεί στο 55%».

Πα­ράλ­λη­λα, όσο δεν λύ­νε­ται το πρό­βλη­μα των χω­μα­τε­ρών, «είναι δύ­σκο­λο να απο­δώ­σουν οι­κο­νο­μι­κά οι νό­μι­μες επι­χει­ρή­σεις δια­χεί­ρι­σης απο­βλή­των και να πραγ­μα­τω­θούν οι δυ­να­τό­τη­τες απα­σχό­λη­σης στον τομέα». Η Επι­τρο­πή προ­τεί­νει την επι­βο­λή και στα­δια­κή αύ­ξη­ση του «τέ­λους ταφής» των απορ­ριμ­μά­των, με χρήση των εσό­δων απο­κλει­στι­κά για τη στή­ρι­ξη της χω­ρι­στής απο­κο­μι­δής και εναλ­λα­κτι­κών υπο­δο­μών (ει­δι­κά στα πρώτα στά­δια της δια­δι­κα­σί­ας, όπως η δια­λο­γή στην πηγή) και την απο­φυ­γή κα­τα­σκευ­ής υπο­δο­μών υπερ­βο­λι­κά με­γά­λης δυ­να­μι­κό­τη­τας για την επε­ξερ­γα­σία των υπο­λειμ­μα­τι­κών απο­βλή­των.

Οσον αφορά τη δια­τή­ρη­ση του φυ­σι­κού κε­φα­λαί­ου, η Επι­τρο­πή πα­ρα­τη­ρεί ότι το δί­κτυο των πε­ριο­χών Natura είναι επαρ­κές στη ξηρά αλλά εξαι­ρε­τι­κά ελ­λι­πές στη θά­λασ­σα. Ως προς τη δια­χεί­ρι­ση των προ­στα­τευό­με­νων πε­ριο­χών, ση­μειώ­νε­ται ότι η προ­θε­σμία για τη θέ­σπι­ση στό­χων και μέ­τρων έχει πα­ρέλ­θει για 239 τό­πους κοι­νο­τι­κής ση­μα­σί­ας. Ο νόμος και η στρα­τη­γι­κή για τη βιο­ποι­κι­λό­τη­τα δεν εφαρ­μό­ζο­νται επαρ­κώς, ενώ τα σχέ­δια δια­χεί­ρι­σης που πραγ­μα­το­ποιού­νται κυ­ρί­ως με χρη­μα­το­δό­τη­ση από το LIFE δεν υλο­ποιού­νται με στα­θε­ρό και συ­ντο­νι­σμέ­νο τρόπο. «Ενα μεί­ζον εμπό­διο είναι η έλ­λει­ψη ενός εθνι­κού συ­στή­μα­τος για την ολο­κλη­ρω­μέ­νη διοί­κη­ση και λει­τουρ­γία των προ­στα­τευό­με­νων πε­ριο­χών», ανα­φέ­ρει η έκ­θε­ση.

«Πρά­σι­νες» επεν­δύ­σεις

Αξί­ζει να ση­μειω­θεί ότι η έκ­θε­ση δίνει ιδιαί­τε­ρη βα­ρύ­τη­τα και στην αδυ­να­μία της Ελ­λά­δας να προ­σελ­κύ­σει «πρά­σι­νες» επεν­δύ­σεις. «Υπάρ­χει έλ­λειμ­μα ενη­μέ­ρω­σης σχε­τι­κά με τα οφέλη των Natura και απου­σία κι­νή­τρων για επεν­δύ­σεις που να προ­ω­θούν αυτά τα οφέλη», ανα­φέ­ρει, αφή­νο­ντας σαφώς να εν­νοη­θεί ότι ελά­χι­στα έχουν γίνει σε αυτό τον τομέα. Πα­ράλ­λη­λα, η Ελ­λά­δα κα­τα­τάσ­σε­ται έβδο­μη… από το τέλος στην κα­τά­τα­ξη των «οι­κο­και­νο­τό­μων» χωρών της Ε.Ε. «Η Ελ­λά­δα στε­ρεί­ται ακόμα ενός ξε­κά­θα­ρου και συ­νε­κτι­κού πλαι­σί­ου για την υπο­στή­ρι­ξη της οι­κο­και­νο­το­μί­ας και των οι­κο­λο­γι­κών βιο­μη­χα­νιών. Η πα­ρα­τε­τα­μέ­νη επι­δεί­νω­ση της οι­κο­νο­μί­ας κα­τα­δι­κά­ζει σε απο­τυ­χία οποια­δή­πο­τε προ­σπά­θεια συ­στη­μα­τι­κής χρη­μα­το­δό­τη­σης της οι­κο­και­νο­το­μί­ας», ανα­φέ­ρει.

Εν­δια­φέ­ρον, τέλος, είναι ότι η Ελ­λά­δα δεν έχει επι­κυ­ρώ­σει μία σειρά από πρω­τό­κολ­λα και διε­θνείς συμ­φω­νί­ες για το πε­ρι­βάλ­λον, γε­γο­νός που όπως επι­ση­μαί­νε­ται «υπο­νο­μεύ­ει την εφαρ­μο­γή της πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κής νο­μο­θε­σί­ας ακόμα και εντός της Ενω­σης».

Κα­θη­με­ρι­νή