Καμπανάκι από ECDC: Η πρόωρη άρση μέτρων θα αυξήσει τις νοσηλείες σε 3 εβδομάδες

Μια άρση των περιο­ρι­στι­κών μέτρων κατά της παν­δη­μίας του κορο­νοϊού λόγω της εορ­τα­στι­κής περιό­δου των Χρι­στου­γέν­νων και της Πρω­το­χρο­νιάς θα μπο­ρούσε να οδη­γή­σει σε μια νέα αύξηση των νοση­λειών σε περίπου τρεις εβδο­μά­δες, σύμφωνα με το Ευρω­παϊκό Κέντρο Πρό­λη­ψης Νόσων (ECDC), το οποίο εξέδωσε σχετική αξιο­λό­γηση για τον «Κίνδυνο μετά­δο­σης της Covid-19 που σχε­τί­ζε­ται με την εορ­τα­στική περίοδο στο τέλος του έτους».

Σύμφωνα με τις εκτι­μή­σεις του ECDC, «όσο νωρί­τερα αρθούν τα μέτρα, τόσο μεγα­λύ­τερη και πιο γρήγορη μπορεί να είναι η αύξηση στους αριθ­μούς κρου­σμά­των, εισα­γω­γών στα νοσο­κο­μεία και θανάτων», προ­κα­λώ­ντας πρό­σθετη πίεση στα συστή­ματα υγείας. Από την άλλη, επι­ση­μαί­νει ένα αντί­στροφο πρό­βλημα, «την πιθα­νό­τητα ότι η χαλά­ρωση των μέτρων αργό­τερα, πιο κοντά στην κορύ­φωση της εορ­τα­στι­κής περιό­δου, ιδίως των περιο­ρι­σμών στις μετα­κι­νή­σεις, μπορεί να οδη­γή­σει σε συνω­στι­σμό των ταξι­διω­τών σε μέσα μετα­φο­ράς και επίσης να μην επι­τρέ­ψει στα άτομα να αυτο-απομονωθούν, προτού συνα­ντή­σουν συγ­γε­νείς και φίλους».

Λόγω και της «παν­δη­μι­κής κόπωσης» (που ορί­ζε­ται από τον Παγκό­σμιο Οργα­νι­σμό Υγείας ως «μειω­μένη διάθεση να τηρη­θούν τα συνι­στώ­μενα προ­στα­τευ­τικά μέτρα»), η οποία έχει παρα­τη­ρη­θεί σε αρκετές ευρω­παϊ­κές χώρες, το ECDC επι­ση­μαί­νει ότι «άσχετα αν μια ευρω­παϊκή χώρα βρί­σκε­ται σε σοβαρή ή όχι επι­δη­μιο­λο­γική κατά­σταση, υπάρχει απειλή ότι θα υπάρ­ξουν αυξή­σεις στα κρού­σματα Covid-19 και πιθανώς στις σχε­τι­ζό­με­νες εισα­γω­γές στα νοσο­κο­μεία και στους θανά­τους στη διάρ­κεια ή μετά την εορ­τα­στική περίοδο στο τέλος του έτους».

Εν κατα­κλείδι, τονίζει το ECDC, «η πιθα­νό­τητα λοί­μω­ξης με τον κορο­νοϊό SARS-CoV-2 στη διάρ­κεια των επερ­χό­με­νων γιορτών θεω­ρεί­ται πολύ υψηλή για το γενικό πλη­θυ­σμό και για τα ιατρι­κώς ευπαθή άτομα». Το ECDC ανα­φέ­ρει ότι «οι γιορτές στο τέλος του έτους παρα­δο­σιακά σχε­τί­ζο­νται με δρα­στη­ριό­τη­τες όπως οι κοι­νω­νι­κές συνα­θροί­σεις, τα ψώνια και τα ταξίδια, που όλα απο­τε­λούν πρό­σθε­τους κιν­δύ­νους για πιο έντονη μετά­δοση του SARS-CoV-2. Ένας επι­βα­ρυ­ντι­κός παρά­γο­ντας είναιι οι ανα­φο­ρές περί παν­δη­μι­κής κόπωσης».

Προ­βλέ­ψεις του μοντέ­λου

Όπως εκτιμά η έκθεση ρίσκου (με ημε­ρο­μη­νία 4 Δεκεμ­βρίου), «η πολύ πρόωρη άρση των μέτρων μπορεί να οδη­γή­σει σε αύξηση κρου­σμά­των και νοση­λειών και αυτή η αύξηση θα είναι ιδιαί­τερα γρήγορη, αν τα μέτρα αρθούν απότομα». Σύμφωνα με το μοντέλο του ECDC, αν τα περιο­ρι­στικά μέτρα που επι­βλή­θη­καν τον Οκτώ­βριο ή το Νοέμ­βριο, αρθούν πλήρως στις 7 Δεκεμ­βρίου, προ­βλέ­πε­ται αύξηση κρου­σμά­των και εισα­γω­γών στο νοσο­κο­μεία πριν τις 24 Δεκεμ­βρίου, ενώ αν αρθούν στις 21 Δεκεμ­βρίου, η αύξηση αυτή μπορεί να συμβεί από την πρώτη εβδο­μάδα του Ιανουα­ρίου του 2021.

Το ECDC τείνει «η άρση των μέτρων να γίνει με στο­χευ­μένο, ανα­λο­γικό και συντο­νι­σμένο τρόπο, σύμφωνα με την επι­κρα­τούσα επι­δη­μιο­λο­γική κατά­σταση και την ευπά­θεια του πλη­θυ­σμού». Επίσης επι­ση­μαί­νει ότι τις τελευ­ταίες εβδο­μά­δες έχει παρα­τη­ρη­θεί κάποια στα­θε­ρο­ποί­ηση ή μείωση στα κρού­σματα, το δείκτη θετι­κό­τη­τας των τεστ και στις εισα­γω­γές στα νοσο­κο­μεία ή στις ΜΕΘ, αλλά οι δείκτες παρα­μέ­νουν υψηλοί, πράγμα που δείχνει ότι η μετά­δοση της Covid-19 είναι ακόμη εξα­πλω­μένη στην Ευρώπη. Επι­πλέον, τα κρού­σματα μεταξύ των ηλι­κιω­μέ­νων, καθώς επίσης τα ποσοστά γεμάτων κλινών σε νοσο­κο­μεία και ΜΕΘ, καθώς και οι θάνατοι, αυξά­νο­νται ακόμη ή παρα­μέ­νουν υψηλά σε πολλές χώρες.

Ακόμη, το ECDC επι­ση­μαί­νει ότι κατά το πρώτο ανοι­ξιά­τικο επι­δη­μικό κύμα οι διά­φο­ρες ψυχα­γω­γι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες, όπως τα χει­με­ρινά σπορ, απο­τέ­λε­σαν σημα­ντικό παρά­γο­ντα για υπερ­με­τά­δοση του κορο­νοϊού, ιδίως στα χιο­νο­δρο­μικά κέντρα και πέριξ αυτών. Γενι­κό­τερα, οι χώροι συνά­θροι­σης κατά τις γιορτές «έχει δειχθεί ότι δρουν ως δυνη­τι­κοί ενι­σχυ­τές των λοι­μώ­ξεων που μετα­δί­δο­νται μέσω στενής επαφής, λόγω της ανά­μι­ξης ανθρώ­πων που ανήκουν σε δια­φο­ρε­τι­κές ηλι­κια­κές ομάδες». Κάτι που πιο πρό­σφατα επι­βε­βαιώ­θηκε κατά τους εορ­τα­σμούς της Ημέρας των Ευχα­ρι­στιών σε Καναδά και ΗΠΑ.

Όπως ανα­φέ­ρει το ΑΠΕ – ΜΠΕ, το ECDC ανα­γνω­ρί­ζει ότι «οι αρχές θα πρέπει να κάνουν ένα συμ­βι­βα­σμό ανάμεσα σε αυτό που είναι ουσια­στικά ένας επι­δη­μιο­λο­γι­κός κίν­δυ­νος και στον κοινωνικό-οικονομικό κίνδυνο», ισορ­ρο­πώ­ντας ανάμεσα σε δυνη­τικά συγκρουό­μενα μηνύ­ματα: από τη μία υπέρ της χαλά­ρω­σης των μέτρων λόγω γιορτών και, από την άλλη, υπέρ της δια­τή­ρη­σης περιο­ρι­σμών που θα μειώ­νουν τον επι­δη­μιο­λο­γικό κίνδυνο. Σε κάθε περί­πτωση, τονίζει, «τα νέα μέτρα θα πρέπει να εξη­γη­θούν με σαφή­νεια και να δικαιο­λο­γη­θούν στον πλη­θυ­σμό, με αναφορά στην πιθανή διάρ­κεια τους».

Συστά­σεις του ECDC

Το ECDC συνιστά εν μέσω των γιορτών:

• Μείωση των ταξι­διών και των κοι­νω­νι­κών δρα­στη­ριο­τή­των στις πραγ­μα­τικά σημα­ντι­κές. Τα ταξίδια για να επι­σκε­φθεί κανείς την οικο­γέ­νεια του στις γιορτές, ενέχουν κιν­δύ­νους να κολ­λή­σει τον ιό και να τον μετα­δώ­σει.

• Στην λήψη πρό­σθε­των μέτρων προ­φύ­λα­ξης πριν τη συνά­ντηση με την οικο­γέ­νεια και με φίλους, π.χ. με αυτο-απομόνωση εκ των προ­τέ­ρων για μερικές μέρες (σε δια­φο­ρε­τικό σπίτι).

• Ο αριθμός των συμ­με­τε­χό­ντων σε εορ­τα­στι­κές συνα­θροί­σεις πρέπει να είναι περιο­ρι­σμέ­νος. Εναλ­λα­κτι­κές λύσεις μπορούν να επι­διω­χθούν, όπως η δημιουρ­γία μίας μόνο μικρής κοι­νω­νι­κής «φυσα­λί­δας» πριν τις γιορτές (επαφές μόνο με τους ίδιους ανθρώ­πους που όλοι τηρούν τις προ­φυ­λά­ξεις) ή κατα­φυγή απλώς στις online επαφές μέσω δια­δι­κτύου.

• Συνει­δη­το­ποί­ηση ότι μια εορ­τα­στική συνά­ντηση μπορεί να μολύνει άλλους και να πυρο­δο­τή­σει μια αλυσίδα που θα οδη­γή­σει κάποιους να αρρω­στή­σουν σοβαρά από Covid-19 ή να πεθά­νουν.

• Οι άνθρω­ποι με θετικό τεστ κορο­νοϊού (μοριακό ή rapid-αντιγόνου) και εκείνοι χωρίς τεστ αλλά με ύποπτα συμ­πτώ­ματα, οπωσ­δή­ποτε δεν πρέπει να έχουν κοι­νω­νι­κές επαφές μέσα στις γιορτές.

• Οι όποιες μετα­κι­νή­σεις και επαφές εν μέσω εορτών πρέπει να συνο­δεύ­ο­νται από τήρηση των απο­στά­σεων ενάμισι έως δύο μέτρων, χρήση μάσκας και πλύσιμο των χεριών, καθώς επίσης μείωση στο ελά­χι­στο του χρόνου παρα­μο­νής σε εσω­τε­ρι­κούς χώρους, ενώ οι πολυ­σύ­χνα­στοι χώροι πρέπει να απο­φεύ­γο­νται.