H Ευρώπη διαθέτει «ίσως έξι εβδομάδες» αποθεμάτων καυσίμων αεροσκαφών, προειδοποιεί ο επικεφαλής του ΙΕΑ, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο ακυρώσεων πτήσεων εάν παραμείνει κλειστό το Στενό του Ορμούζ λόγω του πολέμου με το Ιράν.
Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν νέο, εξαιρετικά κρίσιμο κίνδυνο για τις αερομεταφορές, καθώς τα αποθέματα καυσίμων αεροσκαφών επαρκούν για «ίσως έξι εβδομάδες», σύμφωνα με τον εκτελεστικό διευθυντή του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, Fatih Birol. Η προειδοποίηση έρχεται την ώρα που ο πόλεμος με το Ιράν έχει μπλοκάρει κρίσιμες ενεργειακές ροές μέσω του Στενού του Ορμούζ, δημιουργώντας συνθήκες που, όπως είπε, μπορούν να οδηγήσουν σύντομα ακόμη και σε ακυρώσεις πτήσεων.
Σε συνέντευξή του στο Associated Press από την έδρα του ΙΕΑ στο Παρίσι, ο Birol περιέγραψε την κατάσταση ως «τη μεγαλύτερη ενεργειακή κρίση που έχουμε αντιμετωπίσει ποτέ», τονίζοντας ότι οι επιπτώσεις δεν θα περιοριστούν στις αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου, αλλά θα περάσουν γρήγορα στην πραγματική οικονομία, στις τιμές, στις μεταφορές και στην ανάπτυξη.
Το Στενό του Ορμούζ, από όπου σε συνθήκες ειρήνης διέρχεται σχεδόν το 20% του παγκόσμιου εμπορεύσιμου πετρελαίου, παραμένει το μεγάλο σημείο πίεσης. Σύμφωνα με τον επικεφαλής του ΙΕΑ, εάν η δίοδος δεν ανοίξει μέσα στις επόμενες εβδομάδες, οι επιπτώσεις στις ενεργειακές προμήθειες θα ενταθούν, με την Ευρώπη να βρίσκεται ήδη σε οριακό σημείο ως προς τα καύσιμα αεροσκαφών.
«Στην Ευρώπη έχουμε ίσως έξι εβδομάδες περίπου καυσίμων», δήλωσε ο Birol, προειδοποιώντας ότι εάν το Στενό του Ορμούζ δεν ανοίξει, «σύντομα θα ακούσουμε ότι κάποιες πτήσεις από την πόλη Α στην πόλη Β μπορεί να ακυρωθούν λόγω έλλειψης καυσίμων».
Η προειδοποίηση έχει άμεση σημασία για τις αερομεταφορές, τον τουρισμό και τις διεθνείς μετακινήσεις, καθώς μια πιθανή έλλειψη jet fuel στην Ευρώπη θα μπορούσε να μεταφραστεί σε περικοπές δρομολογίων, ανατροπές στα προγράμματα των αεροπορικών εταιρειών και νέα πίεση στο κόστος των ταξιδιών.
Ο επικεφαλής του ΙΕΑ προειδοποίησε επίσης ότι, εάν το Ορμούζ δεν έχει ανοίξει έως το τέλος Μαΐου, πολλές χώρες, ξεκινώντας από τις πιο αδύναμες οικονομίες, θα βρεθούν αντιμέτωπες με «τεράστιες προκλήσεις». Οι πιέσεις αυτές, όπως είπε, μπορεί να περάσουν από τον υψηλό πληθωρισμό σε χαμηλή ανάπτυξη ή ακόμη και σε ύφεση σε ορισμένες περιπτώσεις.
Οι αυξήσεις στις τιμές της βενζίνης, του φυσικού αερίου και του ηλεκτρισμού είναι, σύμφωνα με τον ίδιο, μέρος του ευρύτερου σοκ που προκαλεί η κρίση. Ωστόσο, ο Birol υπογράμμισε ότι το βάρος δεν θα κατανεμηθεί ισότιμα. Οι χώρες που θα πληγούν περισσότερο δεν θα είναι απαραίτητα εκείνες με την ισχυρότερη διεθνή φωνή, αλλά κυρίως οι φτωχότερες οικονομίες στην Ασία, την Αφρική και τη Λατινική Αμερική.
«Καμία χώρα δεν είναι άτρωτη σε αυτή την κρίση», τόνισε, σημειώνοντας ότι ακόμη και οι πλουσιότερες οικονομίες ή όσες διαθέτουν περισσότερους ενεργειακούς πόρους δεν μπορούν να μείνουν ανεπηρέαστες.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και το σύστημα «διοδίων» που, σύμφωνα με τον Birol, εφαρμόζει το Ιράν σε ορισμένα πλοία, επιτρέποντας τη διέλευσή τους έναντι πληρωμής. Ο επικεφαλής του ΙΕΑ προειδοποίησε ότι η παγίωση ενός τέτοιου μοντέλου θα δημιουργούσε επικίνδυνο προηγούμενο για άλλες κρίσιμες θαλάσσιες οδούς, όπως το Στενό της Μάλακα στην Ασία.
Την ίδια στιγμή, περισσότερα από 110 πετρελαιοφόρα και πάνω από 15 πλοία φορτωμένα με υγροποιημένο φυσικό αέριο παραμένουν στον Περσικό Κόλπο και θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην εκτόνωση της κρίσης εάν κατάφερναν να περάσουν από το Στενό του Ορμούζ προς τις διεθνείς αγορές. Όμως, όπως προειδοποίησε ο Birol, αυτό δεν αρκεί.
Ακόμη και σε περίπτωση ειρηνευτικής συμφωνίας, οι ζημιές στις ενεργειακές εγκαταστάσεις της περιοχής είναι τόσο εκτεταμένες ώστε η επιστροφή στα προπολεμικά επίπεδα παραγωγής μπορεί να χρειαστεί πολύ χρόνο. Σύμφωνα με τον ίδιο, περισσότερες από 80 κρίσιμες ενεργειακές υποδομές στην περιοχή έχουν υποστεί ζημιές, με πάνω από το ένα τρίτο αυτών να έχει πληγεί σοβαρά ή πολύ σοβαρά.
Ο Birol εκτίμησε ότι η πλήρης αποκατάσταση δεν θα είναι γρήγορη, αλλά σταδιακή, και μπορεί να χρειαστεί έως και δύο χρόνια για να επανέλθει η παραγωγή στα επίπεδα πριν από τον πόλεμο.
Η κρίση, σύμφωνα με τον επικεφαλής του ΙΕΑ, αναμένεται να αναδιαμορφώσει τον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη τα επόμενα χρόνια, επιταχύνοντας πιθανώς την υιοθέτηση άλλων τεχνολογιών, μεταξύ των οποίων και η πυρηνική ενέργεια. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η ενέργεια και η γεωπολιτική ήταν πάντα αλληλένδετες, αλλά η σημερινή κρίση ρίχνει «μια σκοτεινή και μακρά σκιά» πάνω στις παγκόσμιες αγορές.
Πηγή: tornosnews.gr
