ΔΕΘ: Ερχεται νέο σύστημα φορολόγησης για οικογένειες α λα γαλλικά

Λίγο πριν τη ΔΕΘ, στο κυβερ­νη­τικό επι­τε­λείο κυκλο­φο­ρεί μια λέξη που μέχρι σήμερα ακου­γό­ταν μόνο σε γαλλικά εγχει­ρί­δια φορο­λο­γίας: “quotient familial”. Το μοντέλο φορο­λό­γη­σης αυτό, που εφαρ­μό­ζε­ται δεκα­ε­τίες στη Γαλλία, εξε­τά­ζε­ται πλέον να εφαρ­μο­στεί και στη χώρα μας. Όχι όμως στη μορφή που έχει στη Γαλλία αλλά… «α λα Ελλη­νικά», με ίδια λογική αλλά αρκετά δια­φο­ρε­τική δομή, προ­σαρ­μο­σμένη στα ελλη­νικά οικο­νο­μικά και κοι­νω­νικά δεδο­μένα.

Στην ουσία, θα πρό­κει­ται για έναν ειδικό τρόπο φορο­λό­γη­σης για οικο­γέ­νειες με παιδιά, που θα σταθ­μί­ζει -με επι­στη­μο­νικό τρόπο- τις ειδι­κό­τε­ρες ανάγκες που αυτές έχουν, οδη­γώ­ντας έτσι και σε μικρό­τερο φόρο. Πρα­κτικά, αλλάζει η λογική της φορο­λο­γι­κής κλί­μα­κας, που δεν θα βλέπει πλέον μόνο το ατομικό εισό­δημα, αλλά και τις οικο­γε­νεια­κές ανάγκες κάθε τύπου οικο­γέ­νειας, δίνο­ντας ξεχω­ρι­στά οφέλη αντί για ειδικό αφο­ρο­λό­γητο για κάθε παιδί όπως μέχρι σήμερα ισχύει. Με τη μεταρ­ρύθ­μιση αυτή αλλάζει όμως και η επι­δο­μα­τική λογική που κυριαρ­χούσε στην χάραξη της κοι­νω­νι­κής πολι­τι­κής στη χώρα.

Η επιλογή αυτή δεν είναι τυχαία: με το δημο­γρα­φικό να απο­τε­λεί πλέον μείζον εθνικό πρό­βλημα -όπως ανέ­δειξε ακόμα η πρό­σφατη ανάρ­τηση του Έλον Μασκ- αλλά και με τη μεσαία τάξη να πιέ­ζε­ται από το αυξη­μένο κόστος ζωής, από τις αρχές του 2025 το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο ανα­ζη­τούσε τρόπους και σχε­δί­αζε μεθο­δικά το νέο σύστημα, που στόχο έχει την πιο ουσια­στική στήριξη των νοι­κο­κυ­ριών.

Αλλαγή φιλο­σο­φίας

Στη Γαλλία, η λογική του συστή­μα­τος είναι απλή αλλά επα­να­στα­τική: η οικο­γέ­νεια, και όχι το άτομο, είναι η βασική φορο­λο­γική μονάδα. Το συνο­λικό εισό­δημα του νοι­κο­κυ­ριού δηλώ­νε­ται ενιαία και κατόπιν διαι­ρεί­ται με βάση έναν αριθμό “μονάδων” που αντι­στοι­χούν στα μέλη. Ένας άγαμος ισο­δυ­να­μεί με μία μονάδα, ένα ζευγάρι με δύο, το πρώτο και δεύτερο παιδί προ­σθέ­τουν από μισή μονάδα και το τρίτο παιδί ολό­κληρη μονάδα. Έτσι, όσο μεγα­λώ­νει η οικο­γέ­νεια, τόσο “σπάει” το εισό­δημα και τόσο χαμη­λό­τερα φορο­λο­γεί­ται.

Το απο­τέ­λε­σμα είναι άμεσο: οι φόροι μειώ­νο­νται αισθητά για τις οικο­γέ­νειες με παιδιά, χωρίς αιτή­σεις, χωρίς επι­δό­ματα, χωρίς περιττή γρα­φειο­κρα­τία. Στην πράξη, κάθε μήνα μένει ένα επι­πλέον ποσό στην τσέπη των γονιών, αυτό­ματα μέσω του εκκα­θα­ρι­στι­κού. Για πολλούς Γάλλους, το quotient familial ήταν και παρα­μέ­νει το βασι­κό­τερο εργα­λείο οικο­γε­νεια­κής πολι­τι­κής.

Βεβαίως, το γαλλικό μοντέλο δεν είναι χωρίς όρια. Υπάρχει πλαφόν ώστε τα υψηλά εισο­δή­ματα να μην επω­φε­λού­νται δυσα­νά­λογα. Το σύστημα έχει τρο­πο­ποι­η­θεί αρκετές φορές τα τελευ­ταία χρόνια, όμως η λογική παρα­μέ­νει: το κράτος φορο­λο­γεί με γνώμονα το μέγεθος και τις ανάγκες της οικο­γέ­νειας, όχι απλώς το ατομικό εισό­δημα κάθε φορο­λο­γου­μέ­νου.

Στην Ελλάδα, όπου η φορο­λο­γία παρα­μέ­νει ατομική και η στήριξη των οικο­γε­νειών γίνεται κυρίως με επι­δό­ματα ή μικρές εκπτώ­σεις φόρου, η εισα­γωγή μιας τέτοιας λογικής θα απο­τε­λούσε ριζική αλλαγή. Δεν είναι τυχαίο ότι κυβερ­νη­τικά στελέχη μιλούν για τη «μεγα­λύ­τερη φορο­λο­γική μεταρ­ρύθ­μιση υπέρ της οικο­γέ­νειας που έχει γίνει ποτέ».

Ποιοι κερ­δί­ζουν

Το μοντέλο ευνοεί κυρίως οικο­γέ­νειες με παιδιά –ιδίως τρί­τε­κνους και πολύ­τε­κνους– καθώς και νοι­κο­κυ­ριά με έναν κύριο μισθό, όπου το εισό­δημα “σπάει” σε περισ­σό­τε­ρες μονάδες, δίνο­ντας ανάσα στη μεσαία τάξη μισθω­τών και συντα­ξιού­χων που πιέ­ζε­ται από το κόστος ζωής. Αντί­θετα, το όφελος είναι περιο­ρι­σμένο για άγαμους ή ζευ­γά­ρια χωρίς παιδιά, για οικο­γέ­νειες με δύο εργα­ζό­με­νους γονείς με παρό­μοια εισο­δή­ματα και για υψηλά εισο­δή­ματα, όπου το πλαφόν περιο­ρί­ζει το φορο­λο­γικό κέρδος.

Στα καθ’ ημάς, ο μηχα­νι­σμός δεν θα είναι απλώς «αντι­γραφή» και μετα­φορά του γαλ­λι­κού μοντέ­λου στα ελλη­νικά δεδο­μένα. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες του newmoney.gr, το γαλλικό μοντέλο εξε­τά­ζε­ται ως πυξίδα μόνον και δεν θα μετα­φερ­θεί αυτού­σιο. Το «ελλη­νικό υβρίδιο» θα οδηγεί πάντως σε αύξηση του αφο­ρο­λό­γη­του ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών, σημα­ντι­κό­τερο όφελος για τις πολύ­τε­κνες οικο­γέ­νειες και πλαφόν για τα υψηλά εισο­δή­ματα, ώστε να μην υπάρξει δημο­σιο­νο­μική εκτροπή.

Σε κάθε περί­πτωση, η παρου­σί­αση του μέτρου στη ΔΕΘ θα έχει σαφές πολι­τικό απο­τύ­πωμα. Η κυβέρ­νηση θα επι­χει­ρή­σει να δείξει ότι δεν μιλά απλώς για στήριξη της οικο­γέ­νειας με επι­δο­μα­τική λογική, αλλά προχωρά σε θεσμική αλλαγή με μόνιμο χαρα­κτήρα. Αν το σχέδιο υλο­ποι­η­θεί, χιλιά­δες γονείς θα δουν το εκκα­θα­ρι­στικό τους να αλλάζει ριζικά και θα κατα­λά­βουν τι σημαί­νει «φορο­α­παλ­λα­γές με άρωμα Γαλλίας».

Πηγή: newmoney.gr